Language

ENहिગુ
Scripture Library

Padma Purana · Chapter 6.255

6.255.1

dilīpa uvāca-
kathitaṃ bhavatā brahmansarvadharmamaśeṣataḥ /
sāmānyaṃ ca viśiṣṭaṃ ca svarūpaṃ parajīvayoḥ

6.255.2

svargāpavargau kathitau sādhanaṃ ca tayorapi /
dhanyo'smyahaṃ dvijaśreṣṭha tvatprasādātsadāguro

6.255.3

ekamanyaṃ dvijaśreṣṭha pṛcchāmi tvāṃ kutūhalāt /
kathayasva yathātathyamapi vātsalyagauravāt

6.255.4

mahābhāgavataśreṣṭho rudrastripurahaṃtakaḥ /
kasmādvigarhitaṃ rūpaṃ prāptavānsaha bhāryyayā

6.255.5

yoniliṃgasvarūpaṃ ca kathaṃ syātsumahātmanaḥ /
paṃcavaktraścaturbāhuḥ śūlapāṇistrilocanaḥ

6.255.6

kathaṃ vigarhitaṃ rūpaṃ prāptavāndvijapuṃgava /
evaṃ sarvaṃ samācakṣva mitrāvaruṇanaṃdana

6.255.7

vasiṣṭha uvāca-
śṛṇu rājanpravakṣyāmi yanmāṃ pṛcchasi gauravāt /
viśuddhahṛdaye puṃsāṃ buddhiḥ śreyasi jāyate

6.255.8

svāyaṃbhuvo manuḥ pūrvaṃ maṃdare parvatottame /
jagāma munibhiḥ sārddhaṃ dīrghasatramanuttamam

6.255.9

tasminsamāgatāḥ sarve munayaḥ śaṃsitavratāḥ /
nānāśāstravidaḥ śreṣṭhā bālasūryyānalaprabhāḥ

6.255.10

sarvavedavido viprāḥ sarvadharmaparāyaṇāḥ /
vartamāne mahāsatre munayaḥ kṣīṇakalmaṣāḥ

6.255.11

anveṣṭuṃdevatātatvaṃmithaḥ procustapodhanāḥ /
viprāṇāṃ vedaviduṣāṃ kaḥ pūjyo devatā varaḥ

6.255.12

brahmaviṣṇumaheśānāṃ kaḥ stuto muktido nṛṇām /
kasyapādodakaṃ sevyaṃ bhuktocchiṣṭaṃ ca pāvanam

6.255.13

ko'vyayaḥ paramaṃ dhāma paramātmā sanātanaḥ /
kasya prasādaṃ tīrthaṃ ca pitṝṇāṃ tṛptidaṃ bhavet

6.255.14

teṣāṃ samupaviṣṭānāṃ iti vādo mahānabhūt /
rudramekamiti procuḥ kecidatra maharṣayaḥ

6.255.15

brahmaiva pūjya ityanye vadaṃti munisattamāḥ /
sūrya evātmanāṃ pūjya ityanye prāhuruttamāḥ

6.255.16

yo'so sarvagataḥ śrīmāñchrīpatiḥ puruṣottamaḥ /
avyayaḥ puṃḍarīkākṣo vāsudevaḥ parātparaḥ

6.255.17

anādinidhano viṣṇuḥ sa eva parameśvaraḥ /
saṃpūjyo devatāśreṣṭha ityanye cocire dvijāḥ

6.255.18

teṣāṃ vivadatāṃ tatra manuḥ svāyaṃbhuvo'bravīt /
śuddhasatvamayo yo'sau kalyāṇaguṇavānprabhuḥ

6.255.19

puṃḍarīkekṣaṇaḥ śrīmāñchrīpatiḥ puruṣottamaḥ /
viprāṇāṃ vedaviduṣāṃ eka evārcitaḥ prabhuḥ

6.255.20

viprāṇāṃ netare pūjyā rajastamavimiśritāḥ /
iti tasya vacaḥ śrutvā sarva eva maharṣayaḥ /
bhṛguṃ taponidhiṃ vipraṃ procuḥ prāṃjalayastathā

6.255.21

ṛṣaya ūcuḥ-
asmākaṃ saṃśayaṃ chettuṃ tvaṃ samartho'si suvrata /
brahmaviṣṇumaheśānāmaṃtikaṃ vraja suvrata

6.255.22

gatvā teṣāṃ samīpaṃ tu tathā dṛṣṭvā tu vigrahān /
śuddhasatvaguṇaṃ teṣāṃ yasminsaṃvidyate mune

6.255.23

sa eva pūjyo viprāṇāṃ netarastu kadācana /
śuddhasatvamayaḥ sākṣādbrahmaṇyaḥ sa bhaviṣyati

6.255.24

tīrthaprasādavām̐lloke viprāṇāṃ sa bhaviṣyati /
devatānāṃ pitṝṇāṃ ca tasyocchiṣṭaṃ supāvanam

6.255.25

tasmādyāhi muniśreṣṭha vibudhānāṃ nivāsanam /
kṣipraṃ kuru muniśreṣṭha sarvalokahitaṃ prabho

6.255.26

evamuktastatastūrṇaṃ kailāsaṃ munisattamaḥ /
jagāma vāmadevena yatrāste vṛṣabhadhvajaḥ

6.255.27

gṛhadvāramupāgamya śaṃkarasya mahātmanaḥ /
śūlahastaṃ mahāraudraṃ naṃdiṃ ddaṣṭvābravīddivajaḥ

6.255.28

saṃprāpto'haṃ bhṛgurvipro haraṃ draṣṭuṃ surottamam /
nivedayasva māṃ śīghraṃ śaṃkarāya mahātmane

6.255.29

tasya tadvacanaṃ śrutvā naṃdī sarvagaṇeśvaraḥ /
uvāca paruṣaṃ vākyaṃ maharṣimamitaujasam

6.255.30

asāṃnidhyaṃ prabhostasya devyā krīḍati śaṃkaraḥ /
nivarttasva muniśreṣṭha yadi jīvitumicchasi

6.255.31

evaṃ nirākṛtastena tatrātiṣṭhanmahātapāḥ /
bahūni divasānyasmingṛhadvāri maheśituḥ

6.255.32

nārīsaṃgamamatto'sau yasmānmāmavamanyate /
yoniliṃgasvarūpaṃ vai tasmāttasya bhaviṣyati

6.255.33

brāhmaṇaṃ māvajānāti tamasā samupāgataḥ /
abrahmaṇyatvamāpanno hyapūjyo'sau dvijanmanām

6.255.34

tasmādannaṃ jalaṃ puṣpaṃ tasmai dattaṃ havistathā /
nirmālyamasya tatsarvaṃ bhaviṣyati na saṃśayaḥ

6.255.35

evaṃ śaptvā mahātejāḥ śaṃkaraṃ lokapūjitam /
uvāca gaṇamatyugraṃ naṃdiṃ śūladharaṃ nṛpa

6.255.36

rudra bhaktāśca ye loke bhasmaliṃgāsthidhāriṇaḥ /
te pākhaṃḍatvamāpannā vedabāhyā bhavaṃtu vai

6.255.37

evaṃ śaptvā munistatra rudraṃ tripurahaṃtakam /
jagāma brahmalokaṃ vai sarvalokanamaskṛtam

6.255.38

tatra daivaiḥ sahāsīnaṃ brahmāṇaṃ parameṣṭhinam /
dṛṣṭvā prāṃjalinā devaṃ praṇanāma mahāmatiḥ

6.255.39

praṇamya puratastasya tūṣṇīmāsa mahātapāḥ /
taṃ dṛṣṭvā muniśārdūlaṃ rajoguṇa samāvṛtaḥ

6.255.40

nārcayāmāsa dhātā'sau maharṣiṃ samupāgatam /
pratyutthānaṃ priyaṃ vākyaṃ na kṛtaṃ tasya vedhasā

6.255.41

aiśvaryeṇaiva mahatā tasthau tatrāṃbujāsanaḥ /
taṃ dṛṣṭvā rajasodriktaṃ maharṣiḥ paṃkajāsanam

6.255.42

vyājahāra mahātejā vākyaṃ lokapitāmahaḥ /
rajasā mahatodrikto yasmānmāmavamanyase

6.255.43

tasmāttvaṃ sarvalokānāmapūjyatvaṃ samāpnuhi /
evaṃ śaptvā mahātmānaṃ brahmāṇaṃ lokapūjitam

6.255.44

jagāma sahasā vipro bhagavanmaṃdiraṃ bhṛguḥ /
praviśya vaiṣṇavaṃ lokaṃ kṣīrābdheruttare taṭe

6.255.45

tatrasthitairmahābhāgaiḥ pūjyamāno yathārhataḥ /
tatrānivāryyamāṇastu praviṣṭoṃtaḥpuraṃ dvijaḥ

6.255.46

praviśya tasminvimale vimāne ravisannibhe /
śayānaṃ nāgaparyaṃke dadarśa kamalāpatim

6.255.47

lakṣmīkarasarojābhyāṃ mṛjyamānapadadvayam /
taṃ dṛṣṭvā muniśārdūlo bhṛguḥ kopasamanvitaḥ

6.255.48

savyaṃ pādaṃ pracikṣepa viṣṇorvakṣasi śobhane /
tūrṇamutthāya bhagavāndhanyosmīti vadanmudā

6.255.49

hastābhyāṃ caraṇaṃ tasya pīḍayāmāsa harṣitaḥ /
śanairmṛditvā tatpādaṃ madhuraṃ vākyamabravīt

6.255.6.255.50

dhanyosmyadyaiva viprarṣe kṛtakṛtyosmi sarvadā /
tvatpādasparśanāddehe maṃgalaṃ me bhaviṣyati ५०

6.255.51

samastasaṃpatsamavāptihetavaḥ samutthitāpatkuladhūmaketavaḥ /
apārasaṃsārasamudra setavaḥ punaṃtu māṃ brāhmaṇapādapāṃsavaḥ

6.255.52

viprapādarajo yasya dehe tiṣṭhati sarvadā /
gaṃgādisarvatīrthāni tasya tiṣṭhaṃtyasaṃśayam

6.255.53

ityuktvā sahasotthāya devyā sārddhaṃ janārdanaḥ /
bhaktyā samarcayāmāsa divyasrakcaṃdanādibhiḥ

6.255.54

taṃ dṛṣṭvā muniśārdūlo harṣapūrṇo'śrulocanaḥ /
utthāyāsanamukhyāttaṃ praṇanāma dayānidhim /
kṛtāṃjalipuṭobhūtvā harṣātprāha mahātapāḥ

6.255.55

śrībhṛguruvāca-
ahorūpamahośāṃtirahojñānamaho dayā /
aho sunirmalā kṣāṃtiraho satvaguṇaṃ hareḥ

6.255.56

naisargikaṃ śubhaṃ satvaṃ tathaiva guṇavāridheḥ /
nānyeṣāṃ vidyate kiṃcitsarveṣāṃ tridivaukasām

6.255.57

brahmaṇyaśca śaraṇyaśca tvameva puruṣottamaḥ /
brāhmaṇānāṃ tvameveśo nānyaḥ pūjyaḥ suraḥ kvacit

6.255.58

ye'rcayaṃti surānanyāṃstvāṃ vinā puruṣottama /
te pākhaṃḍatvamāpannāḥ sarvalokavigarhitāḥ

6.255.59

viprāṇāṃ vedaviduṣāṃ tvamevejyo janārdanaḥ /
nānyaḥ kaścitsurāṇāṃ tu pūjanīyaḥ kadācana

6.255.60

anarcyābrahmarudrādyā rajastamovimiśritāḥ /
tvaṃ śuddhasatvaguṇavānpūjanīyo'grajanmanām

6.255.61

tvatpādasalilaṃ sevyaṃ pitṝṇāṃ ca divaukasām /
sarveṣāṃ bhūsurāṇāṃ ca muktidaṃ kalmaṣāpaham

6.255.62

tvadbhuktocchiṣṭaśeṣaṃ vai pitṝṇāṃ ca divaukasām /
bhūsurāṇāṃ ca sevyaṃ syānnānyeṣāṃ tu kadācana

6.255.63

itareṣāṃ tu devānāmannaṃ puṣpaṃ jalaṃ tathā /
aspṛśyaṃ tu bhavetsarvaṃ nirmālyaṃ surayāsamam

6.255.64

tasmādvai brāhmaṇo nityaṃ pūjayitvā sanātanam /
tvattīrthaṃ bhuktamannaṃ ca bhajetaivāniśaṃ budhaḥ

6.255.65

nānyaṃ devaṃ tu vīkṣeta brāhmaṇo na ca pūjayet /
nānyaprasādaṃ bhuṃjīta nānyadāyatanaṃ viśet

6.255.66

na dadātīha yo vipraḥ pitṝṇāṃ śrāddhakarmaṇi /
tvadbhuktamannaṃ tīrthaṃ ca tatsarvaṃ niṣphalaṃ bhavet

6.255.67

kalpakoṭisahasrāṇi kalpakoṭiśatāni ca /
pataṃti pitarastasya narake pūyaśoṇite

6.255.68

niveditaṃ tava vibho yo juhoti dadāti vā /
devatānāṃ pitṝṇāṃ ca tṛptirānaṃtyamaśnute

6.255.69

tasmāttvameva viprāṇāṃ pūjyo nānyosti kaścana /
mohādyaḥ pūjayedanyānsa pākhaṃḍī bhaviṣyati

6.255.70

tvaṃ hi nārāyaṇaḥ śrīmānvāsudevaḥ sanātanaḥ /
viṣṇuḥ sarvagato nityaḥ paramātmā maheśvaraḥ

6.255.71

tvameva sevyo viprāṇāṃ brahmaṇyaḥ śuddhasatvavān /
pūjyatvādbrāhmaṇānāṃ vai śuddhasatvaguṇādapi

6.255.72

sarveṣāmeva devānāṃ brāhmaṇatvamavāpnuhi /
tvāmeva hi sadā viprā bhajaṃti puruṣottamam

6.255.73

brāhmaṇāste babhūvustu nānyāstatra na saṃśayaḥ /
brahmaṇyo devakīputro brahmaṇyo madhusūdanaḥ

6.255.74

brahmaṇyaḥ puṃḍarīkākṣo brahmaṇyo viṣṇuracyutaḥ /
brahmaṇyo bhagavānkṛṣṇo vāsudevo'cyuto hariḥ

6.255.75

brahmaṇyo nārasiṃhaḥ syāttathā nārāyaṇo'vyayaḥ /
brahmaṇyaḥ śrīdharaḥ śrīśo goviṃdo vāmanastathā

6.255.76

brahmaṇyo yajñavārāhaḥ keśavaḥ puruṣottamaḥ /
brahmaṇyo rāghavaḥ śrīmānrāmo rājīvalocanaḥ

6.255.77

brahmaṇyaḥ padmanābhaḥ syāttathā dāmodaraḥ prabhuḥ /
brahmaṇyo mādhavo yajñastathā trivikramaḥ prabhuḥ

6.255.78

brahmaṇyaśca hṛṣīkeśaḥ pītavāsā janārdanaḥ /
namo brahmaṇyadevāya vāsudevāya śārṅgiṇe

6.255.79

nārāyaṇāya śrīśāya puṃḍarīkekṣaṇāya ca /
namo brahmaṇyadevāya vāsudevāya viṣṇave

6.255.80

kalyāṇaguṇapūrṇāya namaste paramātmane /
namo brahmaṇyadevāya sarvadevasvarūpiṇe

6.255.81

vārāhavapuṣe nityaṃ trayīnāthāya te namaḥ /
namo brahmaṇyadevāya nāgaparyyaṃkaśāyine

6.255.82

rājīvadalanetrāya rāghavāya namo namaḥ /
māyayā mohitāḥ sarve devāśca ṛṣayastava

6.255.83

na jānaṃti mahātmānaṃ sarvalokeśvaraṃ prabho /
tvāṃ na jānaṃti bhagavansarvavedavido'pi hi

6.255.84

nāmarūpaguṇaiḥ śrīśa cāritrairapi duṣkṛtaiḥ /
paratvasūcakaṃ satvaṃ tava veditumīśvaraḥ

6.255.85

maharṣibhiḥ preṣito'hamāgatosmi tavāṃtikam /
tava śīlaguṇāñjñātuṃ caraṇaṃ mama keśava

6.255.86

dattaṃ vakṣasi goviṃda tatkṣaṃtavyaṃ kṛpānidhe /
evamuktvā bhṛgurdevaṃ praṇamya ca muhurmuhuḥ

6.255.87

divyairmaharṣibhistatra pūjyamāno mahātmabhiḥ /
punarjagāma hṛṣṭātmā yajñabhūmiṃ śubhāhvayām

6.255.88

samāgataṃ mahātmānaṃ tatra dṛṣṭvā maharṣayaḥ /
pratyutthāya namaskṛtvā pūjāṃ cakrurvidhānataḥ

6.255.89

teṣāṃ vijñāpayāmāsa tatsarvaṃ munipuṃgavaḥ /
rajastamaguṇodrikto vidhīśānau surottamau

6.255.90

śaptau mayā na pūjyau tau viprāṇāmṛṣisattamāḥ /
abrahmaṇyatvamāpanno garhitaṃ rūpamāsthitaḥ

6.255.91

śaptaḥ kailāsaśikhare śaṃkarastamasāvṛtaḥ /
śuddhasatvamayo viṣṇuḥ kalyāṇaguṇasāgaraḥ

6.255.92

nārāyaṇaḥ paraṃ brahma viprāṇāṃ daivataṃ hariḥ /
brahmaṇyaḥ śrīpatirviṣṇurvāsudevo janārdanaḥ

6.255.93

brahmaṇyaḥ puṃḍarīkākṣo goviṃdo hariracyutaḥ /
sa eva pūjyo viprāṇāṃ netaraḥ puruṣarṣabhāḥ

6.255.94

mohādyaḥ pūjayedanyaṃ sa pākhaṃḍī bhaviṣyati /
smaraṇādeva kṛṣṇasya vimuktiḥ pāpināmapi

6.255.95

tasya pādodakaṃ sevyaṃ bhuktocchiṣṭaṃ ca pāvanam /
svargāpavargadaṃ nṝṇāṃ brāhmaṇānāṃ viśeṣataḥ

6.255.96

viṣṇorniveditaṃ nityaṃ devebhyo juhuyāddhaviḥ /
pitṛbhyaścaiva taddadyātsarvamānaṃtyamaśnute

6.255.97

yo na dadyāddharerbhuktaṃ pitṝṇāṃ śrāddhakarmaṇi /
aśnaṃti pitarastasya viṇmūtraṃ satataṃ dvijāḥ

6.255.98

tasmādviṣṇoḥ prasādo vai sevitavyo dvijanmanām /
itareṣāṃ tu devānāṃ nirmālyaṃ garhitaṃ bhavet

6.255.99

sakṛdeva hi yośnāti brāhmaṇo jñānadurbalaḥ /
nirmālyaṃ śaṃkarādīnāṃ sa cāṃḍālo bhaveddhruvam

6.255.6.255.100

kalpakoṭisahasrāṇi pacyate narakāgninā /
nirmālyaṃ bho dvijaśreṣṭhā rudrādīnāṃ divaukasām १००

6.255.101

rakṣoyakṣapiśācānnaṃ madyamāṃsasamaṃ smṛtam /
tadbrāhmaṇairna bhoktavyaṃ devānāṃ bhuṃjitaṃ haviḥ

6.255.102

tasmādanyaṃ parityajya viṣṇumeva sanātanam /
pūjayadhvaṃ dvijaśreṣṭhā yāvajjīvamataṃdritāḥ

6.255.103

tadviṣṇoḥ paramaṃ dhāmamanyaṃto gatasaṃśayāḥ /
tāpādipaṃcasaṃskārairanviṣṭāḥ śubhacetasaḥ

6.255.104

aprākṛtaṃ hariṃ samyagarcayadhvaṃ dvijarṣabhāḥ /
cakrāṃkitabhujā viprā bhavaṃtyaprākṛtāḥ śubhāḥ

6.255.105

cakralāṃchanahīnāstu prākṛtāstāmasā smṛtāḥ /
tasmātprākṛtasaṃsarga pāpaugha dahanaṃ hareḥ

6.255.106

prataptaṃ bibhṛyāccakraṃ śaṃkhaṃ ca bhujamūlayoḥ /
urddhvapuṃḍrāṇi cāṃgeṣu dhṛtvā śāstroktamārgataḥ

6.255.107

arcayenmaṃtraratnena vidhinā puruṣottamam /
tasya prasādasevāṃ ca kuryyānnityamataṃdritaḥ

6.255.108

tasyāvaraṇapūjāyāṃ tridaśānarcayetsadā /
tameva sarvayajñānāṃ bhoktāraṃ parameśvaram

6.255.109

jñātvā vai juhuyāddadyājjapedvai satataṃ dvijāḥ

6.255.110

vasiṣṭha uvāca-
evamuktāstu te sarve ṛṣayaḥ kṣīṇakalmaṣāḥ /
namaskṛtya bhṛguṃ samyagūcuḥ prāṃjalayastadā

6.255.111

ṛṣaya ūcuḥ /
bhagavansaṃśayachettā tvameva dvijasattama /
tvaṃ vai lokagatirbrahmaṃstvameva paramā gatiḥ

6.255.112

tvameva paramodharmastvameva paramaṃ tapaḥ /
tvatprasādādvayaṃ vipra bhaviṣyāmo hi nānyathā

6.255.113

vasiṣṭha uvāca-
evaṃ stutvā bhṛguṃ vipraṃ sarva eva maharṣayaḥ /
tasmātsaṃprāptamaṃtrā vai pūjayāmāsuracyutam

6.255.114

etatte sarvamākhyātaṃ prasaṃgātpārthivottama /
rāmasya hastakamalasparśanādvai nṛpottama

6.255.115

bhaviṣyatyamalaṃ tacca rūpaṃ lokavigarhitam /
rāghavaḥ sarvadevānāṃ pāvanaḥ puruṣottamaḥ

6.255.116

spṛṣṭā dṛṣṭāśca tenaiva vimalāḥ śaṃkarādayaḥ /
sarveṣāmapi devānāṃ pitā mātā janārdanaḥ

6.255.117

trātā ca sarvalokānāṃ vātsalyaguṇasāgaraḥ /
tameva śaraṇaṃ gaccha yadīcchetparamaṃ padam

6.255.118

etatte sarvamākhyātaṃ purāṇaṃ vedasaṃmitam /
brahmaṇā kathitaṃ rājanmanu svāyaṃbhuvoṃtare

6.255.119

viṣṇubhaktivinītasya śuddhasatvasya nānyathā /
tasya saṃśrāvayennityaṃ vimuktā sā hareḥ kathā

6.255.120

śaṃkhacakrorddhvapuṃḍrādi vihito vācakaḥ pumān /
tanmukhācchrūyatāṃ nityaṃ putrī bhavasi nānyathā

6.255.121

yastvidaṃ śrāvayennityaṃ paṭhedvā susamāhitaḥ /
ananyabhaktiḥ śrīśasya jāyate tasya sarvadā

6.255.122

vidyārthī labhate vidyāṃ dharmārthī dharmamāpnuyāt /
mokṣārthī labhate mokṣaṃ kāmārthī labhate sukham

6.255.123

dvādaśyāṃ śravaṇārke ca saṃkrāṃtau grahaṇe tathā /
amāvasyāṃ paurṇamāsyāṃ paṭhedbhaktisamanvitaḥ

6.255.124

ślokārddhaṃ ślokapādaṃ vā paṭhedyastu samāhitaḥ /
aśvamedhasahasrasya phalaṃ prāpnotyasaṃśayaḥ

6.255.125

ityetatkathitaṃ guhyaṃ purāṇaṃ saṃhitātmakam /
arcayasva hṛṣīkeśaṃ yadīcchasi paramaṃ padam

6.255.126

sūta uvāca-
evamukto vasiṣṭhena guruṇā nṛpasattamaḥ /
praṇamya ca guruṃ rājā pūjayitvā yathārhataḥ

6.255.127

tasmātsaṃprāptamaṃtro'sau vidhinā dvijasattamāt /
arcayitvā hṛṣīkeśaṃ yāvajjīvamataṃdritaḥ /
kāle haripadaṃ prāpa yogigamyaṃ sanātanam

6.255.255

iti śrīpādme mahāpurāṇe paṃcapaṃcāśatsāhasryāṃ saṃhitāyāṃ vaiyāsikyāmuttarakhaṃḍe bhṛguparīkṣākathanaṃnāma paṃcapaṃcāśadadhikadviśatatamo'dhyāyaḥ

iti śrīpādme mahāpurāṇe ṣaṣṭhamuttarakhaṇḍaṃ samāptam /

Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc