Language

ENहिગુ
Scripture Library

Prasannapada · Chapter 55

55.1

phalābhāve sati nirhetukā hetupratyayasāmagrī api nāstītyabhiprāyaḥ | uktaṃ hi āryalalitavistarasūtre-
kaṇṭhoṣṭha pratītya tālukaṃ jihvaparivarti ravanti akṣarāḥ |
na ca kaṇṭhagatā na tāluke akṣaraikaikaśa nopalabhyate ||
sāmagri pratītyataśca sā vāca manabuddhivaśena niścarī |
mana vāca adṛśyarūpiṇī bāhyato 'bhyantari nopalabhyate ||
utpādavyayaṃ vipaśyato vācarutaghoṣasvarasya paṇḍitaḥ |
kṣaṇikāṃ vaśikāṃ tadā dṛśī sarva vāca pratiśrutakopamā ||
tathā āryopāliparipṛcchāyāmuktaṃ bhagavatā-
iha śāsani sūramaṇīye pravrajathā gṛhiliṅga jahitvā |
phalavantu bhaviṣyatha śreṣṭhā eṣu nideśitu kāruṇikena |
pravrajitva gṛhiliṅga jahitvā sarvaphalasya bhaviṣyati prāptiḥ |
puna dharmasabhāva tulitvā sarvaphalāna phalāna ca prāptiḥ ||
alabhanta phalaṃ tatha prāptiṃ āścariyaṃ puna jāyati teṣām |
aho 'tikāruṇiko narasiṃho suṣṭupadeśita yukti jinena || iti |
tathā āryaprajñāpāramitāyāmaṣṭasāhasrikāyām-
tena hi kauśika bodhisattvena mahāsattvena mahāsaṃnāhasaṃnaddhena na rūpe sthātavyaṃ na vedanāyāṃ na saṃjñāyāṃ na saṃskāreṣu na vijñāne sthātavyam | na srotaāpattiphale na sakṛdāgāmiphale na anāgāmiphale na arhattve na pratyekabuddhatve na samyaksaṃbuddhatve sthātavyam || iti ||
ityācāryacandrakīrtipādoparacitāyāṃ prasannapadāyāṃ madhyamakavṛttau sāmagrīparīkṣā nāma viṃśatitamaṃ prakaraṇam ||
21
saṃbhavavibhavaparīkṣā ekaviṃśatitamaṃ prakaraṇam |
atrāha- vidyata eva svabhāvataḥ kālaḥ, saṃbhavavibhavanimittatvāt | iha kaṃcit kālaviśeṣamapekṣya aṅkurotpattiḥ bhāvānāmutpādo bhavati, kaṃcitkālaviśeṣamapekṣya vibhavo vināśo bhavati, na sarvadā, vidyamānāyāmapi hetupratyayasāmagryām- ityato vidyata eva kālaḥ, saṃbhavavibhava nimittattvāt | ucyate | syāt saṃbhavavibhavanimittatā kālasya yadi saṃbhavavibhavāveva syātām | na tu staḥ | yathā ca na staḥ, tathā pratipādayannāha-
vinā vā saha vā nāsti vibhavaḥ saṃbhavena vai |
vinā vā saha vā nāsti saṃbhavo vibhavena vai

55.2

iha yadi saṃbhavavibhavau syātām, tau anyonyaṃ sahabhāvena vā syātām, vinābhāvena vā | ubhayathā ca vicāryamāṇau na saṃbhavataḥ | kathaṃ kṛtvā? tatra tāvad yathā vinā saṃbhavena utpādena vibhavo vināśo nāsti, tathā pratipādayannāha-
bhaviṣyati kathaṃ nāma vibhavaḥ saṃbhavaṃ vinā |
vinaiva janma maraṇaṃ vibhavo nodbhavaṃ vinā

Original text: Prasannapada · Edition: P.L. Vaidya: Madhyamakaśāstra of Nāgārjuna, with the Commentary: Prasannapadā by Candrakīrti. Darbhaga 1960 (Buddhist Sanskrit Texts, 10). · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc