Ramayana · Chapter 7.042

tatropaviṣṭaṃ rājānam upāsante vicakṣaṇāḥ
kathānāṃ bahurūpāṇāṃ hāsyakārāḥ samantataḥ

vijayo madhumattaś ca kāśyapaḥ piṅgalaḥ kuśaḥ
surājiḥ kāliyo bhadro dantavakraḥ samāgadhaḥ

ete kathā bahuvidhā parihāsasamanvitāḥ
kathayanti sma saṃhṛṣṭā rāghavasya mahātmanaḥ

tataḥ kathāyāṃ kasyāṃ cid rāghavaḥ samabhāṣata
kāḥ kathā nagare bhadra vartante viṣayeṣu ca

mām āśritāni kāny āhuḥ paurajānapadā janāḥ
kiṃ ca sītāṃ samāśritya bharataṃ kiṃ nu lakṣmaṇam

kiṃ nu śatrughnam āśritya kaikeyīṃ mātaraṃ ca me
vaktavyatāṃ ca rājāno nave rājye vrajanti hi

evam ukte tu rāmeṇa bhadraḥ prāñjalir abravīt
sthitāḥ kathāḥ śubhā rājan vartante puravāsinām

ayaṃ tu vijayaḥ saumya daśagrīvavadhāśritaḥ
bhūyiṣṭhaṃ svapure pauraiḥ kathyate puruṣarṣabha

evam uktas tu bhadreṇa rāghavo vākyam abravīt
kathayasva yathātathyaṃ sarvaṃ niravaśeṣataḥ

śubhāśubhāni vākyāni yāny āhuḥ puravāsinaḥ
śrutvedānīṃ śubhaṃ kuryāṃ na kuryām aśubhāni ca

kathayasva ca visrabdho nirbhayo vigatajvaraḥ
kathayante yathā paurā janā janapadeṣu ca

rāghaveṇaivam uktas tu bhadraḥ suruciraṃ vacaḥ
pratyuvāca mahābāhuṃ prāñjaliḥ susamāhitaḥ

śṛṇu rājan yathā paurāḥ kathayanti śubhāśubham
catvarāpaṇarathyāsu vaneṣūpavaneṣu ca

duṣkaraṃ kṛtavān rāmaḥ samudre setubandhanam
akṛtaṃ pūrvakaiḥ kaiś cid devair api sadānavaiḥ

rāvaṇaś ca durādharṣo hataḥ sabalavāhanaḥ
vānarāś ca vaśaṃ nītā ṛkṣāś ca saha rākṣasaiḥ

hatvā ca rāvaṇaṃ yuddhe sītām āhṛtya rāghavaḥ
amarṣaṃ pṛṣṭhataḥ kṛtvā svaveśma punar ānayat

kīdṛśaṃ hṛdaye tasya sītāsaṃbhogajaṃ sukham
aṅkam āropya hi purā rāvaṇena balād dhṛtām

laṅkām api punar nītām aśokavanikāṃ gatām
rakṣasāṃ vaśam āpannāṃ kathaṃ rāmo na kutsate

asmākam api dāreṣu sahanīyaṃ bhaviṣyati
yathā hi kurute rājā prajā tam anuvartate

evaṃ bahuvidhā vāco vadanti puravāsinaḥ
nagareṣu ca sarveṣu rājañ janapadeṣu ca

tasyaitad bhāṣitaṃ śrutvā rāghavaḥ paramārtavat
uvāca sarvān suhṛdaḥ katham etan nivedyatām

sarve tu śirasā bhūmāv abhivādya praṇamya ca
pratyūcū rāghavaṃ dīnam evam etan na saṃśayaḥ

śrutvā tu vākyaṃ kākutsthaḥ sarveṣāṃ samudīritam
visarjayām āsa tadā sarvāṃs tāñ śatrutāpanaḥ