Language

ENहिગુ
Scripture Library

Nyaya Sutras · Chapter 1.1

1.1.1

pramāṇa-prameya-saṃśaya-prayojana-dṛṣṭānta-siddhāntāvayava-tarka-nirṇaya-vāda-jalpa-vitaṇḍāhetvābhāsa-cchala-jāti-nigrahasthānānāmtattvajñānāt niḥśreyasādhigamaḥ
{padārthoddeśasūtram}

1.1.2

duḥkhajanmapravṛttidoṣamithyājñānānām uttarottarāpāye tadanantarā pāyāt apavargaḥ
{padārthoddeśasūtram}
[pramāṇaprakaraṇam]

1.1.3

pratyakṣānumānopamānaśabdāḥ pramāṇāni
{pramāṇa-uddeśa-sūtram}

1.1.4

indriyārthasannikarṣotpannam jñānam avyapadeśyam avyabhicāri vyavasāyātmakam pratyakṣam
{pratyakṣalakṣaṇam}

1.1.5

atha tatpūrvakaṃ trividham anumānaṃ pūrvavat śeṣavat sāmānyatodṛṣṭaṃ ca
{anumānalakṣaṇam}

1.1.6

prasiddhasādharmyāt sādhyasādhanam upamānam
{upamānalakṣaṇam}

1.1.7

āptopadeśaḥ śabdaḥ
{śabdalakṣaṇam}

1.1.8

saḥ dvividhaḥ dṛṣṭādṛṣṭārthatvāt
{śabdabhedaḥ}
[prameyaprakaraṇam]

1.1.9

ātmaśarīrendriyārthabuddhimanaḥpravṛttidoṣapretyabhāvaphaladuḥkhāpavargāḥ tu prameyam
{prameya-uddeśa-sūtram}

1.1.10

icchādveṣaprayatnasukhaduḥkhajñānāni ātmanaḥ liṅgam iti
{ātmalakṣaṇam}

1.1.11

ceṣṭendriyārthāśrayaḥ śarīram
{śarīralakṣaṇam}

1.1.12

ghrāṇarasanacakṣustvakśrotrāṇi indriyāṇi bhūtebhyaḥ
{indriyalakṣaṇam}

1.1.13

pṛthivī āpaḥ tejaḥ vāyuḥ ākāśam iti bhūtāni
{bhūtalakṣaṇam}

1.1.14

gandharasarūpasparśaśabdāḥ pṛthivyādiguṇāḥ tadarthāḥ
{artha(viṣaya)lakṣaṇam}

1.1.15

buddhiḥ upalabdhiḥ jñānam iti anarthāntaram
{buddhilakṣaṇam}

1.1.16

yugapat jñānānutpattiḥ manasaḥ liṅgam
{manolakṣaṇam}

1.1.17

pravṛttiḥ vāgbuddhiśarīrārambhaḥ
{pravṛttilakṣaṇam}

1.1.18

pravarttanālakṣaṇāḥ doṣāḥ
{doṣalakṣaṇam}

1.1.19

punarutpattiḥ pretyabhāvaḥ
{pretyabhāvalakṣaṇam}

1.1.20

pravṛttidoṣajanitaḥ arthaḥ phalam
{phalalakṣaṇam}

1.1.21

bādhanālakṣaṇam duḥkham
{duḥkhalakṣaṇam}

1.1.22

tadatyantavimokṣaḥ apavargaḥ
{apavargalakṣaṇam}
[nyāyapūrvāṅgalakṣaṇaprakaraṇam]

1.1.23

samānānekadharmopapatteḥ vipratipatteḥ upalabdhyanupalabdhyavyavasthātaḥ ca viśeṣāpekṣaḥ vimarśaḥ saṃśayaḥ
{saṃśayalakṣaṇam}

1.1.24

yam artham adhikṛtya pravartate tat prayojanam
{prayojanalakṣaṇam}

1.1.25

laukikaparīkṣakāṇāṃ yasmin arthe buddhisāmyam saḥ dṛṣṭāntaḥ
{dṛṣṭāntalakṣaṇam}
[nyāyāśrayasiddhāntalakṣaṇaprakaraṇam]

1.1.26

tantrādhikaraṇābhyupagamasaṃsthitiḥ siddhāntaḥ
{abhyupagamasiddhāntalakṣaṇam}

1.1.27

saḥ caturvidhaḥ sarvatantrapratitantrādhikaraṇābhyupagamasaṃsthityarthāntarabhāvāt
{tantrabheda-uddeśasūtram}

1.1.28

sarvatantrāviruddhaḥ tantre adhikṛtaḥ arthaḥ sarvatantrasiddhāntaḥ
{sarvatantrasiddhānta-lakṣaṇam}

1.1.29

samānatantrasiddhaḥ paratantrāsiddhaḥ pratitantrasiddhāntaḥ
{pratitantrasiddhānta-lakṣaṇam}

1.1.30

yatsiddhau anyaprakaraṇasiddhiḥ saḥ adhikaraṇasiddhāntaḥ
{adhikaraṇasiddhānta-lakṣaṇam}

1.1.31

aparīkṣitābhyupagamāt tadviśeṣaparīkṣaṇam abhyupagamasiddhāntaḥ
{abhyupagamasiddhānta-lakṣaṇam}
[nyāyaprakaraṇam]

1.1.32

pratijñāhetūdāharaṇopanayanigamanāni avayavāḥ
{avayava-uddeśasūtram}

1.1.33

sādhyanirdeśaḥ pratijñā
{pratijñā-lakṣaṇam}

1.1.34

udāharaṇasādharmyāt sādhyasādhanaṃ hetuḥ
{hetu-lakṣaṇam}

1.1.35

tathā vaidharmyāt
{hetu-lakṣaṇam}

1.1.36

sādhyasādharmyāt taddharmabhāvī dṛṣṭāntaḥ udāharaṇam
{udāharaṇa-lakṣaṇam}

1.1.37

tadviparyayāt vā viparītam
{udāharaṇa-lakṣaṇam}

1.1.38

udāharaṇāpekṣaḥ tathā iti upasaṃhāraḥ na tathā iti vā sādhyasya upanayaḥ
{upanaya-lakṣaṇam}

1.1.39

hetvapadeśāt pratijñāyāḥ punarvacanam nigamanam
{nigamana-lakṣaṇam}
[nyāyottarāṅgaprakaraṇam]

1.1.40

avijñātatatve arthe kāraṇopapattitaḥ tattvajñānārtham uhaḥ tarkaḥ
{tarka-lakṣaṇam}

1.1.41

vimṛśya pakṣapratipakṣābhyām arthāvadhāraṇam nirṇayaḥ
{nirṇaya-lakṣaṇam}
(iti nyāyasūtre prathamādhyāyasya prathamam āhnikam)
(atha dvitīyam āhnikam)
[kathālakṣaṇaprakaraṇam]

Original text: Nyāyasūtra · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc