Skanda Purana · Chapter 2.31
// vālakhilyā ūcuḥ // //
kārtike śuklanavamī tatrā'bhūddvāparaṃ yugam //
pūrvā'parāhṇagā grāhyā kramāddānopavāsayoḥ
atra kūṣmāṃḍakonāma hato daityastu viṣṇunā //
tadromabhiḥ samudbhūtā vallyaḥ kūṣmāṃḍasaṃbhavāḥ
tasmātkūṣmāṃḍadānena phalamāpnoti niścitam //
asyāmeva navamyāṃ tu kuryātkṛṣṇotsavaṃ naraḥ
svaśākhoktena vidhinā tulasyāḥ karapīḍanam //
kanyādānaphalaṃ tasya jāyate nātra saṃśayaḥ
kārtike śuklanavamīmavāpya vijiteṃdriyaḥ//
hariṃ vidhāya sauvarṇaṃ tulasyā sahitaṃ śubham
pūjayedvidhivadbhaktyā vratī tatra dinatrayam //
evaṃ yathoktavidhinā kuryādvaivāhikaṃ vidhim
grāhyaṃ trirātramatraiva navamyādyanurodhataḥ //
madhyāhnavyāpinī grāhyā navamī pūrvavedhitā
dhātryaśvatthau ya ekatra pālayitvā samudvahet//
na naśyate tasya puṇyaṃ kalpakoṭiśatairapi
kanakasya sutā pūrvamekādaśyāṃ kiśorikā //
cakāra bhaktitaḥ sāyaṃ tulasyudvāhajaṃ vidhim
tena vaidhavyadoṣeṇa nirmuktā''sītsulocanā//
tasmātsāyaṃ prakartavyastulastudvāhajo vidhiḥ
avaśyameva kartavyaḥ prativarṣaṃ tu vaiṣṇavaiḥ//
vidhiṃ tasya pravakṣyāmi yathā sāṃgā kriyā bhaveta/११//
viṣṇostu pratimāṃ kuryātpalasya svarṇajāṃ śubhām//
tadarddhārddhaṃ tadarddhārddhaṃ yathāśaktyā prakalpayet
prāṇapratiṣṭhāṃ kṛtvaiva tulasīviṣṇurūpayoḥ //
tata utthāpayeddevaṃ pūrvoktaiśca stavādibhiḥ
upacāraiḥ ṣoḍaśabhiḥ pūjayetpuruṣoktibhiḥ //
deśakālau tataḥ smṛtvā gaṇeśaṃ tatra pūjayet
puṇyāhaṃ vācayitvātha nāṃdīśrāddhaṃ samācaret //
vedavādyādinirghoṣairviṣṇumūrtiṃ samānayet
tulasīnikaṭe sā tu sthāpyā cāṃ'tarhitā paṭaiḥ //
āgaccha bhagavandeva arcayiṣyāmi keśava //
tubhyaṃ dāsyāmi tulasīṃ sarvakāmaprado bhava//
dadyāttrivāramarghyaṃ ca pādyaṃ viṣṭarameva ca
tata ācamanīyaṃ ca triruktvā ca pradāpayet//
tato dadhi ghṛtaṃ kṣīraṃ kāṃsyapātrapuṭīkṛtam
madhuparkaṃ gṛhāṇa tvaṃ vāsudeva namostu te//
haridrālepānābhyaṃgakāryaṃ sarvaṃ vidhāya ca
godhūlisamaye pūjyau tulasīkeśavau punaḥ//
pṛthakpṛthaktathā kāryau saṃmukhau maṃgalaṃ paṭhet
īṣaddṛśye bhāskare tu saṃkalpaṃ tu samuccaret //
svagotrapravarānuktvā tathā tripuruṣādikam
anādimadhyanidhana trailokyapratipālaka //
imāṃ gṛhāṇa tulasīṃ vivāhavidhineśvara
pārvatībījasaṃbhūtāṃ vṛṃdābhasmani saṃsthitām //
anādimadhyanidhanāṃ vallabhāṃ te dadāmyaham
payoghaṭaiśca sevābhiḥ kanyāvadvardhitā mayā //
tvatpriyāṃ tulasīṃ tubhyaṃ dadāmi tvaṃ gṛhāṇa bhoḥ
evaṃ dattvā ca tulasīṃ paścāttau pūjayettataḥ//
rātrau jāgaraṇaṃ kuryādvivāhotsavapūrvakam
tataḥ prabhātasamaye tulasīṃ viṣṇumarcayet //
vahnisaṃsthāpanaṃ kṛtvā dvādaśākṣaravidyayā
pāyasā''jyakṣaudratilairjuhyādaṣṭottaraṃśatam //
tataḥ sviṣṭakṛtaṃ hutvā dadyātpūrṇāhutiṃ tataḥ //
ācāryaṃ ca samabhyarcya homaśeṣaṃ samāpayet
caturo vārṣikānmāsānniyamo yena yaḥ kṛtaḥ //
kathayitvā dvijebhyastattathā'nyatparipūrayet
idaṃ vrataṃ mayā deva kṛtaṃ prītyai tava prabho //
nyūnaṃ saṃpūrṇatāṃ yātu tvatprasādājjanārdana
revatīturyacaraṇe dvādaśīsaṃyute naraḥ //
na kuryātpāraṇaṃ kurvanvrataṃ niṣphalatāṃ nayet
tato yeṣāṃ padārthānāṃ varjanaṃ tu kṛtaṃ bhavet //
cāturmāsye'thavā corje brāhmaṇebhyaḥ samarpayet //
tataḥ sarvaṃ samaśnīyādyadyattyaktaṃ vrate sthitam
daṃpatibhyāṃ sahaivā'tra bhoktavyaṃ ca dvijaiḥ saha
tato bhuktyuttaraṃ yāni galitāni dalāni ca //
tāni bhuktvā tulasyāśca svayaṃ pāpaiḥ pramucyate
ikṣudaṇḍaṃ tathā dhātrīphalaṃ koliphalaṃ tathā //
bhuktvā tu bhojanasyāṃ'te tasyocchiṣṭaṃ vinaśyati
eṣu triṣu na bhuktaṃ cedekaikamapi yena tu //
jñeya ucchiṣṭa āvarṣaṃ naro'sau nā'tra saṃśayaḥ
tataḥ sāyaṃ punaḥ pūjyāvikṣudaṇḍaiśca śobhitaiḥ //
tulasīvāsudevau ca kṛtakṛtyo bhavettataḥ
tato visarjanaṃ kṛtvā dattvā dāyādikaṃ hareḥ //
vaikuṇṭhaṃ gaccha bhagavam̐stulasīsahitaḥ prabho //
matkṛtaṃ pūjanaṃ gṛhya saṃtuṣṭo bhava sarvadā
gacchagaccha suraśreṣṭha svasthāne parameśvara //
yatra brahmādayo devāstatra gaccha janārdana
evaṃ visṛjya deveśamācāryāya pradāpayet //
mūrtyādikaṃ sarvameva kṛtakṛtyo bhavennaraḥ
prativarṣaṃ tu yaḥ kuryāttulasīkarapīḍanam //
bhaktimāndhanadhānyaiḥ sa yukto bhavati niścitam //
ihaloke paratrā'pi vipulaṃ ca yaśo labhet
iti śrīskānde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe kārtikamāsamāhātmye kūṣmāṃḍanavamītulasīvivāhavidhivarṇanaṃnāmaikatriṃśo'dhyāyaḥ
Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0