Shatapatha Brahmana · Chapter 8.4.2
spṛdiṣṭakopadhānam, ṛtavyeṣṭakopadhānam
८.४.२ spṛdiṣṭakopadhānam
atha spṛta upadadhāti / etadvai prajāpatiretasminnātmanaḥ pratihite sarvāṇi bhūtāni garbhyabhavattānyasya garbha eva santi pāpmā mṛtyuragṛhṇāt -
sa devānabravīt / yuṣmābhiḥ sahemāni sarvāṇi bhūtāni pāpmano mṛtyo spṛṇavānīti kiṃ nastato bhaviṣyatīti vṛṇīdhvamityabravīttaṃ bhāgo no'stvityeke'bruvannādhipatyaṃ no'stvityeke sa bhāgamekebhyaḥ kṛtvādhipatyamekebhyaḥ sarvāṇi bhūtāni pāpmano mṛtyoraspṛṇodyadaspṛṇottasmātspṛtastathaivaitadyajamāno bhāgamekebhyaḥ kṛtvā''dhipatyamekebhyaḥ sarvāṇi bhūtāni pāpmano mṛtyo spṛṇoti tasmādu sarvāsveva spṛtaṃ spṛtamityanuvartate -
agnerbhāgo'si / dīkṣāyā ādhipatyamiti vāgvai dīkṣā'gnaye bhāgaṃ kṛtvā vāca ādhipatyamakarodbrahma spṛtaṃ trivṛtstoma iti brahma prajānāṃ trivṛtā stomena pāpmanā mṛtyoraspṛṇot -
indrasya bhāgo'si / viṣṇorādhipatyamitīndrāya bhāgaṃ kṛtvā viṣṇava ādhipatyamakarotkṣatraṃ spṛtaṃ pañcadaśa stoma iti kṣatraṃ prajānāṃ pañcadaśena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
nṛcakṣasāṃ bhāgo'si / dhāturādhipatyamiti devā vai nṛcakṣaso devebhyo bhāgaṃ kṛtvā dhātra ādhipatyamakarojjanitraṃ spṛtaṃ saptadaśa stoma iti viḍvai janitraṃ viśaṃ prajānāṃ saptadaśena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
mitrasya bhāgo'si / varuṇasyādhipatyamiti prāṇo vai mitro'pāno varuṇaḥ prāṇāya bhāgaṃ kṛtvā'pānāyādhipatyamakaroddivo vṛṣṭirvāta spṛta ekaviṃśa stoma iti vṛṣṭiṃ ca vātaṃ ca prajānāmekaviṃśena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
vasūnāṃ bhāgo'si / rudrāṇāmādhipatyamiti vasubhyo bhāgaṃ kṛtvā rudrebhya ādhipatyamakaroccatuṣpātspṛtaṃ caturviṃśa stoma iti catuṣpātprajānāṃ caturviṃśena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
ādityānāṃ bhāgo'si / marutāmādhipatyamityādityebhyo bhāgaṃ kṛtvā marudbhya ādhipatyamakarodgarbhā spṛtāḥ pañcaviṃśa stoma iti garbhānprajānāṃ pañcaviṃśena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
adityai bhāgo'si / pūṣṇaṃ ādhipatyamitīyaṃ vā aditirasyai bhāgaṃ kṛtvā pūṣṇa ādhipatyamakarodoja spṛtaṃ triṇava stoma ityojaḥ prajānāṃ triṇavena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
devasya saviturbhāgo'si / bṛhaspaterādhipatyamiti devāya savitre bhāgaṃ kṛtvā bṛhaspataya ādhipatyamakarotsamīcīrdiśa spṛtāścatuṣṭoma stoma iti sarvā diśaḥ prajānāṃ catuṣṭomena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
yavānāṃ bhāgo'si / ayavānāmādhipatyamiti pūrvapakṣā vai yavā aparapakṣā ayavāste hīdaṃ sarvaṃ yuvate cāyuvate ca pūrvapakṣebhyo bhāgaṃ kṛtvāparapakṣebhya ādhipatyamakarotprajā spṛtāścatuścatvāriṃśa stoma iti sarvāḥ prajāścatuścatvāriṃśena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇot -
ṛbhūṇāṃ bhāgo'si / viṣveṣāṃ devānāmādhipatyamityṛbhubhyo bhāgaṃ kṛtvā viśvebhyo devebhya ādhipatyamakarodbhūtaṃ spṛtaṃ trayastriṃśa stoma iti sarvāṇi bhūtāni trayastriṃśena stomena pāpmano mṛtyoraspṛṇottathaivaitadyajamānaḥ sarvāṇi bhūtāni trayastriṃśena stomena pāpmano mṛtyo spṛṇoti -
tā vā etā daśeṣṭakā upadadhāti / daśākṣarā virāḍ virāḍagnirdaśa diśo diśo'gnirdaśa
prāṇāḥ prāṇā agniryāvānagniryāvatyasya mātrā tāvataiva tadetāni sarvāṇi bhūtāni pāpmano mṛtyo spṛṇoti -
ṛtavyeṣṭakopadhānam
atha'rtavye upadadhāti / ṛtava ete yadṛtavye ṛtūnevaitadupadadhāti sahaśca sahasyaśca haimantikāvṛtū iti nāmanī enayorete nāmabhyāmevaine etadupadadhāti dve iṣṭake bhavato dvau hi māsāvṛtuḥ sakṛtsādayatyekaṃ tadṛtuṃ karoti -
tadyadete atropadadhāti / saṃvatsara eṣo'gnirima u lokāḥ saṃvatsarastasya yadūrdhvamantarikṣādarvācīnaṃ divastadasyaiṣā caturthī citistadvasya hemanta ṛtustadyadete atropadadhāti yadevāsyaite ātmanastadasminnetatpratidadhāti tasmādete atropadadhāti -
yadvevaite atropadadhāti / prajāpatireṣo'gniḥ saṃvatsara u prajāpatistasya yadūrdhvaṃ madhyādavācīnaṃ śīrṣṇastadasyaiṣā caturthī citistadvasya hemanta ṛtustadyadete atropadadhāti yadevāsyaite ātmanastadasminnetatpratidadhāti tasmādete atropadadhāti -
Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0