Shatapatha Brahmana · Chapter 8.2.3
८.२.३ pañcaprāṇabhṛdiṣṭakopadhānam
atha prāṇabhṛta upadadhāti / etadvai devā abruvaṃścetayadhvamiti citimicchateti vāva tadabruvaṃste cetayamānā vāyumeva citimapaśyaṃstāmasminnadadhustathaivāsminnayametaddadhāti -
prāṇabhṛta upadadhāti / prāṇo vai vāyurvāyumevāsminnetaddadhāti retaḥsicorvelayeme vai retaḥsicāvanayostadvāyuṃ dadhāti tasmādanayorvāyuḥ sarvata upadadhāti sarvatastadvāyuṃ dadhāti tasmātsarvato vāyuḥ sarvataḥ samīcīḥ sarvatastatsamyañcaṃ vāyuṃ dadhāti tasmātsarvataḥ samyaṅbhūtvā sarvābhyo digbhyo vāti diśyā anūpadadhāti dikṣu tadvāyuṃ dadhāti tasmātsarvāsu dikṣu vāyuḥ -
yadveva prāṇabhṛta upadadhāti / āsvevaitatprajāsu prāṇāndadhāti tā anantarhitā vaiśvadevībhya upadadhātyanantarhitāṃstatprajābhyaḥ prāṇāndadhāti prāṇaṃ me pāhyapānaṃ me pāhi vyānaṃ me pāhi cakṣurma urvyā vibhāhi śrotraṃ me ślokayetyetānevāsvetatkḷptānprāṇāndadhāti -
athāpasyā upadadhāti / etadvai devā abruvaṃścetayadhvamiti citimicchateti vāva tadabruvaṃste cetayamānā vṛṣṭimeva citimapaśyaṃstāmasminnadadhustathaivāsminnayametaddadhāti -
apasyā upadadhāti / āpo vai vṛṣṭirvṛṣṭimevāsminnetaddadhāti retaḥsicorvelayeme vai retaḥsicāvanayostadvṛṣṭiṃ dadhāti tasmādanayorvarṣati sarvata upadadhāti sarvatastadvṛṣṭiṃ dadhāti tasmātsarvato varṣati sarvataḥ samīcīḥ sarvatastatsamīcīṃ vṛṣṭiṃ dadhāti tasmātsarvataḥ samyaṅbhūtvā sarvābhyo digbhyo varṣati vāyavyā anūpadadhāti vāyau tadvṛṣṭiṃ dadhāti tasmādyāṃ diśaṃ vāyureti tāṃ diśaṃ vṛṣṭiranveti -
yadvevāpasyā upadadhāti / eṣvevaitatprāṇeṣvapo dadhāti tā anantarhitāḥ prāṇabhṛdbhya upadadhātyanantarhitāstatprāṇebhyo'po dadhātyatho annaṃ vā āpo'nantarhitaṃ tatprāṇebhyo'nnaṃ dadhātyapaḥ pinvauṣadhīrjinva dvipādava catuṣpātpāhi divo vṛṣṭimerayetyetā evaiṣvetatkḷptā apo dadhāti -
atha cchandasyā upadadhāti / etadvai devā abruvaṃścetayadhvamiti citimicchateti vāva tadabruvaṃste cetayamānāḥ paśūneva citimapaśyaṃstāmasminnadadhustathaivāsminnayametaddadhāti -
chandasyā upadadhāti / paśavo vai chandāṃsi paśūnevāsminnetaddadhāti sarvata upadadhāti sarvatastatpaśūndadhāti tasmātsarvataḥ paśavo'pasyā anūpadadhātyapsu tatpaśūnpratiṣṭhāpayati tasmādyadā varṣatyatha paśavaḥ pratitiṣṭhanti -
yadveva cchandasyā upadadhāti / prajāpatervisrastātpaśava udakrāmaṃśchandāṃsi bhūtvā tāngāyatrī chando bhūtvā vayasā''pnottadyadgāyatryā''pnodetaddhi chanda āśiṣṭhaṃ sā tadbhūtvā prajāpatiretānpaśūnvayasā''pnot -
mūrdhā vaya iti / prajāpatirvai mūrdhā sa vayo'bhavatprajāpatiśchanda iti prajāpatireva cchando'bhavat -
kṣatraṃ vaya iti / prajāpatirvai kṣatraṃ sa vayo'bhavanmayandaṃ chanda iti yadvā aniruktaṃ tanmayandamanirukto vai prajāpatiḥ prajāpatireva cchando'bhavat -
viṣṭambho vaya iti / prajāpatirvai viṣṭambhaḥ sa vayo'bhavadadhipatiśchanda iti prajāpatirvā adhipatiḥ prajāpatireva cchando'bhavat -
viśvakarmā vaya iti / prajāpatirvai viśvakarmā sa vayo'bhavatparameṣṭhī chanda ityāpo vai prajāpatiḥ parameṣṭhī tā hi parame sthāne tiṣṭhanti prajāpatireva parameṣṭhī chando'bhavat -
tāni vā etāni / catvāri vayāṃsi catvāri cchandāṃsi tadaṣṭāvaṣṭākṣarā gāyatryeṣā vai sā gāyatrī yā tadbhūtvā prajāpatiretānpaśūnvayasā''pnottasmājjīrṇaṃ paśuṃ vayasā''pta ityācakṣate tasmādu sarvāsveva vayo vaya ityanuvartate'tha ye'smātte paśava udakrāmannete te pañcadaśottare vajro vai paśavo vajraḥ pañcadaśastasmādyasya paśavo bhavantyapaiva sa pāpmānaṃ hate vajro haiva tasya pāpmānamapahanti tasmādyāṃ kāṃ ca diśaṃ paśumāneti vajravihitāṃ haiva tāmanveti -
Original text: śatapathabrāhmaṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0