Skanda Purana · Verses 2.17-3

// brahmovāca // //
kasminkṣetre hi deveśa mārgaśīrṣo'dhikaḥ smṛtaḥ //
kiṃ phalaṃ ca bhavettasminnetatsarvaṃ vada prabho

// śrībhagavānuvāca // //
madhureti suvikhyātamasti kṣetraṃ paraṃ mama //
suramyā ca praśastā ca janmabhūmiḥ priyā mama

padepade tīrthaphalaṃ madhurāyāṃ caturmukha //
yatrayatra naraḥ snāto mucyate ghorakilbiṣāt

sarvadharmavihīnānāṃ puruṣāṇāṃ durātmanām //
narakārtiharā putra madhurā pāpanāśinī

kṛtaghnaśca surāpaśca cauro bhagnavratastathā //
madhurāṃ prāpya manujo mucyate ghorapātakāt

sūryaudaye tamo naśyedyathā vajrabhayānnagāḥ //
tārkṣyaṃ dṛṣṭvā yathā sarpā meghā vātahatā yathā

tattvajñānādyathā duḥkhaṃ hariṃ dṛṣṭvā yathā gajāḥ //
tathā pāpāni naśyaṃti mathurādarśanātsuta

śraddhayā bhaktiyuktastu dṛṣṭvā madhupurīṃ naraḥ //
brahmahā'pi viśudhyeta kiṃ punastvanyapātakī

mathurāṃ snātukāmasya gacchatastu padepade //
nirāśāni vrajaṃtyeva pāpāni ca śarīrataḥ

anuṣaṃgeṇa gacchaṃti vāṇijyenā'pi sevayā //
madhurāsnānamātreṇa divaṃ yāṃti gatāṃhasaḥ

nāmā'pi gṛhṇatāmasyāḥ sadā muktirna saṃśayaḥ //
sadā kṛtayugaṃ tatra sadā caivottarāyaṇam

yaḥ śṛṇoti caturvaktra mādhuraṃ mama maṃdiram //
anyenoccārite sadyaḥ so'pi pāpātpramucyate

trirātramapi ye tatra vasaṃti manujāḥ suta //
teṣāṃ punaṃti sahṛṣṭāḥ spṛṣṭāścaraṇareṇavaḥ

yathā tṛṇasamūhaṃ tu jvalayaṃti sphuliṃgakāḥ //
tathā mahāṃti pāpāni dahate mathurā purī

snānena sarvatīrthānāṃ yaḥ syātsukṛtasaṃcayaḥ //
tato'dhikataraṃ proktā mathurā sarvamaṃḍale

caturṇāmapi vedānāṃ puṇyamadhyayanācca yat //
tatpuṇyaṃ jāyate tatra mathurāṃ smaratāṃ nṛṇām

anyatra hi kṛtaṃ pāpaṃ tīrthamāsādya naśyati //
tīrtheṣu yatkṛtaṃ pāpaṃ vajralepo bhaviṣyati

mathurāyāṃ kṛtaṃ pāpaṃ mathurāyāṃ praṇaśyati //
dharmārthakāmamokṣākhyaṃ sthitvā tatra labhennaraḥ

anyatra daśabhirvarṣaiḥ prārabdhaṃ bhujyate hi yat //
kilviṣaṃ ca caturvaktra māthure daśabhirdinaiḥ

divi naiva na pātāle nāṃtarikṣe na mānuṣe //
samaṃ tu mathurāyāṃ hi priyaṃ mama sadaiva hi

sarveṣāmeva tīrthānāṃ māthuraṃ paramaṃ mahat //
bālakrīḍanarūpāṇi kṛtāni saha gopakaiḥ

triṃśadvarṣasahasrāṇi triṃśadvarṣaśatāni ca //
yatphalaṃ bhārate varṣe tatphalaṃ mathurāṃ smaran

sannihatyāṃ tu yatpuṇyaṃ rāhugraste divākare //
tatodhikaṃ labhetputra mathurāyāṃ dinedine

pūrṇe varṣasahasre tu tīrtharāje tu yatphalam //
tatphalaṃ labhate putra sahomāse madhoḥ pure

pūrṇe varṣasahasre tu vārāṇasyāṃ ca yatphalam //
tatphalaṃ labhate putra mathurāyāṃ saho dine

godāvarīdvārakayornaro yaḥ kṣetre kurūṇāṃ kṣitidāyako yaḥ //
ṣaṇmāsakātsādhayate gayāyāṃ samaṃ bhavenno dinamekamāthuram

na dvārakā kāśikāṃcī na māyā gadādharo yasya samaṃ na tīrtham //
saṃtarpitā yadyamunājalena vāṃchaṃti no vai pitaraḥ piṃḍadānam

mathurāyāṃ prakurvaṃti purīsādhāraṇīdṛśam //
ye narāste'pi vijñeyāḥ pāparāśibhiranvitāḥ

na dṛṣṭā mathurā yena didṛkṣā yasya jāyate //
yatra tatra mṛtasyā'pi māthure janma jāyate

bhūme rajāṃsi gaṇayetkālenā'pi caturmukha //
māthure yāni tīrthāni teṣāṃ saṃkhyā na vidyate

kuru bhoḥ kuru bho vāsaṃ mathurākhyāṃ purīṃ prati //
vasāmi satataṃ tasyāṃ gopakanyābhirāvṛtaḥ

rere saṃsāramagnāśca śiṣyā me śṛṇutā'pare //
yadīcchatha sukhaṃ sāṃdraṃ vāsaṃ kuruta matpurīm

aho loko mahānaṃdo netrayukto na paśyati //
māthure vidyamāne'pi saṃsṛtiṃ bhajate sadā

mānuṣīṃ yonimatulāṃ labdhvā bhāgyasya yogataḥ //
vṛthaivāyurgataṃ teṣāṃ na dṛṣṭā mathurāpurī

aho mateḥ sudaurbalyamaho bhāgyasya durvidhiḥ //
aho mohasya mahimā mathurā naiva sevyate

mathurāṃ tu parityajya yo'nyatra kurute matim //
mūḍho bhramati saṃsāre mohito mama māyayā

mathurāmapi saṃprāpya yo'nyatra kurute spṛhām //
durbuddhestasya kiṃ jñānaṃ so'jñānena vijṛṃbhitaḥ //

mātrā pitrā parityaktā ye tyaktā nijabaṃdhubhiḥ //
yeṣāṃ kvāpi gatirnāsti teṣāṃ mama purī gatiḥ

pāparāśibhirākrāṃtā ye dāridrya parājitāḥ //
yeṣāṃ kvāpi gatirnāsti teṣāṃ mama purī gatiḥ

sārātsārataraṃ sthānaṃ guhyādguhyataraṃ param //
gatimanveṣamāṇānāṃ mathurā paramā gatiḥ

na tatpuṇyairna taddānairna tapobhirna tu stavaiḥ //
na labhyaṃ vividhairyogairlabhyaṃ madanubhāvataḥ

mayi yeṣāṃ sthirā bhaktirbhūyasī yeṣu matkṛpā //
teṣāmeva hi dhanyānāṃ mathurāyāṃ bhavedgatiḥ

yā gatiryogayuktasya brahmajñasya manīṣiṇaḥ //
sā gatistyajataḥ prāṇānmathurāyāṃ narasya ca

kāśyādipuryo yadi saṃti loke tāsāṃ tu madhye mathuraiva dhanyā //
yā janmamauṃjīvratamuktidānairnṛṇāṃ caturdhā vidadhāti muktim //

na yogairyā gatirlabhyā manvaṃtaraśatairapi //
anyatra helayā sā'tra labhyate matprasādataḥ

na pāpebhyo bhayaṃ yatra na bhayaṃ yatra vai yamāt //
na garbhavāsabhīryatra tatkṣetraṃ ko na saṃśrayet

mathurāyāṃ ca yatpuṇyaṃ tatpuṇyasya phalaṃ śṛṇu //
mathurāyāṃ samāsādya mathurāyāṃ mṛtā hi ye

api kīṭapataṃgādyā jāyaṃte te caturbhujāḥ //
kūlātpataṃti ye vṛkṣāste'pi yāṃti parāṃ gatim

mūkā jaḍāṃdhabadhirāstaponiyamavarjitāḥ //
kālenaiva mṛtā ye ca mama lokaṃ vrajaṃti te

sarpadaṣṭāḥ paśuhatāḥ pāvakāṃbuvināśitāḥ//
labdhā'pamṛtyavo ye ca māthure mama lokagāḥ

satyaṃ satyaṃ muniśreṣṭha bruve śapathapūrvakam //
sarvā'bhīṣṭapradaṃ nānyanmathurāyāḥ samaṃ kvacit

trivargadā kāmināṃ yā mumukṣūṇāṃ ca muktidā //
bhaktīcchorbhaktidā kastāṃ mathurāṃ nā''śrayedbudhaḥ

etādṛśī madhupurī karttavyā mārgaśīrṣake //
tadabhāve puṣkaraṃ hi kartavyaṃ vidhipūrvakam

jyeṣṭhaṃ hi brahmaṇaḥ kuṇḍaṃ madhyaṃ kuṇḍaṃ ca vaiṣṇavam //
kaniṣṭhaṃ rudradaivatyamiti jānīhi buddhiman

eṣu snānaṃ ca dānaṃ ca śrāddhaṃ ca vidhipūrvakam //
pūjā ca mahatī kāryā mama prītikarā suta

pūrṇā yā tu bhavetputra sahomāse mama priyā //
tasyāṃ yatkriyate puṇyaṃ mama prītikaraṃ bhavet

godānamannadānaṃ ca hemadānaṃ ca putraka //
dharādānaṃ ca kartavyaṃ pūrṇāyāṃ vidhipūrvakam

sahomāse hi pūrṇāyāṃ sadmadānaṃ ca kārayet //
yatkiṃcitkriyate pūrṇaṃ tadakṣayyaphalaṃ bhavet

brahmabhojyaṃ hi kartavyaṃ yathāvibhavasārataḥ //
pūrṇāyāmeva kartavya utsavo vratapūrttaye

yādṛśī mathurā putra sahomāse mama priyā //
na tathā tīrtharājādyāstadabhāve ca puṣkaram

puṣkare mathurāyāṃ vai pūrṇā kāryā vicakṣaṇaiḥ //
yatra kutrāpi vā kāryā vidhiyuktā ca pūrṇimā

snānaṃ dānaṃ tathā pūjāṃ pūrṇāyāṃ na karoti yaḥ //
ṣaṣṭivarṣasahasrāṇi pacyate rauravādiṣu

tasmātsarvaprayatnena mānyā pūrṇā vicakṣaṇaiḥ //
mārgaśīrṣeṇa saṃyuktā anaṃtaphaladāyinī

yathā te kathitaṃ vatsa mārgaśīrṣaṃ mama priyam //
karoti yo naro bhaktyā tasya puṇyaphalaṃ śṛṇu

tīrthāyuteṣu yatpuṇyaṃ yatpuṇyaṃ vratakoṭibhiḥ //
sarvayajñeṣu yatpuṇyaṃ tatpuṇyaṃ samavāpnuyāt

aputro labhate putraṃ nirdhano dhanameva ca //
vidyārthī ca tathā vidyāṃ rūpārthī rūpamāpnuyāt

brāhmaṇo brahmavarcasvī kṣatriyo vijayī bhavet //
vaiśyo nidhipatitvaṃ ca śūdraḥ śuddhyeta pātakāt

yaddurlabhaṃ ca duṣprāpyaṃ triṣu lokeṣu mānada //
tatsarvaṃ prāpnuyānmartyaḥ sahomāse na saṃśayaḥ

yadyapyeteṣu kāmeṣu saktā ye mānavāḥ suta //
tuṣṭā hyaṃte caturvaktra na kāmārhā mahābhuja

sudurlabhā hi sadbhaktirmama vaśyakarī śubhā //
sā vai saṃprāpyate putra sahomāse śrute tathā

mama prītikaraṃ māsaṃ sarvadā mama vallabham //
sarvaṃ saṃprāpyate'muṣmānmatprasādāccaturmukha

iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe brahmaviṣṇusaṃvāde mārgaśīrṣamāsamāhātmye mathurāmāhātmyavarṇanaṃnāma saptadaśo'dhyāyaḥ

iti śrīskāṃde mahāpurāṇe dvitīye vaiṣṇavakhaṇḍe paṃcamaṃ śrīmārgaśīrṣamāsamāhātmyaṃ saṃpūrṇam // ( २-५) //
// śrīkṛṣṇārpaṇamastu // //