Language

ENहिગુ
Scripture Library

Padma Purana · Chapter 6.7

6.7.1

nārada uvāca-
tato jālaṃdharaḥ kruddhaḥ prāha taṃ daityasūdanam /
kapaṭena balaṃ hatvā kva yāsyasi balādhama

6.7.2

ityuktvā taṃ śatamakhaṃ siṃdhusūnuḥ pratāpavān /
sasūtāśvadhvajarathaṃ chādayāmāsa mārgaṇaiḥ

6.7.3

papāta mūrcchitaḥ śakro rathopari śaraiḥ kṣataḥ /
dṛṣṭvā taṃ patitaṃ śakraṃ jagarjārṇavanaṃdanaḥ

6.7.4

mūrcchāṃ tyaktvā mumoceṃdro vajraṃ jālaṃdharaṃ prati /
tadādridalanaṃ haste gṛhītvā siṃdhusaṃbhavaḥ

6.7.5

vajraṃ kakṣāpuṭe dhṛtvā rathāduttīrya satvaram /
abhyadhāvata daityeṃdro deveṃdraṃ dhartumāhave

6.7.6

tato dudrāva maghavā rathaṃ tyaktvā hariṃ smaran /
rathamiṃdrasya madavānāruhyārṇavanaṃdanaḥ

6.7.7

yaṃtāraṃ mātaliṃ kṛtvā yayau prāptamanorathaḥ /
rathamiṃdrasya tarasā yatra yatra yayau bale

6.7.8

jālaṃdharo mahābāhuḥ svayaṃ cāṃbudharo yathā /
tataḥ sa kopātpuruṣottamaḥ svayaṃ khaḍgaṃ samudyamya ca naṃdakaṃ raṇe

6.7.9

saṃprerayitvā garuḍaṃ manojavaṃ jaghāna kopena ca daityavāhinīm /
rathānhayānkuṃjarapattisaṃghānsa pātayāmāsa balātsahasraśaḥ

6.7.10

janārdanaḥ kaśyapasūnusaṃvṛtaścakāra saṃkhye caritaṃ bhayāvaham /
keśāsthimajjārudhiraughavāhinīṃ piśācavetālavihaṃgasevitām

6.7.11

karorujaṃghāyudhaśastrapūritāṃ sudustarāṃ vyāghragajeṃdra sevitām /
raktāṃtrahārāṃgadabhūṣitāṃtāṃ vighūrṇanetrotsavakāṃtivāsasam

6.7.12

viṣṇunā nihataṃ sainyaṃ dṛṣṭvā dānavapuṃgavāḥ /
jālaṃdharājñayā sarve rurudhuḥ parito harim

6.7.13

daityāste tatra bāṇaughānvarṣamāṇā yathāṃbudāḥ /
yathādvirephāḥ kamalaṃ parvataṃ jaladā iva

6.7.14

cūtaṃ yathā pakṣigaṇā gaganaṃ dhūpasaṃcayaḥ /
na dṛśyo'bhūttadā viṣṇurna tārkṣyo raṇasaṃkaṭe

6.7.15

sarve te rathamārūḍhā sarvaśastrairmahāsurāḥ /
vaikuṃṭhādhipatiṃ jaghnurgarjaṃto bhīmanisvanaiḥ

6.7.16

tānsarvānbhīmarūpeṇa daityāriḥ kupitastadā /
raṇe nipātayāmāsa vāyuḥ parṇacayaṃ yathā

6.7.17

śailaromā tato viṣṇuṃ daityaḥ kopādadhāvata /
harerapi śarāstasya śarīre śīrṇatāṃ gatāḥ

6.7.18

śailaromā ca daityāri śarīraṃ cāhanaccharaiḥ /
hariḥ khaḍgaṃ vinirdhūya śirastasya jahāra ha

6.7.19

chinne śirasi daityasya kabaṃdho vikramanraṇe /
śailaromā bhujābhyāṃ ca tārkṣyaṃ jagrāha pakṣayoḥ

6.7.20

śiraścotpatya tarasā vilagnaṃ skaṃdhayordṛḍham /
tatastatrāsyayuddhena hṛṣīkeśo'pi vismitaḥ

6.7.21

śiraḥ saṃlagnamālokya garuḍo nyapatadbhuvi /
punaścotpatya vegena śiraḥsthānaṃ samāśrayat

