Language

ENहिગુ
Scripture Library

Paramapurusha Samhita · Chapter 10

10.1

śrīpāṃca rātrāgamāṃtargata śrīparama puruṣa saṃhitā
ekādaśīvrata mahimābhivarṇanaṃ
daśamodhyāyaḥ
ṛṣayaḥ-
ekādaśī vrata nirṇayādika viṣaye ṛṣi praśnaḥ
ślo// munīśvara mahābhāga śrīharidhyānatatparā/
ekādaśyāvrataṃloke kadhamāvirabhūnmune

10.2

kadhaṃtvetadvrataṃkāryaṃ (kṛtecetkiṃ phalaṃ labhet)kṛtekiṃ labhatephalaṃ/
tannirṇayaṃkadhaṃbhūyādbrūhyasmākaṃdayānidhe

10.3

śrīnārada prati vacanaṃ
śrīnāradaḥ-
śrūyatāmadyamunayo vaikuṃṭhaprāptikāraṇaṃ/
ekādaśī mahimā
ihalokeparecaiva bhuktimukti phalapradaṃ

10.4

mahā mahimayāyuktaṃ bhavasāgaratāraṇaṃ/
ekādaśyāḥprabhānaṃca tadvratasya(vidhistathā)vidhānakaṃ

10.5

vakṣyāmyadyayadhāśakti yadhāhaṃśṛtavān‌purā/
ekādaśīvrata japanādika kadhanaṃ
purātviṃdrāda yodevāḥdūrvāsenamahātmanā

10.6

ghoraṃśāpaṃtu saṃprāpyatasmā (ddaitya vinirjitāḥ)ddānavanirjitāḥ/
kānane saṃcaraṃtaste mahadduḥkhāni prāpitāḥ

10.7

kṣīrārṇavaṃ(samāsādya)tusaṃprāpya vāsudevaṃ jagatpatiṃ/
pauruṣeṇaiva sūktenadhyāyan niścalamānasaiḥ

10.8

anekavarṣa sāhasraṃtapastepussudurlabhaṃ/
tadhāpica haresteṣāṃ darśanaṃ nābhavan dvijāḥ

10.10

tasmātparaṃ duḥkhitāstu tridaśāssaṃba bhūvuḥ/
tān vīkṣya(tudayārāśiḥ)kṛpayādevo bhagavān pārvatīpatiḥ// (
uvāca tridaśān‌tvekaṃ vākyaṃsumadhuraṃ(mahat) tadhā/
bhosurāśśrūyatāmadyamamavācaḥ priyaṃmahat

10.11

purāhaṃhariṇātvetacchrataṃ sarvārdha(siddhaye)siddhidaṃ/
ekādaśīvrataṃsarvaśreṣṭaṃ triṣujagatsuca

10.12

harivāsaranāmāna metadyūyaṃprakurvatāṃ/
tenatuṣṭo(ramādhīśa)jagannādha ssvayaṃdāsyati darśanaṃ

10.13

(tasmāt)tenayuṣmada bhīṣṭārā siddhyaṃtenātra saṃśayaḥ/
ityevaṃkadhi tāssarve devācchrī śaṃkareṇatu

10.14

ekādaśīvrataṃbhaktyā yadhāśāstraṃ samācaret/
tatocyutatassvayaṃ sākṣā tpratyakṣamabhavan‌(tadā)budhāḥ

10.15

tridaśāścatutaṃdṛṣṭyā (sāṣṭāṃgaṃ (praṇipadyamuhurmuhuḥ)daṃḍavatsraṇipadyaca/
tasmai vijñāpanaṃcakru steṣāṃduḥkha savistaraṃ

10.16

taṃniśamya ramānādhaḥ karuṇā sāgarohariḥ/
ityevamavadadvā caṃ gaṃbhīraṃ saphalaṃ mahat

10.17

śṛṇudhvaṃtri daśāssarve yuṣmadiṣṭārtha sidthidaṃ/
sulabhaṃ sādhanaṃcaika madyavakṣyāmi vistarāt

10.18

bhūmautu maṃdharaṃnāma nagarājostivaimahan/
tadhaivavāsukīnāma vikhyātohiścavartate

10.19

ihacādāyataudevā vinikṣipya payonidhau/
taṃmadhitvātadā yūyaṃ kalpavṛkṣādikaṃlabhet

10.20

kiṃcāmṛtaṃca siddheta paramaṃloka durlabhaṃ/
yatpītvā (tatprabhāvena jarāmaraṇa varjitāḥ/ viśeṣadhairya saṃyuktāḥ parākramayutābhavet)cabhavedyūyaṃjarāmaraṇavarjitāḥ

10.21

viśeṣadhairya sadvīrya parākrama yutāstadhā/
dānavān‌tu vinirjitya punassvargamavāpnuyāt
kiṃtudānavavargasya maitrimākāṃkṣyavaipurā

10.22

bhavaṃto taissaṃyutāhi kurvatāṃ madhanaṃtvidaṃ/
noceduśmābhirevatta daśaktyaṃtu bhavetsurāḥ

10.23

ityājñāpya (catān)tadāśauristatrai vāṃtaradhīyata/
tatastutri daśāścaiva haryanujñāṃśiro dhṛtā

10.24

kṣīrārṇavaṃ madhitvātu sarpān kāmān caprāpitāḥ/
tadādi sarvalokeṣu harivāsara sadvrataṃ

10.25

hareḥprīti karaṃbhakta kalpakaṃcā bhavanmune/
tadvrataphala kadhanaṃ tadvratavidhiśca
yastukuryādvrataṃtvetanniṣkāmovāhareḥpriyaṃ

10.26

satusarvasukhān bhuktvācāṃtevaikuṃṭhamāpnuyāt/
daśamyāṃ divaseprāta ruddhāyajagatāṃpatiṃ

10.27

śrīhariṃ manasādhyātvā tavaprītyai ramāvarā/
ekādaśīprataṃtvadya kariṣyāmī (mahāprabho)dayānidhe

10.28

avighnaṃ kurudeveśa yaditevidyatekṛpā/
itivijñāpyataṃbhaktyā rātrauvarjyaca bhaujanaṃ

10.29

darbhāstaraṇa śāyīca śrīhariṃciṃta yeddhṛti/
tataḥprātassa muddhāya kṛtvā snānādikaṃtadhā

10.30

catusdhānārca nairdevaṃ saviśeṣaṃ(samarcayet)tu pūjayet/
tīrdhaprasādau svīkṛtya harināmādi kīrtanaiḥ

10.31

gītāpāṭhaistadhāveda pāṭhaistaddhivasaṃnayet/
upoṣya(divasetvasmin) catadārātrau kuryājjāgaraṇaṃdvijāḥ

10.32

gaṃdhaṃpuṣpaṃca tāṃbūlaṃ vanitāsaṃgamaṃtadhā/
tadanyāni sugaṃdhāni ekādaśyāṃ visarjayet

10.33

yastuloke vimūḍhātmā ekādaśyāmu poṣitaḥ/
prasādaṃtu mahāviṣṇaॊrnabhakṣati yadidvijāḥ

10.34

tasyavaitadvrataṃsarvaṃ niṣphalaṃbhavati dhṛvaṃ/
tasmātsarva prayatnena yekādaśyāṃ kaṇaṃhareḥ

10.35

prasādaṃbhakṣayedviprāstadādhikyaṃ nabhakṣayet/
atidhīnāṃca tasmin‌vai divasennaṃ nadīyate

10.36

śrārthavisarjanaṃ
pitṛśrārthādikaṃcaiva prāptaṃcettaddine dvijāḥ/
ekādaśyāṃ nakurvīta dvādaśyā mevakārayet

10.37

aśaktānāṃphalāhārānujñā
strībālaka vayovṛdthā dyaśaktāśca tutaddine/
bhojanaṃ varjyagokṣira phalādhīvica bhakṣīyet

10.38

rātraujāgaraṇaṃkartu maśaktā (bhuvimānavāḥ)ścāpi taddine/
nāmasaṃkīrtanaiścaiva kadhālāpaiśca śrīharaॆḥ

10.39

kālakṣepaṃ yadhāśakti kuryādrātrau munīśvarāḥ/
ekādaśyāṃtulaśīdaḻaccedanedoṣa prāptiḥ
ekādaśyāṃtu tulasī daḻacchedaṃ(munīśvarāḥ)tu bhūtale

10.40

yaḥkaro tivimūḍhātmā tasyāyuśśrīśca nasyati/
sālagrāmārcanaṃtasya dānamekādaśīdine

10.41

sālagrāmadānādika mahimā
viśeṣaphaladaṃnṝṇāṃ sarvābhīṣṭa phalapradaṃ/
dvādaśyāṃtu tatoviprāḥ prātaṣṣaḍghaṭi kāṃtare

10.42

dvādaśīpāraṇa nirūpaṇaṃ
vaiṣṇavān tuhābhaktān prapannān vaiyadhāvasu/
haritīrdhaprasādādyairbhakṣyabhojyādikai(śśubhaiḥ)ssvayaṃ

10.43

samabhyarcyaca saṃtarpyatatseṣaṃtusvayaṃ gṛhet/
madhyāhṇa śayanaṃtasmin divaserātri bhojanaṃ

10.44

ekādaśyāḥ phalaṃsarvaṃ haratenātra saṃśayaḥ/
tasmādeva hidvādaśyāṃ madhyā (hṇa)hṇe śayanaṃtadhā

10.45

ekādaśī vrataphala nirūpaṇaṃ ekādaśī vratāvaraṇayogyakāla nirṇayaḥ
rātrautu bhojanaṃcaiva varjayenmuni puṃgavāḥ/
yastukuryādvrataṃcaidaṃ sarvaṃśāstra vidhānataḥ

10.46

sarvābhīṣṭāvavāpyātra (viṣṇossāyujya māpnuyāt) vaikuṃṭhanagaraṃ vrajet/
ataḥparaṃ pravakṣyāmi ekādaśyāstu nirṇayaṃ

10.47

yacchrutvāghora saṃsārānmutyate sarvato (janāḥ)narāḥ/
vratasyāsya(purā) sadābhūyādyogyaṃtudaśamī(dinaṃ)purāḥ

10.48

tadanvekādaśīcaiva dvādaśīti dinatrayaṃ/
daśamyāṃ navamīviddhā saṃbha(vaścenmunīśvarāḥ)vedyati bhūsurāḥ

10.49

dvādaśyāmupavāsaṃsyāttrayodaśyāṃtu pāraṇaṃ/
ekādaśyāṃ yadivā daśamīparidṛśyate

10.50

tadvāsaraṃ(tadātyaktvā)parityajya paratraiva mupoṣayet/
yadāsyādvādaśīkiṃcittrayedaśyā(tubhusurāḥ)mapidvijāḥ

10.51

saṃpūrṇadvādaśīmeva (vratārdhaṃtu)mupoṣyārdhaṃ prakalpayet/
daśamyekādaśīcaiva dvādaśīti dinatraye

10.52

aruṇodayādi viddhādyairyadyeka mapidūṣitaṃ/
(dvādaśyāmupavāsaṃsyātrayodaśyāṃhipāraṇaṃ/)dvādaśīmupavāsārdhaṃ parikalpyaca bhūsurāḥ

10.53

trayodaśyāṃtu kuryādvaipāraṇaṃvidhi vadbhuvi/
yadilobhamadādyaistu hetubhiryodharātale

10.54

pūrvaviddhāṃ navamyāṃvā ekādaśyā mathāpivā/
dvādaśyāṃvā vrataṃtvetatkurute (yadibhūsurāḥ) saṃyamīśvarāḥ

10.55

tasyapūrvārjitaṃ(puṇyaṃsarvaṃcāpi vivaśyati)cāpi puṇyaṃ sarvaṃ vinaśyati/
paraṃtvetadvrataṃcaivaniṣphalaṃ bhavati dhṛvaṃ

10.56

tasmācchuddha daśamyāṃca ekādaśyāṃtadhaivaca/
dvādaśyāṃcaiva kuryādvai vratametanmu nīśvarāḥ

10.57

yadyalābhetu caiteṣāṃ yadyekamapi dūṣitaṃ/
ekādaśyāṃcadvādaśyāṃtrayodaśyāṃ(vrataṃcaret)cakārayet

10.58

yaḥkaroti vrataṃtvevaṃ(yathāśāstraṃtu bhūsurāḥ) yadhāvidhidvijottamāḥ//
(tasyābhīṣṭāni sarvāṇi) tasyeṣṭāssarva yevaite sidhyaṃte (nācirādbhuvi)nātrasaṃśayaḥ

10.59

paraṃtvasyatuśrīviṣṇo ssāyujyaṃcalabhedbhuvi/
tasmātsarvaiśca bhakyaiśca vaiṣṇavaiśca vrataṃtvidaṃ

10.60

(niṣkāmairvā sakāmairvā kartavyaṃ hariprītiye) niṣkāmairvāpi kartavyaṃ bhagavatprītayevahi/
yaḥtyajetvratametattu yenakenāpi hetunā

10.61

tasyakenāpi kāryeṇa mokṣaṃtu nalabhedvijāḥ/
uddainekādaśīcaiva śayanaikādaśītadhā

10.62

sarvaśreṣṭha taraubhūyāttasmāttauna parityajet/
vaikuṃṭha padapūrvāyā mekādaśyāṃca bhūtale

10.63

sarvairapi naraiḥkāryaṃ vratametanmu nīśvarāḥ/
tenaikenāpi bhūmautu saṃvatsaraphalaṃ labhet

10.64

dhanurmāsesitepakṣe ekādaśyāṃ (tuśrīpateḥ)śriyaḥpateḥ/
vaikuṃṭha padapūrvāyā (devasyotsava mācaret)mutsavaṃsamyagācaret

10.65

(yadyekasmin dhanurmāse ekādaśyādvayaṃbhavet)yadibhūyā dyekamāse ekādaśyādvayaṃbudhāḥ/
(pradhamaṃtuparityajya)tadātupradhamaṃtyaktvā dvitīyehyutsavaṃcaret

10.66

(yadādvitīyadivasaṃ saṃkrameṇāpi dūṣitaṃ) yadā bhūyādvitīyasya vedhā saṃkramaṇasyaca/
tadātu pradhamekuryācchrīpatestumahotsavaṃ

10.67

ekādaśī maraṇa viśeṣaḥ
yaḥtyajetsva śarīraṃca ekādaśyāṃ munīśvarāḥ/
nagacchecchrīharesdhānaṃ yogīnāma pidurlabhaṃ

10.68

ekādaśī vrata vidhāna śravaṇa phala nirūpaṇaṃ
ityetattu vidhānaṃca nirṇayaṃtadvra tasyatu/
harivāsara nāmnastu ekāda(śyāntu bhūtale)śyāḥ munīśvarāḥ

10.69

yasyaśravaṇa mātreṇa narāssarvepi bhūtale/
bhavāṃbudhi samuttīrṇāḥ prāpnuvaṃti hareḥpadaḥ

10.70

graṃthāṃtaḥ
ityevaṃ nāradomauniḥ saṃyamipravarān‌prati/
bhagavacchāstrarāhasyaṃ yadhābhagavatāpurā

10.71

vidhātre kṛpayāproktaṃ tadanubrahmaṇāsvayaṃ/
śrutaṃca sakalaṃcaivaṃ kṛpayā(samabhāṣayat)cāva dattadā

10.72

graṃdha parimiti nirūpaṇaṃ
sahasraśloka saṃkhyāvai ssaṃgraheṇa haripriyaṃ/
sarvāsu saṃhitāsvetacchreṣṭhaṃ paramapūruṣaṃ

10.73

etatsaṃhitāpraśastiḥ
yetacchrutvāsaṃyamīṃdrāssarvehṛṣṭamanāstadhā/
bhaktāgraṇiṃ nāradaṃtu munimukhyaṃ (kṛpāmayaṃ)jagatpriyaṃ

10.74

muhurmuhurnamaskṛtyayadheṣṭaṃtamapūjayat/
evaṃ samarcitomauni (rnārado munipuṃgavaiḥ)rnāradaścaśriyaḥpatiṃ

10.75

dhyāyan svahṛdaye(śauriṃ)tasya nāmasaṃkīrtanaissvayaṃ/
sarvelokān tārayaṃto jagāmasvāśramaṃprati

iti śrīpāṃca rātrāgamarahasyasāreśrīparamapuruṣa saṃhitāyāṃ
ekādaśī vratamahimābhi vavarṇanaṃ nāma
daśamodhyāyaḥ
saṃpūrṇam

Original text: paramapuruṣasaṃhitā · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc