Shiva Purana · Chapter 6.1

śrīgaṇeśāya namaḥ
ॐ namaḥ śivāya//
atha ṣaṣṭhī kailāsasaṃhitā prārabhyate //
namaḥ śivāya sāmbāya sagaṇāya sasūnave//
pradhānapuruṣeśāya sargasthitatyantahetave

ṛṣaya ūcuḥ //
śrutomāsaṃhitā ramyā nānākhyānasamanvitā //
kailāsasaṃhitāmbrūhi śivatattvavivarddhinīm

vyāsa uvāca // //
śṛṇuta prītito vatsāḥ kailāsākhyāṃ hi saṃhitām //
śivatattvaparāndivyāṃ vakṣye vaḥ snehataḥ parām

himavacchikhare pūrvvaṃ tapasyanto mahaujasaḥ //
vārāṇasīṅgantukāmā munayaḥ kṛtasamvidaḥ

nirgatya tasmātsamprāpya gireḥ kāśīṃ samāhitāḥ //
snātavyameveti tadā dadṛśurmaṇikarṇikām

tatra snātvā susantapya devādīnatha jāhnavīm //
dṛṣṭvā snātvā munīśāste viśveśaṃ tridaśeśvaram

namaskṛtyātha sampūjya bhaktyā paramayānvitāḥ //
śatarudrādibhiḥ stutvā stutibhirvvedapāragāḥ

ātmānaṃ menire sarve kṛtārthā vayamityuta //
śivaprītyā supūrṇārthāśśivabhaktiratāssadā

tasminnavasare sūtaṃ pañcakrośadidṛkṣayā //
gatvā samāgataṃ vīkṣya mudā te taṃ vavandire/////
sopi viśveśvaraṃ sākṣāddevadevamumāpatim //
namaskṛtyātha taissākammuktimaṇḍapamāviśat

tatrāsīnammahātmānaṃ sūtampaurāṇikottamam //
arghyādibhistadā sarvve munayassamupācaran

tataḥ sūtaḥ prasannātmā munīnālokya suvratān //
papraccha kuśalāntepi procuḥ kuśalamātmanaḥ

te tu saṃhṛṣṭahṛdayaṃ jñātvā taṃ vai munīśvarāḥ //
praṇavārthāvagatyarthamūcuḥ prāstāvikaṃ vacaḥ

munaya ūcuḥ //
vyāsaśiṣya mahābhāga sūta paurāṇikottama//
dhanyastvaṃ śivabhakto hi sarvavijñāna sāgaraḥ

bhavantameva bhagavānvyāsassarvajagadguruḥ //
abhiṣicya purāṇānāṃ gurutve samayojayat

tasmātpaurāṇikī vidyā bhavato hṛdi saṃsthitā//
purāṇāni ca sarvāṇi vedārthampravadanti hi

vedāḥ praṇavasambhūtāḥ praṇavārtho maheśvaraḥ//
ato maheśvarasthānaṃ tvayi dhiṣṇyampratiṣṭhitam

tvanmukhābjaparisyandanmakaraṃde manoharam //
praṇavārthāmṛtaṃ pītvā bhaviṣyāmo gatajvarāḥ

viśeṣato gurustvaṃ hi nānyo'smākaṃ mahāmate//
paraṃ bhāvaṃ maheśasya parayā kṛpayā vada

iti teṣāṃ vacaḥ śrutvā sūto vyāsapriyassudhīḥ//
gaṇeśaṃ ṣaṇmukhaṃ sākṣānmaheśānaṃ maheśvarīm

śilādatanayaṃ devaṃ nandīśaṃ suyaśāpatim //
sanatkumāraṃ vyāsaṃ ca praṇipatyedamabravīt

sūta uvāca//
sādhusādhu mahābhāgā munayaḥ kṣīṇakalmaṣāḥ//
matirdṛḍhatarā jātā durlabhā sāpi duṣkṛtām

pārāśaryeṇa guruṇā naimiṣāraṇyavāsinām//
munīnāmupadiṣṭaṃ yadvakṣye tanmunipuṃgavāḥ

yasya śravaṇamātreṇa śivabhaktirbhavennṛṇām//
sāvadhānā bhavantodya śṛṇvantu parayā mudā

svārociṣentare pūrvaṃ tapasyaṃto dṛḍhavratāḥ//
ṛṣayo naimiṣāraṇye sarvasiddhaniṣevite

dīrghasatraṃ vitanvanto rudramadhvaranāyakam //
prīṇayantaḥ paraṃ bhāvamaiśvaryyaṃ jñātumicchavaḥ

nivasanti sma te sarve vyāsadarśanakāṃkṣiṇaḥ //
śivabhaktiratā nityaṃ bhasmarudrākṣadhāriṇaḥ

teṣāṃ bhāvaṃ samālokya bhagavānbādarāyaṇaḥ //
prādurbabhūva sarvātmā parāśaratapaḥphalam

taṃ dṛṣṭvā munayassarve prahṛṣṭavadanekṣaṇāḥ //
abhyutthānādibhissarvairupacārairupācaran

satkṛtya pradadustasmai sauvarṇaṃ viṣṭaraṃ śubham //
sukhopaviṣṭaḥ sa tadā tasminsauvarṇaviṣṭare //
prāha gaṃbhīrayā vācā pārāśaryyo mahāmuniḥ

vyāsa uvāca //
kuśalaṃ kiṃ nu yuṣmākamprabrūtāsminmahāmakhe //
arcitaṃ kiṃ nu yuṣmābhissamyagadhvaranāyakaḥ

kimarthamatra yuṣmābhiradhvare parameśvaraḥ//
svarcito bhaktibhāvena sāmbassaṃsāramocakaḥ

yuṣmatpravṛttirme bhāti śuśrūṣā pūrvameva hi //
parabhāve maheśasya muktihetośśivasya ca

evamuktā munīndreṇa vyāsenāmitatejasā //
munayo naimiṣāraṇyavāsinaḥ paramaujasaḥ

praṇipatya mahātmānaṃ pārāśaśaryyaṃ mahāmunim //
śivānurāgasaṃhṛṣṭamānasaṃ ca tamabruvan

munaya ūcuḥ // //
bhagavanmuniśārdūla sākṣānnārāyaṇāṃśaja//
kṛpānidhe mahāprājña sarvavidyādhipa prabho

tvaṃ hi sarvajagadbharturmahā devasya vedhasaḥ //
sāmbasya sagaṇasyāsya prasādānāṃ nidhissvayam

tvatpādābjarasāsvādamadhupāyitamānasāḥ //
kṛtārthā vayamadyaiva bhavatpādābjadarśanāt

tvadīyacaraṇāmbhojadarśanaṃ khalu pāpinām //
durlabhaṃ labdhamasmābhistvasmātsukṛtino vayam

asmindeśe mahābhāga naimiṣāraṇyasaṃjñake //
dīrghasatrānvitāssarve praṇavārthaprakāśakāḥ

śrotavyaḥ parameśāna iti kṛtvā viniścitāḥ //
parasparaṃ cintayantaḥ paraṃ bhāvaṃ maheśitu

ajñātavanta evaite vayaṃ tasmādbhavānprabho //
chettumarhati tānsarvānsaṃśayānalpacetasām

tvadanyaḥ saṃśayasyāsyacchettā na hi jagattraye //
tasmādapāragaṃbhīravyāmohābdhau nimajjataḥ

tārayasva śivajñānapotenāsmāndayānidhe//
śivasadbhaktitattvārthaṃ jñātuṃ śraddhālavo vayam

evamabhyarthitasta munibhirvedapāragaiḥ //
sarvavedārthavinmukhyaḥ śukatāto mahāmuniḥ //
vedāntasārasarvasvaṃ praṇavaṃ parameśvaram

dhyātvā hṛtkarṇikāmadhye sāmbaṃ saṃsāramocakam //
prahṛṣṭamānaso bhūtvā vyājahāra mahāmuni

iti śrīśivamahāpurāṇe ṣaṣṭhyāṃ kailāsasaṃhitāyāṃ vyāsaśaunakādisaṃvādo nāma prathamo'dhyāyaḥ/ / १ //