Language

ENहिગુ
Scripture Library

Prasannapada · Chapter 17

17.1

ata evoktaṃ bhagavatā-
yo rajyeta yatra vā rajyeta yena vā rajyeta, yo duṣyeta yatra vā duṣyeta yena vā duṣyeta, yo muhyeta yatra vā muhyeta yena vā muhyeta, sa taṃ dharma na samanupaśyati taṃ dharma nopalabhate | sa taṃ dharmamasamanupaśyannanupalabhamāno 'rakto 'duṣṭo 'mūḍho 'viparyastacittaḥ samāhita ityucyate | tīrṇaḥ pāraga ityucyate | kṣemaprāpta ityucyate | abhayaprāpta ityucyate | yāvat kṣīṇāsrava ityucyate | niḥkleśo vaśībhūtaḥ suvimuktacittaḥ suvimuktaprajña ājāneyo mahābhāgaḥ kṛtakṛtyaḥ kṛtakaraṇīyaḥ apahatabhāro 'nuprāptasvakārthaḥ parikṣīṇabhavasaṃyojanaḥ samyagājñāsuvimuktacittaḥ sarvacetovaśitāparamapāramiprāptaḥ śramaṇa ityucyate | iti vistaraḥ ||
tathā-
ye rāgadoṣamadamohasabhāva jñātvā saṃkalpahetujanitaṃ vitathapravṛttam |
na vikalpayanti na virāgamapīha teṣām [āśu] sarvabhavabhāvavibhāvitānām ||
ityācāryacandrakīrtipādoparacittāyāṃ prasannapadāyāṃ madhyamakavṛttau rāgaraktaparīkṣā nāma ṣaṣṭhaṃ prakaraṇam ||
7
saṃskṛtaparīkṣā saptamaṃ prakaraṇam |
atrāha- vidyanta eva saṃskṛtasvabhāvāḥ, skandhāyatanadhātavaḥ utpādādisaṃskṛtalakṣaṇasadbhāvāt | uktaṃ hi bhagavatā- trīṇīmāni saṃskṛtasya saṃskṛtalakṣaṇāni | saṃskṛtasya bhikṣavaḥ utpādo 'pi prajñāyate, vyayo 'pi, sthityanyathātvamapīti | na ca avidyamānasya kharaviṣāṇasyeva jātyādilakṣaṇamasti | tasmātsaṃskṛtalakṣaṇopadeśādvidyanta eva skandhāyatanadhātavaḥ iti | ucyate | syuḥ skandhāyatanadhātavaḥ saṃskṛtasvabhāvāstāvakena matena, yadi jātyādilakṣaṇameva bhavet | ihāyamutpādaḥ saṃskṛtalakṣaṇatveneṣyamāṇaḥ saṃskṛto vā tallakṣaṇatveneṣyate, asaṃskṛto vā? tatra-
yadi saṃskṛta utpādastatra yuktā trilakṣaṇī |
trayāṇāṃ lakṣaṇānāṃ samāhārastrilakṣaṇī | iyaṃ ca utpādasthitibhaṅgasamāhārasvabhāvasarvasaṃskṛtāvyabhicāriṇīti kṛtvā yadi utpādaḥ saṃskṛta iti parikalpyate, tadā utpāde 'pi trilakṣaṇī prasajyate | tataśca rūpādivallakṣyatvamutpādasya syāt, na saṃskṛtalakṣaṇatvam | athotpāde 'pi trilakṣaṇī neṣyate, tadā trilakṣaṇīrahitatvādākāśavat saṃskṛtalakṣaṇatvamasyāvahīyate ityāha-
athāsaṃskṛta utpādaḥ kathaṃ saṃskṛtalakṣaṇam

Original text: Prasannapada · Edition: P.L. Vaidya: Madhyamakaśāstra of Nāgārjuna, with the Commentary: Prasannapadā by Candrakīrti. Darbhaga 1960 (Buddhist Sanskrit Texts, 10). · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc