Padma Purana · Chapter 5.82
śiva uvāca-
atha dīkṣāvidhiṃ vakṣye śṛṇu nārada tattvataḥ /
śravaṇādeva mucyeta vinā tasya vidhānataḥ
āviraṃcyājjagatsarvaṃ vijñāya naśvaraṃ budhaḥ /
ādhyātmikādi trividha duḥkhamevānubhūya ca
anityatvācca sarveṣāṃ sukhānāṃ munisattama /
duḥkhapakṣe vinikṣipya tāni tebhyo vivarjitaḥ
virajya saṃsṛterhānau sādhanāni viciṃtayet /
anuttamasukhasyāpi saṃprāptau bhṛśanirvṛtaḥ
narāṇāṃ duṣkaratvaṃ hi vijñāya ca mahāmatiḥ /
bhṛśamārttastato vipra māṃ guruṃ śaraṇaṃ vrajet
śāṃto vimatsaraḥ kṛṣṇe bhakto'nanyaprayojanaḥ /
ananyasādhanaḥ śrīmānkāmalobhavivarjitaḥ
śrīkṛṣṇarasatattvajñaḥ kṛṣṇamaṃtravidāṃ varaḥ /
kṛṣṇamaṃtrāśrayo nityaṃ maṃtrabhaktaḥ sadā śuciḥ
saddharmaśāsakonityaṃ sadācāraniyojakaḥ /
saṃpradāyī kṛpāpūrṇo virāgī gururucyate
evamādiguṇaḥ prāyaḥ śuśrūṣurgurupādayoḥ /
gurau nitāṃtabhaktaśca mumukṣuḥ śiṣya ucyate
yatsākṣātsevanaṃ tasya premṇā bhāgavato bhavet /
sa mokṣaḥ procyate prājñairvedavedāṃgavedibhiḥ
āśritya svaguroḥ pādau nijavṛttaṃ nivedayet /
sa saṃdehānapākṛtya bodhayitvā punaḥ punaḥ
svapādapraṇataṃ śāṃtaṃ śuśrūṣuṃ nijapādayoḥ /
atihṛṣṭamanāḥ śiṣyaṃ manumadhyāpayetparam
caṃdanena mṛdā vāpi vilikhedbāhumūlayoḥ /
vāmadakṣiṇayorvipra śaṃkhacakre yathākramam
ūrddhvapuṃḍraṃ tataḥ kuryādbhālādiṣu vidhānataḥ /
tatomaṃtradvayaṃ tasya dakṣakarṇe vinirdiśet
maṃtrārthaṃ ca vadettasmai yathāvadanupūrvaśaḥ /
dāsaśabdayutaṃ nāma dhāryaṃ tasya prayatnataḥ
tato'tibhaktyā sasnehaṃ vaiṣṇavānbhojayedbudhaḥ /
śrīguruṃ pūjayeccāpi vastrālaṃkaraṇādibhiḥ
sarvasvaṃ gurave dadyāttadarddhaṃ vā mahāmune /
svadehamapi nikṣipya gurau stheyamakiṃcanaiḥ
ya etaiḥ paṃcabhirvidvānsaṃskāraiḥ saṃskṛto bhavet /
dāsyabhāgī sa kṛṣṇasya nānyathā kalpakoṭibhiḥ
aṃkanaṃ corddhvapuṃḍraśca maṃtro nāmavidhāraṇam /
paṃcamo yāga ityuktāḥ saṃskārāḥ pūrvasūribhiḥ
aṃkanaṃ śaṃkhacakrādyaiḥ sacchidraṃ puṃḍramucyate /
dāsaśabdayutaṃ nāmamaṃtro yugalasaṃjñakaḥ
guruvaiṣṇavayoḥ pūjā yāga ityabhidhīyate /
ete paramasaṃskārā mayā te parikīrtitāḥ
atha tubhyaṃ prapannānāṃ dharmānvakṣyāmi nārada /
yānāsthāya gamiṣyaṃti haridhāma narāḥ kalau
itthaṃ gurorlabdhamaṃtro gurubhaktiparāyaṇaḥ /
sevamāno guruṃ nityaṃ tatkṛpāṃ bhāvayetsudhīḥ
satāṃ dharmāṃ stataḥ śikṣetprapannānāṃ viśeṣataḥ /
sveṣṭadevadhiyā nityaṃ vaiṣṇavānparitoṣayet
tāḍanaṃ bhartsanaṃ kāmibhogyatvena yathā striyaḥ /
gṛhṇaṃti vaiṣṇavānāṃ ca tattadgrāhyaṃ tathā budhaiḥ
aihikyāmuṣmikī ciṃtā naiva kāryā kadācana /
aihikaṃ tu sadā bhāvyaṃ pūrvācaritakarmaṇā
āmuṣmikaṃ tathā kṛṣṇaḥ svayameva kariṣyati /
ato hi tatkṛte tyājyaḥ prayatnaḥ sarvathā naraiḥ
sarvopāyaparityāgaḥ kṛṣṇīyātmatayārcanam /
suciraṃ proṣite kāṃte yathā patiparāyaṇā
priyānurāgiṇī dīnā tasyasaṃgaikakāṃkṣiṇī /
tadguṇānbhāvayennityaṃ gāyatyapi śṛṇoti ca
śrīkṛṣṇaguṇalīlādi smaraṇādi tathācaret /
na punaḥ sādhanatvena kāryaṃ tattu kadācana
ciraṃ proṣyāgataṃ kāṃtaṃ prāpya kāṃtadhiyā yathā /
cuṃbaṃtī vā śliṣyaṃtīva netrāṃte na pibaṃtyapi
brahmānaṃdagatevāśu sevate parayā mudā /
śrīmadarcāvatāreṇa tathā paricareddharim
ananyaśaraṇo nityaṃ tathaivānanyasādhanaḥ /
ananyasādhanārthatvātsyādananya prayojanaḥ
nānyaṃ ca pūjayeddevaṃ na namettaṃ smarenna ca /
na ca paśyenna gāyecca na ca niṃdetkadācana
nānyocchiṣṭaṃ ca bhuṃjīta nānyaśeṣaṃ ca dhārayet /
avaiṣṇavānāṃ saṃbhāṣā vaṃdanādi vivarjayet
īśavaiṣṇavayorniṃdāṃ śṛṇuyānna kadācana /
karṇau pidhāya gaṃtavyaṃ śaktau daṃḍaṃ samācaret
āśritya cātakīṃ vṛttiṃ dehapātāvadhi dvija /
dvayasyārthaṃ bhāvayitvā stheyamityeva me matiḥ
saraḥ samudra nadyādīnvihāya cātako yathā /
tṛṣito mriyate vāpi yācate vā payodharam
evameva prayatnena sādhanāni viciṃtayet /
sveṣṭadevaḥsadāyācyogatistvaṃmebhaveriti
sveṣṭadeva tadīyānāṃ gurorapi viśeṣataḥ /
ānukūlye sadā stheyaṃ prātikūlyaṃ vivarjayet
sakṛtprapanno vakṣyāmi kalyāṇaguṇatāṃ tayoḥ /
viciṃtya viśvasedetau māmimāvuddhariṣyataḥ
saṃsārasāgarānnātha mitra putra gṛhā kulāt /
goptārau me yuvāmeva prapannabhayabhaṃjanau
yohaṃ mamāsti yatkiṃcidiha loke paratra ca /
tatsarvaṃ bhavatoradya caraṇeṣu samarcitam
ahamasmyaparādhānāmālayastyakta sādhanaḥ /
agatiśca tato nāthau bhavaṃtāveva me gatiḥ
tavāsmi rādhikākāṃta karmaṇā manasā girā /
kṛṣṇakāṃte tavaivāsmi yuvāmeva gatirmama
śaraṇaṃ vāṃ prapanno'smi karuṇānikarākarau /
prasādaṃ kuru taṃ dāsyaṃ mayi duṣṭe'parādhini
ityevaṃ japatā nityaṃ sthātavyaṃ padyapaṃcakam /
acirādeva taddāsyamicchatā munisattama
bāhyadharmā mayā hyete saṃkṣepeṇopavarṇitāḥ /
āṃtaraḥ paramo dharmaḥ prapannānāmathocyate
kṛṣṇapriyā sakhībhāvaṃ samāśritya prayatnataḥ /
tayoḥ sevāṃ prakurvīta divānaktamataṃdritaḥ
ukto maṃtrastadaṃgāni tathā tasyādhikāriṇaḥ /
taddharmāśca tathā tebhyaḥ phalaṃ maṃtrasya nārada
anutiṣṭha tvamapyetattayordāsyamavāpsyasi /
svādhikārakṣaye vipra saṃdeho nātra kaścana
sakṛnmātraprapannāya tavāsmīti ca yācate /
nijadāsyaṃ harirdadyānna me'trāsti vicāraṇā
atra te varṇayiṣyāmi rahasyaṃ paramādbhutam /
śrutapūrvaṃ mayā kṛṣṇātsākṣādbhagavataḥ param
eṣa te kathito dharma āṃtaro munisattama /
guhyādeṣa guhyatamo gopanīyaḥ prayatnataḥ
maṃtraratnamahaṃ pūrvaṃ japankailāsamūrddhani /
dhyāyannārāyaṇaṃ devamavasaṃ gahane vane
tatastu bhagavāṃstuṣṭaḥ prādurāsa mamāgrataḥ /
vriyatāṃ vara ityukte mayāpyudghāṭya locane
dṛṣṭo devaḥpriyā sārddhaṃ saṃsthito garuḍopari /
praṇipatyāvocamahaṃ varadaṃ kamalāpatim
yadrūpaṃ te kṛpāsiṃdho paramānaṃdadāyakam /
sarvānaṃdāśrayaṃ nityaṃ mūrtimatsarvato'dhikam
nirguṇaṃ niṣkriyaṃ śāṃtaṃ yadbrahmeti vidurbudhāḥ /
tadahaṃ draṣṭumicchāmi cakṣurbhyāṃ parameśvara
tato māmāha bhagavānprapannaṃ kamalāpatiḥ /
tadadya drakṣyase rūpaṃ yatte manasi kāṃkṣitam
yamunā paścime tīre gaccha vṛṃdāvanaṃ mama /
ityuktvāṃtardadhe devaḥ priyāsārddhaṃ jagatpatiḥ
ahamapyāgatastarhi yamunāyāstaṭaṃ śubham /
tatra kṛṣṇamapaśyaṃ ca sarvadeveśvareśvaram
gopaveṣadharaṃ kāṃtaṃ kiśoravayasānvitam /
priyāskaṃdhe suvinyasta vāmahastaṃ manoharam
hasaṃtaṃ hāsayataṃ tāṃ madhye gopīkadaṃbake /
snigdhameghasamābhāsaṃ kalyāṇaguṇamaṃdiram
prahasya ca tataḥ kṛṣṇo māmāhāmṛtabhāṣaṇaḥ /
ahaṃ te darśanaṃ yāto jñātvā rudra tavepsitam
yadadya me tvayā dṛṣṭamidaṃ rūpamalaukikam /
ghanībhūtāmalaprema saccidānaṃdavigraham
nīrūpaṃ nirguṇaṃ vyāpi kriyāhīnaṃ parātparam /
vadaṃtyupaniṣatsaṃghā idameva mamānagham
prakṛtyutthaguṇābhāvādanaṃtatvāttatheśvaram /
asiddhatvānmadguṇānāṃ nirguṇaṃ māṃ vadaṃti hi
adṛśyatvānmamaitasya rūpasya carmacakṣuṣā /
arūpaṃ māṃ vadaṃtyete vedāḥ sarve maheśvara
vyāpakatvāccidaṃśena brahmeti ca vidurbudhāḥ /
akartṛtvātprapaṃcasya niṣkriyaṃ māṃ vadaṃti hi
māyāguṇairyatomeṃ'śā kurvaṃti sarjanādikam /
na karomi svayaṃ kiṃcitsṛṣṭyādikamahaṃ śiva
ahamāsāṃ mahādeva gopīnāṃ premavihvalaḥ /
kriyāṃtaraṃ na jānāmi nātmānamapi nārada
viharāmyanayā nityamasyāḥ premavaśīkṛtaḥ /
imāṃ tu matpriyāṃ viddhi rādhikāṃ paradevatām
asyāśca paritaḥ paśya sakhyaḥ śatasahasraśaḥ /
nityāḥ sarvā imā rudra yathāhaṃ nityavigrahaḥ
gopā gāvo gopikāśca sadā vṛṃdāvanaṃ mama /
sarvametannityameva cidānaṃdarasātmakam
idamānaṃdakaṃdākhyaṃ viddhi vṛṃdāvanaṃ mama /
yasminpraveśamātreṇa na punaḥ saṃsṛtiṃ viśet
madvanaṃ prāpya yo mūḍhaḥ punaranyatra gacchati /
sa ātmahā bhavedeva satyaṃ satyaṃ mayoditam
vṛṃdāvanaṃ parityajya naiva gacchāmyahaṃ kvacit /
nivasāmyanayā sārddhamahamatraiva sarvadā
ityevaṃ sarvamākhyātaṃ yatte rudra hṛdi sthitam /
kathayasva mamedānīṃ kimanyacchrotumicchasi
tatastamabravaṃ devamahaṃ ca munisattama /
īdṛśastvaṃ kathaṃ labhyastamupāyaṃ vadasva me
tato māmāha bhagavānsādhu rudra tavoditam /
atiguhyatamaṃ hyetadgopanīyaṃ prayatnataḥ
sakṛdāvāṃ prapanno yastyaktopāya upāsate /
gopībhāvena deveśa sa māmeti na cetaraḥ
sakṛdāvāṃ prapanno vā matpriyāmekikāmuta /
sevatenanyabhāvena sa māmeti na saṃśayaḥ
yo māmeva prapannaśca matpriyāṃ na maheśvara /
na kadāpi sa cāpnoti māmevaṃ te mayoditam
sakṛdeva prapannoyastavāsmīti vadedapi /
sādhanena vināpyeva māmāpnoti na saṃśayaḥ
tasmātsarvaprayatnena matpriyāṃ śaraṇaṃ vrajet /
āśritya matpriyāṃ rudra māṃ vaśīkarttumarhasi
idaṃ rahasyaṃ paramaṃ mayā te parikīrtitam /
tvayāpyetanmahādeva gopanīyaṃ prayatnataḥ
tvamapyenāṃ samāśritya rādhikāṃ mama vallabhām /
japanme yugalaṃ maṃtraṃ sadā tiṣṭha madālaye
śiva uvāca-/
ityuktvā dakṣiṇe karṇe mama kṛṣṇo dayānidhiḥ /
upadiśya paraṃ maṃtraṃ saṃskārāṃśca vidhāya hi
sagaṇoṃ'tardadhe vipra tatraiva mama paśyataḥ /
ahamapyatra tiṣṭhāmi tadārabhya niraṃtaram
sarvametanmayā tubhyaṃ sāṃgameva prakīrttitam /
adhunā vada vipreṃdra kiṃ bhūyaḥ śrotumicchasi
iti śrīpadmapurāṇe pātālakhaṃḍe vṛṃdāvanamāhātmye dvyaśītitamo'dhyāyaḥ
Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0