Padma Purana · Chapter 6.15

nāradauvāca-
nārāyaṇastadā devo jaṭāvalkaladhāryatha /
dvitīyo'nucarastasya hyāyayau phalahastavān

tau dṛṣṭvā smaradūtī sā vilalāpa mṛgekṣaṇā /
tacchrutvā vacanaṃ tasyāḥ procatustāṃ ca tāvubhau

bhayaṃ mā gaccha kalyāṇi tvāmāvāṃ trātumāgatau /
vane ghore praviṣṭāsi kathaṃ duṣṭaniṣevite

evamāśvāsya tāṃ tanvīṃ rākṣasaṃ prāha mādhavaḥ /
muṃcemāmadhamācāra mṛdvaṃgīṃ cāruhāsinīm

rere mūrkha durācāra kiṃ kartuṃ tvaṃ vyavasthitaḥ /
sarvasvaṃ lokanetrāṇāmāhāraṃ kartumudyataḥ

bhava puṇyaprabhāveyaṃ haṃsyetāṃ maṃḍanaṃ bhuvaḥ /
adyalokaṃ nirālokaṃ kaṃdarpaṃ darpavarjitam

kariṣyasyadhunā tvaṃ ca hatvā vṛṃdārikāṃ vane /
tasmādimāṃ vimuṃcāśu sukhaprāsādadevatām

iti śrutvā harervākyaṃ rākṣasaḥ kupito'bravīt /
samarthastvaṃ yadi tadā mocayādyaiva matkarāt

ityuktamātre vacane mādhavena krudhekṣitaḥ /
papāta bhasmasādbhūtastyaktvā vṛṃdāṃ sudūrataḥ

athovāca pramugdhā sā māyayā jagadīśituḥ /
kastvaṃ kāruṇyajaladhiryenāhamiha rakṣitā

śārīraṃ mānasaṃ duḥkhaṃ satāpaṃ tapasāṃ nidhe /
tvayā madhurayā vācā hṛtaṃ rākṣasanāśanāt

tavāśrame tapaḥ saumya kariṣyāmi tapodhana

tāpasa uvāca-
bharadvājātmajaścāhaṃ devaśarmeti viśrutaḥ /
vihāya bhogānakhilānvanaṃ ghoramupāgataḥ

anena baṭunāsārdhaṃ mama śiṣyeṇa kāmagāḥ /
bahuśaḥ saṃti cānye'pi macchiṣyāḥ kāmarūpiṇaḥ

tvaṃ cenmamāśrame sthitvā cikīrṣasi tapaḥ śubhe /
ehi rājñyaparaṃ yāmo vanaṃ dūrasthitaṃ yataḥ

ityuktvā rājapatnīṃ tāṃ yayau prācīṃ diśaṃ hariḥ /
vanaṃ pretapiśācāḍhyaṃ maṃdagatyā narādhipa

vṛṃdārikāśrupūrṇākṣī tasya pṛṣṭhānugā yayau /
smaradūtī ca tatpṛṣṭhe māṃ pratīkṣeti vādinī

atrāṃtare durācāraḥ kopi pāpākṛtirvane /
jālaṃ prasārayāmāsa tadyadā jīvapūritam

tataḥ saṃkocayāmāsa tajjālaṃ pāpanāyakaḥ /
jālasthāṃstu tadā jīvānupāhṛtya mumoca ha

sa ca vyādhaḥ striyau dṛṣṭvā smaradūtī jagāda tām /
devi māmattumāyāti kare gṛhṇātu māṃ sakhī

vṛṃdā tayoktaṃ śrutvainaṃ vikṛtāsyaṃ vyalokayat /
vīkṣyataṃ bhayavātena nirdhūtā siṃdhujapriyā

dudrāva vikalaṃ śubhraṃ smaradūtyā samaṃ vane /
vidravaṃtī samaṃ sakhyā tāpasāśramamāgatā

sā tāpasavane tasmindadarśātyaṃtamadbhutam /
pakṣiṇaḥ kāṃcanīyāṃgānnānāśabdasamākulān

sāpaśyaddhemapadmāḍhyāṃ vāpīṃ tu svarṇabhūmikām /
kṣīraṃ vahaṃti saritaḥ sravaṃti madhu bhūruhaḥ

śarkarārāśayastatra modakānāṃ ca saṃcayāḥ /
bhakṣyāṇi svādusarvāṇi bahūnyābharaṇāni ca

bahuśastrāṇi divyāni nabhasaḥ saṃpataṃti ca /
krīḍaṃti harayastṛptā utpataṃti pataṃti ca

maṭheti suṃdaraṃ vṛṃdā taṃ dadarśa tapasvinam /
vyāghracarmāsanagataṃ bhāsayaṃtaṃ jagattrayam

tamuvāca vibho pāhi pāhi pāparddhikādatha /
tapasā kiṃ ca dharmeṇa maunena ca japena ca

bhītatrāṇātparaṃ nānyatpuṇyamasti tapodhana /
evamuktavatī bhītā sālasāṃgī tapasvinam

tāvatprāptaḥ saduṣṭātmā sarvajīvaprabaṃdhakaḥ /
vṛṃdādevī bhayatrastā harikaṃṭhe samāśliṣat

sukhasparśaṃ bhujābhyāṃ sā śokavallīva liṃgitā /
tavāliṃganabhāvena punareva bhaviṣyati

śiraḥ sarvāṃgasaṃpannaṃ tvadbharturadhikaṃ guṇaiḥ /
atha tvaṃ pramade gaccha patyarthe citraśālikām

sā citraśālāmityuktā viveśa muninā tadā /
divyaparyaṃkamārūḍhā gṛhya kāṃtasya tacchiraḥ

cakārādharapānaṃ sā mīlitākṣyatilolupā /
yāvattāvadabhūdrājanrūpaṃ jālaṃdharākṛti

tatkāṃtasadṛśākārastadvakṣastadvadunnatiḥ /
tadvākyastanmanobhāvastadāsījjagadīśvaraḥ

atha saṃpūrṇakāyaṃ taṃ priyaṃ vīkṣya jagāda sā /
tava kurve priyaṃ svāminbrūhi tvaṃ svaraṇaṃ ca me

vṛṃdāvacanamākarṇya prāha māyāsamudrajaḥ /
śṛṇu devi yathā yuddhaṃ vṛttaṃ śaṃbhormayā saha

priye rudreṇa raudreṇa chinnaṃ cakreṇa me śiraḥ /
tāvatvatsiddhiyogācca tvadgatena mamātmanā

chinnaṃ tadatra cānītaṃ jīvitaṃ teṃgasaṃgataḥ /
priye tvaṃ madviyogena bāle jātāsi duḥkhitā

kṣaṃtavyaṃ vipriyaṃ mahyaṃ yattvāṃ tyaktvā raṇaṃ gataḥ /
ityādi vacanaistena vṛṃdā saṃsmāritā tadā

tāṃbūlaiśca vinodaiśca vastrālaṃkaraṇaiḥ śubhaiḥ /
atha vṛṃdārikā devī sarvabhogasamanvitā

priyaṃ gāḍhaṃ samāliṃgya cucuṃba ratilolupā /
mokṣādapyadhikaṃ saukhyaṃ vṛṃdā mohanasaṃbhavam

mene nārāyaṇo devo lakṣmīpremarasādhikam /
vṛṃdāṃ viyogajaṃ duḥkhaṃ vinodayati mādhave

tatkrīḍācāruvilasadvāpikā rājahaṃsake /
tadrūpabhāvātkṛṣṇo'sau padmāyāṃ vigataspṛhaḥ

abhūdvṛṃdāvane tasmiṃstulasīrūpa dhāriṇī /
vṛṃdāṃgasvedato bhūmyāṃ prādurbhūtāti pāvanī

vṛṃdāṃga saṃgajaṃ cedamanubhūya suṃkhaṃ hariḥ /
dināni katicinmene śivakāryaṃ jagatpatiḥ

ekadā suratasyāṃte sā svakaṃṭhe tapasvinam /
vṛṃdā dadarśa saṃlagnaṃ dvibhujaṃ puruṣottamam

taṃ dṛṣṭvā prāha sā kaṃṭhādvimucya bhujabaṃdhanam /
kathaṃ tāpasarūpeṇa tvaṃ māṃ mohitumāgataḥ

niśamya vacanaṃ tasyāḥ sāṃtvayanprāha tāṃ hariḥ /
śṛṇu vṛṃdārike tvaṃ māṃ viddhi lakṣmīmanoharam

tava bhartā haraṃ jetuṃ gaurīmānayituṃ gataḥ /
ahaṃ śivaḥ śivaścāhaṃ pṛthaktve na vyavasthitau

jālaṃdharo hataḥ saṃkhye bhaja māmadhunānaghe /
nārada uvāca-
iti viṣṇorvacaḥ śrutvā viṣaṇṇavadanābhavat /
tato vṛṃdārikā rājankupitā pratyuvāca ha

raṇe baddho'si yena tvaṃ jīvanmuktaḥ piturgirā /
vividhaiḥ satkṛto ratnairyuktaṃ tasya hṛtā vadhūḥ

patirdharmasya yo nityaṃ paradārarataḥ katham /
īśvaro'pi kṛtaṃ bhuṃkte karmetyāhurmanīṣiṇaḥ

ahaṃ mohaṃ yathānītā tvayā māyā tapasvinā /
tathā tava vadhūṃ māyā tapasvīko'pi neṣyati

iti śaptastathā viṣṇurjagāmādṛśyatāṃ kṣaṇāt /
sā citraśālāparyaṃkaḥ sa ca te'thaplavaṃgamāḥ

naṣṭaṃ sarvaṃ harau yāte vanaṃ śūnyaṃ vilokya sā /
vṛṃdā prāha sakhīṃ prāpya jihmaṃ tadviṣṇunā kṛtam

tyaktaṃ puraṃ gataṃ rājyaṃ kāṃtaḥ saṃdehatāṃ gataḥ /
ahaṃ vane viditvaitatkva yāmi vidhinirmitā

manorathānāṃ viṣayamabhūnme priyadarśanam /
prāha niḥśvasya caivoṣṇaṃ rājñī vṛṃdātiduḥkhitā

mama prāptaṃ hi maraṇaṃ tvayā hi smaradūtike /
ityuktā sā tayā prāha mama tvaṃ prāṇarūpiṇī

tasyāstathoktamākarṇya itikarttavyatāṃ tataḥ /
vane niścitya sā vṛṃdā gatvā tatra mahatsaraḥ

vihāya duḥkhamakarodgātrakṣālanamaṃbunā /
tīre padmāsanaṃ baddhvā kṛtvā nirviṣayaṃ manaḥ

śoṣayāmāsa dehaṃ svaṃ viṣṇusaṃgena dūṣitam /
tapaścacārasātyugraṃ nirāhārā sakhīsamam

gaṃdharvalokato vṛṃdāmathāgatyāpsarogaṇaḥ /
prāha yāhīti kalyāṇi svargaṃ mā tyaja vigraham

gāṃdharvaṃ śastrametattribhuvanavijayaṃ śrīpatistoṣamagryaṃ/
nīto yeneha vṛṃde tyajasi kathamidaṃ tadvapuḥ prāptakāmam /
kāṃtaṃ te viddhi śūlipravaraśarahataṃ puṇyalābhasya bhūṣāsvargasya tvaṃ/
bhavādya drutamamaravanaṃ caṃḍibhadre bhaja tvam

śrutvā śāstraṃ vadhūnāṃ jaladhijadayitā vākyamāha prahasya /
svargādāhṛtya muktātridaśapati vadhūścātivīreṇa patyā /
ādau pātraṃ sukhānāmahamamarajitā preyasā tadviyuktānirduṣṭā tadya/
tiṣye priyamamṛtagataṃ prāpnuyāṃ yena caiva

ityuktvā sasakhī vṛṃdā visasarjāpsarogaṇān /
tatprītipāśabaddhāstā nityamāyāṃti yāṃti ca

yogābhyāsena vṛṃdātha dagdhvā jñānāgninā guṇān /
viṣayebhyaḥ samāhṛtya manaḥ prāpa tataḥ param

dṛṣṭvā vṛṃdārikāṃ tatra mahāṃtaścāpsarogaṇāḥ /
tuṣṭuvurnabhasastuṣṭā vavṛṣuḥ puṣpavṛṣṭibhiḥ

śuṣkakāṣṭhacayaṃ kṛtvā tatra vṛṃdākalevaram /
nidhāyāgniṃ ca prajvālya smaradūtī viveśa tam

dagdhaṃ vṛṃdāṃgarajasāṃ biṃbaṃ tadgolakātmakam /
kṛtvā tadbhasmanaḥ śeṣaṃ maṃdākinyāṃ vicikṣipuḥ

yatra vṛṃdā parityajya dehaṃ brahmapathaṃ gatā /
āsīdvṛṃdāvanaṃ tatra govarddhanasamīpataḥ

devyo'tha svargametya tridaśapativadhūsattvasaṃpattimāhurdevībhyastanniśamya pramuditamanaso nirjarādyāśca sarve /
śatrordaityasya hitvā prabalatarabhayaṃ bhīmabheryo nijaghnuḥ śrutvā tatrāsanasthaḥ /
parijananivahovāpaśobhāṃ śubhasya

iti śrīpādme mahāpurāṇe uttarakhaṃḍe paṃcapaṃcāśatasahasrasaṃhitāyāṃ jālaṃdharopākhyāne vṛṃdāyā brahmapadaprāptirnāma paṃcadaśo'dhyāyaḥ