Language

ENहिગુ
Scripture Library

Samkhya Sutras · Chapter 6

6.1

(bhūtacaitanyavāda nirāsaḥ)
tantrādhyāyaḥ
astyātmā nāstitvasādhanābhāvāt

6.2

(ātmāstitva nirūpaṇaṃ)
dehādivyatirikto 'sau vaicitryāt

6.3

(ātmāstitva nirūpaṇaṃ)
ṣaṣṭhīvyapadeśādapi

6.4

(ātmāstitva nirūpaṇaṃ)
na śilāputravat, dharmigrāhakamānabādhāt

6.5

(ātmāstitva nirūpaṇaṃ)
atyantaduḥkhanivṛttyā kṛtakṛtyatā

6.6

(ātmanaḥ kṛtakṛtyatānimittaṃ)
yathā duḥkhāt kleśaḥ puruṣasya, na tathā sukhābhilāṣaḥ

6.7

(ātmanaḥ kṛtakṛtyatānimittaṃ)
kutrāpi ko 'pi sukhīti

6.8

(duḥkhanivṛttereva puruṣārthatvaṃ)
tadapi duḥkhaśabalitamiti duḥkhapakṣe nikṣipante vivecakāḥ

6.9

(duḥkhanivṛttereva puruṣārthatvaṃ)
sukhalābhābhāvādapuruṣārthatvāmiti cenna dvaividhyāt

6.10

(duḥkhanivṛttereva puruṣārthatvaṃ)
nirguṇatvamātmano 'saṅgatvādiśruteḥ

6.11

(guṇabandhasyaiva avivekamūlatvaṃ), pū
paramadharmatve 'pi tatsiddhiravivekāt

6.12

(guṇabandhasyaiva avivekamūlatvaṃ), si
anādiravivekaḥ anyathā doṣadvayaprasakteḥ

6.13

(avivekasyānāditvaṃ)
na nityaḥ syādātmavadanyathānucchittiḥ

6.14

(avivekasyānāditvaṃ)
pratiniyatakāraṇa nāśyatvamasya dhvāntavat

6.15

(muktikāraṇavivaraṇaṃ)
atrāpi pratiniyamo 'nvayavyatirekāt

6.16

(muktikāraṇavivaraṇaṃ)
prakārāntarāsambhavādaviveka eva bandhaḥ

6.17

(bandhasvarūpaṃ)
na muktasya punarbandhayogo 'pyanāvṛtti śruteḥ

6.18

(mukternityatvaṃ)
apuruṣārthatvamanyathā

6.19

(mukternityatvaṃ)
aviśeṣāpattirubhayoḥ

6.20

(mukternityatvaṃ)
muktirantarāya dhvasterna paraḥ

6.21

(antarāyadhvaṃsamātrasya muktirūpatvaṃ)
tatrāpyavirodhaḥ

6.22

(antarāyadhvaṃsamātrasya muktirūpatvaṃ)
adhikāritraividhyānna niyamaḥ

6.23

(adhikāribhedena antarāyadhvasaniṣpattibhedaḥ)
dārḍhyārthamuttareṣāṃ

6.24

(niyamānāṃ āvaśyakatā)
sthirasukhamāsanamiti na niyamaḥ

6.25

(niyamānāṃ āvaśyakatā)
dhyānaṃ nirviṣayaṃ manaḥ

6.26

(dhyānasvarūpaṃ)
ubhayathāpyaviśeṣaścennaivamuparāganirodhādviśeṣaḥ

6.27

(yogasyāvaśkatā)
nissaṅge 'pyuparāgo 'vivekāt

6.28

(uparāgahetuḥ)
japāsphaṭikayoriva noparāgaḥ kintvabhimānaḥ

6.29

(uparāgahetuḥ)
dhyānadhāraṇābhyāsa vairāgyādibhiḥ tannirodhaḥ

6.30

(uparāga nirodhahetuḥ)
layavikṣepayorvyāvṛttyetyācāryāḥ

6.31

(uparāga nirodhahetuḥ)
na sthānaniyamaḥ cittaprasādāt

6.32

(uparāga nirodhahetuḥ)
praterādyopādānatānyeṣāṃ kāryatvaśruteḥ

6.33

(prakṛtereva jaganmūlatā)
nityatve 'pi nātmano yogyatvābhāvāt

6.34

(prakṛtereva jaganmūlatā)
śrutivirodhānna kutarkāpasadasyātmalābhaḥ

6.35

(prakṛtereva jaganmūlatā)
pāramparye 'pi pradhānānuvṛttiraṇuvat

6.36

(prakṛtereva jaganmūlatā)
sarvatra kāryadarśanāt vibhutvaṃ

6.37

(prakṛtereva jaganmūlatā)
gatiyoge 'pyādyakāraṇatāhāniraṇuvat

6.38

(prakṛtereva jaganmūlatā)
prasiddhādhikyaṃ pradhānasya na niyamaḥ

6.39

(prakṛtereva jaganmūlatā)
sattvādīnāmataddharmatvaṃ tadrūpatvāt

6.40

(prakṛteḥ guṇarūpatāsādhanaṃ)
anupabhoge 'pi pumarthaṃ sṛṣṭiḥ pradhānasyoṣṭrakuṅkumavahanavat

6.41

(pradhānapravṛttihetuḥ)
karmavaicitryātsṛṣṭivaicitryaṃ

6.42

(pradhānapravṛttihetuḥ)
sāmyavaiṣamyābhyāṃ kāryadvayaṃ

6.43

(sṛṣṭipralanimitte)
vimuktabodhānna sṛṣṭiḥ pradhānasya lokavat

6.44

(pradhānasyasṛṣṭyuparamanimittādi nirūpaṇaṃ)
nānyopasarpaṇe 'pi muktopabhogaḥ nimittābhāvāt

6.45

(pradhānasyasṛṣṭyuparamanimittādi nirūpaṇaṃ)
puruṣabahutvaṃ vyavasthātaḥ

6.46

(praghānasyasṛṣṭyuparamanimittādi nirūpaṇaṃ)
upādhiścet tatsiddhau punardvaitaṃ

6.47

(upādhibhedāt bandhamokṣavyavasthābhāvaḥ)
dvābhyāmapi pramāṇavirodhaḥ

6.48

(avidyāpuruṣayorastitvāṅgīkāre advaidyavirodhaḥ)
dvābhyāmapyavirodhānnapūrvamuttaraṃ ca sādhākābhāvāt

6.49

(avidhāpuruṣayorāstitvāṅgīkāre advaidyavirodhaḥ)
prakāśatastatsiddhau karmakartṛvirodhaḥ

6.50

(ātmanaḥ prakāśasvarūpatve doṣaḥ)
jaḍavyāvṛtto jaḍaṃ prakāśayati cidrūpaḥ

6.51

(ātmanaḥ prakāśasvarūpatve doṣaḥ)
na śrutivirodho rāgiṇāṃ verāgyāya tatsiddheḥ

6.52

(advaitaśruteḥ svapakṣe sāmarasyaṃ)
jagatsatyatvamaduṣṭakaraṇajanyatvam bādhakābhāvāt

6.53

(jagatsatyatvasādhanaṃ)
prakārāntarāsaṃbhavātsadutpattiḥ

6.54

(satkāryavādasyaiva sādhutā)
ahaṅkāraḥ kartā na puruṣaḥ

6.55

(ahaṅkārasyaiva kartṛtvaṃ)
cidavasānā bhuktiḥ tatkarmārjitatvāt

6.56

(bhogopādhiḥ)
candrādilokepyāvṛttiḥ nimittasadbhāvāt

6.57

(punarāvṛttihetuḥ)
lokasya nopadeśāt siddhiḥ pūrvavat

6.58

(punarāvṛttihetuḥ)
pārāmparyeṇa tatsiddhau vimuktiśrutiḥ

6.59

(punarāvṛttihetuḥ)
gatiśruteśca vyāpakatve 'pi upādhiyogāt bhogadeśakālalābhaḥ vyomavat

6.60

(ātmano gatiśrutyupapattiḥ)
anadhiṣṭhitasya pūtibhāvaprasaṅgānna tatsiddhiḥ

6.61

(deharacanāṃ prati bhoktradhiṣṭhānasyāvaśyakatā)
adṛṣṭadvārācedasambaddhasya tadasambhavājjalādivadaṅkure

6.62

(deharacanāṃ prati bhoktradhiṣṭhānasyāvaśyakatā)
nirguṇatvāttadasambhavādahaṅkāra dharmāte

6.63

(deharacanāṃ prati bhoktradhiṣṭhānasyāvaśyakatā)
viśiṣṭasya jīvatvamanvayavyatirekāt

6.64

(jīvatvopādhiḥ)
ahaṅkārakartradhīnā kāryasiddhirneśvarādhīnā pramāṇābhāvāt

6.65

(sṛṣṭyādīnāṃ kālamātranimittāhaṅkārādikāryatā)
adṛṣṭodbhūtivatsamānatvaṃ

6.66

(sṛṣṭyādīnāṃ kālamātranimittāhaṅkārādikāryatā)
mahato 'nyat

6.67

(sṛṣṭyādīnāṃ kālamātranimittāhaṅkārādikāryatā)
karmanimittaḥ prakṛteḥ svasvāmibhāvo 'pyanādiḥ bījāṅkuravat

6.68

(prakṛtipuruṣayoḥ bhogyabhoktṛbhāvasya anādikarmanimittakatvaṃ)
avivekanimitto vā pañcaśikhaḥ

6.69

(tatraiva matabhedaḥ)
liṅgaśarīranimittaka iti sanandanācāryaḥ

Original text: Sāṃkhyasūtra including the Tattvasamāsa, an abstract of Sāṃkhya philosophy (appended at the end) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc