Language

ENहिગુ
Scripture Library

Padma Purana · Chapter 6.41

6.41.1

yudhiṣṭhira uvāca-
kathitā vai tvayā kṛṣṇa saphalaikādaśī śubhā /
kathayasva prasādena śuklapakṣasya yā bhavet

6.41.2

kinnāma ko vidhistasyāḥ ko devastatra pūjyate /
kasmai tuṣṭo hṛṣīkeśastvameva puruṣottamaḥ

6.41.3

śrīkṛṣṇa uvāca-/
śṛṇu rājanpravakṣyāmi śuklā pauṣasya yā bhavet /
kathayāmi mahārāja lokānāṃ hitakāmyayā

6.41.4

pūrveṇa vidhinā rājankarttavyaiṣā prayatnataḥ /
putradā nāma nāmnā sā sarvapāpaharā parā

6.41.5

nārāyaṇo'dhidevo'syā kāmadaḥ siddhidāyakaḥ /
nātaḥ paratarā kācittrailokye sacarācare

6.41.6

vidyāvaṃtaṃ yaśasvaṃtaṃ karoti ca naraṃ hariḥ /
śṛṇu rājanpravakṣyāmi kathāṃ pāpaharāṃ parām

6.41.7

bhadrāvatyāṃ purā hyāsītpuryāṃ rājā suketumān /
tasya rājñastathārājñī caṃpakā nāma varttate

6.41.8

putrahīnena rājñā ca kāle nīto manorathaiḥ /
naivātmajaṃ nṛpo lebhe vaṃśakarttārameva ca

6.41.9

tenaiva rājñā dharmeṇa ciṃtitaṃ bahukālataḥ /
kiṃ karomi kva gacchāmi sutaprāptiḥ kathaṃ bhavet

6.41.10

na rāṣṭre na pure saukhyaṃ lebhe rājā suketumān /
sādhvya svakāṃtayā sārddhaṃ pratyahaṃ duḥkhito'bhavat

6.41.11

tāvubhau daṃpatī nityaṃ ciṃtāśokaparāyaṇau /
pitaro'sya jalaṃ dattaṃ kavoṣṇamupabhuṃjate

6.41.12

rājñaḥ paścānna paśyāmo yo'smānsaṃtarpayiṣyati /
ityevaṃ saṃsmaraṃto'sya duḥkhitāḥ pitaro'bhavan

6.41.13

na bāṃdhavā na mitrāṇi nāmātyāḥ suhṛdastathā /
rocayaṃtyasya bhūpasya na gajāśvāḥ padātayaḥ

6.41.14

nairāśyaṃ bhūpatestasya nityaṃ manasi varttate /
narasya putrahīnasya nāsti vai janmanaḥ phalam

6.41.15

aputrasya gṛhaṃ śūnyaṃ hṛdayaṃ duḥkhitaṃ sadā /
pitṛdevamanuṣyāṇāṃ nānṛṇatvaṃ sutaṃ vinā

6.41.16

tasmātsarvaprayatnena sutamutpādayennaraḥ /
iha loke yaśasteṣāṃ paraloke śubhā gatiḥ

6.41.17

yeṣāṃ tu puṇyakartṝṇāṃ putrajanmagṛhe bhavet /
āyurārogyasaṃpattisteṣāṃ gehe pravartate

6.41.18

putrajanma gṛhe yeṣāṃ lokānāṃ puṇyakāriṇām /
puṇyaṃ vinā na ca prāptirviṣṇubhaktiṃ vinā nṛpa

6.41.19

putrāśca saṃpado vāpi niścayāditi me matiḥ /
evaṃ viciṃtyamāno'sau na śarma labhate nṛpaḥ

6.41.20

pratyūṣe ciṃtayadrājā niśīthe ciṃtayattataḥ /
svayamātmavināśaṃ ca ciṃtayāmāsa ketumān

6.41.21

ātmaghāte durgatiṃ ca ciṃtayitvā tadā nṛpaḥ /
dṛṣṭvātmadehaṃ patitamaputratvaṃ tathaiva ca

6.41.22

punarvicāryātmabuddhyā ātmano hitakāraṇam /
aśvārūḍhastato rājā jagāma gahanaṃ vanam

6.41.23

purohitādayaḥ sarve na jānaṃti gataṃ nṛpam /
gaṃbhīre vipine rājā mṛgapakṣiniṣevite

6.41.24

vicacāra tadā rājā vanavṛkṣānvilokayan /
vaṭānaśvatthabilvāṃśca kharjūrānpanasāṃstathā

6.41.25

bakulānsaptaparṇāṃśca tiṃdukāṃstilakānapi /
śālāṃstālāṃstamālāṃśca dadarśa saralānnṛpaḥ

6.41.26

iṃgudī kakubhāṃścaiva śleṣmātakanagāṃstathā /
śallakānkaramardāṃśca pāṭalānbadarānapi

6.41.27

aśokāṃśca palāśāṃśca śṛgālāñśaśakānapi /
vanamārjāramahiṣānśallakāṃścamarānapi

6.41.28

dadarśa bhujagānrājā valmīkādarddhaniḥsṛtān /
tathā vanagajān mattān kalabhaiḥ saha saṃgatān

6.41.29

yūthapāṃśca caturdaṃtānkariṇīyūthamadhyagān /
tāndṛṣṭvā ciṃtayāmāsa ātmanaḥ sa gajānnṛpaḥ

6.41.30

teṣāṃ sa vicaranmadhye rājā śobhāmavāpa ha /
mahadāścaryasaṃyuktaṃ dadṛśe vipinaṃ nṛpaḥ

6.41.31

mārge śivārutānśṛṇvannulūkavirutaṃ tathā /
tāṃstānṛkṣamṛgānpaśyanbabhrāma vanamadhyataḥ

6.41.32

evaṃ dadarśa gahanaṃ nṛpo madhyagate ravau /
kṣuttṛḍbhyāṃ pīḍito rājā itaścetaśca dhāvati

6.41.33

nṛpatiściṃtayāmāsa saṃśuṣkagalakaṃdharaḥ /
mayā tu kiṃ kṛtaṃ karma prāptaṃ duḥkhaṃ yadīdṛśam

6.41.34

mayā vai toṣitā devā yajñaiḥ pūjābhireva ca /
tathaiva brāhmaṇā dānaistoṣitā miṣṭabhojanaiḥ

6.41.35

prajāścaiva sadā kālaṃ putravatpālitā bhṛśam /
kasmādduḥkhaṃ mayā prāptamīdṛśaṃ dāruṇaṃ mahat

6.41.36

iti ciṃtāparo rājā jagāmaivāgrato vanam /
sukṛtasya prabhāvena saro dṛṣṭamanuttamam

6.41.37

mīnasaṃsparśamānaṃ ca padmaiścāparaśobhitam /
kāraṃḍaiścakravākaiśca rājahaṃsaiśca śobhitam

6.41.38

makarairbahubhirmatsyairanyairjalacarairyutam /
samīpe sarasastasya munīnāmāśramānbahūn

6.41.39

dadarśa rājā lakṣmīvānśakunaiḥ śubhaśaṃsibhiḥ /
dakṣiṇaṃ prāsphurannetramatha savyetaraḥ karaḥ

6.41.40

prāsphurannṛpatestasya kathayañśobhanaṃ phalam /
tasya tīre munīndṛṣṭvā kurvāṇannaigamaṃ japam

6.41.41

harṣeṇa mahatāviṣṭo babhūva nṛpanaṃdanaḥ /
avatīrya hayāttasmānmunīnāmagrataḥ sthitaḥ

6.41.42

pṛthakpṛthagvavaṃde'sau munīṃstānśaṃsitavratān /
kṛtāṃjalipuṭo bhūtvā daṃḍavacca punaḥ punaḥ

6.41.43

pratyūcuste'pi munayaḥ prasannā nṛpate vayam /
rājovāca-
ke bhavaṃto'tra kathyaṃtāṃ kā cākhyā bhavatāmapi /
kimarthaṃ saṃgatā yūyaṃ satyaṃ vadata me'grataḥ

6.41.44

munaya ūcuḥ-
viśvedevā vayaṃ rājansnānārthamiha cāgatāḥ /
māgho nikaṭamāyāta etasmātpaṃcame'hani

6.41.45

adya caikādaśī rājanputradā nāma nāmataḥ /
putraṃ dadātyasau viṣṇuḥ putradā kāriṇāṃ nṛṇām

6.41.46

rājovāca-
eṣa vai saṃśayo mahyaṃ putrasyotpādane mahān /
yadi tuṣṭā bhavaṃto vai putraṃ me dīyatāṃ tadā

6.41.47

muniruvāca-
adyaiva divase rājanputradā nāma vartate /
ekādaśīti vikhyātaṃ kriyatāṃ vratamuttamam

6.41.48

abhiṣekāttato'smākaṃ keśavasya prasādataḥ /
avaśyaṃ tava rājeṃdra putraprāptirbhaviṣyati

6.41.49

ityevaṃ vacanātteṣāṃ kṛtaṃ rājñā vratottamam /
munīnāmupadeśena putradā yā vidhānataḥ

6.41.6.41.50

dvādaśyāṃ pāraṇaṃ kṛtvā munīnnatvā punaḥ punaḥ /
ājagāma gṛhaṃ rājā rājñī garbhamathādadhau

6.41.51

putro jātaḥ sūtikāle tejasvī puṇyakarmaṇā /
pitaraṃ toṣayāmāsa prajāpālo babhūva saḥ

6.41.52

tasmādrājanprakarttavyaṃ putradā vratamuttamam /
lokānāṃ tu hitārthāya tavāgre kathitaṃ mayā

6.41.53

ekacittāstu ye martyāḥ kurvaṃti putradā vratam /
putrānprāpyeha loke tu mṛtāste svargagāminaḥ /
paṭhanācchravaṇādrājannagniṣṭomaphalaṃ labhet

6.41.41

iti śrīpādme mahāpurāṇe paṃcapaṃcāśatsāhasryāṃ saṃhitāyāmuttarakhaṃḍe umāpatināradasaṃvāde pauṣaśuklaputradaikādaśīnāma ekacatvāriṃśo'dhyāyaḥ

Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc