Shatapatha Brahmana · Verses 3.5-3

३.५.४. uparava vidhiḥ
dvayaṃ vā abhyuparavāḥ khāyante / śiro vai yajñasya havirdhānaṃ tadya ime śīrṣaṃścatvāraḥ kūpā imāvaha dvāvimau dvau tānevaitatkaroti tasmāduparavānkhanati - ३.५.४.
devāśca vā asurāśca / ubhaye prājāpatyāḥ paspṛdhire tato'surā eṣu lokeṣu kṛtyāṃ valagānnicakhnurutaivaṃ ciddevānabhibhavemeti - ३.५.४.
tadvai devā aspṛṇvata / ta etaiḥ kṛtyā valagānudakhananyadā vai kṛtyāmutkhanantyatha sā'lasā moghā bhavati tatho evaiṣa etadyadyasmā atra kaściddviṣanbhrātṛvyaḥ kṛtyāṃ valagānnikhanati tānevaitadutkirati tasmāduparavānkhanati sa dakṣiṇasya havirdhānasyādho'dhaḥ praugaṃ khanati - ३.५.४.
so'bhrimādatte / devasya tvā savituḥ prasave'śvinorbāhubhyāṃ pūṣṇohastābhyāmādade nāryasīti samāna etasya yajuṣo bandhuryoṣo vā eṣāyadabhristasmādāha nāryasīti - ३.५.४.
tānprādeśamātraṃ vinā parilikhati / idamahaṃ rakṣasāṃ grīvā api kṛntāmīti vajro vā abhrirvajreṇaivaitannāṣṭrāṇāṃ rakṣasāṃ grīvā apikṛntati - ३.५.४.
tadyāvetau pūrvau / tayordakṣiṇamevāgre parilikhedathāparayoruttaramathāparayordakṣiṇamatha pūrvayoruttaram - ३.५.४.
atho itarathāhuḥ / aparayorevāgra uttaraṃ parilikhedathapūrvayordakṣiṇamathāparayordakṣiṇamatha pūrvayoruttaramityatho api samīca eva parilikhedetaṃ tvevottamaṃ parilikhedya eṣa pūrvayoruttaro bhavati - ३.५.४.
tānyathāparilikhitameva yathāpūrvaṃ khanati / bṛhannasi bṛhadravā ityupastautyevainānetanmahayatyeva yadāha bṛhannasi bṛhadravā iti bṛhatīmindrāya vācaṃ vadetīndro vai yajñasya devatā vaiṣṇavaṃ havirdhānaṃ tatsendraṃ karoti tasmādāha bṛhatīmindrāya vācaṃ vadeti - ३.५.४.
rakṣohaṇaṃ valagahanamiti / rakṣasāṃ hyete valagānāṃ vadhāya khāyante vaiṣṇavīmiti vaiṣṇavī hi havirdhāne vāk - ३.५.४.
tānyathākhātamevotkirati / idamahaṃ taṃ valagamutkirāmi yaṃ me niṣṭhyo yamamātyo nicakhāneti niṣṭhyo vā vā amātyo vā kṛtyāṃ valagannikhanati tānevaitadutkirati - ३.५.४.
idamahaṃ taṃ valagamutkirāmi / yaṃ me samāno yamasamāno nicakhāneti samāno vā vā asamāno vā kṛtyāṃ valagānnikhanati tānevaitadutkirati- ३.५.४.
idamahaṃ taṃ valagamutkirāmi / yaṃ me sabandhuryamasabandhurnicakhāneti sabandhurvā vā asabandhurvā kṛtyāṃ valagānnikhanati tānevaitadutkirati - ३.५.४.
idamahaṃ taṃ valagamutkirāmi / yaṃ me sajāto yamasajāto nicakhāneti sajāto vā vā
asajāto vā kṛtyāṃ valagānnikhanati tānevaitadutkiratyutkṛtyāṃ kirāmītyantata udvapati tatkṛtyāmutkirati - ३.५.४.
tānbāhumātrān khanet / anto vā eṣo'ntenaivaitatkṛtyāṃ mohayati tānakṣṇayā saṃtṛndanti yadyakṣṇayā na śaknuyādapi samīcastasmādime prāṇāḥ paraḥ saṃtṛṇṇāḥ - ३.५.४.
tānyathākhātamevāvamarśayati / svarāḍasi sapatnahā satrarāḍasyabhimātihā janarāḍasi rakṣohā sarvarāḍasyamitrahetyāśīrevaiṣaitasya karmaṇa āśiṣamevaitadāśāste - ३.५.४.
athādhvaryuśca yajamānaśca sammṛśete / pūrvayordakṣiṇe'dhvaryurbhavatyaparayoruttare yajamānaḥ so'dhvaryuḥ pṛcchati yajamāna kimatreti bhadramityāha tannau sahetyupāṃśvadhvaryuḥ- ३.५.४.
athāparayordakṣiṇe'dhvaryurbhavati / pūrvayoruttare yajamānaḥ pṛcchatyadhvaryo kimatreti bhadramityāha tanma iti yajamānastadyadevaṃ sammṛśete prāṇānevaitatsayujaḥ kurutastasmādime prāṇāḥ paraḥ saṃvidre'tha yatpṛṣṭo bhadramiti pratyāha kalyāṇamevaitanmānuṣyai vāco vadati tasmātpṛṣṭo bhadramiti pratyāhātha prokṣatyeko vai prokṣaṇasya bandhurmedhyānevaitatkaroti - ३.५.४.
sa prokṣati / rakṣohaṇo vo valagahana iti rakṣohaṇo hyete valagahano hyete prokṣāmi vaiṣṇavāniti vaiṣṇavā hyete - ३.५.४.
atha yāḥ prokṣaṇyaḥ pariśiṣyate / tā avaṭeṣvavanayati tadyā imāḥ prāṇeṣvāpastā evaitaddadhāti tasmādeṣu prāṇeṣvimā āpaḥ - ३.५.४.
so'vanayati / rakṣohaṇo vo valagahano'vanayāmi vaiṣṇavānityatha barhīṃṣi prācīnāgrāṇi codīcīnāgrāṇi cāvastṛṇāti tadyānīmāni prāṇeṣu lomāni tānyevaitaddadhāti tasmādeṣu prāṇeṣvimāni lomāni - ३.५.४.
so'vastṛṇāti / rakṣohaṇo vo valagahano'vastṛṇāmi vaiṣṇavānityatha barhīṃṣi tanūnīvopariṣṭātpracchādayati keśā haivāsyaite - ३.५.४.
athādhiṣavaṇe phalake upadadhāti / rakṣohaṇau vāṃ valagahanā upadadhāmi vaiṣṇavī iti hanū haivāsyaite atha paryūhati rakṣohaṇau vāṃ valagahanau paryūhāmi vaiṣṇavī iti dṛṃhatyevaine etadaśithile karoti - ३.५.४.
athādhiṣavaṇaṃ parikṛttaṃ bhavati / sarvarohitaṃ jihvā haivāsyaiṣā tadyatsarvarohitaṃ bhavati lohinīva hīyaṃ jihvā tannidadhāti vaiṣṇavamasīti vaiṣṇavaṃ hyetat- ३.५.४.
atha grāvṇa upāvaharati / dantā haivāsya grāvāṇastadyadgrāvabhirabhiṣuṇvanti yathā dadbhiḥ psāyādevaṃ tattānnidadhāti vaiṣṇavā stheti vaiṣṇavā hyeta etadu yajñasya śiraḥ saṃskṛtam - ३.५.४.