Language

ENहिગુ
Scripture Library

Shiva Purana · Chapter 7.39

7.39.7.2,39.1

upamanyuruvāca
śrīkaṃṭhanāthaṃ smaratāṃ sadyaḥ sarvārthasiddhayaḥ

7.39.7.2,39.1

prasidhyaṃtīti matvaike taṃ vai dhyāyaṃti yoginaḥ

7.39.7.2,39.2

sthityarthaṃ manasaḥ kecitsthūladhyānaṃ prakurvate

7.39.7.2,39.2

sthūlaṃ tu niścalaṃ ceto bhavetsūkṣme tu tatsthiram

7.39.7.2,39.3

śive tu ciṃtite sākṣātsarvāḥ sidhyanti siddhayaḥ

7.39.7.2,39.3

mūrtyaṃtareṣu dhyāteṣu śivarūpaṃ viciṃtayet

7.39.7.2,39.4

lakṣayenmanasaḥ sthairyaṃ tattaddhyāyetpunaḥ punaḥ

7.39.7.2,39.4

dhyānamādau saviṣayaṃ tato nirviṣayaṃ jaguḥ

7.39.7.2,39.5

tatra nirviṣayaṃ dhyānaṃ nāstītyeva satāṃ matam

7.39.7.2,39.5

buddherhi santatiḥ kāciddhyānamityabhidhīyate

7.39.7.2,39.6

tena nirviṣayā buddhiḥ kevaleha pravartate

7.39.7.2,39.6

tasmātsaviṣayaṃ dhyānaṃ bālārkakiraṇāśrayam

7.39.7.2,39.7

sūkṣmāśrayaṃ nirviṣayaṃ nāparaṃ paramārthataḥ

7.39.7.2,39.7

yadvā saviṣayaṃ dhyānaṃ tatsākārasamāśrayam

7.39.7.2,39.8

nirākārātmasaṃvittirdhyānaṃ nirviṣayaṃ matam

7.39.7.2,39.8

nirbījaṃ ca sabījaṃ ca tadeva dhyānamucyate

7.39.7.2,39.9

nirākāraśrayatvena sākārāśrayatastathā

7.39.7.2,39.9

tasmātsaviṣayaṃ dhyānamādau kṛtvā sabījakam

7.39.7.2,39.10

aṃte nirviṣayaṃ kuryānnirbījaṃ sarvasiddhaye

7.39.7.2,39.10

prāṇāyāmena sidhyaṃti devyāḥ śāṃtyādayaḥ kramāt

7.39.7.2,39.11

śāṃtiḥ praśāṃtirdīptiśca prasādaśca tataḥ param

7.39.7.2,39.11

śamaḥ sarvāpadāṃ caiva śāṃtirityabhidhīyate

7.39.7.2,39.12

tamaso 'ntabahirnāśaḥ praśāntiḥ parigīyate

7.39.7.2,39.12

bahirantaḥprakāśo yo dīptirityabhidhīyate

7.39.7.2,39.13

svasthatā yā tu sā buddhaḥ prasādaḥ parikīrtitaḥ

7.39.7.2,39.13

kāraṇāni ca sarvāṇi sabāhyābhyaṃtarāṇi ca

7.39.7.2,39.14

buddheḥ prasādataḥ kṣipraṃ prasannāni bhavantyuta

7.39.7.2,39.14

dhyātā dhyānaṃ tathā dhyeyaṃ yadvā dhyānaprayojanam

7.39.7.2,39.14

etaccatuṣṭayaṃ jñātvā dhyātā dhyānaṃ samācaret

7.39.7.2,39.15

jñānavairāgyasaṃpanno nityamavyagramānasaḥ

7.39.7.2,39.15

śraddadhānaḥ prasannātmā dhyātā sadbhirudāhṛtaḥ

7.39.7.2,39.16

dhyai ciṃtāyāṃ smṛto dhātuḥ śivaciṃtā muhurmuhuḥ

7.39.7.2,39.17

yogābhyāsastathālpe 'pi yathā pāpaṃ vināśayet

7.39.7.2,39.17

dhyāyataḥ kṣaṇamātraṃ vā śraddhayā parameśvaram

7.39.7.2,39.18

avyākṣiptena manasā dhyānamityabhidhīyate

7.39.7.2,39.19

buddhipravāharūpasya dhyānasyāsyāvalaṃbanam

7.39.7.2,39.19

dhyeyamityucyate sadbhistacca sāṃbaḥ svayaṃ śivaḥ

7.39.7.2,39.20

vimuktipratyayaṃ pūrṇamaiśvaryaṃ cāṇimādikam

7.39.7.2,39.20

śivadhyānasya pūrṇasya sākṣāduktaṃ prayojanam

7.39.7.2,39.21

yasmātsaukhyaṃ ca mokṣaṃ ca dhyānādabhayamāpnuyāt

7.39.7.2,39.21

tasmātsarvaṃ parityajya dhyānayukto bhavennaraḥ

7.39.7.2,39.22

nāsti dhyānaṃ vinā jñānaṃ nāsti dhyānamayoginaḥ

7.39.7.2,39.22

dhyānaṃ jñānaṃ ca yasyāsti tīrṇastena bhavārṇavaḥ

7.39.7.2,39.23

jñānaṃ prasannamekāgramaśeṣopādhivarjitam

7.39.7.2,39.23

yogābhyāsena yuktasya yoginastveva sidhyati

7.39.7.2,39.24

prakṣīṇāśeṣapāpānāṃ jñāne dhyāne bhavenmatiḥ

7.39.7.2,39.24

pāpopahatabuddhīnāṃ tadvārtāpi sudurlabhā

7.39.7.2,39.25

yathāvahnirmahādīptaḥ śuṣkamārdraṃ ca nirdahet

7.39.7.2,39.25

tathā śubhāśubhaṃ karma dhyānāgnirdahate kṣaṇāt

7.39.7.2,39.26

atyalpo 'pi yathā dīpaḥ sumahannāśayettamaḥ

7.39.7.2,39.26

yogābhyāsastathālpo 'pi mahāpāpaṃ vināśayet

7.39.7.2,39.27

dhyāyataḥ kṣaṇamātraṃ vā śraddhayā parameśvaram

7.39.7.2,39.27

yadbhavetsumahacchreyastasyāṃto naiva vidyate

7.39.7.2,39.28

nāsti dhyānasamaṃ tīrthaṃ nāsti dhyānasamaṃ tapaḥ

7.39.7.2,39.28

nāsti dhyānasamo yajñastasmāddhyānaṃ samācaret

7.39.7.2,39.29

tīrthāni toyapūrṇāni devānpāṣāṇamṛnmayān

7.39.7.2,39.29

yogino na prapadyaṃte svātmapratyayakāraṇāt

7.39.7.2,39.30

yogināṃ ca vapuḥ sūkṣmaṃ bhavetpratyakṣamaiśvaram

7.39.7.2,39.30

yathā sthūlamayuktānāṃ mṛtkāṣṭhādyaiḥ prakalpitam

7.39.7.2,39.31

yathehāṃtaścarā rājñaḥ priyāḥ syurna bahiścarāḥ

7.39.7.2,39.31

tathāṃtardhyānaniratāḥ priyāśśaṃbhorna karmiṇaḥ

7.39.7.2,39.32

bahiskarā yathā loke nātīva phalabhoginaḥ

7.39.7.2,39.32

dṛṣṭvā narendrabhavane tadvadatrāpi karmiṇaḥ

7.39.7.2,39.33

yadyaṃtarā vipadyaṃte jñānayogārthamudyataḥ

7.39.7.2,39.33

yogasyodyogamātreṇa rudralokaṃ gamiṣyati

7.39.7.2,39.34

anubhūya sukhaṃ tatra sa jāto yogināṃ kule

7.39.7.2,39.34

jñānayogaṃ punarlabdhvā saṃsāramativartate

7.39.7.2,39.35

jijñāsurapi yogasya yāṃ gatiṃ labhate naraḥ

7.39.7.2,39.35

na tāṃ gatimavāpnoti sarvairapi mahāmakhaiḥ

7.39.7.2,39.36

dvijānāṃ vedaviduṣāṃ koṭiṃ saṃpūjya yatphalam

7.39.7.2,39.36

bhikṣāmātrapradānena tatphalaṃ śivayogine

7.39.7.2,39.37

yajñāgnihotradānena tīrthahomeṣu yatphalam

7.39.7.2,39.37

yogināmannadānena tatsamastaṃ phalaṃ labhet

7.39.7.2,39.38

ye cāpavādaṃ kurvaṃti vimūḍhāśśivayoginām

7.39.7.2,39.38

śrotṛbhiste prapadyante narakeṣvāmahīkṣayāt

7.39.7.2,39.39

sati śrotari vaktāsyādapavādasya yoginām

7.39.7.2,39.39

tasmācchrotā ca pāpīyāndaṇḍyassumahatāṃ mataḥ

7.39.7.2,39.39

ye punaḥ satataṃ bhaktyā bhajaṃti śavayoginaḥ

7.39.7.2,39.40

te vidaṃti mahābhogānaṃte yogaṃ ca śāṃkaram

7.39.7.2,39.40

bhogārthibhirnaraistasmātsaṃpūjyāḥ śivayoginaḥ

7.39.7.2,39.41

pratiśrayānnapānādyaiḥ śayyāprāvaraṇādibhiḥ

7.39.7.2,39.41

yogadharmaḥ sasāratvādabhedyaḥ pāpamudgaraiḥ

7.39.7.2,39.42

vajrataṃdulavajjñeyaṃ tathā pāpena yoginaḥ

7.39.7.2,39.42

na lipyaṃte ca tāpaughaiḥ padmapatraṃ yathāṃbhasā

7.39.7.2,39.43

yasmindeśe vasennityaṃ śivayogarato muniḥ

7.39.7.2,39.43

so 'pi deśo bhavetpūtaḥ sapūta iti kiṃ punaḥ

7.39.7.2,39.44

tasmātsarvaṃ parityajya kṛtyamanyadvicakṣaṇaḥ

7.39.7.2,39.44

sarvaduḥkhaprahāṇāya śivayogaṃ samabhyaset

7.39.7.2,39.45

siddhayogaphalo yogī lokānāṃ hitakāmyayā

7.39.7.2,39.45

bhogānbhuktvā yathākāmaṃ viharedvātra vartatām

7.39.7.2,39.46

athavā kṣudramityeva matvā vaiṣayikaṃ sukham

7.39.7.2,39.46

tyaktvā virāgayogena svecchayā karma mucyatām

7.39.7.2,39.47

yastvāsannāṃ mṛtiṃ martyo dṛṣṭāriṣṭaṃ ca bhūyasā

7.39.7.2,39.47

sa yogārambhanirataḥ śivakṣetraṃ samāśrayet

7.39.7.2,39.48

sa tatra nivasanneva yadi dhīramanā naraḥ

7.39.7.2,39.48

prāṇānvināpi rogādyaiḥ svayameva parityajet

7.39.7.2,39.49

kṛtvāpyanaśanaṃ caiva hutvā cāṃgaṃ śivānale

7.39.7.2,39.49

kṣiptvā vā śivatīrtheṣu svadehamavagāhanāt

7.39.7.2,39.50

śivaśāstroktavidhivatprāṇānyastu parityajet

7.39.7.2,39.51

sadya eva vimucyeta nātra kāryā vicāraṇā २ // ७.२,३९.५० <na cāsāvātmaghātaka iti pāṭhāntaram>
rogādyairvātha vivaśaḥ śivakṣetraṃ samāśritaḥ

7.39.7.2,39.51

mriyate yadi sopyevaṃ mucyate nātra saṃśayaḥ

7.39.7.2,39.52

yathā hi maraṇaṃ śreṣṭhamuśaṃtyanaśanādibhiḥ

7.39.7.2,39.52

śāstraviśraṃbhadhīreṇa manasā kriyate yataḥ

7.39.7.2,39.53

śivanindārataṃ hatvā pīḍitaḥ svayameva vā

7.39.7.2,39.53

yastyajeddustyajānprāṇānna sa bhūyaḥ prajāyate

7.39.7.2,39.54

śivanindārataṃ haṃtumaśakto yaḥ svayaṃ mṛtaḥ

7.39.7.2,39.54

sadya eva pramucyeta triḥ saptakulasaṃyutaḥ

7.39.7.2,39.55

śivārthe yastyajetprāṇāñchivabhaktārthameva vā

7.39.7.2,39.55

na tena sadṛśaḥ kaścinmuktimārgasthito naraḥ

7.39.7.2,39.56

tasmācchīghratarā muktistasya saṃsāramaṃḍalāt

7.39.7.2,39.56

eteṣvanyatamopāyaṃ kathamapyavalambya vā

7.39.7.2,39.57

ṣaḍadhvaśuddhiṃ vidhivatprāpto vā mriyate yadi

7.39.7.2,39.57

paśūnāmiva tasyeha na kuryādaurdhvadaihikam

7.39.7.2,39.58

naivāśaucaṃ prapadyeta tatputrādiviśeṣataḥ

7.39.7.2,39.58

śivacārārthamathavā śivavidyārthameva vā

7.39.7.2,39.58

khanedvā bhuvi taddehaṃ dahedvā śucināgninā

7.39.7.2,39.59

kṣipedvāpsu śivāsveva tyajedvā kāṣṭhaloṣṭavat

7.39.7.2,39.59

athainamapi coddiśya karma cetkartumīpsitam

7.39.7.2,39.60

kalyāṇameva kurvīta śaktyā bhaktāṃśca tarpayet

7.39.7.2,39.60

dhanaṃ tasya bhajecchaivaḥ śaivī cetasya santatiḥ

7.39.60

nāsti cettacchive dadyānnadadyātpaśusantatiḥ // ७.२,३९.

iti śrīśivamahāpurāṇe saptamyāṃ vāyavīyasaṃhitāyāmuttarakhaṇḍe śaivayogavarṇanaṃ nāmaikonacatvāriṃśo'dhyāyaḥ

Original text: śivapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc