Ramayana · Chapter 5.035

sītā tad vacanaṃ śrutvā pūrṇacandranibhānanā
hanūmantam uvācedaṃ dharmārthasahitaṃ vacaḥ

amṛtaṃ viṣasaṃsṛṣṭaṃ tvayā vānarabhāṣitam
yac ca nānyamanā rāmo yac ca śokaparāyaṇaḥ

aiśvarye vā suvistīrṇe vyasane vā sudāruṇe
rajjveva puruṣaṃ baddhvā kṛtāntaḥ parikarṣati

vidhir nūnam asaṃhāryaḥ prāṇināṃ plavagottama
saumitriṃ māṃ ca rāmaṃ ca vyasanaiḥ paśya mohitān

śokasyāsya kadā pāraṃ rāghavo 'dhigamiṣyati
plavamānaḥ pariśrānto hatanauḥ sāgare yathā

rākṣasānāṃ kṣayaṃ kṛtvā sūdayitvā ca rāvaṇam
laṅkām unmūlitāṃ kṛtvā kadā drakṣyati māṃ patiḥ

sa vācyaḥ saṃtvarasveti yāvad eva na pūryate
ayaṃ saṃvatsaraḥ kālas tāvad dhi mama jīvitam

vartate daśamo māso dvau tu śeṣau plavaṃgama
rāvaṇena nṛśaṃsena samayo yaḥ kṛto mama

vibhīṣaṇena ca bhrātrā mama niryātanaṃ prati
anunītaḥ prayatnena na ca tat kurute matim

mama pratipradānaṃ hi rāvaṇasya na rocate
rāvaṇaṃ mārgate saṃkhye mṛtyuḥ kālavaśaṃ gatam

jyeṣṭhā kanyānalā nama vibhīṣaṇasutā kape
tayā mamaitad ākhyātaṃ mātrā prahitayā svayam

avindhyo nāma medhāvī vidvān rākṣasapuṃgavaḥ
dhṛtimāñ śīlavān vṛddho rāvaṇasya susaṃmataḥ

rāmāt kṣayam anuprāptaṃ rakṣasāṃ pratyacodayat
na ca tasyāpi duṣṭātmā śṛṇoti vacanaṃ hitam

āśaṃseti hariśreṣṭha kṣipraṃ māṃ prāpsyate patiḥ
antarātmā hi me śuddhas tasmiṃś ca bahavo guṇāḥ

utsāhaḥ pauruṣaṃ sattvam ānṛśaṃsyaṃ kṛtajñatā
vikramaś ca prabhāvaś ca santi vānararāghave

caturdaśasahasrāṇi rākṣasānāṃ jaghāna yaḥ
janasthāne vinā bhrātrā śatruḥ kas tasya nodvijet

na sa śakyas tulayituṃ vyasanaiḥ puruṣarṣabhaḥ
ahaṃ tasyānubhāvajñā śakrasyeva pulomajā

śarajālāṃśumāñ śūraḥ kape rāmadivākaraḥ
śatrurakṣomayaṃ toyam upaśoṣaṃ nayiṣyati

iti saṃjalpamānāṃ tāṃ rāmārthe śokakarśitām
aśrusaṃpūrṇavadanām uvāca hanumān kapiḥ

śrutvaiva tu vaco mahyaṃ kṣipram eṣyati rāghavaḥ
camūṃ prakarṣan mahatīṃ haryṛkṣagaṇasaṃkulām

atha vā mocayiṣyāmi tām adyaiva hi rākṣasāt
asmād duḥkhād upāroha mama pṛṣṭham anindite

tvaṃ hi pṛṣṭhagatāṃ kṛtvā saṃtariṣyāmi sāgaram
śaktir asti hi me voḍhuṃ laṅkām api sarāvaṇām

ahaṃ prasravaṇasthāya rāghavāyādya maithili
prāpayiṣyāmi śakrāya havyaṃ hutam ivānalaḥ

drakṣyasy adyaiva vaidehi rāghavaṃ sahalakṣmaṇam
vyavasāya samāyuktaṃ viṣṇuṃ daityavadhe yathā

tvaddarśanakṛtotsāham āśramasthaṃ mahābalam
puraṃdaram ivāsīnaṃ nāgarājasya mūrdhani

pṛṣṭham āroha me devi mā vikāṅkṣasva śobhane
yogam anviccha rāmeṇa śaśāṅkeneva rohiṇī

kathayantīva candreṇa sūryeṇeva suvarcalā
matpṛṣṭham adhiruhya tvaṃ tarākāśamahārṇavam

na hi me saṃprayātasya tvām ito nayato 'ṅgane
anugantuṃ gatiṃ śaktāḥ sarve laṅkānivāsinaḥ

yathaivāham iha prāptas tathaivāham asaṃśayam
yāsyāmi paśya vaidehi tvām udyamya vihāyasaṃ

maithilī tu hariśreṣṭhāc chrutvā vacanam adbhutam
harṣavismitasarvāṅgī hanūmantam athābravīt

hanūman dūram adhvanaṃ kathaṃ māṃ voḍhum icchasi
tad eva khalu te manye kapitvaṃ hariyūthapa

kathaṃ vālpaśarīras tvaṃ mām ito netum icchasi
sakāśaṃ mānavendrasya bhartur me plavagarṣabha

sītāyā vacanaṃ śrutvā hanūmān mārutātmajaḥ
cintayām āsa lakṣmīvān navaṃ paribhavaṃ kṛtam

na me jānāti sattvaṃ vā prabhāvaṃ vāsitekṣaṇā
tasmāt paśyatu vaidehī yad rūpaṃ mama kāmataḥ

iti saṃcintya hanumāṃs tadā plavagasattamaḥ
darśayām āsa vaidehyāḥ svarūpam arimardanaḥ

sa tasmāt pādapād dhīmān āplutya plavagarṣabhaḥ
tato vardhitum ārebhe sītāpratyayakāraṇāt

merumandārasaṃkāśo babhau dīptānalaprabhaḥ
agrato vyavatasthe ca sītāyā vānararṣabhaḥ

hariḥ parvatasaṃkāśas tāmravaktro mahābalaḥ
vajradaṃṣṭranakho bhīmo vaidehīm idam abravīt

saparvatavanoddeśāṃ sāṭṭaprākāratoraṇām
laṅkām imāṃ sanathāṃ vā nayituṃ śaktir asti me

tad avasthāpya tāṃ buddhir alaṃ devi vikāṅkṣayā
viśokaṃ kuru vaidehi rāghavaṃ sahalakṣmaṇam

taṃ dṛṣṭvācalasaṃkāśam uvāca janakātmajā
padmapatraviśālākṣī mārutasyaurasaṃ sutam

tava sattvaṃ balaṃ caiva vijānāmi mahākape
vāyor iva gatiṃ cāpi tejaś cāgnir ivādbhutam

prākṛto 'nyaḥ kathaṃ cemāṃ bhūmim āgantum arhati
udadher aprameyasya pāraṃ vānarapuṃgava

jānāmi gamane śaktiṃ nayane cāpi te mama
avaśyaṃ sāmpradhāryāśu kāryasiddhir ihātmanaḥ

ayuktaṃ tu kapiśreṣṭha mayā gantuṃ tvayā saha
vāyuvegasavegasya vego māṃ mohayet tava

aham ākāśam āsaktā upary upari sāgaram
prapateyaṃ hi te pṛṣṭhād bhayād vegena gacchataḥ

patitā sāgare cāhaṃ timinakrajhaṣākule
bhayeyam āśu vivaśā yādasām annam uttamam

na ca śakṣye tvayā sārdhaṃ gantuṃ śatruvināśana
kalatravati saṃdehas tvayy api syād asaṃśayam

hriyamāṇāṃ tu māṃ dṛṣṭvā rākṣasā bhīmavikramāḥ
anugaccheyur ādiṣṭā rāvaṇena durātmanā

tais tvaṃ parivṛtaḥ śūraiḥ śūlam udgara pāṇibhiḥ
bhaves tvaṃ saṃśayaṃ prāpto mayā vīra kalatravān

sāyudhā bahavo vyomni rākṣasās tvaṃ nirāyudhaḥ
kathaṃ śakṣyasi saṃyātuṃ māṃ caiva parirakṣitum

yudhyamānasya rakṣobhis tatas taiḥ krūrakarmabhiḥ
prapateyaṃ hi te pṛṣṭhad bhayārtā kapisattama

atha rakṣāṃsi bhīmāni mahānti balavanti ca
kathaṃ cit sāmparāye tvāṃ jayeyuḥ kapisattama

atha vā yudhyamānasya pateyaṃ vimukhasya te
patitāṃ ca gṛhītvā māṃ nayeyuḥ pāparākṣasāḥ

māṃ vā hareyus tvaddhastād viśaseyur athāpi vā
avyavasthau hi dṛśyete yuddhe jayaparājayau

ahaṃ vāpi vipadyeyaṃ rakṣobhir abhitarjitā
tvatprayatno hariśreṣṭha bhaven niṣphala eva tu

kāmaṃ tvam api paryāpto nihantuṃ sarvarākṣasān
rāghavasya yaśo hīyet tvayā śastais tu rākṣasaiḥ

atha vādāya rakṣāṃsi nyasyeyuḥ saṃvṛte hi mām
yatra te nābhijānīyur harayo nāpi rāghavaḥ

ārambhas tu madartho 'yaṃ tatas tava nirarthakaḥ
tvayā hi saha rāmasya mahān āgamane guṇaḥ

mayi jīvitam āyattaṃ rāghavasya mahātmanaḥ
bhrātṝṇāṃ ca mahābāho tava rājakulasya ca

tau nirāśau madarthe tu śokasaṃtāpakarśitau
saha sarvarkṣaharibhis tyakṣyataḥ prāṇasaṃgraham

bhartur bhaktiṃ puraskṛtya rāmād anyasya vānara
nāhaṃ spraṣṭuṃ padā gātram iccheyaṃ vānarottama

yad ahaṃ gātrasaṃsparśaṃ rāvaṇasya gatā balāt
anīśā kiṃ kariṣyāmi vināthā vivaśā satī

yadi rāmo daśagrīvam iha hatvā sarākṣasaṃ
mām ito gṛhya gaccheta tat tasya sadṛśaṃ bhavet

śrutā hi dṛṣṭāś ca mayā parākramā mahātmanas tasya raṇāvamardinaḥ
na devagandharvabhujaṃgarākṣasā bhavanti rāmeṇa samā hi saṃyuge

samīkṣya taṃ saṃyati citrakārmukaṃ mahābalaṃ vāsavatulyavikramam
salakṣmaṇaṃ ko viṣaheta rāghavaṃ hutāśanaṃ dīptam ivānileritam

salakṣmaṇaṃ rāghavam ājimardanaṃ diśāgajaṃ mattam iva vyavasthitam
saheta ko vānaramukhya saṃyuge yugāntasūryapratimaṃ śarārciṣam

sa me hariśreṣṭha salakṣmaṇaṃ patiṃ sayūthapaṃ kṣipram ihopapādaya
cirāya rāmaṃ prati śokakarśitāṃ kuruṣva māṃ vānaramukhya harṣitām