Shiva Purana · Chapter 3.22
nandīśvara uvāca //
śṛṇu brahmasuta prājña vṛṣeśākhyaṃ munīśvara //
śivāvatāraṃ sallīlaṃ harigarvaharaṃ varam
purā devāsurāḥ sarve jarāmṛtyubhayārditāḥ //
parasparaṃ ca saṃdhāya ratnānyāditsavo'bhavan
tataḥ surā'surāḥ sarve kṣīrodaṃ sāgarottamam //
udyatā mathituṃ taṃ ca babhūvurmuni nandana
āsañchucismitāssarve kenedaṃ manthanaṃ bhavet //
svakāryasiddhaye tasya brahmanniti surāsurāḥ
tadā nabhogatā vāṇī meghagambhīranisvanā //
uvāca devāndaityāṃśca śvāsayantīśvarājñayā
nabhovāṇyuvāca //
he devā asurāścaiva manthadhvaṃ kṣīrasāgaram //
bhavatāmbalabuddhirhi bhaviṣyati na saṃśayaḥ
mandaraṃ caiva manthānaṃ rajjuṃ kuruta vāsukim //
mithassarve militvā tu maṃthanaṃ kurutādarāt
nandīśvara uvāca //
nabhogatā tadā vāṇīṃ niśamyātha surāsuraḥ //
udyogaṃ cakrire sarve tatkartuṃ munisattama
susandhāyākhilāste vai mandaramparvatottamam //
kanakābhaṃ ca saralaṃ nānāśobhārcitaṃ yayuḥ
suprasādya girīśaṃ taṃ tadājñaptāḥ surāsurāḥ //
balādutpāṭayāmāsurnetukāmāḥ payo'rṇavam
bhujairutpāṭya te sarvve jagmuḥ kṣīrārṇava pure //
aśaktā abhavaṃstatra tamānetuṃ hataujasaḥ
tadbhujaissa paribhraṣṭaḥ patito maṃdaro giriḥ //
sahasātigurussadyo devadaityopari dhruvam
evambhagnodyamā bhagnāḥ sambabhūvussurāsurā//
cetanāḥ prāpya ca tatastuṣṭuvurjagadīśvaram
tadicchayodyatāssarve punarutthāya taṃ girim//
nicikṣipurjale nītvā kṣīrodasyottare taṭe
tatassurāsuragaṇā rajjuṃ kṛtvā ca vāsukim //
ratnānyādātukāmāste mamaṃthuḥ kṣīrasāgaram
kṣīrode mathyamāne tu śrīssvarlokamaheśvarī //
samudbhūtā samudrācca bhṛguputrī haripriyā
dhanvantariḥ śaśāṃkaśca pārijāto mahādrumaḥ //
uccaiśśravāśca turago gaja airāvatastathā
surā haridhanu śśaṅkho gāvaḥ kāmadughāstataḥ //
kaustubhākhyo maṇiścaiva tathā pīyūṣameva ca
punaśca mathyamāne tu kālakūṭaṃ mahāviṣam //
yugāntānalabha jātaṃ surāsurabhayāvahama
pīyūṣajanmakāle tu bindavo ye bahirgatāḥ //
tebhyaḥ kāntā samudbhūtā bahvayo hyadbhutadarśanāḥ
śaratpūrṇenduvadanāstaḍitsūryyānalaprabhāḥ //
hārakeyūrakaṭakairdivyaratnairalaṅkṛtāḥ
lāvaṇyāmṛtatoyena tāssiṃcantyo diśo daśa //
jagadunmādayantyeva bhrūbhaṅgāyatavīkṣaṇāḥ
koṭiśastāssamutpannāstvamṛtātkāmanissṛtāḥ //
tato'mṛtaṃ samutpannaṃ jarāmṛtyunivāraṇam
lakṣmīṃ śaṃkhaṃ kaustubhaṃ ca khaḍgaṃ jagrāha keśavaḥ //
jagrāhārko hayaṃ divyamuccaiḥśravasamādarāt
pārijātaṃ taruvaramairāvatamibheśvaram //
śacīpatiśca jagrāha nirjareśo mahādarāta
kālakūṭaṃ śaśāṃkaṃ ca devatrāṇāya śaṃkaraḥ //
svakaṇṭhe dhṛtavāñchambhussvecchayā bhaktavatsalaḥ
daityāssurākhyāṃ ramaṇīmīśvarājñāvimohitāḥ //
jagṛhuḥ sakalā vyāsa sarve dhanvantariṃ janāḥ
jagṛhurmunayassarve kāmadhenummunīśvarāḥ //
sāmānyatastriyastāśca sthitā āsanvimohitāḥ
amṛtārthaṃ mahāyuddhaṃ saṃbabhūva jayaiṣiṇām//
surāṇāmasurāṇāṃ ca mithaḥ saṃkṣubdhacetasām
hṛtaṃ somaṃ ca daiteyairbalāddevānvijitya ca //
baliprabhṛtibhirvyāsa yugāntāgnyarkasuprabhaiḥ
devāśśaṃkaramāpannā vihvalāśśivamāyayā //
sarve śakrādayastāta daiteyairarditā balāt
tatastadamṛtaṃ yatnātstrīsvarūpeṇa māyayā //
śivājñayā rameśena daityebhyaśca hṛtammune
apāyayatsurāṃstāṃśca mohinīstrīsvarūpadhṛk //
mohayitvā surānsarvānharirmāyāvināṃ varaḥ
gatvā nikaṭametasyā ūcire daityapuṃgavāḥ //
pāyayasva sudhāmetāṃ mā bhūdbhedo'tra paṃktiṣu
etaduktvā dadustasmai viṣṇave chalarūpiṇe //
te daityā dānavāḥ sarve śivamāyāvimohitāḥ
etasminnantare dṛṣṭvā striyo dānavapuṃgavāḥ //
anayannamṛtodbhūtā yathāsthānaṃ yathāsukham
tāsāmpurāṇi divyāni svargācchaguṇānyapi//
ghorairyantraissuguptāni mayamāyākṛtāni ca
surakṣitāni sarvāṇi kṛtvā yuddhāya niryayuḥ//
aspṛṣṭavakṣaso daityāḥ kṛtvā samayameva hi
na spṛśāmaḥ striyaścemā yadi devairvinirjitāḥ //
ityuktvā te mahāvīrā daityāssarve yuyutsavaḥ
siṃhanādantataścakruśśaṃkhāndadhmuḥ pṛthakpṛthak//
pūrayanta ivākāśaṃ tarpayanto balāhakān
yuddhaṃ babhūva devānāmasuraissaha bhīkaram //
devāsurākhyamatulaṃ prasiddhaṃ bhuvanatraye
jayaṃ prāpussurāssarve viṣṇunā parirakṣitāḥ//
daityāḥ palāyitāstatra hatāḥ sāmaraviṣṇunā
daityāḥ saṃmohitā devairviṣṇunā ca mahātmanā //
hatāvaśiṣṭāḥ pātālaṃ viviśurvivarāṇi ca
anuvavrāja tānviṣṇuścakrapāṇirmahābalaḥ //
pātālaṃ paramaṃ gatvā saṃsthitānbhītabhītavat
etasminnantare viṣṇu dadarśāmṛtasambhavāḥ //
kāntāḥ pūrṇenduvadanā divyalāvaṇyagarvitāḥ
saṃmohitaḥ kāmabāṇairlebhe tatraiva nirvṛtim //
tābhiśca varanārībhiḥ krīḍamāno babhūva ha
tābhya putrānajanayadviṣṇurvaraparākramān //
mahīṃ sarvāṃ kaṃpayato nānāyuddhaviśāradān
tato vai hariputrāste mahābalaparākramāḥ //
mahopadravamācerussvarge bhuvi ca duḥkhadam
lokopadravamālakṣya nirjarā munayo'tha vai //
cakrurnivedananteṣāṃ brahmaṇe praṇipatya ca
tacchrutvādāya tānbrahmā yayau kailāsaparvatam //
tatra dṛṣṭvā śivaṃ devaiḥ praṇanāma punaḥ punaḥ
tuṣṭāva vividhaistotrairnata skandhaḥ kṛtāñjaliḥ //
jaya deva mahādeva sarvasvāminniti bruvan
brahmovāca //
devadeva mahādeva lokānrakṣākhilānprabho //
upadrutānviṣṇuputraiḥ pātālasthairvikāribhiḥ
nārīṣvamṛtabhūtāsu saṃsaktātmā harirvibho //
pātāle tiṣṭhatīdānīṃ ramate hi vikāravān
nandīśvara uvāca //
itthaṃ bahustutaḥ śambhurbrahmaṇā sarṣinirjaraiḥ //
lokasaṃrakṣaṇārthāya viṣṇorānayanāya ca
tatassa bhagavāñchambhuḥ kṛpāsiṃdhurmaheśvaraḥ //
tadupadravamājñāya vṛṣarūpo babhūva ha
iti śrīśivamahāpurāṇe tṛtīyāyāṃ śatarudrasaṃhitāyāṃ viṣṇūpadravavṛṣāvatāravarṇanaṃ nāma dvāviṃśo'dhyāyaḥ
Original text: śivapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0