Padma Purana · Chapter 7.23

vyāsa uvāca-
pūrvaṃ kocaraśonāma rājā'bhūtkṣitimaṃḍale /
śāṃtaḥ paramadharmajño rājanītividāṃvaraḥ

satyavādī jitakrodho jitavairi samuccayaḥ /
nārāyaṇārcanaparo harisevā rataḥ paraḥ

suprajñā nāma mahiṣī tasyāsītpriyavādinī /
sarvalakṣaṇasaṃpannā patisevāparāyaṇā

ekādaśīvrataratā sarvaprāṇihitaiṣiṇī /
jātismarā mahābhāgā suśīlā varavarṇinī

sa rājā daśamīṃ kṛtvā sadāraḥ paramārthavit /
ekādaśīṃ niśīthinyāṃ jāgaraṃ kartumudyataḥ

tatrāṃtare dvijaḥ kaścicchaurirnāma mahīpateḥ /
ājagāma mahātejāstasya jāgaramaṇḍapam

tamāyāṃtaṃ sa bhūpālo nārāyaṇaparāyaṇaḥ /
pādyādyaiḥ pūjayāmāsa sadāro'tyaṃtaharṣitaḥ

teṣāṃ madhye sūpaviṣṭhaḥ sa vipro'khilatatvavit /
viṣṇupūjāparāṃstatra dadarśa vratino bahūn

pūjayaṃti hariṃ kecinnānāpuṣpairmanoramaiḥ /
gaṃdhairdhūpaistathādīpairupahārairanuttamaiḥ

gaṅgāmṛdbhūṣitākecittulasīpatramālayā /
alaṃkṛtā hareragre nṛtyaṃti vratino mudā

kecidgāyaṃti gītāni lalitāni hareḥ punaḥ /
karatālaṃ samādāya vratino bhagavatpriyāḥ

stavairanuttamaiḥ kecinnārāyaṇamanāmayam /
stuvaṃti jagatāmīśaṃ divyārthaiḥ komalākṣaraiḥ

śvetacāmaravātena śītalena jagatpateḥ /
vījayaṃti hareḥ prītiṃ kecicca mahatīṃ tathā

kecidvīṇādikaṃ vādyaṃ lalitaṃ śucimaṃgalam /
vādayaṃto mahātmānaḥ kecidgāyaṃti keśavam

sa rājā rājamahiṣī dvāvapyatyaṃtaharṣitau /
gāyatāṃ lalitaṃ gītaṃ nṛtyatāṃ nṛtyamuttamam

tau daṃpatī mahātmānau nṛtyagītādikāriṇau /
vācā madhurayā prāha sa śaurirbrāhmaṇottamaḥ

śauriruvāca-
dhanyo'si tvaṃ mahīpāla dhanyā ca mahiṣī tava /
caritraṃ yuvayoretanmaṅgalaṃ bhuvidurllabham

tvāṃ vakṣyāmi yataḥ kaścinna dṛṣṭo vaiṣṇavottamaḥ /
tvayā bhūmibhujā pṛthvī dhanyeyaṃ nātra saṃśayaḥ

ekādaśīvratamidaṃ pavitraṃ bhagavatpriyam /
sadāraḥ kuruṣe bhūpa tasmāttvaṃ vaiṣṇavāgraṇīḥ

saptadvīpaikanāthaśca sadārastvaṃ nṛpottama /
nārāyaṇāgrataḥ prītyā yato nṛtyasi gāyasi

caritraṃ yuvayoretaddaṃpatyordṛṣṭamadbhutam /
kasmādbuddhiriyaṃ jātā yuvayoratinirmalā

vyāsa uvāca-
tasyedaṃ vākyamākarṇya śaurināmno dvijanmanaḥ /
īṣaddhāsyamukhīprāha suprājñā tamatho dvijam

suprājñovāca-
ekādaśīprabhāvena pūrvamāvāṃ dvijottama /
atipātakinau muktau sūryajena mahātmanā

jātismṛtiprabhāveṇa divyamekādaśīvratam /
kurvaḥ saṃprati viprendra paramasthānakāṅkṣayā

śauriruvāca-
yadi nūnaṃ varārohe pūrvāṃ jātiṃ tvamātmanaḥ /
vetsi me brūhi tāṃ śrotuṃ jāyate kautukaṃ hṛdi

pūrvaṃ sthitā kā bhavatī patirvā kaḥ sthitastava /
kathaṃ bhāskariṇā tyaktau yuvāṃ pātakināvapi

suprājñovāca-
aprakāśyamidaṃ vākyaṃ yadyapi dvijasattama /
sthitāsmi vāramukhyā'haṃ ratiśāstraviśāradā

tasmiñjanmani pāpāni ghorāṇi subahūni ca /
mayā kṛtāni viprendra narakakleśadāni vai

ayaṃ nityodayo nāma śūdra svāḥcāravarjitaḥ /
paradāraharaḥ krūraḥ paradravyāpahārakaḥ

surāpo mitrahaṃtā ca bhrūṇahā parahiṃsakaḥ /
atyahaṃkārayuktaśca dharmaniṃdākaraḥ sadā

ekadā jñātibhiḥ sarvaiḥ parityakto hi sadvrataiḥ /
ājagāma mamāgāraṃ veśyāvibhramalolupaḥ

yuvānaṃ suṃdaraṃ dṛṣṭvā tamenaṃ dvijasattama /
mayāpi prītimāsādya saṃtuṣṭaḥ suratairapi

tato'nubhūya surataṃ mayā saha tapodhana /
ayamāha ca māṃ premṇā vinayāvanato vacaḥ

ahaṃ surataśāstrajñaḥ parityaktaḥ svabaṃdhubhiḥ /
yadi tvaṃ manyase tasmiṃstiṣṭhāmyatra tvayā saha

vinayāvanataṃ vākyamidaṃ śuśrāva taddivaja /
daṃpatībhāvamāsādya sahānena sthitāsmyaham

kadāciddivajaśārdūla ekādaśyāṃ tithau hareḥ /
mahadbhiḥ pīḍitāhaṃ ca dehadehāvaghātakaiḥ

tasminneva dvijaśreṣṭha jvarajarjaradehayā /
na pītamudakaṃ nānnaṃ bhuktaṃ ca parayā bhiyā

mamasnehodayo'yaṃ ca tasminneva dine hareḥ /
tatyājānnaṃ ca toyaṃ ca viṣaṇṇa iva janmanā

atha rātrau dvijaśreṣṭha dīpaṃ prajvālya sarpiṣā /
mayā kṛtaṃ jāgaraṇaṃ jvarāpahatacetasā

nārāyaṇa harekṛṣṇa rakṣa māmiti jalpatā /
muhurmuhuranenāpi kṛtaṃ jāgaraṇaṃ niśi

upavāsaprabhāveṇa keśavoccāraṇena ca /
āvayoḥ sakalaṃ pāpaṃ vinaṣṭamabhavaddivaja

tataḥ prabhāte vimale bhagavatyudite ravau /
jvarārditāhaṃ paṃcatvaṃ gatā brāhmaṇasattama

saṃprāptapaṃcatāṃ dṛṣṭvā māmayaṃ ca tataḥ śuciḥ /
sahatyā maraṇaṃ bheje niṃditaḥ sakalairjanaiḥ

sūryyajasya tataḥ preṣyairjvaladagninibhekṣaṇaiḥ /
baddhvā dṛḍhena pāśena nītau durgamavartmanā

śubhakarmā śubhaṃ vāpi citragupto yamājñayā /
sarvaṃ vicārayāmāsa mūlātsa tu vicakṣaṇaḥ

citragupta uvāca-
yadyapyetau mahābāho mahāpātakināṃ varau /
tathāpi pātakairmuktau hyekādaśyāmupoṣaṇāt

anicchayāpi yaḥ kuryātpuṇyamekādaśīvratam /
so'pi gacchetparaṃsthānaṃ sarvapāpavivarjitaḥ

ityuktaścitraguptena dharmarājo mahāyaśāḥ /
āsanātsahasotthāya vavaṃde tāmamuṃca saḥ

sugaṃdhaiścaṃdanairdivyairdhūpaiḥ puṣpaiśca mṛtyunā /
suvarṇābharaṇaireva maṃḍitau pāpavarjitau

phalairnānāvidhaistatra madhurairamṛtopamaiḥ /
bhāskariḥ kārayāmāsa prītyā bhojanamāvayoḥ ५०

atha stutvā stavairdivyaiḥ svayamāvāṃ yamaḥ prabhuḥ /
samāropya rathe divye provāceti kṛtāñjali

yama uvāca-
yuvāṃ puṇyavatāṃ śreṣṭhau sarvapāpavivarjitau /
yatrāste bhagavānviṣṇurgaṃcchetāṃ tatra saṃprati

ityuktau dharmarājena vinayāvanatena vai /
athaitaduktamāvābhyāṃ natvā tatpādapaṅkaje

gaṃtavyaṃ nānyathā deva tadviṣṇoḥ paramaṃ padam /
kiṃtvasti narakaṃ draṣṭuṃ tvadgṛhasthaṃ spṛhāvayoḥ

yamājñayā tato vipra rathamāruhya śobhanam /
duṣprekṣyā nirayā dṛṣṭā āvābhyāṃ tatra vistarāḥ

brāhmaṇa uvāca-
tatrāvasthā pāpavatāṃ yā yā dṛṣṭāḥ pativrate /
vistareṇa samākhyātuṃ tāstāḥ sarvāstvamarhasi

puṇyātmānaḥ pathā yena vrajanti yamamaṃdiram /
pāpātmānaśca suśroṇi tanme kathaya vistarāt

puṇyātmā kīdṛśaṃ paśyettatra vaivasvataṃ prabhum /
puṇyātmanāṃ pāpināṃ ca paṃthānaṃ sukhaduḥkhadam

suprājñovāca-
ādau bravīmi paṃthānaṃ nṛṇāṃ puṇyavatāmaham /
śṛṇuṣva dvijaśārdūla śṛṇvatāṃ prītivarddhanam

prastarairvistarairbaddho divyavastraiḥ samāvṛtaḥ /
bhāti puṇyavatāṃ paṃthāḥ sarvopadravavarjitaḥ

kvacidgaṃdharvakanyābhirgīyate gānamadbhutam /
kvacinmañjuśarīrābhirapsarobhiśca nṛtyate

kvacidvīṇākvaṇaṃ nānā vādyaṃ cakrurmanoramam /
kvacitkusumavṛṣṭiśca kvacidvāyuśca śītalaḥ

kvacitprapā śītatoyā kvacicca bhuktiśālikāḥ /
kvaciddevāśca gaṃdharvāḥ paṭhaṃti stavamuttamam

kvacitkvaciddīrghikāśca phullapadmāḥ suśobhanāḥ /
succhāyāḥ pādapāḥ kvāpi puṣpitā vaṃjulādayaḥ

tatastu sukhasampannāḥ pathi gacchaṃti mānavāḥ /
puṇyātmāno dvijaśreṣṭha sukhamṛtyumavāpya ca

kecitturaṃgamārūḍhā nānālaṃkārabhūṣitāḥ /
uddaṇḍadhavalacchatrairgacchaṃtyāvṛtya mastakam

kecidyāṃti gajārūḍhā rathārūḍhāśca kecana /
yānārūḍhā janāḥ kecitsukhena yamamaṃdiram

keciddevāṅganā hasta nyastacāmaravāyubhiḥ /
gacchaṃti vījitā martyāḥ stūyamānāḥ surarṣibhiḥ

keciddivyāyudhadharāḥ srakcandanavibhūṣitāḥ /
bhuṃjaṃto yāṃti tāṃbūlaṃ puṇyātmāno yamālayam

nijagātratviṣā kecijjvālayaṃto diśo daśa /
vrajaṃti śamanāgāraṃ jalagrahanivāsinaḥ

kecicca pāyasaṃ divyaṃ bhuṃjato yāṃti sattama /
subhakṣaṇaṃ prakurvaṃtaḥ pathi yāṃtaḥ sukhena ca

keciddugdhaṃ pibaṃtaśca kecidikṣurasaṃ tathā /
kecittakraṃ pibaṃtaśca gacchaṃti yamamaṃdiram

keciddadhīni bhakṣaṃtaḥ kecinnānāphalāni ca /
kecinmadhupibaṃtaśca puṇyavaṃto vrajaṃti vai

tānāgatāṃstato dṛṣṭvā bahūndharmaparāyaṇān /
bhāskarīṃ prītimāsādya svayaṃ nārāyaṇo bhavet

caturbāhuḥ śyāmavarṇaḥ praphullakamalekṣaṇaḥ /
śaṅkhacakragadāpadmadhārī garuḍavāhanaḥ

svarṇayajñopavītī ca smaracārumahānanaḥ /
kirīṭī kuṇḍalī caiva vanamālāvibhūṣitaḥ

citragupto mahāprājñaścaṃḍādyā yamakiṃkarāḥ /
sarve nārāyaṇākārā babhūvurmadhuroktayaḥ

tataḥ svayaṃ dharmarājastānsarvānmanujottamān /
paramāṃ prītimāsādya mitravaccārcayeddvija

divyaratnaiḥ phalaiścaiva teṣāṃ puṇyavatāṃ nṛṇām /
bhojanaṃ kārayitvā tu tānuvācātha bhāskariḥ

yama uvāca-
yūyaṃ sarve mahātmāno narakakleśabhīravaḥ /
nijakarmaprabhāveṇa gamyatāṃ paramaṃ padam

saṃsāre janma saṃprāpya puṇyaṃ yaḥ kurute naraḥ /
sa me pitā sa me bhrātā sa me baṃdhusamaḥ suhṛt

ityuktā dharmarājena te sarve dvijasattama /
divyaṃ rathaṃ samāruhya nārāyaṇapuraṃ gatāḥ

puṇyātmanāṃ gatiḥ proktā samāsena dvijottama /
pāpātmanāṃ śṛṇu gatiṃ vistareṇa vadāmyaham

ṣaḍaśītisahasrāṇi yojanāni durātmanām /
prokto mārgasya vistāraḥ sarvaduḥkhānvitaḥ sa ca

kutracidvahnivṛṣṭiśca kutraciccāśmavarṣaṇam /
kvacitkvaciddvijaśreṣṭha saṃtaptaṃ taptavālukam

kvacitkvacittīkṣṇaśilāḥ kvacittaptaśilāstathā /
kvacitkvacicchastravṛṣṭiḥ kvacidaṃgāravarṣaṇam

kvacidagnirivātīva saṃtaptā vāṃti mārutāḥ /
gaṃbhīrāṃdhakarāḥ kvāpi tṛṇāvartamukhā dvija

kvacitkaṃṭakavṛṣṭiśca nārācamayakaṃṭakaiḥ /
pāṣāṇaśreṇayaḥ kvāpi duḥkharohāḥ sapannagāḥ

gacchaṃti pāpinastatra śuṣkakaṃṭhoṣṭhatālukāḥ /
evaṃ bahuvidhakleśe chāyājalavivarjite

tasminmārge dvijaśreṣṭha pāpino yāṃti duḥkhitāḥ /
nāmnā vimuktakeśāśca pretākārā bhayaṃkarāḥ

rudhiraughaplutāḥ kecitkecitkardamabhūṣitāḥ /
kecitkecicca kṛṣṇāṃgāḥ pathi gacchaṃti pāpinaḥ

kraṃdaṃto vyathayā kecitsravadbāṣpākule kṣaṇāḥ /
śocaṃtaḥ svāni karmāṇi kecidgacchaṃti pāpinaḥ

kasyaciccarmapāśasya baṃdhanaṃ pāpināṃ gale /
kaṃkāle kasyacidbaddhāḥ kasyacicca padadvaye

gale sūcīsamutkīrṇe pāśaṃ datvā dṛḍhaṃ ruṣā /
ākṛṣyaṃte yamapreṣyāḥ keṣāṃcicca kṛtainasām

vartmasthāngurupāṣāṇānvahaṃtaḥ karṇarandhrakaiḥ /
ayobhārāṃśca śīrṣāgrairvrajaṃti pathi pāpinaḥ

kāṃścidbhujeṣu pāśeṣu nayaṃti yamakiṃkarāḥ /
grīvāsu pāpinaḥ kecitkarapraharaṇairdṛḍhaiḥ

kṣiptakṣiptā yamapreṣyā nayaṃti yamakiṃkarāḥ /
yāṃtyadhaḥ śirasaḥ kecidūrdhvapādāstathāpare

gacchaṃti bāhubhiḥ kecidekapādāśca kecana /
ityevaṃ vikṛtākārā ārtarāvavirāvaṇāḥ

yamadūtaistāḍyamānāḥ pāpino yāṃti tatpathe /
teṣvāgateṣu sarveṣu pāpātmā suruṣā yamaḥ

divyāṃ mūrtiṃ parityajya babhūvātyaṃtabhairavaḥ /
triṃśadyojanadīrghāṃgo vāpīsadṛśalocanaḥ १००

dhūmravarṇo mahātejāḥ pralaṃbo ghargharadhvaniḥ /
sudīrghadaśanaśreṇiḥ śūrpopama nakhāvaliḥ

pracaṇḍamahiṣārūḍhaḥ saṃdaṣṭadaśanacchadaḥ /
daṃḍahastaścarmapāśo bhrukuṭī kuṭilānanaḥ

citragupto mahāmāyaḥ krodhāruṇitalocanaḥ /
aṭṭāṭṭahāsaṃ kurvāṇaḥ samavartī virājate

caṃḍādyāḥ kiṃkarāḥ sarve pāśamudgarapāṇayaḥ /
babhūvurbhairavāḥ kruddhā garjaṃto jaladā iva

jahi jahyāśu pāpiṣṭhānbhindhi cchiṃdaya viṃdhaya /
samaṃtādeva dhāvaṃto valgaṃti yamakiṃkarāḥ

tānāha patataḥ sarvānpāpino dharmarāṭprabhuḥ /
tarjayetkāladaṃḍena tyajanhuṃkāraniḥsvanam

yama uvāca-
rere pāpā durācārā yuṣmābhiravivekibhiḥ /
aho kṛtāni pāpāni ātmapīḍākarāṇyapi

mastakopari tiṣṭhaṃtaṃ nekṣadhvaṃ samavartinam /
jñātvāpi māṃ jīviteśaṃ yuṣmābhiḥ pātakaṃ kṛtam

puṇyātmanāmahaṃ baṃdhurahaṃ pāpātmanāṃ ripuḥ /
iti kutrāpi yuṣmābhirna śrutaṃ śravaṇaiḥ svakaiḥ

nirayā duḥsahāḥ saṃti nānāduḥkhasamanvitāḥ /
pāpino bhuṃjate tāṃśca yuṣmābhirneti viśrutam

matvā mithyaiva yuṣmābhiścarcā mama durāśayāḥ /
adya saiva svakairnetrairdṛśyatāṃ kṛtapātakāḥ

vittāṃdhyena vaco mattā yūyaṃ sarve sadaiva hi /
cakrire pāpajālāni yuṣmābhiḥ satataṃ yathā

tathā pāpaphalaṃ duṣṭā bhuṃjatāṃ kraṃdanena kim /
suprājñovāca-
ityuktvā bhāskarirdevaścitraguptamuvāca ha

eteṣāṃ pāpakarmāṇi mahābhāga vicāraya /
dharmarājavacaḥ śrutvā citragupto mahattadā

teṣāṃ yāvaṃti pāpāni tāvaṃti prāha coditaḥ /
tataste pāpinaḥ sarve kraṃdaṃti dvijasattama

ityūcuḥ śamanaṃ bhītāścarmapāśe niyaṃtritāḥ /
pāpina ūcuḥ
asmābhiryāni pāpāni kṛtāni bhāskarātmaja

ke sthitāḥ sākṣiṇastatra ke vā yūyaṃ niveditāḥ /
aśubhaṃ vā śubhaṃ vāpi yato'smābhiḥ kṛtaṃ purā

tathā ca dṛṣṭaṃ kenātra puro'smākaṃ nigadyatām /
tataḥ prahasya bhagavānkopena mahatā dvija

āhūya sākṣiṇaḥ sarvānidaṃ vacanamabravīt /
yama uvāca-
yūyaṃ sarve yathāvṛttaṃ saṃnidhau sākṣiṇastathā

ākāśaṃ pṛthivīṃ caiva jalaṃ ca tithayastathā /
dinaṃ rātrirubhe saṃdhye dharmaścaite tu sākṣiṇaḥ

teṣāṃ pāpātmanāmūcuḥ sarvaṃ karmaśubhāśubham /
yasya yasya ca velāyāṃ karma yadyadikāritam

sa sa sākṣī tasya tasya jagāda yamasannidhau /
tacchrutvā pāpinaḥ sarve sādhvasā kṛṣṭamānasāḥ

sakaṃpahṛdayāstasthurmeghaṃ dṛṣṭvā mṛgā iva /
tatastu daṃtāvalibhiḥ kurvankaḍakaḍadhvanim

dharmarāṭkāladaṃḍena tāñjaghāna pṛthakpṛthak /
tāḍitā dharmarājena te sarve kṛtapātakāḥ

kraṃdaṃti nijakarmāṇi śocaṃtaḥ prāptasādhvasāḥ /
tatastānpāpinaḥ sarvāndūtāścaṃḍādayo ruṣā

narakeṣu yamādeśādrauravādiṣu cikṣipuḥ /
tapane cikṣipuḥ kāṃścidavīcau kṛtapātakān

saṃghāte kālasūtre ca mahārauravake tathā /
saṃtapte vālukākuṃḍe kuṃbhīpāke tathāparān

nirucchvāse mahāghore cikṣipuśca pramarddane /
asipatravane ghore nānābhakṣeṣu pāpinaḥ

vaitaraṇyāṃ tathā ke'pi cikṣipuryamakiṃkarāḥ /
ghore viṣṭhāhrade kāṃścittuṣāṃgārāsthikaṃṭakaiḥ

pūrṇe nitāṃtasaṃtapte cikṣipuryamakiṃkarāḥ /
purīṣalepane caiva purīṣabhojane tathā

svamāṃsabhojane caiva sthāpitā yamakiṃkaraiḥ /
śleṣmāṇaṃ bhuṃjate kecitkecidvīryaṃ ca bhuṃjate

pibaṃti kecinmūtrāṇi kecidraktāni pāpinaḥ /
keṣāṃcidvadaneṣveva jalaukāḥ pannagopamāḥ

pūryaṃte pannagāścaiva yamadūtairbhayaṃkaraiḥ /
utpādyaṃte'tisaṃtaptairjihvāśca dvijasattama

keṣāṃcitkarṇaraṃdhreṣu mukheṣu ca kṛtainasām /
taptatailāni pūryaṃte nirddayairyamakiṃkaraiḥ

keṣāṃcitkhaṅgadhārābhirbāhuṃ ca caraṇaṃ tathā /
karṇādināsikāścaiva cchiṃdaṃti ca durātmanām

śayanaṃ kurvate kecijjvaladaṃgārasaṃcaye /
kecinnārācatulyeṣu śayanaṃ kaṃṭakeṣu ca

kardameṣu ca tapteṣu kāṃścicchamanakiṃkarāḥ /
pātayaṃti dvijaśreṣṭha keśeṣvākṛṣya pāpinaḥ

vamaneṣu ca keṣāṃcinnakhasaṃdhiṣu pāpinām /
taptasūcīsahasrāṇi prakṣipaṃti muhurmuhuḥ

saṃtaptalohaśūlāgre kāṃścidāropayaṃti vai /
kraṃdaṃti kaṃṭakaistīkṣṇaiḥ keṣāṃcinmastakāni vai

gṛhītvā hastapādeṣu śālmalidrumakaṃṭakaiḥ /
niṣkuṣaṃti ruṣā kāṃścidārttarāvavirāviṇaḥ

baddhvā galeṣu pāṣāṇaṃ kāṃścicchamanakiṃkarāḥ /
raktagarte payogarte pātayaṃti punaḥ punaḥ

yāmyairdūtairudgiraṃti śirāṃsi pāpināṃ nṛṇām /
cūrṇayaṃtyupalairyāmyā muhurmuhuratikrudhā

vakṣomadhyeṣu keṣāṃcillohakīlakasaṃcayān /
āropayaṃti lokānāṃ kraṃdatāṃ duritātmanām

cakṣūṃṣi baḍiśaiḥ keṣāmutpāṭyaṃte kṛtainasām /
keṣāṃcinnāsikā eva pūryyaṃte vṛścikairdvija

keṣāṃcidvṛkṣaśākhāyāṃ baddhvā pādāṃśca pāśakaiḥ /
jvālayaṃti tale vahniṃ sadhūmaṃ yamakiṃkarāḥ

dhūmapānaṃ prakurvanti te tatra kṛtakilviṣāḥ /
adhomukhā ūrdhvapādāstasthurācandra tārakam

musalairmudgaraiḥ kecittāḍyamānāḥ punaḥ punaḥ /
yāmyairdūtairudgiranti śoṇitāni vyathākulāḥ

andhakāramaye gehe pūtigandhavati dvija /
daṃśaiśca maśakaiścaiva kecitsīdaṃti pāpinaḥ

bhasmāni bhuñjate kecitkṛmīnkecicca bhuñjate /
keciddurgandhamāṃsāni kecicca pūtimṛttikām

śvabhirvyāghraiḥ śṛgālaiśca vajradantanakhaistathā /
ṛkṣaiḥ kecidbhakṣyamāṇāḥ kraṃdanti rudhirāplutāḥ १५०

nitāṃtograviṣaiḥ sarpairbhakṣyamāṇāstathāpare /
anye mahiṣaśṛṃgāgranirbhinnavakṣaso dvija

patanti mūrcchitāḥ pṛthvīṃ siṃcaṃto rudhirairmahīm /
yamadūtadhanurmuktairghorairāśīviṣopamaiḥ

jarjarākhiladehāśca luṭhaṃtyanye mahītale /
taptāyaḥ piṇḍanilayaṃ taptapāṣāṇameva ca

daṃśaśastreṇa keṣāṃcitkuṣṇaṃti vadaneṣu ca /
nāsārandhreṣu keṣāṃcidyamadūtā mukheṣu ca

śvāsānilanirodhārthaṃ nāsārandhraṃ vayaṃti vai /
keṣāṃcittīkṣṇadhārābhiryamaśāktibhiruddhataiḥ

utpāṭyaṃteṃgacarmāṇi yamadūtairmahābalaiḥ /
kāṃścidgṛhītvā keśeṣu nipātya pṛthivītale

kīlaiḥ pādādibhirghātaistāḍayaṃti sadaiva hi /
kecitkṣārāṃbudhārābhiḥ saṃtaptāḥ kṛtapātakāḥ

kṣārāṃbupānaṃ kurvaṃti kraṃdaṃto bahudhā dvija /
pittapānaṃ mahābhāga kecitkurvanti pāpinaḥ

snuhīkṣīrāṇi kecicca pibaṃti pāpināṃ varāḥ /
keṣāṃcitsvapatāṃ bhūmau vakṣaḥsu yamakiṃkaraiḥ

dīyaṃte gurupāṣāṇāḥ saṃtaptāḥ parvatopamāḥ /
kāṣṭhakhaṃḍadvayaṃ datvā grīvāyāṃ ca gale tathā

udagramukhaṃ badhnanti keṣāṃciddṛḍhapāśakaiḥ /
āropya vṛkṣaśākhāyāṃ kāṃścidbhūmau kṣipaṃti ca

utthāpayaṃti bhūmau ca prakṣipaṃti punaḥ punaḥ /
evaṃ te pāpinaḥ sarve kṣudhitāstṛṣitāstathā

trāhi trāhīti jalpaṃto rudaṃti yātanāgṛhe /
yugakalpāṃtaparyaṃtaṃ bhuktvā nirayayātanām

nātibhuktvā pāpaśeṣe jāyaṃte pāpayoniṣu /
pāpayonau samutpannā bhavaṃti vyādhipīḍitāḥ

hīnāṃgā adhikāṃgāśca duḥkhinaḥ pāpasevakāḥ /
aputrā atimūrkhāśca parahiṃsāparāyaṇāḥ

alpāyuṣo'lpamatayaḥ kubhāryāpatayastathā /
nityaṃ pāpāni karmāṇi karmaṇā manasā girā

punaḥ pāpaprabhāvena nirayaṃ yāṃti pūrvavat /
tasmātpāpaṃ na kartavyaṃ kadācidapi sattamaiḥ

narāṇāṃ kṛtapāpānāṃ narakānnāsti niṣkṛtiḥ /
saṃkṣepātpāpināṃ duḥkhaṃ niruktaṃ dvijasattama

samyagvaktuṃ kaḥ kṣamosti varṣāyutaśatairapi /
durgatīnāṃ tato dṛṣṭvā manujānāṃ kṛtainasām

āvāṃ vimānamāruhya nārāyaṇapuraṃ gatau /
kalpakoṭisahasrāṇi bhuktvā bhogānharergṛhe

jātau vai rājavaṃśe'sminviśuddhe dvijasattama /
atra bhuktvākhilānbhogānsarvasaṃpatsamanvitān

sukhamṛtyuṃ samāsādya gaṃtavyaṃ paramaṃ padam /
ekādaśīvratasamaṃ vrataṃ nāsti jagattraye

anicchayāpi yatkṛtvā gatirevaṃvidhā'vayoḥ /
ekādaśīvrataṃ ye tu bhaktibhāvena kurvate

na jāne kiṃ bhavetteṣāṃ vāsudevānukampayā /
iti te kathitaṃ sarvaṃ pṛṣṭaṃ brāhmaṇasattama

viṣṇordivasamāhātmyaṃ kimanyacchrotumarhasi /
vyāsa uvāca-
tasyaitadvacanaṃ śrutvā sa vipraḥ paramārthavit

ekādaśīvrate cittaṃ cakāra sudṛḍhaṃ nijam /
sa rājā rājamahiṣī ciraṃ bhuktvā vasuṃdharām

aṃte viṣṇupuraṃ gatvā prāptavaṃtau paraṃ padam /
vratarājasya māhātmyaṃ ye śṛṇvaṃti paṭhaṃti ca

pāpajālairvinirmuktā labhaṃte harisannidhau

iti śrīpadmapurāṇe kriyāyogasāre ekādaśīmāhātmye trayoviṃśatitamo'dhyāyaḥ