Language

ENहिગુ
Scripture Library

Skanda Purana · Verses 5.2-3

5.2-3.2.1

sūta uvāca

5.2-3.2.2

narmadāyāstu māhātmyaṃ kṛṣṇadvaipāyano'bravīt /
tatte'haṃ sampravakṣyāmi yattvayā paripṛcchitam

5.2-3.2.3

vistaraṃ narmadāyāstu tīrthānāṃ munisattama /
ko'nyaḥ śakto'sti vai vaktumṛte brahmāṇamīśvaram

5.2-3.2.4

etameva purā praśnaṃ pṛṣṭavāñjanamejayaḥ /
vaiśaṃpāyanasaṃjñaṃ tu śiṣyaṃ dvaipāyanasya ha

5.2-3.2.5

revātīrthāśritaṃ puṇyaṃ tatte vakṣyāmi śaunaka /
purā pārīkṣito rājā yajñādīkṣāsu dīkṣitaḥ

5.2-3.2.6

saṃbhṛte tu havirdravye vartamāneṣu karmasu /
āsīneṣu dvijāgryeṣu hūyamāne hutāśane

5.2-3.2.7

vartamānāsu sarvatra tathā dharmakathāsu ca /
śrūyamāṇe tathā śabde janairukte tvaharniśam

5.2-3.2.8

yajñabhūmau kulapate dīyatāṃ bhujyatāmiti /
vividhāṃśca vinodānvai kurvāṇeṣu vinodiṣu

5.2-3.2.9

evaṃvidhe vartamāne yajñe svargasadaḥsame /
vaiśaṃpāyanamāsīnaṃ papraccha janamejayaḥ

5.2-3.2.10

janamejaya uvāca -
dvaipāyanaprasādena jñānavānasi me mataḥ /
vaiśaṃpāyana tasmāttvāṃ pṛcchāmi ṛṣisannidhau

5.2-3.2.11

brūhi me tvaṃ purāvṛttaṃ pitṛṇāṃ tīrthasevanam /
ciraṃ nānāvidhānkleśān prāptāsta iti me śrutam

5.2-3.2.12

kathaṃ dyūtajitāḥ pārthā mama pūrvapitāmahāḥ /
āsamudrāṃ mahīṃ vipra bhramantastīrthalobhataḥ

5.2-3.2.13

kena te sahitāstāta bhūmibhāgānanekaśaḥ /
ceruḥ kathaya tatsarvaṃ sarvajño'si mato mama

5.2-3.2.14

vaiśaṃpāyana uvāca

5.2-3.2.15

kathayiṣyāmi bhūnātha yatpṛṣṭaṃ tu tvayā'nagha /
namaskṛtya virūpākṣaṃ vedavyāsaṃ mahākavim

5.2-3.2.16

pitāmahāstu te pañca pāṇḍavāḥ saha kṛṣṇayā /
uṣitvā brāhmaṇaiḥ sārdhaṃ kāmyake vana uttame

5.2-3.2.17

pradhānoddālake tatra kaśyapo'tha mahāmatiḥ /
vibhāṇḍakaśca rājendra muruścaiva mahāmuniḥ

5.2-3.2.18

pulastyo lomaśaścaiva tathānye putrapautriṇaḥ /
snātvā niḥśeṣatīrtheṣu gatāste vindhyaparvatam

5.2-3.2.19

te ca tatrāśramaṃ puṇyaṃ sarvairvṛkṣaiḥ samākulam /
campakaiḥ karṇakāraiśca punnāgairnāgakesaraiḥ

5.2-3.2.20

bakulaiḥ kovidāraiśca dāḍimairupaśobhitam /
puṣpitairarjunaiścaiva bilvapāṭalaketakaiḥ

5.2-3.2.21

kadambāmramadhūkaiśca nimbajambīratindukaiḥ /
nālikeraiḥ kapitthaiśca kharjūrapanasaistathā

5.2-3.2.22

nānādrumalatākīrṇaṃ nānāvallībhirāvṛtam /
sapuṣpaṃ phalitaṃ kāntaṃ vanaṃ caitrarathaṃ yathā

5.2-3.2.23

jalāśrayaistu vipulaiḥ padminīkhaṇḍamaṇḍitam /
sitotpalaiśca saṃchannaṃ nīlapītaiḥ sitāruṇaiḥ

5.2-3.2.24

haṃsakāraṇḍavākīrṇaṃ cakravākopaśobhitam /
āḍīkākabalākābhiḥ sevitaṃ kokilādibhiḥ

5.2-3.2.25

siṃhairvyāghrairvarāhaiśca gajaiścaiva mahotkaṭaiḥ /
mahiṣaiśca mahākāyaiḥ kuraṅgaiścitrakaiḥ śaśaiḥ

5.2-3.2.26

gaṇḍakaiścaiva khaḍgaiśca gomāyusurabhī yutam /
sāraṅgairmallakaiścaiva dvipadaiśca catuṣpadaiḥ

5.2-3.2.27

tathāca kokilākīrṇaṃ manaḥkāntaṃ suśobhitam /
jīvaṃjīvakasaṃghaiśca nānāpakṣisamāyutam

5.2-3.2.28

duḥkhaśokavinirmuktaṃ sattvotkaṭamanoramam /
kṣuttṛṣārahitaṃ kāntaṃ sarvavyādhivivarjitam

5.2-3.2.29

siṃhīstanaṃ pibantyatra kuraṃgāḥ snehasaṃyutam /
mārjāramūṣakau cobhāvavalehata unmukhau

5.2-3.2.30

pañcāsyāḥ potakebhāśca bhoginastu kalāpinaḥ /
dṛṣṭvā tadvipinaṃ ramyaṃ praviṣṭāḥ pāṇḍunandanāḥ

5.2-3.2.31

mārkaṇḍaṃ dṛṣṭavāṃstatra taruṇādityasannibham /
ṛṣibhiḥ sevyamānaṃ tu nānāśāstraviśāradaiḥ

5.2-3.2.32

kulīnaiḥ sattvasampannaiḥ śaucācārasamanvitaiḥ /
dhīsaṃgataiḥ kṣamāyuktaistrisaṃdhyaṃ japatatparaiḥ

5.2-3.2.33

ṛgyajuḥsāmavihitairmantrairhomaparāyaṇaiḥ /
kecitpañcāgnimadhyasthāḥ kecidekāntasaṃsthitāḥ

5.2-3.2.34

ūrdhvabāhunirālambā ādityabhramaṇāḥ pare /
sāyaṃprātarbhujaścānye ekāhārāstathā pare

5.2-3.2.35

dvādaśāhāttathā cānye anye māsārdhabhojanāḥ /
darśe darśe tathā cānye anye śaivālabhojanāḥ

5.2-3.2.36

piṇyākamapare'bhujan kecitpālāśabhojanāḥ /
apare niyatāhārā vāyubhakṣyāmbubhojanāḥ

5.2-3.2.37

evaṃbhūtaistathā vṛddhaiḥ sevyate munipuṃgavaiḥ /
tato dharmasutaḥ śrīmānāśramaṃ taṃ praviśya saḥ

5.2-3.2.38

dṛṣṭvā munivaraṃ śāntaṃ dhyāyamānaṃ paraṃ padam /
prādakṣiṇyena sahasā daṇḍavatpatito'grataḥ

5.2-3.2.39

bhaktyānupatitaṃ dṛṣṭvā cirādādāya locanam /
ko bhavānityuvācedaṃ dharmaṃ dhīmānapṛcchata

5.2-3.2.40

tasya tadvacanaṃ śrutvā dārakastatsamīpagaḥ /
āhāyaṃ dharmarājaste darśanārthaṃ samāgataḥ

5.2-3.2.41

tacchrutvādārakeṇoktaṃ vacanaṃ prāha sādaraḥ /
ehyehi vatsavatseti kiṃcitsthānāccalanmuniḥ /
taṃ tu snehādupāghrāya āsane upaveśayat

5.2-3.2.42

upaviṣṭe sabhāyāṃ tu pūjāṃ kṛtvā yathāvidhi /
vanyairdhānyaiḥ phalairmūlai rasaiścaiva pṛthagvidhaiḥ

5.2-3.2.43

pāṇḍavā brāhmaṇaiḥ sārddhaṃ yathāyogyaṃ prapūjitāḥ /
muhūrtādatha viśramya dharmaputro yudhiṣṭhiraḥ

5.2-3.2.44

pṛcchati sma muniśreṣṭhaṃ kautūhalasamanvitaḥ /
bhagavansarvalokānāṃ dīrghāyustvaṃ mato mama

5.2-3.2.45

saptakalpānaśeṣeṇa kathayasva mamānagha /
kalpakṣaye'pi lokasya sthāvarasyetarasya ca

5.2-3.2.46

na vinaṣṭo'si viprendra kathaṃ vā kena hetunā /
gaṅgādyāḥ saritaḥ sarvāḥ samudrāntāśca yā mune

5.2-3.2.47

tāsāṃ madhye sthitāḥ kāḥ svitkāścaiva pralayaṃ gatāḥ /
kā nu puṇyajalā nityaṃ kānu na kṣayamāgatā

5.2-3.2.48

etatkathaya me tāta prasannenāntarātmanā /
śrotumicchāmyaśeṣeṇa ṛṣibhiḥ saha bāndhavaiḥ

5.2-3.2.49

śrīmārkaṇḍeya uvāca -
sādhusādhu mahāprājña dharmaputra yudhiṣṭhira /
kathayāmi yathā nyāyaṃ yatpṛcchasi mamānagha

5.2-3.2.50

sarvapāpaharaṃ puṇyaṃ purāṇaṃ rudrabhāṣitam /
yaḥ śṛṇoti naro bhaktyā tasya puṇyaphalaṃ śṛṇu

5.2-3.2.51

aśvamedha sahasreṇa vājapeyaśatena ca /
tatphalaṃ samavāpnoti rājannāstyatra saṃśayaḥ

5.2-3.2.52

brahmaghnaśca surāpī ca steyī goghnaśca yo naraḥ /
mucyate sarvapāpebhyo rudrasya vacanaṃ yathā

5.2-3.2.53

gaṅgā tu saritāṃ śreṣṭhā tathā caiva sarasvatī /
kāverī devikā caiva sindhuḥ sālakuṭī tathā

5.2-3.2.54

sarayūḥ śatarudrā ca mahī carmilayā saha /
godāvarī tathā puṇyā tathaiva yamunā nadī

5.2-3.2.55

payoṣṇī ca śatadruśca tathā dharmanadī śubhā /
etāścānyāśca saritaḥ sarvapāpaharāḥ smṛtāḥ

5.2-3.2.56

kiṃ tu te kāraṇaṃ tāta vakṣyāmi nṛpasattama /
samudrāḥ saritaḥ sarvāḥ kalpe kalpe kṣayaṃ gatāḥ

5.2-3.2.57

saptakalpakṣaye kṣīṇe na mṛtā tena narmadā /
narmadaikaiva rājendra paraṃ tiṣṭhetsaridvarā

5.2-3.2.58

toyapūrṇā mahābhāga munisaṃghairabhiṣṭutā /
gaṃgādyāḥ saritaścānyāḥ kalpe kalpe kṣayaṃ gatāḥ

5.2-3.2.59

eṣā devī purā dṛṣṭā tena vakṣyāmi te'nagha

// iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ pañcama āvantyakhaṇḍe revākhaṇḍe revāmāhātmyavarṇanaṃnāma dvitīyo'dhyāyaḥ //

Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc