Sātvatatantra · Part 120

Sātvatatantra, prathamaḥ paṭalaḥ
śrīsūta uvāca /
ya eko bahudhā kṛṣṇaḥ sṛṣṭyādau bahudheyate /
tam ahaṃ śaraṇaṃ yāmi paramānandavigraham // SatvT_1.1
kailāsaśikharāsīnaṃ śivaṃ śivakaraṃ param /
nāradaḥ paripapraccha sarvabhūtahite rataḥ // SatvT_1.2
bhagavan śrotum icchāmi harer adbhutakarmaṇaḥ /
śrīkṛṣṇasyāprameyasya nānā līlātanūr vibhoḥ // SatvT_1.3
yadarthaṃ yatsvarūpaṃ ca yadyat kāle yathā rataḥ /
gṛhṇāti bhagavān svasthas tan mamākhyātum arhasi // SatvT_1.4
avatāranimittaṃ yac cirād vigrahasambhavam /
prathamaṃ tattvato brūhi tvaṃ parāparavittamaḥ // SatvT_1.5
śrīśiva uvāca /
pṛṣṭaṃ mahābhāga tvayā bhāgavatottama /
yad ahaṃ noditaḥ samyagbhagavadvīryavarṇane // SatvT_1.6
śrīviṣṇor avatārāṇāṃ virājaś ca mahāmate /
kathane naiva paśyāmi pāraṃ varṣaśatair api /
tathāpi sāram uddhṛtya tantrarūpeṇa nārada // SatvT_1.7
varṇayāmi yathaivoktam īśvareṇa dayālunā /
jayapūrvaṃ namaskṛtya goparūpiṇam īśvaram // SatvT_1.8
vakṣye sātvatatantrākhyaṃ bhagavadbhaktivardhanam /
yadāsīd ekam avyaktaṃ nityaṃ cidrūpam avyayam // SatvT_1.9
brahmeti yad vidur vijñā bhagavān iti sātvatāḥ /
tadāsantam ivātmānaṃ matvā dṛśya vinā vibhuḥ // SatvT_1.10
dviprakāram abhūt satyaṃ sattābhūtvā svayaṃ svayam /
tac cicchaktisvarūpeṇa prakṛtiḥ puruṣo mahān // SatvT_1.11
sarvalokaikanilayo bhagavān iti śabdyate /
tasyaiva śaktiḥ prakṛtiḥ kāryakāraṇarūpiṇī // SatvT_1.12
guṇatrayasvarūpeṇa yā svayaṃ bhidyate punaḥ /
yaḥ kālas taṃ vadanty eke hareś ceṣṭāṃ duranvayām // SatvT_1.13
yasmād guṇatrayakṣobhāt pṛthagbhūto 'bhavat purā /
jīvasya yasmād bhavati śubhāśubhaphalagrahaḥ // SatvT_1.14
tat karma mahato janmahetur avyaktamūrtimat /
bhāvānāṃ pariṇāmo hi yato bhavati sarvadā // SatvT_1.15
tam evāhur vedavidaḥ sūkṣmarūpaṃ svabhāvakam /
ukto 'yaṃ puruṣaḥ sākṣād īśvaro bhagavattanuḥ // SatvT_1.16
kālakarmasvabhāvasthaḥ prakṛtiṃ prati noditaḥ /
puruṣādhiṣṭhitā devī prakṛtir guṇasaṃgrahā // SatvT_1.17
mahattattvam abhūt tattatparijñānakriyātmakam /
tasmāj jāto hy ahaṃkāras trividho daivanoditāt // SatvT_1.18

vaikārikas taijasaś ca tāmasaś ceti yaṃ viduḥ /
vaikārikān manodevā jātā jñānakriyādhipāḥ // SatvT_1.19
marutkeśau diśaḥ sūryo nāsatyo jñānanodakāḥ /
vahnīndramitrakopetā ete karmāpanodakāḥ // SatvT_1.20
rājasād viṣayagrāhajñānakarmasvarūpiṇaḥ /
tvagrasajñā śrutiś cakṣur ghrāṇaṃ buddhiś ca tanmayāḥ // SatvT_1.21
vākpāṇipāyūpasthāś ca gatiś ceti kriyātmakāḥ /
tāmasāt pañcabhūtāni tanmātrāṇi ca bhāgaśaḥ // SatvT_1.22
prathamaṃ tāmasāj jajñe śabdas tasmād abhūn nabhaḥ /
śabdarūpāt tu nabhasaḥ sparśas tasmād abhūn marut // SatvT_1.23
maruto 'bhūt tatas tejas tejaso rūpam uttamam /
rūpamātrād raso jajñe tasmād āpo 'bhavan śucīḥ // SatvT_1.24
adbhyo jāto gandhaguṇo gandhād bhūmir ajāyata /
mahattattvam ahaṃkāraḥ saśabdasparśatejasaḥ // SatvT_1.25
rasagandhāv ime sarve smṛtā prakṛtivikriyāḥ /
śabdasya prakṛter eva saṃdṛśyante yato budhaiḥ // SatvT_1.26
ato 'bhavan prakṛtayo vikārān vikṛtīr viduḥ /
ākāśe śabdamātraṃ syād vāyau sparśaḥ saśabdakaḥ // SatvT_1.27
rūpaṃ tejasi śabdaś ca sparśaś caiva jale tathā /
rasaśabdasparśarūpaṃ pṛthivyāṃ sarvam eva hi // SatvT_1.28
kāraṇānāṃ yataḥ kārye samanvayavidhis tataḥ /
dṛśyate tv adhikas tatra guṇo yāvati kaś ca ha // SatvT_1.29
mahadādīni tattvāni puruṣasya mahātmanaḥ /
kāryāvatārarūpāṇi jānīhi dvijasattama // SatvT_1.30
sarvāṇy etāni saṃgṛhya puruṣasyecchayā yā /
aṃśair utpādayāmāsur virājaṃ bhuvanātmakam // SatvT_1.31
tasya cāntargataṃ chidraṃ pañcāśatkoṭivistṛtam /
daśottarādhikair etaiḥ saptabhir bahir āvṛtam // SatvT_1.32
tam āhuḥ puruṣasyaiva gehaṃ yatrāviśat svayam /
yato 'cetanam evāsīt kevalaṃ sarvavistaram // SatvT_1.33
narād utpannatattvānāṃ saṃgrahe nārasaṃjñake /
ayanaṃ tasya yad abhūt tasmān nārāyaṇaḥ smṛtaḥ // SatvT_1.34
virāḍdehe yad avasad bhagavān purasaṃjñake /
ataḥ puruṣanāmānam avāpa puruṣaḥ paraḥ // SatvT_1.35
yadā sa bhagavān devo mūlaprakṛtivistaraḥ /
nārāyaṇena rūpeṇa virajam aviśat svayam // SatvT_1.36
tadā cetanam āpādya cirād vigraha utthitaḥ /
samaṣṭiśabdatāvācyo dvisaptabhuvanāśrayaḥ // SatvT_1.37
yasmin carācaraṃ bhūtaṃ sraṣṭā brahmāhares tanūḥ /
tatra lokamayaṃ yāvat taṃ virājaṃ vido viduḥ // SatvT_1.38

tasyābhimāninaṃ jīvaṃ vairājaṃ puruṣābhidham /
tadantaryāmiṇaṃ devaṃ nārāyaṇam anāmayam // SatvT_1.39
sarvajīvaikanilayaṃ bhagavantaṃ pracakṣate /
avatārasahasrāṇāṃ nidhānaṃ bījam avyayam // SatvT_1.40
yasyāṃśena rajoyuktaḥ sṛṣṭau brahmā vyajāyata /
viṣṇuḥ sattvaguṇādhīśaḥ sthitau sthāpayituṃ jagat // SatvT_1.41
tamasā rudrarūpo 'bhūt pratisaṃcaraṇo vibhuḥ /
ete viṣṇor guṇamayā avatārāḥ kriyākṛtāḥ // SatvT_1.42
eṣām aṃśāvatārān me nibodha gadato mama /
brahmaṇo 'ṃśena samabhūn marīcir atrir aṅgirāḥ // SatvT_1.43
pulastyaḥ pulahaś caiva kratur dakṣo dvijottama /
bhṛgur vasiṣṭho 'tharvā ca kardamādyāḥ prajeśvarāḥ // SatvT_1.44
eṣāṃ putrāś ca pautrāś ca prapautrāś ca mahaujasaḥ /
sṛṣṭyartham udgatāḥ sarve bhagavadvīryasaṃyutāḥ // SatvT_1.45
viṣṇor aṃśena samabhūd dharmo yajño bṛhattrivṛt /
svāyambhuvādyā manavo dvisaptā lokaviśrutāḥ // SatvT_1.46
eṣāṃ putrāś ca pautrāś ca tathendrādyāś ca devatāḥ /
viṣṇvaṃśayuktā lokānāṃ pālakāḥ kathitā mayā // SatvT_1.47
rudrasyāṃśena śataśo jātā rudragaṇāḥ pṛthak /
sarpāś ca śataśo jātā ye ca hiṃsrāḥ svabhāvataḥ // SatvT_1.48
ete saṃkṣepataḥ proktā rudrasyāṃśās tamojuṣaḥ /
saṃhāriṇo 'sya jagato ghorarūpā vilakṣaṇāḥ // SatvT_1.49
atha te sampravakṣyāmi līlādehān hareḥ pṛthak /
śuddhasattvamayān śāntān lokapremāspadān śṛṇu // SatvT_1.50
ya īśa eko bhagavān ananto brahmasvarūpī puruṣo 'dhiyajñaḥ /
pātuṃ punar viśvam asau svakāryaṃ bheje tanūs taṃ praṇamāmi kṛṣṇam // SatvT_1.51
iti śrīsātvatatantre śivanāradasaṃvāde prathamaḥ paṭalaḥ // SatvT_1.52
Sātvatatantra, dvitīyaḥ paṭalaḥ
śrīsiva uvāca /
sākṣād babhūva bhagavān paripātum īśo vedān yugādisamaye hayaśīrṣanāmā /
hatvā suretaravarau madhukaiṭabhākhyau nastaś cakāra viśrutīḥ śrutibhir vimṛgyaḥ // SatvT_2.1
lokān nivṛttiparatāṃ pracikīrṣur ādau bhūtvā catuḥsanatayā bhagavān vimuktyai /
provāca yogam amalaṃ viśadāśayebhyo bhogān viraktiparatāṃ svayam ācacāra // SatvT_2.2
deveṣu nāradatanur bhagavān viśuddhaṃ naiṣkarmyayogam avahat khalu pāñcarātram /
dharmaṃ tathā bhagavatā kathitaṃ viśeṣaśiṣyeṣv asau paramanirvṛtim ādadhānam // SatvT_2.3
ādau dadhāra dharaṇīdharaṇāya dhātuḥ svāyambhuvoktiparipālakakāla eva /
nārāyaṇo 'khilagurur gurukoladehaṃ tenāhanad ditisutaṃ daśanāgraghātaiḥ // SatvT_2.4
bhūmer adho dharaṇimaṇḍalam aprameyaḥ śeṣākhya āsa jagataḥ sthitaye nitāntam /
yasmin kalārpitam idaṃ likhivac cakāsti nāgādhipair munigaṇaiḥ parisevitāṅghriḥ // SatvT_2.5
tasmād adhaḥ kamaṭha āsa viśālarūpī brahmāṇḍabhāṇḍaparivistṛtādivyakāyaḥ /

śeṣo 'pi yatra paribhāti sutantutulyo yaṃ cāryamā pitṛpatiḥ samupāsate vai // SatvT_2.6
dṛṣṭvā dṛśārdhavayasāpi vihāya mātur dehaṃ dhruvaṃ madhuvane tapasābhitaptam /
bhūtvā kṛpāmayavapur bhagavān svalokaṃ prādāt stuvanti yatayo munayo 'pi yaṃ vai // SatvT_2.7
ālokya kardamatapo bhagavān vibhūtyai saṃśuddhadivyavapuṣāvirabhūt saśuklaḥ /
tasmā adād varamajātmajaputrarūpam ānandabindupayasā ca cakāra tīrtham // SatvT_2.8
yajñe sa eva rucinā manuputriputra āhūtisūtir asurāraṇivahnikalpaḥ /
trailokyagopanavidhau suranātha īśa nāmnā suyajña iti viśrutakīrtir āśiḥ // SatvT_2.9
siddheśvaraś ca samabhūt kapilākhya īśaḥ śrīdevahūtitanayo vitatāna tasyai /
yogaṃ svaśaktisahitaṃ cidacidvibhāgaṃ sāṃkhyaṃ tathā svabhimukheṣu jagāda śuddham // SatvT_2.10
yogeśvaro 'tritanayo bhagavān ananto dattākhya āsa samatāvavadat svacaryām /
prahlādahaihayayaduṣv aparāyaṇeṣu śiṣyeṣu śikṣitakathāṃ kathayan gurubhyaḥ // SatvT_2.11
nārāyaṇo nara ṛṣipravarāvabhūtāṃ dharmasya dakṣaduhitary adhimūrtipatnyām /
dhīropakārakaruṇāśayakāyaśuddhaṃ tīvraṃ tapaḥ pracaratāṃ surarājatāpam // SatvT_2.12
nābher abhūd ṛṣabhasaṃjñasadāptakāmo yogeśvaraḥ sutaśatair avadat prajābhyaḥ /
dharmaṃ tataḥ paramayogijanāvacaryāṃ naiṣkarmyalakṣaṇaparāṃ svayam ācacāra // SatvT_2.13
dhātrantike susanakādibhir īryamāṇe cetoguṇān vigalituṃ bhagavān sa haṃsaḥ /
provāca tattvam amalaṃ sadayārdracittā yasmād guṇāguṇavibhāgam abhūn munīnām // SatvT_2.14
vene mṛte dvijajanair anu bāhuyugmaṃ saṃmathyamānasamaye pṛthurūpa āsīt /
lokakṣudhāṃ praśamayan pṛthivīṃ dudoha sarvāṇi bhūtikaraṇāni ca sarvabhūtyai // SatvT_2.15
dakṣasya yajñavihite śivaśaktihetoḥ prāptājyabhāmam adhikaṃ bhṛguṇābhidattam /
tatrāṣṭabāhur abhavad bhagavān bhavāya prāptā nutiḥ suranarādikṛtāpi tena // SatvT_2.16
jātaḥ priyavratakule gaya ity udārakīrtiṃ tatāna bhagavān tanuvāṅmanobhiḥ /
tenāpi yajñatanur īśvara indrarūpī spardhāṃ cakāra mahatāṃ madam ādadhānaḥ // SatvT_2.17
saṃvatsarasya tanayaḥ sa ha yāminīnām ālokanādivividhaṃ mudam ācikīrṣuḥ /
śrīkāmadevavapuṣā hy avatīrya devo devyomayā madanakelibhir ārarāma // SatvT_2.18
prācīnabarhitanayāṃs tapasā sutaptān dṛṣṭvā svaśāntavapuṣāvirabhūd anantaḥ /
dattvā svapādabhajanaṃ vasatāṃ gṛheṣu kanyāṃ ca vṛkṣajanitām adiśad dayāluḥ // SatvT_2.19
svārociṣe tuṣitayā dvijavedaśīrṣāj jāto vibhuḥ sakaladharmabhṛtāṃ variṣṭhaḥ /
yad brahmacaryāniyamān ṛṣayo 'py aśikṣan sākṣāj jagadgurutayāvacacāra śuddhān // SatvT_2.20
dharmād abhūt sutatayā bhagavāṃs tṛtīye manvantare trijagataḥ sthitaye kṛpāluḥ /
śrīsatyasena iti durjanayakṣarakṣān yas tān apāharad asau suranāthamitraḥ // SatvT_2.21
turye 'ntare sarasi vāraṇarājarājaṃ grāheṇa tīvrabalinā parikarṣayantam /
nārāyaṇety abhihite harir uddadhāra tasmād bhavārṇavajalād api devarājaḥ // SatvT_2.22
vaikuṇṭha āsa bhagavān dvijavarya mudrā devyā mayā tadanurūpajayābhidhānaḥ /
vaikuṇṭhadarśanam akārayad aprameyas tasyāu pañcamamanoḥ samaye prasiddham // SatvT_2.23
ṣaṣṭhe 'ntare tu bhagavān dvijaśāpakhinnadehān surān avanatān avalokya sannaḥ /
vairājavipratanayo 'jitasaṃjña īśo devāsurair amathayat sahasā payodhim // SatvT_2.24
devāsure jalanidher mathanād viṣaṣṇe hastāc cyute girivare sahasārdracittaḥ /
bhūtvā tu kūrmavapur adbhutam uddadhāra mene ca parvatavivartanagātrakaṇḍūm // SatvT_2.25
dugdhāmbudhāv ururujāṃ pracikīrṣur īśa ādāya pūrṇakalaśaṃ sudhayā nitāntam /

āyurvidhānanigamaṃ khalu yajñabhoktā dhanvantariḥ samabhavad bhagavān narāṇām // SatvT_2.26
dhanvantarer amṛtapūrṇaghaṭe svavārā cūrṇīyamāna amare śaraṇaṃ praviṣṭe /
mohiny abhūt sa bhagavān asurāsurāṇāṃ mohāya tāpaviramāya sadāptakāmaḥ // SatvT_2.27
satyavratāya janatarpaṇataḥ svarūpaṃ mātsyaṃ mahākaruṇayā pravitatya sadyaḥ /
kalpārṇave 'py avadad acyuta ātmatattvaṃ bhūrūpanāvivasate viharan dvijebhyaḥ // SatvT_2.28
trailokyaduḥkhadalanāya nṛsiṃharūpaṃ kṛtvā svabhaktam avituṃ kila lāṅgalāgraiḥ /
dhṛtvāsurendram asurendraviśālatīvravakṣaḥsthalaṃ sthalam ivāgranakhair dadāra // SatvT_2.29
yasmin prapaśyati baliḥ sagaṇaṃ trilokaṃ tenāpi vāmanatanuṃ bhagavān gṛhītvā /
saṃyācya sammitapadatritayaṃ baleḥ svaṃ kṛtvā triviṣṭapam adād aditeḥ sutebhyaḥ // SatvT_2.30
bhaktān ahaṃ samanuvarta iti svavācaṃ sākṣāt prakartum iva bhūvivare praviṣṭaḥ /
vairocaner gṛham arakṣayad aprameyo nāmnā gadādhara iti kṣapayan dayāvān // SatvT_2.31
bhūtvā tu bhārgavakule nijatātanāśād rāmo mahāparaśukaṃ parigṛhya tīkṣṇam /
kṣatraṃ nivārya kṣititalaṃ parihṛtya bhūyo dattvā dvijāya hy avasat sa mahendrapṛṣṭhe // SatvT_2.32
vṛndārakaiḥ pariniṣevitapādapadmaḥ śrīrāmacandra iti sūryakulābdhijātaḥ /
devārināśanavidhau kuśikānvayena nīto maheśadhanur ājagavaṃ babhañja // SatvT_2.33
jñātvā tato bhṛgukulodbhavadhīravīraṃ rāmaṃ sugaurarucirāṃ pariṇīya sītām /
gatvā gṛhān gṛhapateḥ pitur āptajāyāvācaṃ niśamya vanavāsam agāt sabhāryaḥ // SatvT_2.34
tīrtvā gāṅgapayo 'nujānugamanāc chrīcitrakūṭaṃ giriṃ tyaktvā duṣṭavirādharādhadamano dhāvan dhanur dhārayan /
hatvā krūrasurendravairihariṇaṃ mārīcasaṃjñaṃ tato laṅkeśāhṛtasītayā khalu punaḥ prāpto dṛśām īdṛśām // SatvT_2.35
candraṃ caṇḍakaraṃ pracaṇḍapavanaṃ mene sumandānilaṃ mālāṃ mālatimallikāṃ śucikalāṃ gītaṃ sphuliṅgāyitam /
ity evaṃ vanitāparāyaṇanaraṃ hāsyann ivālokayan ṛkṣaṃ manmathasāyakāhṛtamano reme priyāśaṅkayā // SatvT_2.36
gatvā vānararājavālinamahāmitreṇa setuṃ tato baddhvā vāridhim ātarat taratamaṃ sākaṃ plavaṃgair mudā /
chittvā rākṣasayakṣalakṣam amalā sītā saputrānujaṃ laṅkeśaṃ jvaladagninā bhagavatā cāptā punaḥ sā purī // SatvT_2.37
sūryādiśaktim avihṛtya śaśāsa bhūmiṃ govipraprājñaparisevanasarvadharmaḥ /
udriktabhaktinamitān anayat svanāthān sarvān vanādhivasataḥ svapadaṃ suśāntam // SatvT_2.38
tasyānujo bharatasaṃjña udārabuddhī rāmājñayā nijagṛhe nivasann api śrīm /
tyaktvā vanasthavratavān abhavat tato vai gandharvakoṭimathanaṃ viharaṃś cakāra // SatvT_2.39
śrīlakṣmaṇas tadavaro vanam etya rāmaṃ sītāṃ niṣecya bahukaṣṭa āsīt /
bāhye 'pi cāsya vacasā vanam etya dehaṃ saṃtyajya tatpadam agād arisainyavahniḥ // SatvT_2.40
śatrughnasaṃjña uruvikramaśuddhabuddhiḥ śauryeṇa darpadalano dviṣatāṃ dayāluḥ /
dīneṣu daityalavaṇāntaka āryasevī svānyeṣu sāmyamatirājanatābhirāmaḥ // SatvT_2.41
mārkaṇḍanāmamunaye bhuvanāni deṣṭuṃ māyālaye tanutare jaṭhare mukundaḥ /
nyagrodhapattrapuṭakośaśayāna āsīd aṅguṣṭhapānaparamaḥ śiśur aprameyaḥ // SatvT_2.42
vṛtrasya ghoravapuṣā paritāpitānāṃ saṃrakṣaṇāya bhagavān yudhi nirjarāṇām /
ādyo hy abhūd garuḍakiṃnaragītakīrtis teṣāṃ suduḥkhabhayaśokavināśaśīlaḥ // SatvT_2.43
aṅguṣṭhaparvasumitān śramaṇān dvijāgryān dṛṣṭvā tu goṣpadapayogatasarvadehān /
brahmaṇya indrahasitān samidaṃśuhastān gurvarcanāya kṛpayāvad amūn prapannān // SatvT_2.44
duṣyantabījam adhigamya śakuntalāyāṃ jāto hy ajo 'pi bhagavān adhiyajñakart
/
vismāpayan bahunṛpān bahuvājimedhān sākṣād iyāja bahu dānam adād ameyaḥ // SatvT_2.45

sarvān janān kaliyuge balabuddhihīnān dṛṣṭvā kṛpāparavaśo vasuvīryajāyām /
jātaḥ parāśarasakāśata ādidevo vedān samāhitatayā vibhajiṣyati sma // SatvT_2.46
vṛṣṇeḥ kule tu bhagavān baladevanāmā yasmād balān atibalān adalat surārīn /
yal lāṅgalāgrakalanāt kururājadhānī dhāneva dhāmasahitā calitātibhītā // SatvT_2.47
bhūmer janasya nijapādaparāyaṇasya vṛṣṇer ajo 'pi bhagavān sukham ādadhānaḥ /
jāto bhaviṣyati yaśo vipulaṃ prakartuṃ śrīkṛṣṇa ity abhihito 'khilaśaktipūrṇaḥ // SatvT_2.48
jāto nijena vapuṣā vasudevagehe gatvā tu gokulam atho viharan vinodaiḥ /
bālākṛtir viśadabālakabhāṣāhāsair gogopagopavanitāmudam āśu kartā // SatvT_2.49
kaṃsānuśiṣṭasuraśatrugaṇān ulūkīmukhyān haniṣyati vrajasthitaye mahādrim /
dhṛtvocchilīndhram iva sapta dināni vāmahaste pragṛhya suranāthamadaṃ pramārṣṭā // SatvT_2.50
dhātrā yadā sapaśugopaśiśau praṇīte buddher bhramo halabhṛto 'bhavad aprameyaḥ /
tat saṃharan sapaśupālakulasvarūpaṃ kṛtvā vidhiṃ vividhamohamalāt sa dhartā // SatvT_2.51
vṛndāvane surabhivādyavilāsagītair godhugvadhūjanamanojajavaṃ dadhānaḥ /
kartā mahāmadanakelivihāragoṣṭhīvismāpanaṃ niśi niśācarakhecarāṇām // SatvT_2.52
kaṃsasya raṅgasadanaṃ sabale praṇīte svāphalkinā bhavadhanus tarasā vibhajya /
cāṇūraśūraśamanaṃ sahakaṃsamājau kartā dvipaṃ kuvalayaṃ sahasā nihatya // SatvT_2.53
sāṃdīpanaṃ mṛtasutaṃ gurudakṣiṇārthī dattvā jarāsutabalaṃ yavanaṃ ca hatvā /
śrīrukmiṇīprabhṛtidāraśataṃ vivāhya tābhyaḥ sutān daśadaśānu janiṣyati sma // SatvT_2.54
bhaumaṃ nihatya sagaṇaṃ divi devamātur dātuṃ tadīyamaṇikuṇḍalam ādidevaḥ /
gatvā surendratarurājavaraṃ priyāyāḥ prītau samuddharaṇato ditijān sa jetā // SatvT_2.55
bāṇāsurasya samare mama vīryanāśāl labdhāmaratvam adhikaṃ yudhi bhūpabandhūn /
jitvā yudhiṣṭhiranṛpakratunā vivāhabījaṃ nipātya gurubhārataraṃ prahartā // SatvT_2.56
loke pradarśya sutarāṃ dvijadevapūjāṃ svasyāpy apārakaruṇāṃ nijasevakebhyaḥ /
trātvā parīkṣitanṛpaṃ paramāstradagdhaṃ pārthāya bhūtim avalokayitā dvijārthe // SatvT_2.57
kāmena snehabhayarāgakuṭubasaṃdhe yasmin mano nivasataḥ śamalaṃ nirasya /
dātā svarūpam amalaṃ pariśuddhabhāvaḥ sākṣāt svarūpaniratasya ca kiṃ nu vakṣye // SatvT_2.58
yat pādapaṅkajaparāgaparāyaṇānām agre cakāsti na ca muktisukhaṃ nitāntam /
kiṃ vānyadarpitabhayaṃ khalu kālavegaiḥ sākṣān mahāsukhasamudragatāntarāṇām // SatvT_2.59
gaṅgāditīrthatapahomavratādikebhyaḥ kīrtiṃ svakīyam adhikāṃ samudīrya loke /
atyunnataṃ dvijakulaṃ dvijaśāpavyājād dhatvā svalokam amalaṃ tanunābhigantā // SatvT_2.60
tasmād bhaviṣyati sutaḥ sukhado janānāṃ pradyumnasaṃjña urugāyaguṇānurūpaḥ // SatvT_2.61
kartā mudaṃ muditavaktrasucārugātraiḥ pātrair ivāmṛtapayo manujān pracchan /
tatrāpy ajo 'nujanitāpyaniruddhanāmānāmnāṃ pravartakatayā manasīśvaro 'pi // SatvT_2.62
yasmād uṣāharaṇato bhujavīryanāśād bāṇo bhaviṣyati śivānugaśāntadehaḥ /
vyāsād bhaviṣyati [... au2 ṇeichenjh] bhagavān araṇyāṃ yogī janān prati gadiṣyati vedasāram // SatvT_2.63
śrīmatsuśāntam amalaṃ bhagavatpraṇītaṃ yac chraddhayā kalijanā api yānti śāntim /
buddhāvatāram adhigamya kalāvalakṣair veṣair mater ativimohakaraṃ pralobham // SatvT_2.64
pākhaṇḍaśāstram adhikalpya suradviṣāṇāṃ kartā jinasya tanayo bhagavān gayāyām /
pākhaṇḍaśāstrabahule nijavedamārge naṣṭe dvijātibhir asatpathi vartamāne // SatvT_2.65
kalkyāvatārataraṇis taruṇāndhakāratulyaṃ tudan nṛpagaṇaṃ kṛtadharmagoptā /

sākṣād bhaviṣyati sarasvatisaṃjñitāyāṃ śrīsārvabhauma iti vedagupo dvijāgryāt // SatvT_2.66
kṛtvā puraṃdaraśriyaṃ balaye 'tidāsyan goptāṣṭame manuyuge viditānubhāvaḥ /
āyuḥ karo navamanoḥ samaye janānāṃ nītiṃ vidhātum amarārivināśanāya // SatvT_2.67
goptā bhaviṣyati jagajjanadhārayāsau bhūtvā śrutendrasahito bhagavān apāraḥ /
bhūtvā viśūcisadane dvijarājaśambhoḥ sāhityakarmaparavān daśame 'ntare saḥ // SatvT_2.68
pātāmarān [... au3 ṇeichenjh] viśvak [... au1 ṇeichenjh] senasaṃjño yat sainyapūgasamarād amarārināśaḥ /
manvantaraikadaśame 'rthakariprapautraḥ śrīdharmasetur iti viśruta ādidevaḥ // SatvT_2.69
hatvāsurān surapatau vidhṛter apatye dātā tṛtīyabhavanaṃ bhagavān svayambhūḥ /
jāto dviṣaṇmanuyuge yugapālanāya viprāt svaśaktimahasaḥ sunṛtākhyato vai // SatvT_2.70
khyāto bhaviṣyati tato bhagavān svadhāmā yasmāj janā jagati saukhyam apāram āpuḥ /
bhāvye trayodaśayuge bhavitādidevaḥ śrīdevahotratanayo bhagavān bṛhatyām // SatvT_2.71
yogeśvaro divi divaspatiśakramitro yogād ameyavapuṣā sa vitānatulyaḥ /
satrāyaṇasya sadane bhagavān anādidevo 'pi devavanitātanayo 'bhijātaḥ // SatvT_2.72
ante 'ntare karaṇakarmavitānatantūn vistārayiṣyati jagaddhitakāmaśīlaḥ /
ete mayā bhagavataḥ kathitā dvijāte śuddhāvatāranicayā jagato hitārthāḥ /
sampūrṇatāṃśakalayā paribhāvanīyā jñānakriyābalasamādibhir ābhivyaktāḥ // SatvT_2.73
yal līlātanubhir nityaṃ pālyate sacarācaram /
tam ahaṃ śaraṇaṃ yāmi kṛṣṇaṃ brahmāṇḍanāyakam // SatvT_2.74
Sātvatatantra, tṛtīyaḥ paṭalaḥ
śrīnārada uvāca /
kathitā bhagavān viṣṇor avatārā mahātmanaḥ /
sampūrṇāṃśakalābhedair bhāvanīyās tvayā prabho // SatvT_3.1
nirvikalpasya kṛṣṇasya brahmaṇaḥ paramātmanaḥ /
katham aṃśakalābhāga etad varṇaya no vibho // SatvT_3.2
śrīśiva uvāca /
satyam uktaṃ tvayā brahman kṛṣṇasya jagadātmanaḥ /
avatāreṣu sarveṣu bhedād aṃśakalāḥ svataḥ // SatvT_3.3
na varṇayanti nipuṇā jñānino bhagavatparāḥ /
avikārād acyutāc ca nirbhedād brahmarūpiṇaḥ // SatvT_3.4
kiṃ tu jñānaprabhāvādeḥ pūrṇāṃśāṃśānudarśanāt /
pūrṇam aṃśakalābhāgaṃ vadanti jagadīśituḥ // SatvT_3.5
santi yady api sarvatra jñānavīryaguṇādayaḥ /
tathāpi kāryataḥ kecid dṛśyante na hi sarvataḥ // SatvT_3.6
aiśvaryajñānadharmāś ca vairāgyaṃ śrīr yaśas tathā /
eṣāṃ saṃdarśanāt sākṣāt pūrṇo vidvadbhir ucyate // SatvT_3.7
eteṣām api bhāgānām alpālpadarśanād asau /
vibhāty aṃśakalābhedo bhagavān bhagabhedadhṛk // SatvT_3.8
aṃśas turīyo bhāgaḥ syāt kalā tu ṣoḍaśī matā /
śatabhāgo vibhūtiś ca varṇyate kavibhiḥ pṛthak // SatvT_3.9
ato jñānasya dharmasya vairāgyaiśvaryayoḥ śriyaḥ /

yaśasaḥ pṛthagbhedaṃ mattaḥ śṛṇu dvijottama // SatvT_3.10
utpattipralayau caiva vidyāvidye gatāgatī /
eṣāṃ jñānaṃ vadanty aṅga jñānaṃ ṣaḍvidham uttamam // SatvT_3.11
satyaṃ śaucaṃ dayā maunaṃ dharmaś cāturvidhaḥ smṛtaḥ /
amāno vyatirekaś ca aindriyas tu vaśīkṛtaḥ // SatvT_3.12
evaṃ caturvidho bhadra vairāgyaḥ samudāhṛtaḥ /
aṇimā laghimā caiva mahimā tadanantaram // SatvT_3.13
prākāmyaṃ caiva prāptiś ca īśitā vaśitā tathā /
kāmasyāvasitā hy ete aṣṭaiśvaryāḥ prakīrtitāḥ // SatvT_3.14
bhṛtyāmātyasuhṛdbandhuputrapautrakalatrakāḥ /
vāsobhūṣaṇakośāś ca senikā caturaṅgiṇī // SatvT_3.15
gṛhā bhūr astraśastre ca durgādyāḥ śriya īritāḥ /
yaśas tu puṃso bhavati karmato guṇatas tathā // SatvT_3.16
karma caturvidhaṃ proktaṃ sṛṣṭisthitilayātmakam /
tayā līlāvatārāṇāṃ caritaṃ paramādbhutam // SatvT_3.17
guṇāny aparimeyāṇi kīrtitāni manīṣibhiḥ /
tathāpy ahaṃ dviṣaṣṭhīṃ te varṇayāmy anupūrvaśaḥ // SatvT_3.18
brahmaṇyaś ca śaraṇyaś ca bhaktavātsalyam eva ca /
dātṛtvaṃ satyasaṃdhatvaṃ vikrāntatvaṃ niyamyatā // SatvT_3.19
durjayatvaṃ duḥsaratvaṃ niṣevyatvaṃ sahiṣṇutā /
akṣobhyatvaṃ svatantratvaṃ nairapekṣyaṃ svasauṣṭhavam // SatvT_3.20
śauryam audāryam āstikyaṃ sthairyaṃ dhairyaṃ prasannatā /
gāmbhīryaṃ praśrayaḥ śīlaṃ prāgalbhyam ṛtamaṅgalam // SatvT_3.21
śamo damo balaṃ dākṣyaṃ kṣemaṃ harṣo 'nahaṃkṛtiḥ /
saṃtoṣa ārjavaṃ sāmyaṃ manobhāgyaṃ śrutaṃ sukham // SatvT_3.22
tyāgo bhayaṃ pāvanaṃ ca tejaḥ kauśalam āśrayaḥ /
dhṛtiḥ kṣamā smṛtir lajjā śraddhā maitrī dayonnatiḥ // SatvT_3.23
śāntiḥ puṣṭiḥ svavākśuddhir buddhir vidyā svarakṣatā /
ete te bhagabhedās tu kathitā hy anupūrvaśaḥ // SatvT_3.24
eṣāṃ prakāśo yatrāsīt sa pūrṇaḥ parikīrtitaḥ /
aṃśaprakāśād aṃśaḥ syāt kalāyās tu kalā smṛtā // SatvT_3.25
vibhūtes tu vibhūtiḥ syād eṣa bhedo na hi svataḥ /
nirvikalpasya satyasya parabrahmasvarūpiṇaḥ // SatvT_3.26
nārāyaṇasya śuddhasya śrīkṛṣṇasya mahātmanaḥ /
yataḥ kṛṣṇāvatāreṇa bhagabhedāḥ pṛthak pṛthak // SatvT_3.27
saṃdarśitāḥ pṛthakkārye tasmāt sampūrṇa ucyate /
hayagrīvādyavatāre tasmād alpatarā yataḥ // SatvT_3.28
darśitā bhagabhedā vai tasmād aṃśāḥ prakīrtitāḥ /
yato rāmo matsyakūrmavarāhā narakesarī // SatvT_3.29
manvantarāvatārāś ca yajñādyā hayaśīrṣavān /

tathā śuklādayo hy āvirbhāvā ṛṣabha ātmavān // SatvT_3.30
naranārāyaṇo dattaḥ kalau ca buddhakalkinau /
jñānakarmaprabhāvādyair aṃśā viṣṇoḥ prakīrtitāḥ // SatvT_3.31
kumāranāradavyāsā brahmarātādayaḥ kalāḥ /
jñānāṃśayuktāḥ śrīviṣṇor avatārā mahātmanaḥ // SatvT_3.32
gayaḥ pṛthuś ca bharataḥ śaktiyuktāḥ kalā matāḥ /
guṇāvatārā brahmādyās tadaṃśā ye vibhūtayaḥ // SatvT_3.33
eṣā mayā te kathitā sampūrṇāṃśakalābhidā /
kāryānurūpā viprendra bhagabhedapradarśanāt // SatvT_3.34
na brahmaṇo bhidā vipra śrīkṛṣṇasya ca sattama /
nārāyaṇasya vā saumya hy avatārisvarūpiṇaḥ // SatvT_3.35
śrīnārada uvāca /
avatārisvarūpaṃ me varṇayasva sadāśiva /
kiṃ brahma paramaṃ sākṣāt kiṃ vā nārāyaṇo vibhuḥ // SatvT_3.36
kiṃ vā vaikuṇṭhalokeśaḥ śrīkṛṣṇaḥ puruṣottamaḥ /
kim ekatattvam eteṣām athavā kiṃ pṛthak pṛthak // SatvT_3.37
śrīśiva uvāca // SatvT_3.38
śṛṇu tat paramaṃ guhyaṃ brahmadāyāda sattama /
avatārisvarūpaṃ me yathā varṇayato dvija // SatvT_3.39
ekam eva paraṃ tattvam avatāri sanātanam /
śrīkṛṣṇabrahmapuruṣaiḥ saṃjñābhir dīyate pṛthak // SatvT_3.40
yathā bhānoḥ prakāśasya maṇḍalasyāpṛthaksthitiḥ /
tathā śrīkṛṣṇadevasya brahmaṇaḥ puruṣasya ca // SatvT_3.41
ataḥ sātvatatantrajñā bhaktiniṣṭhā vilakṣaṇāḥ /
śrīkṛṣṇākhyaṃ paraṃ dhāma paramānandam uttamam // SatvT_3.42
vaikuṇṭhalokanilayaṃ śuddhasattvātmavigraham /
vadanti śāśvataṃ satyaṃ svabhaktagaṇasevitam // SatvT_3.43
vedāntino jñānaniṣṭhā jñānaśāstrānusārataḥ /
vadanti brahma paramaṃ prakāśātmakam avyayam // SatvT_3.44
apāṇipādanayanaśrotratvagghrāṇavigraham /
sarvaśaktiyutaṃ tejomayaṃ vāṅmanasāpadam // SatvT_3.45
ānandamātraṃ saṃśuddhaṃ cidvyaktaṃ sarvakāraṇam /
hairaṇyagarbhās traividyā nārāyaṇam anāmayam // SatvT_3.46
sahasraśirasaṃ devaṃ paramānandam avyayam /
anantaśaktiṃ sarveṣāṃ puruṣaṃ prakṛteḥ param // SatvT_3.47
vadanti karmaparamāḥ sthityutpattyantabhāvanam /
sarvānandakaraṃ śāntaṃ saṃsārārṇavatārakam // SatvT_3.48
ataḥ kṛṣṇasya devasya brahmaṇaḥ puruṣasya ca /
vastuto naiva bhedo hi varṇyate tair api dvija // SatvT_3.49
yathārtho bahudhā bhāti nānākaraṇavṛttibhiḥ /

tathā sa bhagavān kṛṣṇo nāneva paricakṣate // SatvT_3.50
ataḥ sarvam etenāpi śrīkṛṣṇaḥ puruṣottamaḥ /
līlāmānuṣarūpeṇa devakījaṭharaṃ gataḥ // SatvT_3.51
ataḥ sarvāvatārāṇāṃ kāraṇaṃ kṛṣṇa ucyate /
sṛṣṭyādyanekakāryāṇi darśitāni yataḥ svataḥ // SatvT_3.52
sa eva sarvalokānām ārādhyaḥ puruṣottamaḥ /
muktyādyarthaṃ nṛlokasya mānuṣatvaṃ yato gataḥ // SatvT_3.53
atas taṃ puruṣā nityaṃ bhaktibhedena nityadā /
bhajanti hy apavargeśaṃ pareśaṃ tadakāmyayā // SatvT_3.54
mayā te kathitā vipra avatārā mahātmanaḥ /
kim anyat kathayāmy adya tvaṃ hi bhāgavatottamaḥ // SatvT_3.55
Sātvatatantra, caturthaḥ paṭalaḥ
śrīnārada uvāca /
nāsti tṛptiḥ śṛṇvato me tava vāgamṛtaṃ hareḥ /
yaśaḥ paramakalyāṇam avatārakathāśrayam // SatvT_4.1
tathāpi sāmprataṃ hy etac chrutvā kautūhalaṃ mama /
bhaktibhedaṃ bhagavato bhāvanīyaṃ sadā nṛbhiḥ // SatvT_4.2
brūhi me bhagavan viṣṇor bhaktibhedaṃ sadāśiva /
yaj jñātvā hy añjasā viṣṇoḥ sāmyaṃ yāti janaḥ prabho // SatvT_4.3
śrīśiva uvāca /
sādhu pṛṣṭaṃ tvayā sādho paraṃ guhyatamaṃ yataḥ /
anyasmai na mayā proktaṃ vinā bhāgavatān narāt // SatvT_4.4
yadaivāvocaṃ māṃ kṛṣṇo dhyānāt tuṣṭamanā vibhuḥ /
tadaivāhaṃ niṣiddho 'smi abhaktoktau kṛpālunā // SatvT_4.5
tadā cāhaṃ tasya pādapaṅkaje śirasā nataḥ /
babhāṣa etad bhagavān bhaktān nirdeṣṭum arhasi // SatvT_4.6
tadā prītamanā devo mām uvāca satāṃ gatiḥ /
śṛṇuṣva śiva bhadraṃ te bhaktān vakṣyāmi sātvatān // SatvT_4.7
maddhyānaniṣṭhān matprāṇān madyaśaḥśravaṇotsukān /
bhaktān jānīhi me deva sarvalokapraṇāmakān // SatvT_4.8
tebhyaḥ paramasaṃtuṣṭo bhaktibhedaṃ sasādhanam /
bravīmi śiva te bhaktis tenaiva samprasidhyati // SatvT_4.9
yadi tvadvākyaniṣṭhaḥ syād yo 'pi ko 'pi sadāśiva /
tasmai prītamanā vācyo bhaktibhedaḥ sasādhanaḥ // SatvT_4.10
tad idaṃ te pravakṣyāmi bhaktibhedaṃ sasādhanam /
yato bhāgavataśreṣṭho bhagavatkīrtanapriyaḥ // SatvT_4.11
ekaiva bhaktiḥ śrīviṣṇoḥ prītir ity ucyate budhaiḥ /
nirguṇatvād akhaṇḍatvād ānandatvād dvijottama // SatvT_4.12
kiṃ tu jñānakriyālīlābhedaiḥ sā trividhā matā /
tān śṛṇuṣvānupūrvyeṇa mattaḥ svavahito dvija // SatvT_4.13

sarvāntaryāmiṇi harau manogatir avicyutā /
sā nirguṇajñānamayī sākṣād api garīyasī // SatvT_4.14
sarvendriyāṇāṃ sarveśe viṣṇau gatir anuttamā /
svābhāvikī bhāgavatī karmajā muktihelinī // SatvT_4.15
harilīlāśrutoccāre jātā premamayī tu yā /
satsaṅgajānyāsād grāhyā sarvadā sā hy anuttamā // SatvT_4.16
tāsāṃ sādhanasāmagrī kramataḥ śṛṇu sattama /
yām āśritya samāpnoti jano bhaktiṃ janārdane // SatvT_4.17
svānurūpasvadharmeṇa vāsudevārpaṇena ca /
hiṃsārahitayogena bhagavatpratimādiṣu // SatvT_4.18
śrutidṛṣṭisparśapūjāstutipratyabhinandanaiḥ /
viṣayāṇāṃ virāgeṇa svaguroḥ paricaryayā // SatvT_4.19
nivṛttiśāstraśravaṇair uttameṣu kṣamādibhiḥ /
sameṣu mitrabhāvena dīneṣu dayayā tathā // SatvT_4.20
bhagavanmūrtyabhidhyānair yaśasāṃ śrutikīrtanāt /
bhūteṣu bhagavaddṛṣṭyā nirguṇā bhaktir ucyate // SatvT_4.21
labdhvā tāṃ nirguṇāṃ bhaktiṃ muktiṃ cāpi na manyate /
muktiḥ saivety abhihitā bhagavadbhāvakāriṇī // SatvT_4.22
atha bhāgavatībhakteḥ sādhanaṃ śṛṇu sattama /
yat sarvayatnataḥ kāryaṃ puruṣeṇa manīṣiṇā // SatvT_4.23
śrīguror upadeśena bhagavadbhaktitatparaiḥ /
yathākāryaṃ svakaraṇair bhagavatpādasevanam // SatvT_4.24
vācoccāro harer nāmnāṃ karṇābhyāṃ karmaṇāṃ śrutiḥ /
hastābhyāṃ bhagavaddehapratimādiṣu sevanam // SatvT_4.25
jihvayā bhagavaddattanaivedyaharaṇaṃ mudā /
nāsayā kṛṣṇapādābjalagnagandhānujighraṇam // SatvT_4.26
bhagavadgātranirmālyaharaṇaṃ śirasā tathā /
dṛṣṭvā viṣṇujanādīnām īkṣaṇaṃ sādareṇa ca // SatvT_4.27
manasā bhagavadrūpacintanaṃ śirasorasā /
bāhupādādibhir viṣṇor vandanaṃ parayā mudā // SatvT_4.28
arthādīnām ānayanam īśvarārthena sarvaśaḥ /
etaiḥ svasādhanair nityaṃ bhagavatpādasevanam // SatvT_4.29
āśu sampadyate bhaktiḥ kṛṣṇe bhāgavatī satī /
yadendriyāṇāṃ sarveṣāṃ kṛṣṇe paramapūruṣe // SatvT_4.30
svābhāvikī ratir abhūt sā vai bhāgavatī matā /
etadbhaktiparo vipra cāturvargyaṃ na manyate // SatvT_4.31
tasyām antaḥ sarvasukham adhikaṃ vāpi labhyate /
atha premamayībhakteḥ kāraṇaṃ dvijasattama // SatvT_4.32
śṛṇu viśvāsam āpanno niścayātmikayā dhiyā /
sadguror upadeśena labdhvā satsaṅgam ādṛtaḥ // SatvT_4.33

caturvidhānāṃ śrīviṣṇoḥ karmaṇāṃ śravaṇaṃ satām /
teṣv evaṃ kīrtanaṃ teṣāṃ manasā cāpi cintanam // SatvT_4.34
vacasā grahaṇaṃ teṣāṃ tatparāṇāṃ praśaṃsanam /
yady aśakto bhavet kīrtau smaraṇe cāpi sarvaśaḥ // SatvT_4.35
tadā tu bhagavannāmnām āvṛttau vṛttayet sadā /
sadā śaśvat prītiyukto yaḥ kuryād etad anvaham // SatvT_4.36
tasyāśu bhaktiḥ śrīkṛṣṇe jāyate sadbhir ādṛtā /
evaṃ premamayīṃ labdhvā bhittvā saṃsāram ātmanaḥ // SatvT_4.37
āśu sampadyate śāntiṃ paramānandadāyinīm /
labdhvāpi bhaktā bhagavadrūpaśīlaguṇakriyāḥ // SatvT_4.38
nānusaṃdhatta etā vai vinā bhaktiṃ janārdane /
yady anyasādhanāny anyabhaktau kuryād atantritaḥ // SatvT_4.39
na tatra kaścid doṣaḥ syād dharisevā yataḥ kṛtā /
kiṃ tu yad bhaktiniṣṭhā syāt tām evāpnoti mānavaḥ // SatvT_4.40
phalabhedena bhedaḥ syāt sādhanena na bhidyate /
pṛthag eṣa mayākhyāto bhaktibhedaḥ sasādhanaḥ // SatvT_4.41
niṣkāmaḥ phalarūpaś ca nityo mokṣasukhādhikaḥ /
sakāmaḥ saguṇo vipra bahudhokto maharṣibhiḥ // SatvT_4.42
kiṃ bhūyaḥ kathayāmy adya vada māṃ dvijasattama /
śrīnārada uvāca /
vidheyaṃ kathitaṃ sarvaṃ tvayā me surasattama /
niṣedhanīyaṃ kiṃ cātra bhaktistambhakaraṃ ca yat // SatvT_4.43
hānivṛddhikaraṃ cāpi mukhyasādhanam eva ca /
kathayasva mahādeva śraddhāsevāparāya me // SatvT_4.44
śrīśiva uvāca /
bhaktīnāṃ sādhanānāṃ yad bahirbhūtaṃ mahāmune /
niṣedhanīyaṃ tat tāsāṃ bhaktānāṃ puruṣottame // SatvT_4.45
dehapravāhād ādhikyaṃ viṣayādaraṇaṃ ca yat /
bhaktistambhakaraṃ proktaṃ bhaktiniṣṭhe dvijottama // SatvT_4.46
samāsena mayā proktaṃ niṣedhastambhanaṃ tava /
bhaktighnadoṣaṃ śṛṇu taṃ sarvathā varjanaṃ nṛṇām // SatvT_4.47
nirguṇāyāṃ prāṇihiṃsā bhāgavatyām ahaṃkṛtiḥ /
premamayyāṃ satāṃ dveṣo bhaktināśakarā ime // SatvT_4.48
sarvabhaktivyatikaraḥ svaguror vāganādaraḥ /
dveṣeṇa narakaṃ yāti kurvan bhaktim api dvijaḥ // SatvT_4.49
doṣadṛṣṭyā doṣavān syāt tatra doṣaphalaṃ bhavet /
martyadṛṣṭyā kṛtaṃ sarvaṃ bhavet kuñjaraśaucavat // SatvT_4.50
sarvasādhanamukhyā hi gurusevā sadādṛtā /
yayā bhaktir bhagavati hy añjasā syāt sukhāvahā // SatvT_4.51
tasmāt sarvaprayatnena guror vāgādareṇa vai /

kāryā saiva tu tat sarvā bhagavadbhaktivardhinī // SatvT_4.52
nirguṇā bhaktiniṣṭhena kāryā bhūtadayā sadā /
bhāgavatyāṃ kāyamanovacasāṃ pariniṣṭhitā // SatvT_4.53
premamayyāṃ satāṃ prītyā śravaṇaṃ yaśasāṃ hareḥ /
mukhyāḥ sādhanasampattyaḥ kathitās te dvijottama // SatvT_4.54
sarvamūlaṃ kṛṣṇapādaśaraṇaṃ parikīrtitam /
yad vinā sravate bhaktir āmabhāṇḍāt payo yathā // SatvT_4.55
śrīnārada uvāca /
kṛṣṇapādābjaśaraṇaṃ vada me bahuvittama /
vinā yena pumān yāti kurvan bhaktim api śramam // SatvT_4.56
śrīśiva uvāca /
kāyavāṅmanasāṃ sākṣāt kṛṣṇe paramapūruṣe /
pariniṣṭhāśrayaṃ yad vai śaraṇaṃ parikīrtitam // SatvT_4.57
etad vai trividhaṃ proktaṃ vedavidbhir dvijottama /
prathamaṃ madhyamaṃ śreṣṭhaṃ kramaśaḥ śṛṇu tan mune // SatvT_4.58
dharme tīrthe ca devādau rakṣakatvamaghāditaḥ /
yad buddhiniṣṭhitaṃ kṛṣṇe kṛtaṃ tat prathamaṃ smṛtam // SatvT_4.59
kalatraputramitreṣu dhane gehagavādiṣu /
yan mamatvāśrayaṃ kṛṣṇe kṛtaṃ tan madhyamaṃ smṛtam // SatvT_4.60
dehādāv ātmano yāvad ātmatvāśrayaṇādi yat /
tat sarvaṃ kṛṣṇapādābje kṛtaṃ śreṣṭhaṃ prakīrtitam // SatvT_4.61
īśvaraṃ tadadhīnaṃ ca taddharmaṃ ca sanātanam /
hitvānyad āśrayaṃ tasya vastuto naiva dṛśyate // SatvT_4.62
etaccharaṇasampanno bhaktimān puruṣottame /
punāti sarvabhuvanaṃ hṛdisthenācyutena saḥ // SatvT_4.63
tasmād bhaktādṛter viṣṇor deho 'pi naiva satpriyaḥ /
kim utānye vibhūtādyāḥ paramānandarūpiṇaḥ // SatvT_4.64
śrīnārada uvāca /
bhaktānāṃ lakṣaṇaṃ sākṣād brūhi me surattama /
tathaiva teṣv ahaṃ prītiṃ kariṣyāmi samāhitaḥ // SatvT_4.65
śrīśiva uvāca /
bhaktānāṃ lakṣaṇaṃ sākṣād durvijñeyaṃ nṛbhir mune /
vaiṣṇavair eva tad vedyaṃ padāny ahir aher iva // SatvT_4.66
tathāpi sāratas teṣāṃ lakṣaṇaṃ yad alaukikam /
vakṣye tat te muniśreṣṭha viṣṇubhakto yato bhavān // SatvT_4.67
maccittā nirahaṃkārā mamakāravivarjitāḥ /
śāstrānuvartinaḥ śāntāḥ suhṛdaḥ sarvadehinām // SatvT_4.68
yadā sarveṣu bhūteṣu hiṃsantam api kaṃcana /
na hiṃsanti tadā muktā nirguṇā bhagavatparāḥ // SatvT_4.69
harisevāṃ vinā kiṃcin manyante nātmanaḥ priyam /

vāsudevaparā dehageha indriyavṛttayaḥ // SatvT_4.70
rāgadveṣādirahitā mānāmānavivarjitāḥ /
sadā saṃtuṣṭamanaso bhaktā bhāgavatā matāḥ // SatvT_4.71
satprītiparamāḥ śuddhāḥ śrutikīrtyuktiniṣṭhitāḥ /
traivargikaparālāpasnehasaṅgavivarjitāḥ // SatvT_4.72
sadvākyakāriṇaḥ kṛṣṇayaśasy utsukamānasāḥ /
hariprītiparā ete bhaktā lokapraṇāmakāḥ // SatvT_4.73
bhaktānāṃ lakṣaṇaṃ hy etat sāmānyena nirūpitam /
idānīm ātmajijñāsyaṃ lakṣaṇaṃ trividhaṃ śṛṇu // SatvT_4.74
sarvātmānaṃ hariṃ jñātvā sarveṣu prītimān naraḥ /
sevāparo dveṣahīno janeṣu sa ca sattamaḥ // SatvT_4.75
jñātvāpi sarvagaṃ viṣṇuṃ tāratamyena prītimān /
śreṣṭhamadhyamanīceṣu hy ātmanaḥ sa tu madhyamaḥ // SatvT_4.76
pratimādiṣv eva harau prītimān na tu sarvage /
prāṇiprāṇavadhatyāgī prākṛtaḥ sa tu vaiṣṇavaḥ // SatvT_4.77
yasyendriyāṇāṃ sarveṣāṃ harau svābhāvikī ratiḥ /
sa vai mahābhāgavato hy uttamaḥ parikīrtitaḥ // SatvT_4.78
yasya yatnenendriyāṇāṃ viṣṇau prītir hi jāyate /
sa vai bhāgavato vipraḥ madhyamaḥ samudāhṛtaḥ // SatvT_4.79
yasyendriyaiḥ kṛṣṇasevā kṛtā prītivivarjitā /
sa prākṛto bhāgavato bhaktaḥ kāmavivarjitaḥ // SatvT_4.80
harilīlāśrutoccāraṃ yaḥ prītyā kurute sadā /
sa vai mahābhāgavato hy uttamo lokapāvanaḥ // SatvT_4.81
śravaṇaṃ kīrtanaṃ viṣṇau prītyāyāsau tu yo naraḥ /
kuryād aharahaḥ śaśvat prītimān sa ca madhyamaḥ // SatvT_4.82
yāmaikamātraṃ yaḥ kuryāc chravaṇaṃ kīrtanaṃ hareḥ /
prītyā viṣṇujanadveṣahīnaḥ prākṛta ucyate // SatvT_4.83
yady anyalakṣaṇaṃ cānyabhakte lakṣyeta sajjanaiḥ /
tathāpi niṣṭhām ālakṣya taṃ taṃ jānīhi sattama // SatvT_4.84
yaddharmaniṣṭhā ye bhaktā bhavanti dvijasattama /
tatprasaṅgādyanuṣṭhānaṃ tatprīteḥ kāraṇaṃ param // SatvT_4.85
tathāpi nirguṇā ye ca ye ca bhāgavatā matāḥ /
teṣu prītir mahābhāga duṣkareti mayocyate // SatvT_4.86
harilīlāśrutopacārapareṣu satataṃ tvayā /
kāryā prītis tava harer yathā bhaktir na naśyati // SatvT_4.87
ity etat kathitaṃ vipra sādhūnāṃ lakṣaṇaṃ pṛthak /
bhakteṣu prītikaraṇaṃ janānāṃ muktikāraṇam // SatvT_4.88
sādhanena mayā bāla bhaktibhedo nirūpitaḥ /
sa sārvavarṇikaḥ śuddhaḥ sarvāśramiśramāpahaḥ // SatvT_4.89
sarvakālabhavo nityaḥ sarvadaiśikasiddhidaḥ /

caturyugeṣv abhimato bhagavatpriyasādhakaḥ // SatvT_4.90
Sātvatatantra, pañcamaḥ paṭalaḥ
śrīnārada uvāca /
kathitaṃ me suraguro bhagavadbhaktilakṣaṇam /
caturyuge 'py abhimataṃ sarvalokasukhāvaham // SatvT_5.1
adhunā vada deveśa janānāṃ hitakāmyayā /
yugānurūpaṃ śrīviṣṇoḥ sevayā mokṣasādhanam // SatvT_5.2
prajānāṃ lakṣaṇaṃ viṣṇor bhūtir liṅgaṃ pṛthagvidham /
dharmaṃ ca nāmasaṃkhyā ca samāsena sureśvara // SatvT_5.3
śrīśiva uvāca /
kṛte yuge prajāḥ sarvāḥ śuddhā rāgādivarjitāḥ /
autpattikena yogena śāntāḥ śamadṛśo matāḥ // SatvT_5.4
teṣāṃ tu bhagavaddhyānaṃ saṃsārārṇavatārakam /
tad eva paramo dharmas tadyugasya mahāmate // SatvT_5.5
taddhyānaṃ trividhaṃ proktaṃ daśabhir nāmabhir yutam /
nirālambaṃ sāvalambaṃ sarvāntaryāmidhāraṇam // SatvT_5.6
tatṣaḍaṅgayutaṃ kuryāt samādhyavadhim uttamam /
duḥkhagrahaṃ nirālambaṃ prathamaṃ śṛṇu sattama // SatvT_5.7
ahiṃsā brahmacaryaṃ ca satyaṃ lajjā hy akāryataḥ /
asteyo 'saṃcayo maunam asaṅgam abhayaṃ dayā // SatvT_5.8
dharme sthairyaṃ ca viśvāso yamā dvādaśa sattama /
yamādyam aṅgaṃ prathamaṃ kuryād dhyātā hy atandritaḥ // SatvT_5.9
dehaśaucaṃ manaḥśaucaṃ jāpyaṃ homaṃ tapo vratam /
śrāddham atithiśuśrūṣāṃ tīrthasevāṃ sutuṣṭidām // SatvT_5.10
parārthehāṃ guroḥ sevāṃ dviṣaṅniyamasaṃjñitam /
kuryād dhyānaṃ dvitīyāṅgaṃ tṛtīyāṅgaṃ ca me śṛṇu // SatvT_5.11
svajānulagne pādāgre kuryāj jaṅghe 'ntarāntare /
utsaṅgamadhye hastau dvau tat sthānam āsanaṃ smṛtam // SatvT_5.12
praṇavenaiva mantreṇa pūrakumbhakarecakaiḥ /
viparyayeṇa vā kuryāt turyāṅgaṃ prāṇasaṃyamam // SatvT_5.13
viṣayebhyas tv indriyāṇāṃ saṃyamaṃ manasā hṛdi /
kuryād atandrito yogī pratyāhāraṃ tu pañcamam // SatvT_5.14
prāṇena manasaḥ sākṣāt sthairyaṃ dhyānāṅgam uttamam /
kuryāt samāhito yogī svanāsāgrāvalokanaḥ // SatvT_5.15
tejomayaṃ svaprakāśam avāṅmanasagocaram /
lakṣīkṛtya dhiyā tiṣṭhed yāvan naiva prakāśate // SatvT_5.16
evaṃ cāharahaḥ kurvan yogī saṃśuddhakilbiṣaḥ /
cirāt prāpnoti paramāṃ samādhiṃ brahmaṇaḥ padam // SatvT_5.17
sāvaśeṣaṃ harer dhyānaṃ śṛṇu vipra samāsataḥ /
tenaiva vidhinā yukto manasā cintayed yathā // SatvT_5.18

hṛtpadmakarṇikāmadhye śuddhasattvatanuṃ harim /
puruṣaṃ caturbhujaṃ dhyāyec chuddhasphaṭikasaṃnibham // SatvT_5.19
jaṭādharaṃ valkalinaṃ kṛṣṇasārājinottaram /
akṣamālāṃ yajñasūtraṃ tathā daṇḍakamaṇḍalum // SatvT_5.20
bibhrāṇaṃ hṛdyugārādhyaṃ brahmacāriṇam avyayam /
mukhāravindaṃ sunasaṃ subhruvaṃ sukapālinam // SatvT_5.21
suvarṇaśakalābhātaṃ sudvijaṃ kambukaṃdharam /
dīrghāyatacaturbāhuṃ karapallavaśobhitam // SatvT_5.22
sucakṣuṣaṃ suhṛdayaṃ sūdaraṃ valibhir yutam /
nimnanābhiṃ sucārūrujānujaṅghāpadaṃ śubham // SatvT_5.23
cārvaṅgulidalākāraṃ nakhacandradyutiprabham /
evaṃ cintayato rūpaṃ viṣṇor lokamanoharam // SatvT_5.24
tasyāśu paramānandaḥ sampad āśu bhaviṣyati /
āśusiddhikaraṃ cātaḥ sarvāntaryāmidhāraṇam // SatvT_5.25
śṛṇu svavahito vipra mānastambhavivarjitam /
sarvaṃ carācaram idaṃ bhagavadrūpādhiṣṭhitam // SatvT_5.26
bhāvayed dveṣahīnena kāyavāṅmanasā dvija /
uttamān mānayed bhaktyā samān mitratayā dvija // SatvT_5.27
adhamān dayayā śatrūn upekṣeta dayānvitaḥ /
evaṃ bhāvayatas tasya yāvat sarvātmadarśanam // SatvT_5.28
acirāt paramānandasaṃdohaṃ manasāpnuyāt /
tretāyāṃ prāṇinaḥ sarve japahomaparāyaṇāḥ // SatvT_5.29
suvinītāḥ sukhāvṛttā mahāśālā mahātmanaḥ /
teṣāṃ tu bhagavadyāgo hy añjasā muktisādhakaḥ // SatvT_5.30
sa eva paramo dharmas tretāyāṃ dvijasattama /
tasmin yajanti raktābhaṃ yajñamūrtiṃ jagadgurum // SatvT_5.31
nityanaimittikaiḥ sattrair yāgair nāmāṣṭakāyutaiḥ /
traividyena vidhānena yānti muktiṃ tadā janāḥ // SatvT_5.32
dvāpare tu janā hṛṣṭāḥ puṣṭāḥ karmakṛtikṣamāḥ /
bhogānuṣaktamanasaḥ sukhaduḥkhatvam āvṛtāḥ // SatvT_5.33
bhagavatpūjanaṃ teṣāṃ mokṣasādhanam uttamam /
sāṅgopāṅgaṃ kevalaṃ ca dvividhaṃ pūjanaṃ smṛtam // SatvT_5.34
tad eva paramo dharmo dvāparasya yugasya vai /
tasmin yajanti puruṣā mahārājoktalakṣaṇam // SatvT_5.35
pītavarṇaṃ vedamantrair nāmnāṃ dvādaśabhiḥ samam /
kalau prajā mandabhāgyā alasā duḥkhasaṃyutāḥ // SatvT_5.36
śiśnodaraparāḥ kṣudrā dīnā malinacetasaḥ /
teṣām ekavidhaṃ proktam añjasā muktikāraṇam // SatvT_5.37
sarvasaukhyakaraṃ cāpi kṛṣṇanāmānukīrtanam /
yataḥ kaliyugasyādau bhagavān puruṣottamaḥ // SatvT_5.38

avatīrya yaśas tene śuddhaṃ kalimalāpaham /
dhyānayogakriyāḥ sarvāḥ sa saṃhatya dayāparaḥ // SatvT_5.39
svakīye yaśasi sthāpya gato vaikuṇṭham uttamam /
sa tāta paramo devo devakīdevinandanaḥ // SatvT_5.40
indranīlasamaḥ śyāmas tantramantrair ya ijyate /
tasmin kaliyuge vipra śrutvā hariyaśo 'malāḥ // SatvT_5.41
prāyo bhaktā bhaviṣyanti tasmāc chreṣṭhayugaḥ kaliḥ /
ataḥ kṛtādiṣu prajāḥ kalau sambhavam ātmanaḥ // SatvT_5.42
vāñchanti dharmaparamā bhagavadbhaktikāraṇam /
dhyāneneṣṭayā pūjanena yat phalaṃ labhyate janaiḥ // SatvT_5.43
kṛtādiṣu kalau tad vai kīrtanādiṣu labhyate /
na deśakālakartṇāṃ niyamaḥ kīrtane smṛtaḥ // SatvT_5.44
tasmāt kalau paro dharmo harikīrteḥ sukīrtanam /
yataḥ kaliṃ praśasanti śiṣṭāstriyugavartinaḥ // SatvT_5.45
yatra kīrtanamātreṇa prāpnoti paramaṃ padam /
kṛtādāv api ye jīvā na muktā nijadharmataḥ // SatvT_5.46
te 'pi muktiṃ prayāsyanti kalau kīrtanamātrataḥ /
kaler doṣasamudrasya guṇa eko mahān yataḥ // SatvT_5.47
nāmnāṃ saṃkīrtanenaiva cāturvargaṃ jano 'śnute /
kṛtādiṣv api viprendra harināmānukīrtanam // SatvT_5.48
tapādisādhyaṃ tad bhūyaḥ kalāv ubhayatāṃ gatam /
tasmāt kaliyuge viṣṇor nāmakīrtanam uttamam // SatvT_5.49
sādhanaṃ bhaktiniṣṭhānāṃ sādhyaṃ caiva prakīrtitam /
yena kenāpi bhāvena kīrtayan satataṃ harim // SatvT_5.50
hitvā pāpaṃ gatiṃ yānti kim utacchraddhayā gṛṇan /
kalau nāmaparā eva satataṃ dvijasattama // SatvT_5.51
uktā mahābhāgavatā bhagavatpriyakāriṇaḥ /
tasmāt sarvātmanā vipra kuru śrīkṛṣṇakīrtanam // SatvT_5.52
śraddhayā satataṃ yukta etad eva mahāphalam // SatvT_5.53
Sātvatatantra, ṣaṣṭhaḥ paṭalaḥ
śrīnārada uvāca /
kathitaṃ me tvayā deva harināmānukīrtanam /
pāpāpahaṃ mahāsaukhyaṃ bhagavadbhaktikāraṇam // SatvT_6.1
tatrāhaṃ yāni nāmāni kīrtayāmi surottama /
tāny ahaṃ jñātum icchāmi sākalyena kutūhalāt // SatvT_6.2
śrīśiva uvāca /
bhūmyambutejasāṃ ye vai paramāṇūn api dvija /
śakyante gaṇituṃ bhūyo janmabhir na harer guṇān // SatvT_6.3
tathāpi mukhyaṃ vakṣyāmi śrīviṣṇoḥ paramādbhutam /
nāmnāṃ sahasraṃ pārvatyai yadi hoktaṃ kṛpālunā // SatvT_6.4

samādhiniṣṭhaṃ māṃ dṛṣṭvā pārvatī varavarṇinī /
apṛcchat paramaṃ devaṃ bhagavantaṃ jagadgurum // SatvT_6.5
tadā tasyai mayā prokto matparo jagadīśvaraḥ /
nāmnāṃ sahasraṃ ca tathā guṇakarmānusārataḥ // SatvT_6.6
tad ahaṃ te 'bhivakṣyāmi mahābhāgavato bhavān /
yasyaikasmaraṇenaiva pumān siddhim avāpnuyāt // SatvT_6.7
udyannavīnajaladābham akuṇṭhadhiṣṇyaṃ vidyotitānalamanoharapītavāsam /
bhāsvanmayūkhamukuṭāṅgadahārayuktaṃ kāñcīkalāpavalayāṅgulibhir vibhātam // SatvT_6.8
brahmādidevagaṇavanditapādapadyaṃ śrīsevitaṃ sakalasundarasaṃniveśam /
gogopavanitāmunivṛndajuṣṭaṃ kṛṣṇaṃ purāṇapuruṣaṃ manasā smarāmi // SatvT_6.9
oṃ namo vāsudevāya kṛṣṇāya paramātmane /
praṇatakleśasaṃhartre paramānandadāyine // SatvT_6.10
oṃ śrīkṛṣṇaḥ śrīpatiḥ śrīmān śrīdharaḥ śrīsukhāśrayaḥ /
śrīdātā śrīkaraḥ śrīśaḥ śrīsevyaḥ śrīvibhāvanaḥ // SatvT_6.11
paramātmā paraṃ brahma pareśaḥ parameśvaraḥ /
parānandaḥ paraṃ dhāma paramānandadāyakaḥ // SatvT_6.12
nirālambo nirvikāro nirlepo niravagrahaḥ /
nityānando nityamukto nirīho nispṛhapriyaḥ // SatvT_6.13
priyaṃvadaḥ priyakaraḥ priyadaḥ priyasaṃjanaḥ /
priyānugaḥ priyālambī priyakīrtiḥ priyāt priyaḥ // SatvT_6.14
mahātyāgī mahābhogī mahāyogī mahātapāḥ /
mahātmā mahatāṃ śreṣṭho mahālokapatir mahān // SatvT_6.15
siddhārthaḥ siddhasaṃkalpaḥ siddhidaḥ siddhasādhanaḥ /
siddheśaḥ siddhamārgāgraḥ siddhalokaikapālakaḥ // SatvT_6.16
iṣṭo viśiṣṭaḥ śiṣṭeṣṭo mahiṣṭho jiṣṇur uttamaḥ /
jyeṣṭhaḥ śreṣṭhaś ca sarveṣṭo viṣṇur bhrājiṣṇur avyayaḥ // SatvT_6.17
vibhuḥ śambhuḥ prabhur bhūmā svabhūḥ svānandamūrtimān /
prītimān prītidātā ca prītidaḥ prītivardhanaḥ // SatvT_6.18
yogeśvaro yogagamyo yogīśo yogapāragaḥ /
yogadātā yogapatir yogasiddhividhāyakaḥ // SatvT_6.19
satyavrataḥ satyaparaḥ trisatyaḥ satyakāraṇaḥ /
satyāśrayaḥ satyaharaḥ satpāliḥ satyavardhanaḥ // SatvT_6.20
sarvānandaḥ sarvaharaḥ sarvagaḥ sarvavaśyakṛt /
sarvapātā sarvasukhaḥ sarvaśrutigaṇārṇavaḥ // SatvT_6.21
janārdano jagannātho jagattrātā jagatpitā /
jagatkartā jagaddhartā jagadānandamūrtimān // SatvT_6.22
dharāpatir lokapatiḥ svarpatir jagatāṃpatiḥ /
vidyāpatir vittapatiḥ satpatiḥ kamalāpatiḥ // SatvT_6.23
caturātmā caturbāhuś caturvargaphalapradaḥ /
caturvyūhaś caturdhāmā caturyugavidhāyakaḥ // SatvT_6.24

ādidevo devadevo deveśo devadhāraṇaḥ /
devakṛd devabhṛd devo deveḍitapadāmbujaḥ // SatvT_6.25
viśveśvaro viśvarūpī viśvātmā viśvatomukhaḥ /
viśvasūr viśvaphalado viśvago viśvanāyakaḥ // SatvT_6.26
bhūtakṛd bhūtabhṛd bhāvo bhūtātmā bhūtabhāvanaḥ /
bhūtido bhūtivistāro vibhūtir bhūtipālakaḥ // SatvT_6.27
nārāyaṇo nāraśāyī nārasūr nārajīvanaḥ /
nāraikaphalado nāramuktido nāranāyakaḥ // SatvT_6.28
sahasrarūpaḥ sāhasranāmā sāhasravigrahaḥ /
sahasraśīrṣā sāhasrapādākṣibhujaśīrṣavān // SatvT_6.29
padmanābhaḥ padmagarbhaḥ padmī padmanibhekṣaṇaḥ /
padmaśāyī padmamālī padmāṅkitapadadvayaḥ // SatvT_6.30
vīryavān sthairyavān vāgmī śauryavān dhairyavān kṣamī /
dhīmān dharmaparo bhogī bhagavān bhayanāśanaḥ // SatvT_6.31
jayanto vijayo jetā jayado jayavardhanaḥ /
amāno mānado mānyo mahimāvān mahābalaḥ // SatvT_6.32
saṃtuṣṭas toṣado dātā damano dīnavatsalaḥ /
jñānī yaśasvān dhṛtimān sahaojobalāśrayaḥ // SatvT_6.33
hayagrīvo mahātejā mahārṇavavinodakṛt /
madhukaiṭabhavidhvaṃsī vedakṛd vedapālakaḥ // SatvT_6.34
sanatkumāraḥ sanakaḥ sanandaś ca sanātanaḥ /
akhaṇḍabrahmavratavān ātmā yogavivecakaḥ // SatvT_6.35
śrīnārado devaṛṣiḥ karmākarmapravartakaḥ /
sātvatāgamakṛl lokahitāhitaprasūcakaḥ // SatvT_6.36
ādikālo yajñatattvaṃ dhātṛnāsāpuṭodbhavaḥ /
dantāgranyastabhūgolo hiraṇyākṣabalāntakaḥ // SatvT_6.37
pṛthvīpatiḥ śīghravego romāntargatasāgaraḥ /
śvāsāvadhūtahemādriḥ prajāpatipatistutaḥ // SatvT_6.38
ananto dharaṇībhartā pātālatalavāsakṛt /
kāmāgnijavano nāgarājarājo mahādyutiḥ // SatvT_6.39
mahākūrmo viśvakāyaḥ śeṣabhṛk sarvapālakaḥ /
lokapitṛgaṇādhīśaḥ pitṛstutamahāpadaḥ // SatvT_6.40
kṛpāmayaḥ svayaṃ vyaktir dhruvaprītivivardhanaḥ /
dhruvastutapado viṣṇulokado lokapūjitaḥ // SatvT_6.41
śuklaḥ kardamasaṃtaptas tapastoṣitamānasaḥ /
mano'bhīṣṭaprado harṣabindvañcitasarovaraḥ // SatvT_6.42
yajñaḥ suragaṇādhīśo daityadānavaghātakaḥ /
manutrātā lokapālo lokapālakajanmakṛt // SatvT_6.43
kapilākhyaḥ sāṃkhyapātā kardamāṅgasamudbhavaḥ /
sarvasiddhagaṇādhīśo devahūtigatipradaḥ // SatvT_6.44

datto 'tritanayo yogī yogamārgapradarśakaḥ /
anasūyānandakaraḥ sarvayogijanastutaḥ // SatvT_6.45
nārāyaṇo naraṛṣir dharmaputro mahāmanāḥ /
maheśaśūladamano maheśaikavarapradaḥ // SatvT_6.46
ākalpāntatapodhīro manmathādimadāpahaḥ /
ūrvaśīsṛgjitānaṅgo mārkaṇḍeyapriyapradaḥ // SatvT_6.47
ṛbhavo nābhisukhado merudevīpriyātmajaḥ /
yogirājadvijasraṣṭā yogacaryāpradarśakaḥ // SatvT_6.48
aṣṭabāhur dakṣayajñapāvano 'khilasatkṛtaḥ /
dakṣeśadveṣaśamano dakṣajñānapradāyakaḥ // SatvT_6.49
priyavratakulotpanno gayanāmā mahāyaśāḥ /
udārakarmā bahuvinmahāguṇagaṇārṇavaḥ // SatvT_6.50
haṃsarūpī tattvavaktā guṇāguṇavivecakaḥ /
dhātṛlajjāpraśamano brahmacārijanapriyaḥ // SatvT_6.51
vaiśyaḥ pṛthuḥ pṛthvidogdhā sarvajīvanadohakṛt /
ādirājo janāvāsakārako bhūsamīkaraḥ // SatvT_6.52
praceto'bhiṣṭutapadaḥ śāntamūrtiḥ sudarśanaḥ /
divārātrigaṇādhīśaḥ ketumān ajanāśrayaḥ // SatvT_6.53
śrīkāmadevaḥ kamalākāmakelivinodakṛt /
svapādaratido 'bhīṣṭasukhado duḥkhanāśanaḥ // SatvT_6.54
vibhur dharmabhṛtāṃ śreṣṭho vedaśīrṣo dvijātmajaḥ /
aṣṭāśītisahasrāṇāṃ munīnām upadeśadaḥ // SatvT_6.55
satyaseno yakṣarakṣodahano dīnapālakaḥ /
indramitraḥ surārighnaḥ sūnṛtādharmanandanaḥ // SatvT_6.56
harir gajavaratrātā grāhapāśavināśakaḥ /
trikūṭādrivanaślāghī sarvalokahitaiṣaṇaḥ // SatvT_6.57
vaikuṇṭhaśubhrāsukhado vikuṇṭhāsundarīsutaḥ /
ramāpriyakaraḥ śrīmān nijalokapradarśakaḥ // SatvT_6.58
vipraśāpaparīkhinnanirjarārtinivāraṇaḥ /
dugdhābdhimathano vipro virājatanayo 'jitaḥ // SatvT_6.59
mandārādridharaḥ kūrmo devadānavaśarmakṛt /
jambūdvīpasamaḥ sraṣṭā pīyūṣotpattikāraṇam // SatvT_6.60
dhanvantarī rukśamano 'mṛtadhuk rukpraśāntakaḥ /
āyurvedakaro vaidyarājo vidyāpradāyakaḥ // SatvT_6.61
devābhayakaro daityamohinī kāmarūpiṇī /
gīrvāṇāmṛtapo duṣṭadaityadānavavañcakaḥ // SatvT_6.62
mahāmatsyo mahākāyaḥ śalkāntargatasāgaraḥ /
vedāridaityadamano vrīhibījasurakṣakaḥ // SatvT_6.63
pucchāghātabhramatsindhuḥ satyavratapriyapradaḥ /
bhaktasatyavratatrātā yogatrayapradarśakaḥ // SatvT_6.64