Language

ENहिગુ
Scripture Library

Śivapurāṇa, Books 1 and 7 · Chapter 7.1.13

7.1.13.1

iti śrīśivamahāpurāṇe saptamyāṃ vāyavīyasaṃhitāyāṃ pūrvakhaṇḍe sṛṣṭivarṇanaṃ nāma dvādaśo 'dhyāyaḥ
Chapter 13
ṛṣaya ūcuḥ
bhavatā kathitā sṛṣṭirbhavasya paramātmanaḥ
caturmukhamukhāttasya saṃśayo naḥ prajāyate

7.1.13.2

devaśreṣṭho virūpākṣo dīptaśśūladharo haraḥ
kālātmā bhagavān rudraḥ kapardī nīlalohitaḥ

7.1.13.3

sabrahmakamimaṃ lokaṃ saviṣṇumapi pāvakam
515b
yaḥ saṃharati saṃkruddho yugāṃte samupasthite

7.1.13.4

yasya brahmā ca viṣṇuśca praṇāmaṃ kuruto bhayāt
lokasaṃkocakasyāsya yasya tau vaśavartinau

7.1.13.5

yo 'yaṃ devaḥ svakādaṃgādbrahmaviṣṇū purāsṛjat
sa eva hi tayornityaṃ yogakṣemakaraḥ prabhuḥ

7.1.13.6

sa kathaṃ bhagavān rudra ādidevaḥ purātanaḥ
putratvamagamacchaṃbhurbrahmaṇo 'vyaktajanmanaḥ

7.1.13.7

prajāpatiśca viṣṇuśca rudrasyaitau parasparam
sṛṣṭau parasparasyāṃgāditi prāgapi śuśruma

7.1.13.8

kathaṃ punaraśeṣāṇāṃ bhūtānāṃ hetubhūtayoḥ
guṇapradhānabhāvena prādurbhāvaḥ parasparāt

7.1.13.9

nāpṛṣṭaṃ bhavatā kiṃcinnāśrutaṃ ca kathaṃcana
bhagavacchiṣyabhūtena bhavatā sakalaṃ smṛtam

7.1.13.10

tattvaṃ vada yathā brahmā munīnāmavadadvibhuḥ
vayaṃ śraddhālavastāta śrotumīśvarasadyaśaḥ

7.1.13.11

vāyuruvāca
sthāne pṛṣṭamidaṃ viprā bhavadbhiḥ praśnakovidaiḥ
idameva purā pṛṣṭo mama prāha pitāmahaḥ

7.1.13.12

tadahaṃ sampravakṣyāmi yathā rudrasamudbhavaḥ
yathā ca punarutpattirbrahmaviṣṇvoḥ parasparam

7.1.13.13

trayaste kāraṇātmāno jatāssākṣānmaheśvarāt
carācarasya viśvasya sargasthityaṃtahetavaḥ

7.1.13.14

paramaiśvaryasaṃyuktāḥ parameśvarabhāvitāḥ
tacchaktyādhiṣṭhitā nityaṃ tatkāryakaraṇakṣamāḥ

7.1.13.15

pitrā niyamitāḥ pūrvaṃ trayopi triṣu karmasu
brahmā sarge haristrāṇe rudraḥ saṃharaṇe tathā

7.1.13.16

tathāpyanyonyamātsaryādanyonyātiśayāśinaḥ
tapasā toṣayitvā svaṃ pitaraṃ parameśvaram

7.1.13.17

labdhvā sarvātmanā tasya prasādātparameṣṭhinaḥ
brahmanārāyaṇau pūrvaṃ rudraḥ kalpāntare 'sṛjat

7.1.13.18

kalpāntare punarbrahmā rudraviṣṇū jaganmayaḥ
viṣṇuśca bhagavānrudraṃ brahmāṇamasṛjatpunaḥ

7.1.13.19

nārāyaṇaṃ punarbrahmā brahmāṇamasṛjatpunaḥ
evaṃ kalpeṣu kalpeṣu brahmaviṣṇumaheśvarāḥ

7.1.13.20

paraspareṇa jāyaṃte parasparahitaiṣiṇaḥ
tattatkalpāntavṛttāntamadhikṛtya maharṣibhiḥ

7.1.13.21

prabhāvaḥ kathyate teṣāṃ parasparasamudbhavāt
śṛṇu teṣāṃ kathāṃ citrāṃ puṇyāṃ pāpapramocinīm

7.1.13.22

kalpe tatpuruṣe vṛttāṃ brahmaṇaḥ parameṣṭhinaḥ
purā nārāyaṇo nāma kalpe vai meghavāhane

7.1.13.23

divyaṃ varṣasahasraṃ tu megho bhūtvāvahaddharām
tasya bhāvaṃ samālakṣya viṣṇorviśvajagadguruḥ

7.1.13.24

sarvassarvātmabhāvena pradadau śaktimavyayām
śaktiṃ labdhvā tu sarvātmā śivātsarveśvarāttadā

7.1.13.25

sasarja bhagāvan viṣṇurviśvaṃ viśvasṛjā saha
516a
viṣṇostadvaibhavaṃ dṛṣṭvā sṛṣṭastena pitāmahaḥ

7.1.13.26

īrṣyayā parayā grastaḥ prahasannidamabravīt
gaccha viṣṇo mayā jñātaṃ tava sargasya kāraṇam
āvayoradhikaścāsti sa rudro nātra saṃśayaḥ

7.1.13.27

tasya devādhidevasya prasādātparameṣṭhinaḥ
sraṣṭā tvaṃ bhagavānādyaḥ pālakaḥ paramārthataḥ

7.1.13.28

ahaṃ ca tapasārādhya rudraṃ tridaśanāyakam
tvayā saha jagatsarvaṃ srakṣyāmyatra na saṃśayaḥ

7.1.13.29

evaṃ viṣṇumupālabhya bhagavānabjasambhavaḥ
evaṃ vijñāpayāmāsa tapasā prāpya śaṃkaram

7.1.13.30

bhagavan devadeveśa viśveśvara maheśvara
tava vāmāṃgajo viṣṇurdakṣiṇāṃgabhavo hyaham

7.1.13.31

mayā saha jagatsarvaṃ tathāpyasṛjadacyutaḥ
sa matsarādupālabdhastvadāśrayabalānmayā

7.1.13.32

madbhāvānnādhikasteti bhāvastvayi maheśvare
tvatta eva samutpattirāvayossadṛśī yataḥ

7.1.13.33

tasya bhaktyā yathāpūrvaṃ prasādaṃ kṛtavānasi
tathā mamāpi tatsarvaṃ dātumarhasi śaṃkara

7.1.13.34

iti vijñāpitastena bhagavān bhaganetrahā
nyāyena vai dadau sarvaṃ tasyāpi sa ghṛṇānidhiḥ

7.1.13.35

labdhvaivamīśvarādeva brahmā sarvātmatāṃ kṣaṇāt
tvaramāṇotha saṃgamya dadarśa puruṣottamam

7.1.13.36

kṣīrārṇavālaye śubhre vimāne sūryasaṃnibhe
hemaratnānvite divye manasā tena nirmite

7.1.13.37

anaṃtabhogaśayyāyāṃ śayānaṃ paṃkajekṣaṇam
caturbhujamudārāṃgaṃ sarvābharaṇabhūṣitam

7.1.13.38

śaṃkhacakradharaṃ saumyaṃ candrabiṃbasamānanam
śrīvatsavakṣasaṃ devaṃ prasannamadhurasmitam

7.1.13.39

dharāmṛdukarāṃbhojasparśaraktapadāṃbujam
kṣīrārṇavāmṛtamiva śayānaṃ yoganidrayā

7.1.13.40

tamasā kālarudrākhyaṃ rajasā kanakāṃḍajam
sattvena sarvagaṃ viṣṇuṃ nirguṇatve maheśvaram

7.1.13.41

taṃ dṛṣṭvā puruṣaṃ brahmā pragalbhamidamabravīt
grasāmi tvāmahaṃ viṣṇo tvamātmānaṃ yathā purā

7.1.13.42

tasya tadvacanaṃ śrutvā pratibuddhya pitāmaham
udaikṣata mahābāhussmitamīṣaccakāra ca

7.1.13.43

tasminnavasare viṣṇurgrastastena mahātmanā
sṛṣṭaśca brahmaṇā sadyo bhruvormadhyādayatnataḥ

7.1.13.44

tasminnavasare sākṣādbhagavānindubhūṣaṇaḥ
śaktiṃ tayorapi draṣṭumarūpo rūpamāsthitaḥ

7.1.13.45

prasādamatulaṃ kartuṃ purā dattavarastayoḥ
āgacchattatra yatremau brahmanārāyaṇau sthitau

7.1.13.46

atha tuṣṭuvaturdevaṃ prītau bhītau ca kautukāt
praṇematuśca bahuśo bahumānena dūrataḥ

7.1.13.47

516b
bhavopi bhagavānetāvanugṛhya pinākadhṛk
sādaraṃ paśyatoreva tayoraṃtaradhīyata

Original text: Śivapurāṇa, Books 1 and 7 · Edition: Venkatesvara Steam Press, Bombay (c. 1920) · Data entry Jun Takashima · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc