Shiva Purana · Chapter 2.5.47

vyāsa uvāca //
tasminmahati saṃgrāme dāruṇe lomaharṣaṇe //
śukro daityapatirvidvānbhakṣitastripurāriṇā

iti śrutaṃ samāsānme tatpunarbrūhi vistarāta//
kiṃ cakāra mahāyogī jaṭharasthaḥ pinākinaḥ

na dadāha kathaṃ śabhośśukraṃ taṃ jaṭharānalaḥ //
kalpāntadahanaḥ kālo dīptatejāśca bhārgavaḥ

viniṣkrāṃtaḥ kathaṃ dhīmācchaṃbhorjaṭharapaṃjarāt //
kathamārādhayāmāsa kiyatkālaṃ sa bhārgavaḥ

atha ca labdhavānvidyāṃ tāṃ mṛtyuśamanīṃ parām//
kā sā vidyā parā tāta yathā mṛtyurhi vāryate

lebhendhako gāṇapatyaṃ kathaṃ śūlā dvinirgataḥ //
devadevasya vai śaṃbhormunerlīlāvihāriṇaḥ

etatsarvamaśeṣeṇa mahādhīman kṛpāṃ kuru //
śivalīlāmṛtaṃ tāta śṛṇvata kathayasva me

brahmovāca //
iti tasya vacaḥ śrutvā vyāsasyāmitatejasaḥ //
sanatkumāraḥ provāca smṛtvā śivapadāṃbujam

sanatkumāra uvāca //
śṛṇu vyāsa mahābuddhe śivalīlāmṛtaṃ param //
dhanyastvaṃ śaivamukhyosi mamānandakaraḥ svataḥ

pravartamāne samare śaṃkarāṃdhakayostayoḥ //
anirbhedyapavivyūhagirivyūhādhināthayoḥ

purā jayo babhūvāpi daityānāṃ balaśālinām//
śivaprabhā vādabhavatpramathānāṃ mune jayaḥ

tacchutvāsīdviṣaṇṇo hi mahādaityoṃdhakāsuraḥ//
kathaṃ syānme jaya iti vicāraṇaparo'bhavat

apasṛtya tato yuddhādaṃdhakaḥ parabuddhimān //
drutamabhyagamadvīra ekalaśśukrasannidhim

praṇamya svaguruṃ kāvyamavaruhya rathācca saḥ //
babhāṣedaṃ vicāryātha sāṃjalirnītivittamaḥ

aṃdhaka uvāca //
bhagavaṃstvāmupāśritya gurorbhāvaṃ vahāmahe //
parājitā bhavāmo no sarvadā jayaśālinaḥ

tvatprabhāvātsadā devānsamastānsānugānvayam //
manyāmahe haroṣendramukhānapi hi kattṛṇān

asmatto bibhyati surāstadā bhavadanugrahāt //
gajā iva haribhyaśca tārkṣyebhya iva pannagāḥ

anirbhedyaṃ pavivyūhaṃ viviśurdaitya dānavāḥ //
pramathānīkamakhilaṃ vidhūya tvadanugrahāt

vayaṃ tvaccharaṇā bhūtvā sadā gā iva niścalāḥ //
sthitvā carāmo niśśaṃkamājāvapi hi bhārgava

rakṣarakṣābhito vipra pravrajya śaraṇāgatān //
asurāñchatrubhirvīrairarditāṃśca mṛtānapi

prathamairbhīmavikrāṃtaiḥ krāṃtānmṛtyupramāthibhiḥ //
sūditānpatitānpaśya huṃḍādīnmadgaṇānvarān

yaḥ pītvā kaṇadhūmaṃ vai sahasraṃ śaradāṃ purā //
tvayā prāptā varā vidyā tasyāḥ kāloyamāgataḥ

adya vidyāphalaṃ tatte sarve paśyaṃtu bhārgava //
pramathā asurānsarvān kṛpayā jīvayiṣyataḥ

sanatkumāra uvāca //
itthamandhakavākyaṃ sa śrutvā dhīro hi bhārgavaḥ //
tadā vicārayāmāsa dūyamānena cetasā

kiṃ kartavyaṃ mayādyāpi kṣemaṃ me syātkathaṃ tviti //
sannipātavidhirjīvaḥ sarvathānucito mama

vidheyaṃ śaṃkarātprāptā tadguṇān prati yojaye //
tadraṇe marditānvīraḥ pramathaiśśaṃkarānugaiḥ

śaraṇāgatadharmotha pravarassarvato hṛdā//
vicārya śukreṇa dhiyā tadvāṇī svīkṛtā tadā

kiṃcitsmitaṃ tadā kṛtvā so'bravīddānavādhipam //
bhārgavaśśivapādābjaṃ sappā?? svasthena cetasā

śukra uvāca //
yattvayā bhāṣitaṃ tāta tatsarvaṃ tathyameva hi //
etadvidyopārjanaṃ hi dānavārthaṃ kṛtaṃ?? mayā

dussahaṃ kaṇadhūmaṃ vai pītvā varṣasahasrakam //
vidyeyamīśvarātprāptā baṃdhūnāṃ sukhadā sadā

pramathairmathitāndaityānraṇehaṃ vidyayānayā //
utthāpayiṣye mlānāni śasyāni jalabhugyathā

nirvraṇānnīrujaḥ svasthānsuptveva puna rutthitān //
muhūrtesmiṃśca draṣṭāsi daityāṃstānutthitānnijān

sanatkumāra uvāca //
ityuktvā sodhakaṃ śukro vidyāmāvartayatka viḥ //
ekaikaṃ daityamuddiśya smṛtvā vidyeśamādarāt

vidyāvartanamātreṇa te sarve daityadānavāḥ //
uttasthuryugapadvīrāssuptā iva dhṛtāyudhāḥ

sadābhyastā yathā vedāssamare vā yathāmbudā //
śraddhayārthāstathā dattā brāhmaṇebhyo yathāpadi

ujjīvitāṃstu tāndṛṣṭvā huṃḍādīṃśca mahāsurān //
vinedurasurāḥ sarve jalapūrṇā ivāṃbudāḥ

raṇodyatāḥ punaścāsangarjaṃto vikaṭānravān //
pramathaissaha nirbhītā mahābalaparākramāḥ

śukreṇojjīvitāndṛṣṭvā pramathā daityadānavān //
visiṣmire tatassarve naṃdyādyā yuddhadurmadāḥ

vijñāpyamevaṃ karmaitaddeveśe śaṃkare'khilam //
vicārya buddhimaṃtaśca hyevaṃ te'nyonyamabruvan

āścaryarūpe pramatheśvarāṇāṃ tasmiṃstathā vartati yuddhayajñe //
amarṣito bhārgavakarma dṛṣṭvā śilādaputro'bhyagamanmaheśam

jayeti coktvā jayayonimugramuvāca naṃdī kanakāvadātam //
gaṇeśvarāṇāṃ raṇakarma deva devaiśca sendrairapi duṣkaraṃ sat

tadbhārgaveṇādya kṛtaṃ vṛthā nassaṃjīvatāṃstānhi mṛtānvipakṣān//
āvartya vidyāṃ mṛtajīvadātrīmekekamuddiśya sahelamīśa

tuhuṃḍahuṃḍādikakuṃbhajaṃbhavipā kapākādimahāsurendrāḥ //
yamālayādadya punarnivṛttā vidrāvayaṃtaḥ pramathāṃścaraṃti

yadi hyasau daityavarānnirastānsaṃjīvayedatra punaḥ punastān//
jayaḥ kuto no bhavitā maheśa gaṇeśvarāṇāṃ kuta eva śāṃtiḥ

// sanatkumāra uvāca //
ityevamuktaḥ pramatheśvareṇa sa naṃdinā vai pramatheśvareśaḥ //
uvāca devaḥ prahasaṃstadānīṃ taṃ naṃdinaṃ sarvagaṇeśarājam

śiva uvāca //
nandinprayāhi tvarito'ti mātraṃ dvijendravaryaṃ ditinandanānām //
madhyātsamuddhṛtya tathā nayāśu śyeno yathā lāvakamaṃḍajātam

sanatkumāra uvāca //
sa evamukto vṛṣabhadhvajena nanāda naṃdī vṛṣasiṃhanādaḥ //
jagāma tūrṇaṃ ca vigāhya senāṃ yatrābhavadbhārgavavaṃśadīpaḥ

taṃ rakṣyamāṇaṃ ditijaissamastaiḥ pāśāsivṛkṣopalaśailahastaiḥ //
vikṣobhya daityānbalavāñjahāra kāvyaṃ sa nandī śarabho yathebham

srastāṃbaraṃ vicyutabhūṣaṇaṃ ca vimuktakeśaṃ balinā gṛhītam //
vimocayiṣyaṃta ivānujagmuḥ surārayassiṃharavāṃstyajaṃtaḥ

daṃbholi śūlāsiparaśvadhānāmuddaṃḍacakropalakaṃpanānām //
naṃdīśvarasyopari dānavendrā varṣaṃ vavarṣurjaladā ivogram

taṃ bhārgavaṃ prāpya gaṇādhirājo mukhāgninā śastraśatāni dagdhvā //
āyātpravṛddhe'suradevayuddhe bhavasya pārśve vyathitāripakṣaḥ

ayaṃ sa śukro bhagavannitīdaṃ nivedayāmāsa bhavāya śīghram //
jagrāha śukraṃ sa ca devadevo yathopahāraṃ śucinā pradattam

na kiṃciduktvā sa hi bhūtagoptā cikṣepa vaktre phalavatkavīndram //
hāhāravastairasuraissamastairuccairvimukto hahaheti bhūri

iti śrīśiva mahāpurāṇe dvitīyāyāṃ rudrasaṃhitāyāṃ pañcame yuddhakhaṃḍe aṃdhakayuddhe śukranigīrṇanavarṇanaṃ nāma saptacatvāriṃśo'dhyāyaḥ