Narada Purana · Chapter 2.33
iti śrībṛhannāradīyapurāṇottarabhāge mohinīcarite saṃdhyāvalīkathanaṃ nāma dvātriṃśattamo 'dhyāyaḥ
vasiṣṭha uvāca
saṃdhyāvalī tataḥ pādau bhartuḥ saṃgṛhya bhūpate /
uvāca vacanaṃ devī dharmāṃ gadavināśanam
bahudhāpyanuśiṣṭeyaṃ mayā bhūpa yathā tvayā /
mohinyā moharūpāyā nānyatsaṃrocate 'dhunā
bhojanaṃ vāsare viṣṇorvadhaṃ vā tanayasya vai /
dharmatyāgādvaraṃ nātha putrasya vinipātanam
yādṛśī hi jananyāstu pīḍā bhavati bhūpate /
putrasyotpādane tīvrātādṛśī na bhavetpituḥ
garbhasaṃdhāraṇe rājan khedaḥ sneho 'dhiko yathā /
māturbhavati bhūpāla tathā nahi bhavetpituḥ
bījanirvāṣakaḥ proktaḥ pitā rājendra bhūtale /
jananī dhāriṇī kliṣṭā varddhane pālane 'dhikā
pituḥ śataguṇaḥ sneho mātuḥ putre pravartate /
snehādhikyaṃ tu saṃprekṣya mātaraṃ mahatīṃ viduḥ
sāhaṃ jātā gatasnehā paralokajigīṣayā /
putrasya nṛpaśārdūla satyavākyasya pālanāt
vyāpādaya sutaṃ bhūpa snehaṃ tyaktvā sudūrataḥ /
mā satyalaṅghanaṃ kārṣīḥ śāpito 'si mayātmanā
nikaṣeṣu hyaṣīkeśo bhaviṣyati phalapradaḥ /
yasmiṃścīrṇe rujā dehe nālpāpi nṛpa jāyate
adharmānmānavo 'vaśyaṃ svargabhraṣṭo na saṃśayaḥ /
prāṇānādāya putraṃ vā sarvasvaṃ vā mahīpate
yaścānuvartate daivaṃ sa pumān gīyate mahān /
tā āpado 'pi bhūpāla dhanyā yāḥ satyakārikāḥ
sattayasaṃrakṣaṇārthatvānnṛṇāṃ syurmokṣadāyikāḥ /
kīrtisaṃstaraṇārthāya karttavyaṃ manujaiḥ sadā
karma bhūpāla śāstroktaṃ snehadveṣavivarjitam /
tadalaṃ paritāpena satyaṃ pālaya bhūpate
satyasya pālanādrājanviṣṇudehena yujyate /
devairutpāditā hyeṣā nikaṣā te vimohinī
manye bhūpāla sā patnyā kṛtā tāṃ tvaṃ na budhyase /
putravya pādanāddevā bhaviṣyanti hyavāṅmukhāḥ
teṣāṃ datvā padaṃ mūrdhni yāsyase paramaṃ padam /
viṣṇorudvahatāṃ bhaktiṃ devatāḥ paripanthinaḥ
bhaviṣyatyandhatā loke tadeva prakaṭīkṛtam /
viruddhā vibudhā bhūpa seśvarāstava ceṣṭitaiḥ
mokṣamārgaprabhettārastava niścayā lopakāḥ /
sa tvaṃ bhūpa dṛḍho bhūtvā ghātayasva sutaṃ priyam
mohinyāḥ kuru vākyaṃ tu ātmanaḥ satyapālanāt
lupte 'pi vākye bhavitā nṛpeśa pāpaṃ samaṃ brahmavadhena ghoram /
tantāsi loke śamanasya bhūpa yaśaḥpraṇo bhavitā dharāyām
vasiṣṭha uvāca
bhāryāyā vacanaṃ śrutvā rājā rukmāṅgadastadā /
saṃdhyāvalīmuvācedaṃ mohinyāḥ sannidhau nṛpa
putrahatyā mahāhatyā brahmahatyādhikā priye /
ghātayitvā sutaṃ loke kā gatirmme bhaviṣyati
kva gato mandaraṃ śailaṃ kva prāptā mohinī mayā /
dharmāṅgadavināśāya devi kālapriyā tviyam
dharmajñaṃ vinayopetaṃ prajārañjanakārakam /
aprajaṃ ca sutaṃ hatvā kā gatirme bhaviṣyāti
kuputrasyāpi hananāddevi duḥkhaṃ bhavetpituḥ
kiṃ punarddharmaśīlasya gurusevāvidhāyinaḥ /
jambūdvīpamidaṃ bhuktaṃ mayā tu varavarṇini
dvīpāni sapta bhuktāni tanayena tavādhunā /
viṣṇoraṃśo varārohe piturapyadhiko bhavet
purāṇeṣu varārohe kavibhiḥ parikīrtitaḥ /
yo 'yamatyadhikaḥ putro dharmāṅgada iti kṣitau
mama vaṃśasya cārvaṅgi kiṃ punarmama mānadaḥ /
aho duḥkhamanuprāptaṃ putrādapyadhikaṃ mayā
punareva varārohe brūhi tvaṃ vacanaiḥ śubhaiḥ /
mohinīṃ mohasaṃprāptāṃ mama duḥkhapradāyinīm
evamuktvā tu nṛpatiḥ priyāṃ sandhyāvalīṃ tadā /
samīpamāgatya nṛpo mohinīkṣidamabravīt
na bhokṣye vāsare viṣṇorna hiṃsye tanayaṃ śubhe /
ātmānaṃ dārayiṣyāmi devīṃ sandhyāvalīṃ tathā
anyadvā dāruṇaṃ karma karomi tava śāsanāt /
duṣṭāgrahamimaṃ subhru parityaja sutaṃ prati
kiṃ phalaṃ bhavitā tubhyaṃ hatvā dharmāṅgadaṃ sutam /
bhojayitvā dine viṣṇoḥ ko lābho bhavitā vada
dāso 'smi tava bhṛtyo 'smi vaśago 'smi varānane /
anyaṃ yācasva subhage varaṃ tvāṃ śaraṇaṃ gataḥ
raktāśokasamānābhyāṃ tava cārvaṅgisarvaśaḥ /
anyatprayojanaṃ kiñcitkarttāsmi vaśagastava
prasādaṃ kuru me devi putrabhikṣāṃ prayaccha me /
durlabho guṇavānputro durlabho harivāsaraḥ
durlabhaḥ jāhnavītoyaṃ durlabhā jananī kṣitau /
durlabhaṃ hi kule janma durlabhā vaṃśajā priyā
durlabhaṃ kāñcanaṃ dānaṃ durlabhaṃ haripūjanam /
durlabhā vaiṣṇavī dīkṣā durlabhaḥ smṛtisaṃgrahaḥ
durlabhaḥ śaukare vāso durlabhaṃ haricintanam /
durlabho jāgaro viṣṇordurlabhā hyātmasatkriyā
durlabhā putrasaṃprāptirdurlabhaṃ pauṣkaraṃ jalam /
durlabhaḥ śiṣṭasaṃsargo durlabhā bhaktirucyate
durlabhaṃ kapilādānaṃ durlabhaṃ nīlamokṣaṇam /
kṛtaṃ śrāddhaṃ trayodaśyāṃ durlabhaṃ varavarṇini
durlabhā vasudhā cīrṇaṃ vrataṃ pātakanāśanam /
dhenustilamayī subhru durlabhā vipragāminī
dhātrīsnānaṃ varārohe durlabho harivāsaraḥ /
durlabhaṃ parvakāle tu snānaṃ śītalavāriṇā
māghamāse viśeṣeṇa pratyūṣasamaye śubhe /
yathāśāstroditaṃ karma taddevi bhuvi durlabham
durlabhaṃ kuśalaṃ pathyaṃ durlabhaṃ cauṣadhaṃ tathā /
vyādhervighātakaraṇaṃ durlabhaṃ śāstramārgataḥ
durlabhaṃ smaraṇaṃ viṣṇormaraṇe varavarṇini /
evaṃ vaco varārohe kuru me dharmarakṣakam
kiṃ vadhenevai cārvaṅgi prasādaṃ kartumarhasi /
sevitā viṣayāḥ samyakkṛtaṃ rājyamakaṇṭakam
mayā mūrghni padaṃ dattaṃ devagoviprarakṣiṇām /
adṛṣṭaviṣayaṃ putraṃ nāhaṃ hiṃsye kadācana
svahasteneha cārvaṅgi kiṃ nu pāpamataḥ param /
mohinyuvāca
dharmāṅgado na me śatrurnāhaṃ hanmi sutaṃ tava
pūrvameva mayā proktaṃ bhuṅkṣvatvaṃ harivāsare /
vasudhāṃ svecchayā rājaṃstvaṃ śādhi bahuvatsaram
nāhaṃ vyāpādaye putramarthasiddhistu bhojane /
mama bhūmipate kāryaṃ na putranidhane tava
yadi putraḥ priyo rājanbhujyatāṃ harivāsare /
kiṃ vilāpairmahīpāla etairddharmabahiṣkṛtaiḥ
satyaṃ saṃrakṣa yatnena kuruṣva vacanaṃ mama /
evaṃ bruvāṇāṃ tāṃ rājanmohinīṃ tanumadhyamām
dharmāṅgadaḥ pratyuvāca dṛṣṭvā natvāgrataḥ sthitaḥ /
etadeva gṛhāṇa tvaṃ mā śaṅkāṃ kuru bhāmini
gṛhītvā nirmalaṃ khaṅgaṃ vinyasya nṛpateḥ puraḥ /
ātmānaṃ ca pratyuvāca satyadharmavyavasthitaḥ
na vilaṃbaḥ pitaḥ kāryastvayā mama nipātane /
manmāturvacanaṃ satyaṃ kuru bhūpa pratiśrutam
ātmā rakṣyo dhanairdārairathavāpi nijātmajaiḥ /
apatyaṃ dharmakāmārthaṃ śreyaskāmasya bhūpateḥ
tvadarthe maraṇaṃ mahyamakṣayya gatidāyakam /
tavāpi nirmanā lokāḥ svavākyaparipālanāt
parityajya paraṃ duḥkhaṃ putravyāpādanodbhavam /
dehatyāge mamāraṃbho naradehe bhaviṣyati
sarvāmayavinirmukte śatakratusame vibho /
piturarthe hatā ye tu māturarthe hatāstathā
gavārthe brāhyaṇārthe vā pramadārthe mahīpate /
bhūmyarthe pārthivārthe vā devatārthe tathaiva ca
bālārthe vikalārthe ca yānti lokānsubhāsvarān /
tadalaṃ paritāpena jahi māṃ tvaṃ varāsinā
satyaṃ pālaya rājendra mā bhuṅkṣva harivāsare /
dharmārthe tanayaṃ hanyādbhāryāṃ vāpi mahīpate
śrūyate vedavākyeṣu putraṃ hanyānmakhasthitaḥ /
aśvameghe makhavare na doṣo jāyate nṛpa
yadbravīti mahīpāla mohinī jananī mama /
tattvayā hyavicāreṇa karttavyaṃ vacanaṃ dhruvam
prasīda rājendra kuruṣva vākyaṃ mayeritaṃ cātmavadhāya satyam /
vimocayethā nṛpate sughorādvākyānṛtānmohinihastayogāt
vadhena te bhūmipate sutasya yaśaḥ prakāśaṃ gamayiṣyate ca /
yaśaḥ pkāśādbhavitā hi kīrtistathākṣayā tāta na saṃśayo 'tra
Original text: Nāradapurāṇa (or Nāradīyapurāṇa) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0