Rig Veda · Chapter 10.088

haviṣ pāntam ajaraṁ svarvidi divispṛśy āhutaṁ juṣṭam agnau |
tasya bharmaṇe bhuvanāya devā dharmaṇe kaṁ svadhayā paprathanta ||

gīrṇam bhuvanaṁ tamasāpagūḻham āviḥ svar abhavaj jāte agnau |
tasya devāḥ pṛthivī dyaur utāpo 'raṇayann oṣadhīḥ sakhye asya ||

devebhir nv iṣito yajñiyebhir agniṁ stoṣāṇy ajaram bṛhantam |
yo bhānunā pṛthivīṁ dyām utemām ātatāna rodasī antarikṣam ||

yo hotāsīt prathamo devajuṣṭo yaṁ samāñjann ājyenā vṛṇānāḥ |
sa patatrītvaraṁ sthā jagad yac chvātram agnir akṛṇoj jātavedāḥ ||

yaj jātavedo bhuvanasya mūrdhann atiṣṭho agne saha rocanena |
taṁ tvāhema matibhir gīrbhir ukthaiḥ sa yajñiyo abhavo rodasiprāḥ ||

mūrdhā bhuvo bhavati naktam agnis tataḥ sūryo jāyate prātar udyan |
māyām ū tu yajñiyānām etām apo yat tūrṇiś carati prajānan ||

dṛśenyo yo mahinā samiddho 'rocata diviyonir vibhāvā |
tasminn agnau sūktavākena devā havir viśva ājuhavus tanūpāḥ ||

sūktavākam prathamam ād id agnim ād id dhavir ajanayanta devāḥ |
sa eṣāṁ yajño abhavat tanūpās taṁ dyaur veda tam pṛthivī tam āpaḥ ||

yaṁ devāso 'janayantāgniṁ yasminn ājuhavur bhuvanāni viśvā |
so arciṣā pṛthivīṁ dyām utemām ṛjūyamāno atapan mahitvā ||

stomena hi divi devāso agnim ajījanañ chaktibhī rodasiprām |
tam ū akṛṇvan tredhā bhuve kaṁ sa oṣadhīḥ pacati viśvarūpāḥ ||

yaded enam adadhur yajñiyāso divi devāḥ sūryam āditeyam |
yadā cariṣṇū mithunāv abhūtām ād it prāpaśyan bhuvanāni viśvā ||

viśvasmā agnim bhuvanāya devā vaiśvānaraṁ ketum ahnām akṛṇvan |
ā yas tatānoṣaso vibhātīr apo ūrṇoti tamo arciṣā yan ||

vaiśvānaraṁ kavayo yajñiyāso 'gniṁ devā ajanayann ajuryam |
nakṣatram pratnam aminac cariṣṇu yakṣasyādhyakṣaṁ taviṣam bṛhantam ||

vaiśvānaraṁ viśvahā dīdivāṁsam mantrair agniṁ kavim acchā vadāmaḥ |
yo mahimnā paribabhūvorvī utāvastād uta devaḥ parastāt ||

dve srutī aśṛṇavam pitṝṇām ahaṁ devānām uta martyānām |
tābhyām idaṁ viśvam ejat sam eti yad antarā pitaram mātaraṁ ca ||

dve samīcī bibhṛtaś carantaṁ śīrṣato jātam manasā vimṛṣṭam |
sa pratyaṅ viśvā bhuvanāni tasthāv aprayucchan taraṇir bhrājamānaḥ ||

yatrā vadete avaraḥ paraś ca yajñanyoḥ kataro nau vi veda |
ā śekur it sadhamādaṁ sakhāyo nakṣanta yajñaṁ ka idaṁ vi vocat ||

katy agnayaḥ kati sūryāsaḥ katy uṣāsaḥ katy u svid āpaḥ |
nopaspijaṁ vaḥ pitaro vadāmi pṛcchāmi vaḥ kavayo vidmane kam ||

yāvanmātram uṣaso na pratīkaṁ suparṇyo3 vasate mātariśvaḥ |
tāvad dadhāty upa yajñam āyan brāhmaṇo hotur avaro niṣīdan ||