6.7.22

śailaromā tato viṣṇuṃ jahāra garuḍādbalī /
harirjaghne talenāśu gatāyuścāpatadbhuvi

6.7.23

tato jālaṃdharaḥ sūtaṃ khaḍgaromāṇamabravīt /
saṃpreṣaya rathaṃ tatra yatra devo janārdanaḥ

6.7.24

jālaṃdharasya vacanātkhaṅgaromānayadratham /
dṛṣṭvā taṃ purato viṣṇumuvācārṇavanaṃdanaḥ

6.7.25

niḥśaṃkaṃ jahi māṃ viṣṇo nāhaṃ tvā hanmi mādhava /
tasya tadvacanaṃ śrutvā krodhasaṃraktalocanaḥ

6.7.26

nārāyaṇaḥ prāṇaharaiḥ śarairenamapūrayat /
viṣṇunā ca vibhinnāṃgo'rṇavasūnuḥ pratāpavān

6.7.27

hariṃ saṃpūrayāmāsa mārgaṇaughairniraṃtaram /
nārāyaṇaḥ prāṇaharaiḥ śarairenamapūrayat

6.7.28

garuḍaṃ patitaṃ dṛṣṭvāsiṃdhusūnoḥ śarairbhuvi /
rathaṃ saṃsmārayāmāsa vaikuṃṭhasthaṃ janārdanaḥ

6.7.29

sarathastasya saṃprāptaḥ sūtahīno hayairvṛtaḥ /
aśvairyutaṃ rathaṃ dṛṣṭvā vismito bhagavānraṇe

6.7.30

saṃbodhayitvā garuḍaṃ sārathye samayojayat /
sa dhṛtvā mukuṭaṃ mūrdhni kaustubhaṃ hṛdaye maṇim

6.7.31

puruṣārthānhayānkṛtvā yayau jālaṃdharaṃ hariḥ /
medinīṃ rathacakreṇa dārayaṃśca suraiḥ saha

6.7.32

jaghāna tarasā bāṇairdānavānāṃ ca vāhinīm /
devarājena saṃdiṣṭo vītihotro raṇāṃgaṇe

6.7.33

dadāha dānavānīkaṃ samīraṇasamanvitam /
tadāha taṃ bhagavatā daityasainyaṃ suraiḥ saha

6.7.34

jālaṃdharaḥ svalpaśeṣaṃ dadhyau dṛṣṭvā balaṃ svakam /
athāha bhārgavaṃ rājā matsainyaṃ nihataṃ suraiḥ

6.7.35

tvayi tiṣṭhati maṃtrajñe vikhyāto vidyayā bhavān /
kiṃ tayā vidyayā brahmankṣatreṇātha balena ca

6.7.36

yā na rakṣati rogārtānyadbalaṃ śaraṇāgatān /
jālaṃdharavacaḥ śrutvā bhārgavastamabhāṣata

6.7.37

paśya rājanmama balaṃ brāhmaṇasya raṇāṃgaṇe /
ityuktvā vāriṇā spṛṣṭā huṃkāreṇa prabodhitāḥ

6.7.38

utthāpitāste kavinā śaraughaiḥ prāṇahārakaiḥ /
devāhatā raṇe petuḥ samaṃtātsiṃdhusūnunā

6.7.39

bāṇairjarjaradehāste dhṛtaprāṇā narādhipa /
na mṛtāstvamaratvācca bāṇairbhinnāśca sattama

6.7.40

tato nārāyaṇo devo bṛhaspatimabhāṣata /
dhigbalaṃ daivataguro yo na jīvayase surān

6.7.41

dhiṣaṇastu jagannāthamuvāca tvaritaṃ tadā /
oṣadhībhirahaṃ svāminjīvayiṣyāmi nirjarān

6.7.42

ityuktvā dhiṣaṇaḥ so'pi yayau kṣīrārṇavasthitam /
droṇamadriṃ tadā gatvā sukhaṃ gṛhyauṣadhīḥ svayam

6.7.43

gurustāsāṃ ca yogena jīvayāmāsa nirjarān /
utthitāste tato devā jaghnurdānavavāhinīm

6.7.44

devānsamutthitāndṛṣṭvā babhāṣe siṃdhujaḥ kavim /
vinā tvadvidyayā kāvya kathamete samutthitāḥ

6.7.45

iti daityoktamākarṇya śukraḥ prāhārṇavātmajam /
kṣīrasāgaramadhyastho droṇonāma mahāgiriḥ

6.7.46

auṣadhyastatra tiṣṭhaṃti jīvayaṃti ca yā mṛtān /
tatra gatvā surācāryo gṛhītvoṣadhisaṃcayam

6.7.47

raṇe vinihatāndevānutthāpayati maṃtrataḥ /
bhārgavoktamathākarṇya sainyabhāraṃ mahābalaḥ

6.7.48

śuṃbhe nikṣipya tarasā yayau jālaṃdharo'rṇavam /
atha praviṣṭaḥ kṣīrābdhau veśmadivyaṃ mahāprabham

6.7.49

praviśya tatra kṣīrābdheḥ krīḍāsthānaṃ dadarśa saḥ /
noṣṇo na śītalo vāyurna tamo yatra dṛśyate

6.7.6.7.50

yatra gāyaṃti nṛtyaṃti krīḍaṃti ca varastriyaḥ /
supīnastanabhārāḍhyāḥ kṛśodaryaḥ sudaṃtikāḥ

6.7.51

netravibhramavikṣepairnitaṃbaparivarttanaiḥ /
aṃgaiḥ saṃmohanai ramyairbāhuvallīvicālanaiḥ

6.7.52

pādavinyāsaraṇi tairmadhurairvacanastavaiḥ /
saugaṃdhyasaukhyadairvāsairnetrabhramarahuṃkṛtaiḥ

6.7.54

cāmarāṃdolalīlābhiḥ sragbhiḥ smitavilokitaiḥ/
sevāṃ cakrurvilāsinyastatra sutaḥ//५३///
krīḍaṃtaṃ tatra dugdhābdhiṃ saṃvīkṣya samarotsukaḥ/
athāha praṇipatyāsau kṣīrābdhiṃ tāta haṃsi mām/
droṇācalauṣadhīrvyājādaṃbubhiḥ plāvayasvataḥ

6.7.55

kṣīrasāgara uvāca-/
taṃ prāptaṃ śaraṇaṃ putra plāvayāmyūrmibhiḥ katham /
munīṃdrāstaṃ na śaṃsaṃti yastyajeccharaṇāgatam

6.7.56

pitṛvyavacanaṃ śrutvā saṃkrodhātsaṃtataṃ girim /
talapraharaṇenaiva tāḍayāmāsa daityarāṭ

6.7.57

tato droṇagirī rājanbhīto jālaṃdharādbhṛśam /
athājagāma rūpeṇa prāha jālaṃdharaṃ prati

6.7.58

tavāhamabhavaṃ dāso rakṣa māṃ śaraṇāgatam /
rasātalaṃ mahābāho yāsyāmi tava śāsanāt

6.7.59

yāvattvaṃ kuruṣe rājyaṃ tāvatsthāsyāmyahaṃ prabho /
oṣadhīnāṃ virāveṇa siddhānāṃ rodanena ca

6.7.60

rasātalaṃ jagāmādriḥ siṃdhusūnoḥ prapaśyataḥ /
tato jālaṃdharo vīra ājagāma mahāraṇam

6.7.61

pūrvakalpitamāruhya rathasthaṃ keśavaṃ yayau /
rathasthaṃ mādhavaṃ dṛṣṭvā jahāsoccairnadīsutaḥ

6.7.62

tāvattvaṃ tiṣṭha śakaṭe yāvaddhanyāmarīnaham /
evamuktvā jaghānāśu śaraistāṃ devavāhinīm

6.7.63

bāṇairvidāritā devāstrāhītyūcurbṛhaspatim /
tato bṛhaspatiḥ śīghramagamatkṣīrasāgaram

6.7.64

adṛṣṭvā taṃ tato droṇamabhūccintāparo nṛpa /
athāgatya raṇaṃ tūrṇamamarānprāha gīṣpatiḥ

6.7.65

palāyadhvaṃ surāḥ sarve droṇādriḥ kṣayamāgataḥ /
evamuktavatastasya gurościccheda siṃdhujaḥ

6.7.66

yajñopavītaṃ keśāṃśca bāṇaistīkṣṇairhasansurān /
tato dudrāva vegena guruḥ prāṇabhayārditaḥ

6.7.67

devāḥ sarve raṇaṃ hitvā palāyāṃcakrire nṛpa /
evaṃ vidrāvya devānvai janārddanamadhāvata

6.7.68

hṛṣīkeśo'pi daityeśamanvadhāvadraṇotsukaḥ /
tato yuddhamabhūddhoraṃ viṣṇorjālaṃdharasya ca

6.7.69

durddharṣaṇo bāṇajālaiḥ plāvayāmāsa keśavam /
tānbāṇānkhaṃḍaśaḥ kṛtvā pūrayitvā śarairmahān

6.7.70

vāsudevosuraṃ bāṇairjālaṃdharamapīḍayat /
jālaṃdharo rathaṃ tyaktvā śarapīḍitavigrahaḥ

6.7.71

viṣṇuṃ vijetuṃ dudrāva saṃyatisthamatha drutam /
tamāyāṃtaṃ raṇe dṛṣṭvā harirvivyādha sāyakaiḥ

6.7.72

bāṇānaṃgesahadviṣṇoḥ prāpto'sau rathasaṃnidhau /
hastenaikena garuḍaṃ dvitīyena rathaṃ hareḥ

6.7.73

bhrāmayitvāṃbare śaśvatśvetadvīpe nyapātayat /
jālaṃdharakarakṣipto garuḍo'pi papāta ha

6.7.74

krauṃcadvīpe sa tatraiva viśrāmamakarocciram /
acyutaḥ pracyutastasmādbhramato rathamaṃḍalāt

6.7.75

raṇamāgatya daityeśaṃ tiṣṭhatiṣṭhetyabhāṣata /
dṛṣṭvā tamāgataṃ bhūyaḥ keśavaṃ samarapriyaḥ

6.7.76

pūrayanmārgaṇairbhūmiṃ jagarjārṇavanaṃdanaḥ

6.7.77

vivyādha daityaṃ harirāśu śaktyā hṛdi sphuraṃtyā sa tataḥ papāta /
sūto na yattaṃ samarānnivāsaṃ taṃ prāha re kena kṛtosmyalajjaḥ

6.7.78

daityāri jālaṃdharayormahattadā babhūva yuddhaṃ dharaṇītalasthayoḥ /
premṇā śriyastaṃ na jaghāna dānavaṃ svayaṃ haristasya śaraiḥ papāta

6.7.79

tato nirīkṣya goviṃdaṃ patitaṃ dharaṇītale /
pragṛhyārṇavajo daitya āruroha nijaṃ ratham /
tatastamiṃdirā prāptā rudaṃtī viṣṇuvallabhā

6.7.80

saṃsthitā kamalā tatra patiṃ kamalalocanam /
patitaṃ tu patiṃ vīkṣya lakṣmīḥ prāhārṇavātmajam

6.7.81

śṛṇuṣva vacanaṃ bhrātarjito viṣṇurdhṛtastvayā /
bhaginyā na ca vaidhavyaṃ dātuṃ yuktaṃ mahābala

6.7.82

śrutvā tu vacanaṃ tasyā mumoca jagataḥ patim /
jālaṃdharo mahābāhuḥ svasre bhaktyā nanāma ca

6.7.83

vavaṃde caraṇau viṣṇoḥ svasuḥ snehāttadāṃjasā /
viṣṇurjālaṃdharaṃ prāha tuṣṭo'smi tava karmaṇā /
varaṃ varaya daityeśa kiṃ prayacchāmi te varam

6.7.84

jālaṃdhara uvāca-/
yadi tvaṃ mama tuṣṭo'si śauryeṇānena keśava /
sthātavyaṃ matpituḥ sthāne tvayā kamalayā saha

6.7.85

tathetyuktvā ca saṃsmṛtya garuḍaṃ dharaṇīdharaḥ /
āruhya ca jagannāthaḥ kṣīrābdhiṃ priyayā saha

6.7.86

tadāprabhṛti kṛṣṇasya vāsaḥ śvaśuramaṃdire /
abdhau vasati deveśo lakṣmyāḥ priyacikīrṣayā

6.7.7

iti śrīpādme mahāpurāṇe paṃcapaṃcāśatsahasrasaṃhitā-/
yāmuttarakhaṃḍe yudhiṣṭhiranāradasaṃvāde saptamo'dhyāyaḥ

Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc