Skanda Purana · Chapter 1.61
// sūta uvāca // //
tato ghaṭotkaco muktvā tatra kāmakaṭaṃkaṭām//
putreṇānugato dhīmānviyatā dvārakāṃ yayau
āgacchantaṃ ca taṃdṛṣṭvā rākṣasaṃ rākṣasānugam //
dvārakāvāsino yodhāścakruratyulbaṇaṃ ravam
grāme grāme susaṃnaddhā navalakṣamitā rathāḥ //
rākṣasau dvau samāyātau pātyetāṃ viśikhairiti
tāngṛhītāyudhāndṛṣṭvā yaduvīrānghaṭotkacaḥ //
pragṛhya vipulaṃ bāhuṃ jagau tārasvareṇa saḥ
rākṣasaṃ vitta māṃ vīrā bhīmaputraṃ ghaṭotkacam //
supriyaṃ vāsudevasya praṇāmārthamupāgatam
nivedayata māṃ prāptaṃ yādavendrāya sātmajam //
iti tasya vacaḥ śrutvā te kṛṣṇāya nyavedayan
āha devaḥ sabhāsthaśca śīghramatrāvrajatvasau //
tataḥ praveśayāmāsurdvārakāṃ te ghaṭotkacam
saputraḥ so'pi ramyāṇi vanānyupavanāni ca //
krīḍāśailāṃśca harmyāṇi saṃpaśyannāgataḥ sabhām
sa tatra ugrasenaṃ ca vasudevaṃ ca sātyakim //
akrūrarāmapramukhānvavande kṛṣṇameva ca
taṃ pādayornipatitaṃ samāliṃgya sahātmajam //
sāśiṣaṃ svasamīpasthamupaveśyedamabravīt
putra rākṣasaśārdūla kurūṇāṃ kulavardhana //
kuśalaṃ sarvataḥ kaccitkimarthaste samāgamaḥ //
// ghaṭotkaca uvāca // //
deva yuṣmatprasādena sarvataḥ kuśalaṃ mama //
śrūyatāṃ kāraṇaṃ svāminyadarthamahamāgataḥ
devopadiṣṭa bhāryāyāṃ jāto'yaṃ tanayo mama //
sa ca praśnaṃ vakṣyati tvāṃ śrūyatāmāgatastvataḥ
// śrīkṛṣṇa uvāca // //
vatsa maurveya brūhi tvaṃ sarvaṃ pṛccha yadicchasi //
yathā ghaṭotkaco mahyaṃ supriyaśca tathā bhavān
// barbarīka uvāca // //
praṇamya tvāmādidevaṃ manobuddhisamādhibhiḥ //
prakṣyāmi kena śreyaḥ syājjaṃtorjātasya mādhava
kecicchreyo dharmamāhuraiśvaryaṃ tyāgabhojanam //
keciddamaṃ tapo dravyaṃ bhogānmuktiṃ ca kecana
tadevaṃ śatasaṃkhyeṣu śreyassu puruṣottama //
mama caivaṃ kulasyāsya śreyo yadbrūhi niścitam
// śrīkṛṣṇa uvāca // //
vatsa pṛthakpṛthakproktaṃ varṇānāṃ śreya uttamam //
brāhmaṇānāṃ tapo mūlaṃ damo'dhyayanameva ca
dharmaprakaṭanaṃ cāpi śreya uktaṃ manīṣibhiḥ //
balaṃ sādhyaṃ pūrva meva kṣatriyāṇāṃ prakīrtitam
duṣṭānāṃ śāsanaṃ cāpi sādhūnāṃ paripālanam //
pāśupālyaṃ ca vaiśyānāṃ kṛṣirvijñānameva ca
śūdrasya dvijaśuśrūṣā tayā jīvanvaṇigbhavet //
śilpairvā vividhairjīveddvijātihitamācaran
bhāryāratirbhṛtyapoṣṭā śuciḥ śraddhā parāyaṇaḥ //
namaskāreṇa mantreṇa paṃcayajñānna hāpayet
tadbhavānkṣatriyakule jāto'si kuru tacchṛṇu //
balaṃ sādhaya pūrvaṃ tvamatulaṃ tena śikṣaya
duṣṭānpālaya sādhūṃśca svargamevamavāpsyasi //
balaṃ ca labhyate putra devīnāṃ suprasādataḥ
tadbhavānbalaprāptyarthaṃ devyārādhanamācara
// barbarīka uvāca // //
kasminkṣetre ca kāṃ devīṃ kathamārādhayāmyaham //
etatprasādapravaṇaṃ manaḥ kṛtvā nivedaya
// sūta uvāca // //
iti pṛṣṭaḥ kṣaṇaṃ dhyātvā prāha dāmodaro vibhuḥ //
vatsa kṣetraṃ pravakṣyāmi yatra tapsyasi tattapaḥ //
guptakṣetramiti khyātaṃ mahīsāgarasaṃgame
tatra tribhuvane yāśca saṃti devyaḥ pṛthagvidhāḥ //
nāradena samānītāstāścaikyaṃ sumahātmanā
catasrastasya digdevyo nava durgāśca saṃti yāḥ //
samārādhaya tā gatvā tāsāmaikyaṃ hi durlabham
nityaṃ pūjaya tāḥ putra puṣpadhūpavilepanaiḥ //
stutibhiścopahāraiśca yathā tuṣyati tāstava
tuṣṭāsu devīṣu balaṃ dhanaṃ ca kīrtiśca putrāḥ subhagāśca dārāḥ //
svargastathā muktipadaṃ ca satsukhaṃ na durlabhaṃ satyametattavoktam
// sūta uvāca // //
evamuktvā barbarīkaṃ kṛṣṇaḥ prāha ghaṭotkacam //
ghaṭotkacārya putraste dṛḍhaṃ suhṛdayo hyasau
tasmātsuhṛdayetyevaṃ dattaṃ nāma mayā dvikam //
evamuktvā samāliṃgya saṃtarjya vividhairdhanaiḥ
guptakṣetrāya bhagavānbarbarīkaṃ samādiśat //
so'tha kṛṣṇaṃ namaskṛtya pitaraṃ yādavāṃśca tān
anujñāpya ca tānsarvānguptakṣetraṃ samāvrajat //
ghaṭotkaco'pi kṛṣṇena visṛṣṭaḥ svavanaṃ yayau
smaranputraguṇānpatnyā svarājyaṃ samapālayat //
tataḥ suhṛdayo dhīmāndagdhasthalyāṃ kṛtāśramaḥ
trikālaṃ pūjayāmāsa devīḥ karmasamādhibhiḥ //
nityaṃ puṣpaiśca dhūpaiśca upahāraiḥ pṛthagvidhaiḥ
tasyārādhayato devyastutuṣurhāyanaistribhiḥ //
tataḥ pratyakṣato bhūtvā balāttasya mahātmanaḥ
balaṃ yattriṣu lokeṣu kasyacinnāsti durlabham //
ūcuśca kaṃcitkālaṃ tvaṃ vasātraiva mahādyute
saṃgatyā vijayasya tvaṃ bhūyaḥ śreyo hyavāpsyasi //
ityuktaḥ sarvadevībhiḥ sa tatraiva vyavasthitaḥ
ājagāmātha vijayo nāmnā māgadhabrāhmaṇaḥ //
sa sarvāṃ pṛthivīṃ kṛtvā pādākrāṃtāṃ dvijottamaḥ
kāśyāṃ vidyābalaṃ prāpya sādhanārthamupāyayau //
guheśvaramukhānyeṣa saptaliṃgānyapūjayat //
ārādhayāmāsa ciraṃ devīrvidyāphalāptaye//
tatastuṣṭāstasya devyaḥ svapne procuridaṃ vacaḥ
vidyāṃ sādhaya tvaṃ sādho siddhamātuḥ puroṃ'gaṇe //
ayaṃ bhaktaḥ suhṛdayaḥ sāhāyyaṃ te kariṣyati
tatastadvacanaṃ śrutvā vijayaḥ svapnamadhyataḥ //
utthāya gatvā devyāstaṃ vavre bhīmātma jātmajam
so'pi devīvacaḥ śrutvā mene sāhāyyakāraṇam //
tataḥ kṛṣṇacaturdaśyāmupoṣya vijayaḥ śuciḥ
snātvābhyarcyaiva liṃgāni devīścaivārcayatpṛthak //
kṛtvā snānamupoṣyaiva barbarīkoṃ'tike'bhavat
prathamāyāṃ tato rātrau yayau siddhāṃbikāpuraḥ //
maṃḍalaṃ tatra kṛtvā ca bhagākāraṃ karānnava
aṣṭadikṣvaṣṭakīlāṃśca nikhanyaiva sasūtrakān //
kṛṣṇājinadharo bhūtvā barbarīkasamanvitaḥ
śikhāmābaddhya digbaṃdhaṃ kṛtvā rebhe tato vidhim //
madhye vai maṃḍalasyāpi kuṃḍe śubhre trimekhalaṃ
samarpya ca tataḥ khaḍgaṃ khādiraṃ maṃtratejitam //
saṃsthāpya kīlānabhito barbarīkamathābravīt
śucirvinidraḥ saṃtiṣṭha stavaṃ devyāḥ samudgiran //
yāvatkarma karomyeṣa yathā vighnaṃ na jāyate
ityukte saṃsthite tatra barbarīke mahābale //
vijayaḥ śoṣaṇaṃ dāhaṃ plāvanaṃ kṛtavānyamī
tataḥ sukhāsano bhūtvā guṃgurubhyo namaḥ iti //
maṃtramaṣṭottaraśataṃ japtvā gurubhyaḥ praṇamya ca //
tato gaṇeśvaravidhānamārabdhavān
athātaḥ saṃpravakṣyāmi maṃtraṃ gaṇapateḥ param
sarvakāryakaraṃ svalpaṃ mahārthaṃ sarvasiddhidam
ॐgāṃgīṃgūṃgaiṃgauṃgaḥ saptākṣaro'yaṃ mahāmaṃtraḥ //
ॐgaṇapatimaṃtrasya gaṇako nāma ṛṣiḥ vighneśvaro devatā gaṃ bījam ॐśaktiḥ pūjārthe japārthe vā tilakārthe vā manasa īpsitārthe homārthe vā viniyoga iti //
sādha kasya pūrvaṃ tilakakaraṇam //
ॐgāṃgaṇapataye namaḥ //
iti tilakasyopari akṣatāndadyāt anena mantreṇa //
ॐ gāṃgaṇapataye namaḥ //
iti tilakamaṃtraḥ //
ॐgāṃ gaṇapataye namaḥ //
anena maṃtreṇa gaṇeśāya puṣpāṃjalitrayaṃ dadyāt //
mūlamaṃtreṇātra caṃdanagaṃdhapuṣpadhūpadīpanaivedyapūgīphala tāṃbūlādikaṃ dadyāt //
ata ūrdhvaṃ mūlamantreṇa japaṃ kuryāt //
aṣṭottaraśataṃ sahasraṃ lakṣaṃ koṭiṃ ceti yathāśakti japtvā daśāṃśahomārthe gaṇeśāgnaye āvāhayāmīti agnimāvāhya //
ॐ gāṃ gaṇapataye svāheti mantreṇa guggulaguṭikābhirhomaṃ vidadhyādviniyogaṃ ceti gāṇeśvaro tā?kalpaḥ //
ya evaṃ sarva vighneṣu sādhayenmantramuttamam //
sarvavighnāni naśyaṃti manobhīṣṭaṃ ca sidhyati
ḍākinyo yātudhānāśca pretādyāśca bhayaṃkarāḥ //
śatrūṇāṃ jāyate nāśo vaśīkaraṇameva ca
imaṃ gāṇeśvaraṃ kalpaṃ vijānanvijayo'pi ca //
tilakaṃ vidhinā kṛtvā japtvā cāṣṭottaraṃ śatam
daśāṃśaṃ guṭikā hutvā pūjya siddhivināyakam //
siddheyakṣetrapālasya cakre pūjāṃ tato niśi
iti śrīskāṃde mahāpurāṇa ekāśītisāhasryāṃ saṃhitāyāṃ prathame māheśvarakhaṇḍe kaumārikākhaṇḍe mahāvidyāsādhane gāṇeśvarakalpavarṇanaṃnāmaikaṣaṣṭitamo'dhyāyaḥ
Original text: skandapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0