Padma Purana · Chapter 1.77
vaiśaṃpāyana uvāca-
prabhavatyayamākāśe nityaṃ dvijavara prabho/
ko'yaṃ ko vā prabhāvosya kutra jāto ghṛṇīśvaraḥ
kiṃ karoti hi kāryaṃ vai yato raśmimayo bhṛśam/
devairmunivaraissiddhaiścāraṇairdaityarākṣasaiḥ
nikhilairmānuṣaiḥ pūjyaḥ sadaiva brāhmaṇādibhiḥ/
vyāsa uvāca-/
paramaṃ brahmaṇastejo brahmadehādvinissṛtam
sākṣādbrahmamayaṃ viddhi dharmakāmārthamokṣadam/
mayūkhairnirmalaiḥ kūṭamaticaṃḍaṃ suduḥsaham
dṛṣṭvā pradudruvurlokāḥ karaiścaṃḍaiḥ prapīḍitāḥ/
tataśca sāgarāḥ sarve varanadyo nadādayaḥ
śuṣyaṃti jaṃtavastatra mriyaṃte cāturā janāḥ/
atha śakrādayo devā brahmāṇaṃ samupāgatāḥ
imamarthaṃ tadā procurdevāṃśca vidhirabravīt/
ādirbrahmatanordevāḥ sattvago janakaḥ prabhuḥ
ayaṃ rajomayaḥ sākṣātsudhāṃśustanumadhyagaḥ/
etābhyāṃ pālitā lokāstrailokye sacarācarāḥ
divyopapādakā devā ye vātraiva jarāyujāḥ/
aṃḍajāḥ svedajāścaiva ye vātraivodbhijjādayaḥ
sūryasyāsya prabhāvaṃ tu vaktumeva na śaknumaḥ/
anena rakṣitā lokā janitāḥ pālitā dhruvam
asyaiva sadṛśo nāsti sarveṣāṃ parirakṣaṇāt/
yaṃ ca dṛṣṭvāpyuṣaḥkāle pāparāśiḥ pralīyate
tamārādhya janā mokṣaṃ sādhayaṃti dvijātayaḥ/
saṃdhyopāsanakāle tu viprā brahmavidaḥ kila
udbāhavo bhavaṃtyeva te ca devaprapūjitāḥ/
asyaiva maṃḍalasthāṃ ca devīṃ saṃdhyāsvarūpiṇīṃ
samupāsya dvijāssarve labhaṃte svargamokṣakau/
dharāyāṃ patitocchiṣṭāḥ pūtāste cāsya raśmibhiḥ
saṃdhyopāsanamātreṇa kalmaṣātpūtatāṃ vrajet/
dṛṣṭvā cāṃḍālakaṃ goghnaṃ patitaṃ kuṣṭhasaṃgatam
mahāpātakasaṃkīrṇamupapātakasaṃvṛtam/
paśyaṃti ye narāssūraṃ te pūtā gurukilbiṣāt
asyopāsanamātreṇa sarvarogātpramucyate/
nāṃdhatvaṃ na ca dāridryaṃ duḥkhaṃ na ca śocyatām
labhate ca ihāmutra samupāsya virocanam/
adṛṣṭā naiva lokaiśca devā hariharādayaḥ
dhyānarūpapragamyāste dṛṣṭo devo hyayaṃ smṛtaḥ/
devā ūcuḥ/
astu prasādanārādhyaścāstūpāsanapūjanam
asyaiva darśanaṃ brahmanpralayānalasaṃmitam/
sarve narādayassatvā mṛtāvasthāṃ gatā bhuvi
asya tejaḥprabhāveṇa praṇaṣṭāssāgarādayaḥ/
na samarthā vayaṃ soḍhuṃ kathamanye pṛthagjanāḥ
tasmāttavaprasādācca pūjayāmo yathā ravim/
yajaṃti ca narā bhaktyā tadupāyo vidhīyatām
devānāṃ vacanaṃ śrutvā gato brahmakhageśvaram/
gatvā stotuṃ samārebhe sarvalokahitāya vai
devatvaṃ sarvalokasya cakṣurbhūto nirāmayaḥ/
brahmarūpadharaḥ sākṣādduṣprekṣyaḥ pralayānalaḥ
sarvadevasthitastvaṃ hi sadā vāyusakhastanau/
annādipācanaṃ tvatto jīvanaṃ ca bhaveddhruvam
utpattipralayau deva tvameko bhuvaneśvaraḥ/
tvadṛte sarvalokānāṃ dinaikaṃ nāsti jīvanam
prabhustvaṃ sarvalokānāṃ trātā goptā pitā prasūḥ/
carācarāṇāṃ sarveṣāṃ tvatprasādāddhṛtaṃ jagat
deveṣu tvatsamo nāsti bhagavaṃstvakhileṣu ca/
sarvatra te'sti sadbhāvastvayaiva dhāritaṃ jagat
rūpagaṃdhādikārī tvaṃ rasānāṃ svādutā tvayā/
evaṃ viśveśvaraḥ sūro nikhilasthitikārakaḥ
tīrthānāṃ puṇyakṣetrāṇāṃ makhānāṃ jagataḥ prabho/
tvamekaḥ prayato hetussarvasākṣī guṇākaraḥ
sarvajñaḥ sarvakartā ca hartā pātā sadotsukaḥ/
dhvāṃtapaṃkāmayaghnaśca dāridryaduḥkhanāśanaḥ
pretyeha ca paro baṃdhuḥ sarvajñaḥ sarvalocanaḥ/
tvadṛte sarvalokānāmupakārī na vidyate
āditya uvāca-/
pitāmaha mahāprājña viśveṃdra viśvabhāvaka/
brūhi śīghraṃ paraṃ yatte kariṣyāmi mataṃ vidhe
brahmovāca-/
mayūkhastvaticaṃḍaśca lokānāmatiduḥsahaḥ/
yathaiva mṛdutāmeti tathā kuru sureśvara
āditya uvāca-/
kiraṇāḥ koṭikoṭirme lokanāśakarāḥ parāḥ/
na cābhīṣṭakarā loke prayogācchindhi tānprabho
tato viriṃcinā tūrṇaṃ ravivākyavaśāddhruvaṃ/
āhūya viśvakarmāṇaṃ kṛtvā vajramayīṃ bhrami
ciccheda ca raverbhānūnpralayānalasannibhān/
taireva racitaṃ tatra viṣṇoścakraṃ sudarśanam
amoghaṃ yamadaṃḍaṃ ca śūlaṃ paśupatestathā/
kālasya ca paraḥ khaḍgaśśaktirgurupramodinī
caṃḍikāyāḥ paraṃ śastraṃ vicitraṃ śūlakaṃ tathā/
cakre brahmājñayā śīghraṃ tenaiva viśvakarmaṇā
sahasrakiraṇaṃ śiṣṭamanyaccaiva praśātitam/
ajanopāyabhāvena punaśca kaśyapānmune
aditergarbhasaṃjāta āditya iti vai smṛtaḥ/
ayaṃ carati viśvāṃte meruśṛṃgaṃ bhramatyapi
sadordhvaṃ dinarātraṃ ca dharaṇyā lakṣayojane/
grahāścaṃdrādayastatra caraṃti vidhinoditāḥ
sūraḥ saṃcarate māsāndvādaśadvādaśātmakaḥ/
saṃkramādasya saṃkrāṃtiḥ sarvaireva pratīyate
tāsu yadvā phalaṃ brūmo lokānāṃ nikhilaṃ mune/
dhanurmithunamīneṣu kanyāyāṃ ṣaḍaśītayaḥ
vṛṣavṛścikakuṃbheṣu siṃhe viṣṇupadī smṛtā/
tarpaṇaṃ cākṣayaṃ viddhi dānaṃ devārcanaṃ tathā
ṣaḍaśītisahasrāṇi ṣaḍaśītau phalaṃ bhavet/
viṣṇupadyāṃ tu lakṣaṃ tu ayane koṭikoṭakaṃ
viṣṇupadyāṃ tu yaddānamakṣayaṃ parikīrtitaṃ/
dāturvadāmi sānnidhyaṃ sadā janmanijanmani
śīte tūlapaṭīdānānna duḥkhaṃ jāyate tanau/
tulādāne talpadāne dvayorevākṣayaṃ phalaṃ
sarvopakaraṇāṃ śayyāṃ yo dadāti vimatsaraḥ/
varṇamukhyāya viprāya sa rājapadavīṃ labhet
tathaivāgniṃ jalaṃ datvā nadītīre pathiprage/
datvā ca tailatāṃbūlamūrvyā adhipatirbhavet५०
satyabhāvāddvijaṃ natvā dhanī cākṣayatāṃ vrajet/
māghe māsyasite pakṣe paṃcadaśyāmaharmukhe
pitṝṃstilajalaireva tarpayitvākṣayo divi/
sulakṣaṇāṃ ca gāṃ datvā hemaśṛṃgāṃ maṇiprabhām
raupyakhurapradeśāṃ ca tathā kāṃsyasudohanām/
etāṃ datvā dvijāgryāya sārvabhaumo bhavennṛpaḥ
datvānnābharaṇaṃ rājā maṃḍaleśo dhanīśvaraḥ/
tiladhenuṃ tu yo dadyātsarvopaskaraṇānvitām
saptajanmārjitātpāpānmukto nāke'kṣayo bhavet/
bhojyānnaṃ brāhmaṇe datvā akṣayaṃ svargamaśnute
dhānyaṃ vastraṃ tathā bhṛtyaṃ gṛhapīṭhādikaṃ ca yat/
yo dadāti dvijāgryāya taṃ ca lakṣmīrna muṃcati
yatkiṃciddīyate dānaṃ svalpaṃ vā yadi vā bahu/
akṣayaṃ paralokeṣu yugādyāsu tathaiva ca
yadvā devārcanaṃ stotraṃ dharmākhyānapratiśravaḥ/
punāti sarvapāpebhyo divi pūjyo bhavatyasau
tṛtīyā māghamāsasya sitā manvaṃtarā smṛtā/
tasyāṃ yaddīyate dānaṃ sarvamakṣayamucyate
dhanaṃ bhogyaṃ tathā rājyaṃ nākaṃ kalpāṃtarasthitam/
tasmāddānaṃ satāṃ pūjā pretyānaṃtaphalapradā
manvaṃtarā tu māghe syātsaptamī yā śitītarā/
tithiḥ puṇyatamā proktā purāṇairabhirakṣitā
māghamāse site pakṣe saptamī koṭibhāskarā/
tāmupoṣya naraḥ puṇyāṃ mucyate nātra saṃśayaḥ
sūryagrahaṇatulyā hi śuklā māghasya saptamī/
aruṇodayavelāyāṃ tasyāṃ snānaṃ mahāphalam
yacca tatra kṛtaṃ pāpaṃ mayā saptasu janmasu/
tanme rogaṃ ca śokaṃ ca bhāskarī haṃtu saptamī
jananī sarvabhūtānāṃ saptamī saptasaptike/
saptamyāmudite devi namaste ravimaṃḍale
arkapatraṃ yavāḥ puṣpaṃ sugaṃdhaṃ badarīphalam/
tatpatre tāmrapātre vā yuktamānīya taṇḍulam
yajñasūtraṃ sasiṃdūraṃ datvā cārghaṃ suśobhanam/
sarvapāpaṃ kṣayaṃ yāti saptajanmakṛtaṃ ca yat
narakaiḥ pīḍyate tāvadrogaiḥ pāpaiśca duḥkhadaiḥ/
haviṣyaṃ bhojayedannaṃ śuddhamātapataṃḍulaiḥ
varjayecca śilāghṛṣṭaṃ śṛṃgaberaṃ tu śākakam/
koradūṣakapatraṃ ca raṃbhācchāgīghṛtaṃ tathā
keśakīṭādikaṃ varjyamuṣṇodasnānameva ca/
alpabījādikaṃ sarvaṃ vrate sūrasya varjayet
anyacca nācarettatra dharmaciṃtāṃ vinā vratī/
sauravrataṃ mahāpuṇyaṃ purāṇairabhinaṃditam
varṣakoṭisahasrāṇi varṣakoṭiśatāni ca/
ādityasya samaṃ bhogyaṃ labhate divi śāśvatam
evaṃ svargakṣayādeva rājā bhūmau mahādhanī/
martyaloke purābhyāsātkaroti bhāskaravratam
tathā svayaṃ sukhaṃ bhogyaṃ labhate divi śāśvatam/
ārogyaṃ saṃpadaṃ janmī bhāskarasya prasādataḥ
ravivāre bhavedyā ca saptamī māghaśuklake/
mahājayeti vikhyātā anyatra vijayā smṛtā
vijayā koṭilakṣaṃ syādanaṃtaṃ syānmahājayā/
tatraikena vratenaiva mucyate janmabaṃdhanāt
aśvaratnaṃ suvarṇaṃ ca raktavastraṃ ca dhānyakam/
dadāti bhāskara prītyā svarga martyapatiḥ kramāt
eṣāṃ bhedaṃ pravakṣyami śṛṇu vipra yathārthavat/
uttamābharaṇairyuktaṃ sadvāhaṃ yo dadāti ha
samudraissaptabhirjuṣṭāṃ bhūmimetyārivarjitām/
labhedbhavāṃtare martyamekenaikādhipo bhavet
aśvahīnaṃ ca patrāṃgaṃ vṛṣabhairvāpyalaṃkṛtam/
hemamāṣaṃ dvimāṣaṃ vā dakṣiṇā vihitā budhaiḥ
ratnabhāṃḍaṃ mahārthaṃ ca haimaireva kṛtaṃ ca yat/
svarṇaṃ vā kevalaṃ datvā triviṣṭapadhaneśvaraḥ
raktavastraṃ ca dhānyaṃ ca śaktito yaḥ prayacchati/
svargorvyorīśatāmeti na taṃ lakṣmīrvimuṃcati
arogī suprasannātmā dasyujetā pratāpavān/
yāvatprabhāsate bhānustāvatpūjyatamo hi saḥ
māghādau dvādaśīṃmāyāṃ saptamīṃ kārayetsa tu/
ihābhīṣṭaphalaṃ bhuktvā suraiścaiva prapūjyate
arkāṅgasaptamī vrataṃ kṛtvā ca vidhivadbudhaḥ/
pāpātpūta ihābhīṣṭaṃ saṃprāpya muktimāpnuyāt
lakṣaṇaṃ ca pravakṣyāmi māsi māsi ca yo vidhiḥ/
vratasyāsya prasādācca surāṇāmarcito divi
śuklapakṣe ravidine pravṛtte cottarāyaṇe/
puṃnāmadheyanakṣatre gṛhṇīyātsaptamīvratam
hasto maitraṃ tathā puṣyaḥ śravo mṛga punarvasu/
puṃnāmadheya nakṣatrāṇyetānyāhurmanīṣiṇaḥ
paṃcamyāmekabhaktaṃ tu ṣaṣṭhyāṃ naktaṃ prakīrtitam/
saptamyāmupavāsaṃ ca aṣṭamyāṃ pāraṇaṃ bhavet
arkāgraṃ śucigomayaṃ sumaricaṃ toyaṃ phalaṃ cāśnute /
mūlaṃ naktamupoṣaṇaṃ ca vidhivatkṛtvaikabhaktaṃ tathā/
kṣīraṃ vāpyaśanaṃ ghṛtāktamiti ca proktāḥ krameṇāmunā/
kṛtvā vāsarasaptamīṃ dinakṛtaḥ prāpnotyabhīṣṭaṃ phalaṃ
arkāgraṃ grāmātpūrvottaradiggatārkaviṭapasya śākhāgrasthitaṃ/
viśiṣṭaṃ sūkṣmapatradvayaṃ satoyaṃ dantairaspṛṣṭaṃ pātavyaṃ/
śucigomayaṃ bhūmāvapatitaṃ madyāṅguṣṭhābhyāṃ palamātraṃ dantairaspṛṣṭaṃ satoyaṃ pātavyam/
sumaricamavraṇamapurātanaṃ sthūlamavaśuṣkamekaṃ dantairaspṛṣṭaṃ satoyaṃ pātavyam/
toyaṃ brahmapitraṅgulīmūlaprasaraṃ pātavyamphalaṃ kharjūranārikelānāmanyatamaṃ daṃtairaspṛṣṭaṃ pātavyaṃ ghṛtāktamiti cāhāraṃ mayūraḍiṃbhaparimāṇaṃ/
ghṛtamapi tatparimāṇam
ātmano dviguṇāṃ chāyāṃ yadā kurvīta bhāskaraḥ/
tadā naktaṃ vijānīyānna naktaṃ niśibhojanaṃ
prathamaṃ pūjayeddevaṃ phalapuṣpādimaṃtrakaiḥ/
annadānaṃ tataḥ kuryādvidhyuktaparimāṇakaṃ
tato dhyānam-/
sarvalakṣaṇasaṃpūrṇaṃ sarvābharaṇabhūṣitaṃ/
dvibhujaṃ raktavarṇaṃ ca raktapaṃkajadhṛtkaraṃ
tejobiṃbaṃ bahujalamadhyasthaṃ saparicchadaṃ/
padmāsanagataṃ devaṃ raktagaṃdhānulepanaṃ
ādityaṃ ciṃtayeddevaṃ pūjākāle viśeṣataḥ/
atha maṃtraścāyaṃ-/
bhāskarāya vidmahe sahasraraśmaye dhīmahi tannaḥ sūryaḥ pracodayāt
japya eṣa paraḥ proktaḥsaptamyāṃ vijayāvahaḥ/
karavīraiḥ karaṃjaiśca raktakuṃkumasannibhaiḥ
paścācca pāraṇā kāryā tathāṣṭamyāṃ viśeṣataḥ/
aṣṭamyāmeva kartavyaṃ navamyāṃ naiva pāraṇaṃ
vrate phalaṃ na cāpnoti navamyāṃ pāraṇe kṛte/
pāraṇaṃ tvaparāhṇe tu kaṭutiktāmlavarjitaṃ
taṃḍulaṃ śodhayedyatnāttṛṇabījādikaṃ tyajet/
mudga māṣa tilādīni ghṛtaṃ ca parivarjayet१००
brāhmaṇānbhojayedbhaktyā śaktaḥ kṣīrādihavyakaiḥ/
yathāśaktyannapānaiśca vyaṃjanaiśca nirāmiṣaiḥ
viprāya dakṣiṇāṃ dadyādvibhajya cānurūpataḥ/
imāmanaṃtaphaladāṃ yaḥ kuryātsaptamīṃ naraḥ
sarvapāpapraśamanīṃ dhanaputravivardhanīm/
māsi māsi dvijaśreṣṭha vrataṃ kṛtvārkatuṣṭaye
yaḥ kuryātpāraṇaṃ bhaktyā sūryalokaṃ sa gacchati/
kalpakoṭiṃ vasetsvarge tato yāti parāṃ gatiṃ
idameva paraṃ guhyaṃ bhāṣitaṃ śaṃbhunā purā/
śravaṇātsatataṃ tasya vratasya paripālanāt/
śrāvayedvāpi lokasya phalaṃ tulyaṃ prakīrtitaṃ
iti śrīpādmapurāṇe prathame sṛṣṭikhaṃḍe arkāṅgasaptamīvrataṃnāma/
saptasaptatitamo'dhyāyaḥ
Original text: padmapurāṇam · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0