Shatapatha Brahmana · Chapter 5.5.1

५.५.१ pañcabilākhyaścaruhomāḥ
āgneyo'ṣṭākapālaḥ puroḍāśo bhavati / taṃ pūrvārdha āsādayatyaindra 'ekādaśakapālaḥ puroḍāśo bhavati saumyo vā carustaṃ dakṣiṇārdha 'āsādayati vaiśvadevaścarurbhavati taṃ paścārdha 'āsādayati maitrāvaruṇī payasyā bhavati tāmuttarārdha āsādayati bārhaspatyaścarurbhavati taṃ madhya āsādayatyeṣa caruḥ pañcabilastadyatpañca havīṃṣi bhavanti teṣāṃ pañca bilāni tasmāccaruḥ pañcabilo nāma -

tadyadetena rājasūyayājī yajate / yadevainaṃ diśaḥ samārohayati yadṛtūnyatstomānyacchandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti sa yaddhaitena rājasūyayājī na yajetodvā ha mādyetpra vā patettasmādvā etena rājasūyayājī yajate -

sa yadāgneyenāṣṭākapālena puroḍāśena pracarati / yadevainaṃ prācīṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyacchandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravaṃ bārhaspatye carāvavanayati -

atha yadaindreṇaikādaśakapālena puroḍāśena pracarati / saumyena vā caruṇā yadevainaṃ dakṣiṇāṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyacchandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravaṃ bārhaspatye carāvavanayati -

atha yadvaiśvadevena caruṇā pracarati / yadevainaṃ pratīcīṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyacchandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravaṃ bārhaspatye carāvavanayati -

atha yanmaitrāvaruṇyā payasyāyā pracarati / yadevainamudīcīṃ diśaṃ samārohayatiyadṛtūnyatstomānyacchandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti saṃsravaṃ bārhaspatye carāvavanayati tadyatsaṃsravānbārhaspatye carāvavanayati sarvata evāsminnetadannādyaṃ dadhāti tasmādu diśodiśa eva rājñe'nnādyamabhihriyate -

atha yadbārhaspatyena caruṇā pracarati / yadevainamūrdhvāṃ diśaṃ samārohayati yadṛtūnyatstomānyacchandāṃsi tasmādevainametena niṣkrīṇāti -

sa ya eṣa āgneyo'ṣṭākapālaḥ puroḍāśo bhavati / tasya hiraṇyaṃ dakṣiṇāgneyo vā eṣa yajño bhavatyagne reto hiraṇyaṃ tasmāddhiraṇyaṃ dakṣiṇā tadagnīdhe dadātyagnirvā eṣa nidānena yadāgnīdhrastasmāttadagnīdhe dadāti -

atha ya eṣa aindra ekādaśakapālaḥ puroḍāśo bhavati / tasyarṣabho dakṣiṇā sa hyaindro yadṛṣabho yadyu saumyaścarurbhavati tasya babhrurgaurddakṣiṇā sa hi saumyo yadbabhrustaṃ brahmaṇe dadāti brahmā hi yajñaṃ dakṣiṇato'bhigopāyati tasmāttaṃ brahmaṇe dadāti -

atha ya eṣa vaiśvadevaścarurbhavati / tasya pṛṣangaurdakṣiṇā bhūmā vā etadrūpāṇāṃ yatpṛṣato gorviśo vai viśve devā bhūmā vai viṭtasmātpṛṣangaurdakṣiṇā taṃ hotre dadāti hotā hi bhūmā tasmāttaṃ hotre dadāti -

atha yaiṣā maitrāvaruṇī payasyā bhavati / tasyai vaśā dakṣiṇā sā hi maitrāvaruṇī yadvaśā yadi vaśāṃ na vindedapi yaiva kā cāpravītā syātsarvā hyeva vaśā'pravītā tāmadhvaryubhyāṃ dadāti prāṇodānau vā adhvaryū prāṇodānau mitrāvaruṇau tasmāttāmadhvaryubhyāṃ dadāti -

atha ya eṣa bārhaspatyaścarurbhavati / tasya śitipṛṣṭho gaurdakṣiṇaiṣā vā ūrdhvā bṛhaspaterdiktadeṣa upariṣṭādaryamṇaḥ panthāstasmācchitipṛṣṭho bārhaspatyasya dakṣiṇā taṃ brahmaṇe dadāti bṛhaspatirvai devānāṃ brahmaiṣa vā etasya brahmā bhavati tasmāttaṃ brahmaṇe dadāti sa haitenāpi viṣṭhāvrājyannādyakāmo yajeta tadasmintsarvato'nnādyaṃ dadhāti sa hānnāda eva bhavati -