Padma Purana · Chapter 5.22
sumatiruvāca/
atha sarvaṃ dinaṃ nītvā harismaraṇakīrtanaiḥ /
rātrau suṣvāpa gaṃgāyā rodhasyuruphalaprade
dadarśa svapnamadhye tu sa svātmānaṃ caturbhujam /
śaṃkhacakragadāpadmaśārṅgakodaṃḍadhāriṇam
nṛtyaṃtaṃ puruṣottamasya purataḥ śarvādi devaiḥ saha /
śrīmadbhiḥ svatanūyutairarigadāṃbūtthābjahetyādibhiḥ /
viṣvaksenavarairgaṇaiḥ sutanubhiḥ śrīśaṃsadopāsitaṃ /
dṛṣṭvā vismayamāpa lokaviṣayaṃ harṣaṃ tathātyadbhutam
dadataṃ manaso'bhīṣṭaṃ puruṣottamasaṃjñitam /
ātmānaṃ ca kṛpāpātramamanyata mahāmatiḥ
ityevaṃ svapnaviṣaye dadarśa nṛpasattamaḥ /
prātaḥ prabuddho viprāya jagāda svapnamīkṣitam
tacchrutvā vāḍavo dhīmānkathayāmāsa vismitaḥ /
rājaṃstvayāsau dṛṣṭo yaḥ puruṣottamasaṃjñitaḥ
dāsyate śaṃkhacakrādicihnitāṃ svatanuṃ hariḥ /
iti śrutvā tu tadvākyaṃ ratnagrīvo mahāmanāḥ
dāpayāmāsa dānāni dīnānāṃ mānasocitam /
snātvā gaṃgābdhisaṃyoge tarpayitvā pitṝnsurān
gāyanhariguṇagrāmaṃ pratyaikṣata ca darśanam /
tato madhyāhnasamaye dividuṃdubhayo muhuḥ
jaghnuḥ surakarāghāta bahuśabdasuśabditāḥ /
akasmātpuṣpavṛṣṭiśca babhūva nṛpamastake
dhanyosi nṛpavaryastvaṃ nīlaṃ paśyākṣigocaram
śṛṇotīti yadā vākyaṃ nṛpo devapraṇoditam /
tadā sa sūryakoṭīnāmadhikāṃti dharodbhutaḥ
rājño'kṣigocaro jāto nīlanāmā mahāgiriḥ /
rājataiḥ kānakaiḥ śṛṃgaiḥ samaṃtātparirājitaḥ
kimagniḥ prajvalatyeṣa dvitīyaḥ kimu bhāskaraḥ /
kimayaṃ vaidyutaḥ puṃjo hyakasmātsthirakāṃtidhṛk
tāpasa brāhmaṇo dṛṣṭvā nīlaprasthaṃ suśobhitam /
rājñe nivedayāmāsa eṣa puṇyo mahāgiriḥ
tacchrutvā nṛpatiśreṣṭhaḥ śirasā praṇanāma ha /
dhanyo'smi kṛtakṛtyo'smi nīlo me dṛṣṭigocaraḥ
amātyo rājapatnī ca karambastaṃtuvāyakaḥ /
nīladarśanasaṃhṛṣṭā babhūvuḥ puruṣarṣabha
paṃcaite vijaye kāle nīlaparvatamāruhan /
mahāduṃdubhinirghoṣāñcchṛṇvanto hyamaraiḥ kṛtān
tasyoparitane śṛṃge citrapādaparājite /
dadarśa hāṭakābaddhaṃ devālayamanuttamam
brahmāgatya sadā pūjāṃ karoti parameṣṭhinaḥ /
naivedyaṃ kurute yatra harisaṃtoṣakārakam
dṛṣṭvātha tatra vimalaṃ devāyatanamuttamam /
praviveśa parīvāraiḥ paṃcabhiḥ saha saṃvṛtaḥ
tatra dṛṣṭvā jātarūpe mahāmaṇivicitrite /
siṃhāsane virājaṃtaṃ caturbhujamanoharam
caṃḍa pracaṃḍa vijaya jayādibhirupāsitam /
praṇanāma sapatnīko rājā sevakasaṃyutaḥ
praṇamya paramātmānaṃ mahārājaḥ surottamam /
snāpayāmāsa vidhivadvedoktaiḥ snānamaṃtrakaiḥ
arghyapādyādikaṃ cakre prītena manasā nṛpaḥ /
caṃdanena vilipyainaṃ suvastre vinivedya ca
dhūpamārārtikaṃ kṛtvā sarvasvādumanoharam /
naivedyaṃ bhagavanmūrtyai nyavedayadatho nṛpaḥ
praṇamya ca stutiṃ cakre tāpasabrāhmaṇena ca /
yathāmatiguṇagrāmaguṃphitastotrasaṃcayaiḥ
rājovāca/
ekastvaṃ puruṣaḥ sākṣādbhagavānprakṛteḥ paraḥ /
kāryakāraṇato bhinno mahattattvādipūjitaḥ
tvannābhikamalājjajñe brahmā sṛṣṭivicakṣaṇaḥ /
tathā saṃhārakartā ca rudrastvannetrasaṃbhavaḥ
tvayājñaptaḥ karotyasya viśvasya pariceṣṭitam /
tvatto jātaṃ purāṇādyajjagatsthāsnu cariṣṇu ca
cetanāśaktimāviśya tvamenaṃ cetayasyaho /
tava janma tu nāstyeva nāṃtastava jagatpate /
vṛddhikṣayaparīṇāmāstvayi saṃtyeva no vibho
tathāpi bhaktarakṣārthaṃ dharmasthāpanahetave /
karoṣi janmakarmāṇi hyanurūpaguṇāni ca
tvayā mātsyaṃ vapurdhṛtvā śaṃkhastu nihatosuraḥ /
vedāḥ surakṣitā brahmanmahāpuruṣapūrvaja
śeṣo na vetti mahi te bhāratyapi maheśvarī /
kimutānye mahāviṣṇo mādṛśāstu kubuddhayaḥ
manasā tvāṃ na cāpnoti vāgiyaṃ parameśvarī /
tasmādahaṃ kathaṃ tvāṃ vai stotuṃ syāmīśvaraḥ prabho
iti stutvā sa śirasā praṇāmamakaronmuhuḥ /
gadgadasvarasaṃyukto romaharṣāṃkitāṃgakaḥ
iti stutyā prahṛṣṭātmā bhagavānpuruṣottamaḥ /
uvāca vacanaṃ satyaṃ rājānaṃ prati sārthakam
śrībhagavānuvāca/
tava stutyā praharṣo'bhūnmama rājanmahāmate /
jānīhi tvaṃ mahārāja māṃ ca prakṛtitaḥ param
naivedyabhakṣaṇaṃ tvaṃ hi śīghraṃ kuru manoharam /
caturbhujatvamāptaḥ sangaṃtāsi paramaṃ padam
tvatkṛtstutiratnena yo māṃ stoṣyati mānavaḥ /
tasyāpi darśanaṃ dāsye bhuktimuktivarapradam
ityevaṃ vacanaṃ rājā śrutvā bhagavatoditam /
naivedyabhakṣaṇaṃ cakre caturbhiḥ saha sevakaiḥ
tato vimānaṃ saṃprāptaṃ kiṃkiṇījālamaṃḍitam /
apsarovṛṃdasaṃsevyaṃ sarvabhogasamanvitam
puruṣottamasaṃjñaṃ ca paśyanrājā sa dhārmikaḥ /
vavaṃde caraṇau tasya kṛpāpātrakṛtātmakaḥ
tadājñayā vimāne sa āruhya mahilāyutaḥ /
jagāma paśyatastasya divi vaikuṃṭhamadbhutam
maṃtrī dharmaparo rājñaḥ sarvadharmaviduttamaḥ /
yayau sākaṃ vimānena lalanāvṛndasevitaḥ
tāpasabrāhmaṇastatra sarvatīrthāvagāhakaḥ /
caturbhujatvaṃ saṃprāpto yayau devairvimānibhiḥ
karaṃbo'pi mahārāja gānapuṇyena darśanam /
prāpto yayau surāvāsaṃ sarvadevādidurllabham
sarve pracalitā viṣṇulokaṃ paramamadbhutam /
caturbhujāḥ śaṃkhacakragadāpāthojadhāriṇaḥ
sarve meghaśriyaḥ śuddhā lasadaṃbhojapāṇayaḥ /
hārakeyūrakaṭakairbhūṣitāṃgā yayurdivam
tadvimānāvalīrdṛṣṭvā lokaiḥ prakṛtibhistadā /
duṃdubhīnāṃ tu nirghoṣastaiḥ kṛtaḥ karṇagocaraḥ
tadaiko brāhmaṇo hyāsīdviṣṇupādābjavallabhaḥ /
gatastadvirahākṛṣṭacetā jātaścaturbhujaḥ
taccitraṃ vīkṣya lokāste praśaṃsaṃto mahodayam /
gaṃgāsāgarasaṃyoge snātvā'gustaṃ puraṃ prati
aho bhāgyaṃ bhūmipate ratnagrīvasya sanmateḥ /
jagāmānena dehena tadviṣṇoḥ paramaṃ padam
rājannasau nīlagiriḥ puruṣottamasatkṛtaḥ /
yaṃ vīkṣyaiva vrajaṃtyaddhā vaikuṃṭhaṃ paramāyanam
etannīlasya māhātmyaṃ yaḥ śṛṇoti sa bhāgyavān /
yaḥ śrāvayati lokānvai tau gacchetāṃ paraṃ padam
etacchrutvā tu duḥsvapno naśyati smṛtimātrataḥ /
prāṃte saṃsāranistāraṃ dadāti puruṣottamaḥ
yo'sau nīlādhivāsī ca sa rāmaḥ puruṣottamaḥ /
sītāsākṣānmahālakṣmīḥ sarvakāraṇakāraṇam
hayamedhaṃ caritvā sa lokānvai pāvayiṣyati /
yannāmabrahmahatyāyāḥ prāyaścitte pradiśyate
idānīṃ tvaddhayaḥ prāpto nīleparvatasattame /
puruṣottamadevaṃ tvaṃ namaskuru mahāmate
tatra niṣpāpino bhūtvā yāsyāmaḥ paramaṃ padam /
yasya prasādādbahavo nistīrṇā bhavasāgarāt
evaṃ pravadatastasya prāpto'śvo nīlaparvatam /
vāyuvegena pṛthivīṃ kurvansaṃkṣuṇṇamaṃḍalām
tadā rājāpi tatpṛṣṭhacārī nīlābhidhaṃ girim /
prāpto gaṃgābdhisaṃyoge snātvāgātpuruṣottamam
stutvā natvā ca deveśaṃ surāsuranamaskṛtam /
jātaṃ kṛtārthamātmānamamanyata sa śatruhā
iti śrīpadmapurāṇe pātālakhaṃḍe śeṣavātsyāyanasaṃvāde rāmāśvamedhe nīlagirimahimavarṇanaṃnāma dvāviṃśo'dhyāyaḥ
Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0