Rasarnava · Chapter 5

niyāmanādikaṃ karma krāmaṇāntaṃ sureśvara
yayā sampadyate hy eṣām oṣadhīṃ vaktumarhasi //

sarpākṣo vahnikarkoṭī kañcukī jalabindujā
śatāvarī bhṛṅgarājaḥ śarapuṅkhā punarnavā //

maṇḍūkaparṇī matsyākṣī brahmadaṇḍī śikhaṇḍinī
anantā kākajaṅghā ca kākamācī kapotikā //

viṣṇukrāntā sahacarā sahādevī mahābalā
balā nāgabalā kṛṣṇā cakramardaḥ kuruṅgiṇī //

pāṭhā cāmalakī nīlī jvālinī padmacāriṇī
phaṇitrijihvā gojihvā kokilākṣo ghanadhvaniḥ //

ākhuparṇī triparṇī ca dviparṇī caikaparṇikā
tittiḍī kṣīriṇī rāsnā meṣaśṛṅgī ca kukkuṭī //

kṛṣṇaparṇī ca tulasī śvetā ca girikarṇikā
etā niyāmakauṣadhyaḥ puṣpamūladalānvitāḥ
dolāsvedaḥ prakartavyo mūlenānena suvrate //

caṇḍālī rākṣasī vyāghrī khaḍgārī gajakarṇikā
śaṅkhapuṣpyagnidhamanī lāṅgalī bālamocakā //

raktasnuhī raktaśṛṅgī raktikā nīlacitrakaḥ
śṛgālajihvā bṛhatī vajrā cakrī ca rājikā //

ekavīrā narakasā rudantī brahmacāriṇī
uccaṭā māninīkandā kumārī raktacitrakaḥ //

lakṣmīḥ śākhoṭakaścaiva kañcukī meṣaśṛṅgikā
himāvatī somalatā modā vyāghranakhī śamī //

kāñcanī vanarājī ca kākamācī ca keśinī
ajamārī koṭarākṣī hanūmatyaṅganāyikā //

narajīvā hemapuṣpī kākamuṇḍī ca kālikā
toyavallī gajārī ca haṃsāṅghrī kuhukaṃvikā
tāmbūlī sūryabhaktā ca rasanirjīvakārikāḥ //

kaṭutumbī ca gosandhī devadālīndravāruṇī
vākucī brahmabījāni kārpāsaṃ kṛṣṇajīrakam //

kaṅgunī kṛṣṇakanakaṃ śvetārkaṃ ca pipīlijam
dantinī yavaciñcā ca karkoṭī kāravallikā //

gojihvā kākajaṅghā ca mahākālī ca śambarī
śvetaguñjā sitāṅkolaḥ paṭolī bilvameva ca
ekaikamoṣadhībījaṃ mārayedrasabhairavam //

raktasnuhī somalatā rudantī raktacitrakaḥ
śākhoṭakī dagdharuhā modinī vṛddhadārukaḥ //

triśūlī kṛṣṇamārjārī cakrikā kṣīrakukkuṭī
devadālī śaṅkhapuṣpī kākamācī hanūmatī //

nīlajyotis tṛṇajyotir utkaṭā hemavallarī
tridaṇḍī brahmadaṇḍī ca cakrāṅkī sthalapadminī //

nāgajihvā nāgakarṇī vīrā vartulaparṇikā
arkapattrī vaṃśapattrī tāmraparṇī tatheśvarī
indurī devadeveśi rasabandhakarāḥ priye //

tīvragandharasasparśair dravyaiḥ sthāvarajaṅgamaiḥ
mriyate badhyate caiva rasaḥ svedanamardanāt //

sūryāvartaśca kadalī vandhyā kośātakī tathā
vajrakandodakakaṇā kākamācī ca śigrukaḥ //

devadālī ca deveśi drāvikāḥ parikīrtitāḥ
doṣān haranti yogina dhātūnāṃ pāradasya ca //

kākamācī ghanaravaḥ kāsamardaḥ kṛtāñjaliḥ
varāhakarṇī saṭirī haṃsadāvī śatāvarī //

tāmbūlī nāginī brahmī haṃsapādī ca lakṣaṇā
arjunī kṣīranālī ca kāravello 'rkapattrikā
vyāghrī cavī kuravakaḥ krāmikāḥ suravandite //

brahmadaṇḍaḥ sudaṇḍaśca lohadaṇḍastṛtīyakaḥ
ete rasāyane yogyā brahmaviṣṇumaheśvarāḥ //

bhūpāṭalī ca kaumārī siṃhavallī ca śūkarī
hemaparṇī paṭolī ca nāgavallī ca bhṛṅgarāṭ
ityaṣṭa mūlikāḥ proktāḥ pañcaratnaṃ śṛṇu priye //

mantrasiddhāsanā devī tathā kaṅkālakhecarī
indirā ca kṣamāpālī pañcamī tu niśācarī
pañcaratnamidaṃ devi rasaśodhanajāraṇe //

rasasya bandhane śastam ekaikaṃ suravandite
rasāṅkuśena gṛhṇīyāt pañcaratnāni suvrate
dadāti khecarīṃ siddhiṃ rasabhairavasaṃgame //

trikṣāraṃ ṭaṅkaṇakṣāro yavakṣāraśca sarjikā
tilāpāmārgakadalī palāśaśigrumocikāḥ
mūlakārdrakaciñcāśca vṛkṣakṣārāḥ prakīrtitāḥ //

amlavetasajambīra luṅgāmlacaṇakāmlakam
nāraṅgaṃ tintiṇīkaṃ ca cāṅgeryamlagaṇottamāḥ //

sāmudraṃ saindhavaṃ caiva cūlikālavaṇaṃ tathā
sauvarcalaṃ ca kācaṃ ca lavaṇāḥ pañca kīrtitāḥ //

saktukaṃ kālakūṭaṃ ca sitamustā tathaiva ca
śṛṅgī kṛṣṇaviṣaṃ caiva pañcaite tu mahāviṣāḥ //

snuhyarkonmattakaṃ caiva karavīraṃ ca lāṅgalī
pañcaivopaviṣā mukhyāḥ tailāni hy uttamāni vai
kusumbhakaṅguṇīnaktā tilasarṣapajāni tu //

hastyaśvachāganārīṇāṃ mūtraṃ gavyaṃ ca pañcamam //

pittaṃ pañcavidhaṃ matsya gavāśvanarabarhijam //

vasā pañcavidhā matsya meṣāhinarabarhijā //

kapotacāṣagṛdhrāṇāṃ śikhikukkuṭayośca viṭ //

mañjiṣṭhā kuṅkumaṃ lākṣā khadiraścāsanaṃ tathā
raktavargastu deveśi pītavargamataḥ śṛṇu
kusumbhaṃ kiṃśukaṃ rātrī pataṃgo madayantikā //

śuklavargaḥ sudhākūrma śaṅkhaśuktivarāṭikāḥ //

guñjāṭaṅkaṇamadhvājya guḍā drāvaṇapañcakam //

kācaṭaṅkaṇasauvīraṃ śodhanatritayaṃ priye //

sarve malaharāḥ kṣārāḥ sarve cāmlāḥ prabodhakāḥ
viṣāṇi ca tamoghnāni snehā mārdavakārakāḥ //

ityoṣadhigaṇāḥ proktāḥ siddhidā rasasaṃgame
kriyāṃ kurvanti tadyogāt śaktayaśca mahārasāḥ //

tanmamācakṣva deveśi kimanyacchrotumicchasi //