Padma Purana · Chapter 6.14
yudhiṣṭhira uvāca-
iti māyāmaheśena mohitā girijā yadā /
ataḥ kiṃ samabhūdbrahmantanmamākhyātumarhasi
nārada uvāca-
kṣīrābdhau tu śayānasya cukṣobha hṛdayaṃ hareḥ /
akasmādeva rājeṃdra nayane'śrupariplute
dṛṣṭvā tanmahadutpātalakṣaṇaṃ bhagavāṃstataḥ /
utthāya śeṣaparyaṃkānmāṃ ca vāyuṃ vilokya ca
kiṃ kāryamiti goviṃdastannāgārimathāsmarat /
sa cāgre smṛtimātreṇa tasthau baddhāṃjaliḥ prabho
vinatānaṃdanaṃ dṛṣṭvā purataḥ prāha keśavaḥ /
suparṇa tatra gaccha tvaṃ yatra yuddhaṃ pravartate
hato jālaṃdharo vīro haro vā tena mohitaḥ /
dṛṣṭvā taṃ śīghramāgatya kathayasva mamākhilam
jālaṃdhareśayoryuddhaṃ draṣṭuṃ śaktastvameva hi /
ko'nyo mahāhave tasminjñātvā yāti śarīravān
kadāciddurgamaṃ tatra yuddhaṃ śastrāstravṛṣṭibhiḥ /
atha tvaṃ bāṇasaṃcāraṃ gatvāpi hitavigrahaḥ
saṃdṛṣṭvā pārvatīvṛttiṃ śīghramāyātumarhasi /
daityamāyānirāsārthaṃ viciṃtya bhagavāṃstvaran
guṭikāṃ sarvasiddhāṃ ca garuḍāya dadau hariḥ /
anayā na bhramo vīra tathetyuktvā mukhekṣipat
evaṃ saṃpreritaḥ patrī hariṃ kṛtvā pradakṣiṇam /
niścakrāma khamāviśya jagāmādbhutavegavān
tatra gatvā raṇaṃ ghoraṃ daityasaṃghaiḥ sa duḥsaham /
dṛṣṭavānakhilenāsau na kiṃcijjñātavānkila
tasmādutpatya vegena gato'sau mānasottaram /
śailaṃ tuṃgataraṃ durgamagamyaṃ marutāmapi
vilokayanna dadṛśe gaurīsthānaṃ pataṃgarāṭ /
tatrāgatya bhujaṃgārirdhvaniṃ saṃśrutavānkila
gatvā samīpe dadṛśe māyāpaśupatiṃ tataḥ /
garuḍo guṭikāṃ kṣipya mukhena bhramamāpa saḥ
jñātvā buddhvātha daityo'yamiti nāyaṃ vṛṣadhvajaḥ /
hā kaṣṭamiti coktvā ca rudannāgatya cārṇavam
kathayāmāsa vṛttāṃtaṃ purataḥ kaiṭabhadviṣaḥ /
deva jālaṃdhareṇāyaṃ haro devo viḍaṃbitaḥ
umā pratāritā tena pāpena chadmarūpiṇā /
surastvaṃ yadi goviṃda samaraṃ pratiyāhyataḥ
māyāyuddhaṃ tu deveśa kuru jālaṃdharaṃ prati /
tasya rājñī mayā dṛṣṭā pīṭhe jālaṃdhare śubhe
prāsādabhūmyāṃ krīḍaṃtī vādyagītādivarttanaiḥ /
sā suṃdaratarā gauryā raṃbhorvaśyoḥ śatādapi
nedānīṃ mānuṣe loke na pātāleṣu tatsamā /
bhāryā tena samā veśyā nārīṇāṃ kā kathā hare
yastāṃ spṛśati dehena sakṛtārthaḥ pumānbhavet /
tava śyālakapatnī ca hara tvaṃ tāṃ rama priyām /
śaṃkarasyopakāraṃ ca kuru caivātmanaḥ sukham
nārada uvāca-
śrutvā tārkṣyasya vacanaṃ taṃ nirbhartsya ramāpriyaḥ /
samyagvyavasya copāyaṃ visasarja drutaṃ dvijam
śriyaṃpatāryya saṃchādya maṃcake pītavāsasā /
nirgato'nyena rūpeṇa yogi māyābalena ca
vṛṃdārikānurāgeṇa mohito madhusūdanaḥ /
dṛṣṭvā hariṃ tu gacchaṃtaṃ pratichannaṃ yudhiṣṭhira
śeṣopyanyatamenāsau rūpeṇāgatya keśavam /
jagāda bhaktyā tvaṃ tiṣṭha mamānujñātumarhasi
kiṃ karomi kva gacchāmi brūhi kāryaṃ janārdana /
sadā tava mukhaṃ dṛṣṭvā bhokṣyāmīti bhavetsukham
śrībhagavānuvāca-
jālaṃdharastriyaṃ ramyāṃ hariṣye harakāraṇāt /
pārvatyāścopakārāya saṃchādya svātmanastanum
ehi yāmo vayaṃ baṃdho kāṃtāraṃ duratikramam /
vṛṃdākarṣaṇasiddhyarthamityuktvā tau vanaṃ gatau
tato viṣṇuśca śeṣaśca jaṭāvalkaladhāriṇau /
āśramaṃ cakratuḥ puṇyaṃ sarvakāmaphalapradam
tayoḥ śiṣyāḥ praśiṣyāśca babhūvuḥ kāmarūpiṇaḥ /
siṃhavyāghravarāhāśca ṛkṣavānaramarkaṭāḥ
atha tasminvane vṛṃdāṃ maṃtreṇākarṣayaddhariḥ /
tasyā hṛdayasaṃtāpaṃ cakāra madhusūdanaḥ
etasminnaṃtare rājñī tāpamugramupāgatā /
cāmarāṃścālayāmāsa divyastrīkaracālitān
priyasyāgamanaṃ tanvīṃ ciṃtayaṃtī muhurmuhuḥ /
caṃdanāguruliptāṃgī mūrcchāṃ yāti hi satvaram
turyayāme vibhāvaryāścaturdaśyāṃ nṛpāṃganā /
svapnaṃ dadarśa bhayadaṃ vaidhavyabhayasūcakam
jālaṃdharaśiraḥ śuṣkaṃ marditaṃ pāṃḍubhasmanā /
gṛdhreṇa kṛṣṭanayanaṃ chinnakarṇāgranāsikam
muktakeśī karālāsyā kṛṣṇavarṇāruṇāṃbarā /
cakhāda kālī raktāsyā haste vidhṛtakharparā
īdṛśaṃ dadṛśe svapnaṃ tathātmānaṃ viḍaṃbitam /
daityakṣayaguṇopetaṃ sā dadarśa nṛpāṃganā
tataḥ prabuddhā'surarājapatnī gītena vādyena ca māgadhānām /
geyaprabaṃdhaiḥ stavanairva cobhirvaṃ śastavaiḥ kiṃpuruṣaprapāṭhitaiḥ
tatastānsakalānśrāṃtāndhanaṃ datvā prasādajam /
nivārya viprānāhūya svapnaṃ dṛṣṭaṃ nyavedayat /
taṃ svapnaṃ brāhmaṇāḥ śrutvā tāmūcuḥ śāstrapāragāḥ
dvijā ūcuḥ -
devi duḥsvapnamatyugramaciṃtyaṃ bhayadāyakam /
dehi dānaṃ dvijātibhyo hyaciṃtya bhayanāśakam
dhenurvāsāṃsi ratnāni gajāṃścābharaṇāni ca /
brāhmaṇāḥ parisaṃtuṣṭāḥ siṣicustāṃ nṛpastriyam
abhiṣiktāpi sā vṛṃdā jvareṇa paritapyate /
visṛjya viprapravarānprāsādamagamattadā
tatra sthitāpi svapuraṃ dadṛśe dīptamaṃgalā /
tataḥ svakarmaṇā rājannākṛṣṭā hariṇā tu sā
na śaśāka gṛhe sthātuṃ tato rājñī vanaṃ yayau /
rathamaśvatarīyuktaṃ smaradūtīsakhīvaham
samāruhya kṣaṇāttanvī prāptā saubhāgyakānanam /
nānāvṛkṣasamāyuktaṃ nānāpakṣigaṇānvitam
puṣpaprasravaṇopetaṃ svarganārīvibhūṣitam /
maṃdānilapraveśo'sti yatra nānyasya kasyacit
vanaṃ vṛṃdārikā dṛṣṭvā sasmāra patimātmanaḥ /
kathaṃ jālaṃdharaṃ vīraṃ drakṣyāmi prāptamagrataḥ
sā tatra na sukhaṃ lebhe viveśānyatamaṃ vanam /
sakhīrathasamāyuktā viṣṇumāyāvimohitā
tato vilokayāmāsa vipinaṃ tarusaṃkulam /
urupāṣāṇasaṃruddhaṃ kuraṃgākṣī bhayāvaham
siṃhavyāghrabhayākīrṇaṃśṛgālavyālasevitam /
drumaiḥ spṛśacchikhākāśairguhāsu dhvāṃtapūritam
vanaṃ vilokya sā bhīmaṃ cakitā capalekṣaṇā /
smaradūtīṃ sakhīṃ vṛṃdā jagāda rathavāhinīm /
rathaṃ preṣaya me śīghraṃ smaradūti gṛhaṃ prati
smaradūtiruvāca-
nāhaṃ jānāmi digbhāgaṃ na yāmi kva rathaṃ sakhi /
śrāṃtā aśvyaḥ pravartaṃte mārgaścātra na vidyate
prerito daivakenāpi syaṃdano yātu yatra ca /
atra kopi ca māṃsādo bhakṣayiṣyati nānyathā
ityuktā sā drutatarā rathaṃ śīghramavāhayat /
sa ratho vegataḥ prāpto yatra siddhā mudānvitāḥ
tatra siddhāśca dṛśyaṃte kānanaṃ ca bhayāvaham /
na yatra prabalo vāyurna śabdaḥ pakṣiṇāmapi
na ca tejaḥ prakāśo'sti na jalaṃ pradiśo diśaḥ /
tatra prāptarathasyāpi lakṣaṇe'bhūdviparyayaḥ
aśvataryo na heṣaṃte na ca śabdaśca nemijaḥ /
na calaṃti patākāstā ghaṃṭikā na kvaṇaṃti ca
na svanaṃti mahāghaṃṭā dhvajastaṃbhe niveśitāḥ /
vilokyaivaṃvidhaṃ prāha tatra vṛṃdā sakhīṃ prati
smaradūti kva yāsyāmo vyāghrasiṃhabhayaṃ vanam /
na gṛhe na sukhaṃ rājye mama jātaṃ vane sakhi
smaradūtiruvāca-
śṛṇuṣva devi paśya tvaṃ puraḥ śailo'tidāruṇaḥ /
dṛṣṭvāgrato na gacchaṃti turaṃgyo bhayavihvalāḥ
tasyāstadvacanaṃ śrutvā saṃtrastā sā nṛpāṃganā /
dṛṣṭvā hāraṃ svakaṃṭhasthaṃ syaṃdanācchīghramutthitā
etasminnaṃtare prāpto rākṣaso bhīṣaṇākṛtiḥ /
tripādaḥ paṃcahastaśca saptanetro'tidāruṇaḥ
piṃgalo vyāghrakarṇaśca siṃhaskaṃdhastathānanaḥ /
vihaṃgeśasamāḥ keśā laṃbaṃte rudhirāruṇāḥ
taṃ dṛṣṭvā padmakośāṃgī sahasā sabhayābhavat /
netre karābhyāmācchādya cakaṃpe kadalīva sā
pratihārī pratodaṃ tu tyaktvā rājñīmabhāṣata /
bhītāṃ māṃ trāhi devi tvamayaṃ dhāvati bhakṣitum
etasminnaṃtare prāpto rākṣaso rathasaṃnidhau /
rathamutkṣipya hastena bhrāmayaṃścāśvinīyutam
sā rājñī patitā bhūmau mṛgī vyāghrabhayādiva /
smaradūtī tarormūle chinnāśokalatā yathā
tatastāścāśvinīḥ sarvāḥ bhakṣayāmāsa rākṣasaḥ /
tena rājñī dhṛtā haste siṃhenaiṇavadhūriva
tāmuvāca tato rakṣaḥ prāṇaiste kāraṇaṃ yadi /
tava bhartā hataḥ saṃkhye hareṇeti śrutaṃ mayā
māmāsādyādya bhartāraṃ ciraṃjīvākutobhayā /
pibātha vāruṇīṃ svādvīṃ mahāmāṃsasamanvitām /
śṛṇvaṃtīti vaco rājñī gatasatvā ivābhavat
iti śrīpādme mahāpurāṇe paṃcapaṃcāśatsahasrasaṃhitāyāmuttarakhaṃḍe jālaṃdharopākhyāne śrīmanmādhavamāyākathanaṃnāma caturdaśo'dhyāyaḥ
Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0