Language

ENहिગુ
Scripture Library

Narada Purana · Chapter 1.54

1.54.1

iti śrībṛhannāradīyapurāṇa pūrvabhāge bṛhadupākhyāne dvitīyapāde niruktalakṣaṇanirūpaṇaṃ nāma tripañcāśattamo 'dhyāyaḥ
sanandana uvāca
jyotiṣāṅgaṃ pravakṣyāmi yaduktaṃ brahmaṇā purā /
yasya vijñāna mātreṇa dharmasiddhirbhavennṛṇām

1.54.2

triskandhaṃ jyautiṣāṃ śāstraṃ caturlakṣamudāhṛtam /
gaṇitaṃ jātakaṃ vipra saṃhitāskandhasaṃjñitāḥ

1.54.3

gaṇite parikarmādi khagamadhyasphuṭakriṃye /
anuyogaścandrasūryagrahaṇaṃ tacodasyākam

1.54.4

chāyā śṛṅgonnatiyutī pātasādhānamīritam /
jātake rāśibhedāśca grahayoniśca yonijam

1.54.5

niṣekajanmāriṣṭāni hyāyurdāyo daśākramaḥ /
karmājīvaṃ cāṣṭavargo rājayogāśca nābhasāḥ

1.54.6

candrayogāḥ pravrajyākhyā rāśiśīlaṃ ca dṛkphalam /
grahabhāvaphalaṃ caivāśrayayogaprakīrṇake

1.54.7

aniṣṭayogāḥ srījanmapalaṃ niryāṇameva ca /
naṣṭajanmavidhānaṃ ca tathā dreṣkāṇalakṣaṇam

1.54.8

saṃhitāśāstrarūpaṃ ca grahacāro 'bdalakṣaṇam /
tithivāsaranakṣatrayogatithyarddhasaṃjñakāḥ

1.54.9

muhūrtopagrahāḥ sūyasaṃkrāntirgocaraḥ kramāt /
candratā rābalaṃ caiva sarvalagrārtavāhvayaḥ

1.54.10

ādhānapuṃsasīmantajātanāmānnabhuktayaḥ /
caulaṅkarṇyayaṇaṃ maiñjī kṣurikābandhanaṃ tathā

1.54.11

samāvartinavaivāhapratiṣṭāsadmalakṣaṇam /
yātrāpraveśanaṃ sadyovṛṣṭiḥ karmavilakṣaṇam

1.54.12

utpattilakṣaṇaṃ caiva sarvaṃ saṃkṣepato bruve /
ekaṃ daśa śataṃ caiva sahasrāyutalakṣakam

1.54.13

prayutaṃ koṭisaṃjñāṃ cārbudamabjaṃ ca rarvavakam /
niravarva ca mahāpadmaṃ śaṅkurjaladhireva ca

1.54.14

atyaṃ madhyaṃ parārddhaṃ ca saṃjñā daśaguṇottarāḥ /
kramādutkramato vāpi yogaḥ kāryottaraṃ tathā

1.54.15

hanyādguṇena guṇyaṃ syāttainaivopāntimādikān /
śuddheddharoyadguṇaścabhājyāntyāttatphalaṃ mune

1.54.16

samāṅkato 'tho vargasyāttamevāhuḥ kṛtiṃ budhāḥ /
antyāttu viṣamāttyaktvā kṛtiṃ mūlaṃnyasetpṛthak

1.54.17

dviguṇenāmunā bhakte phalaṃ mūle nyasetkramāt /
tatkṛtiṃ ca tyajedvipra mūlena vibhajetpunaḥ

1.54.18

evaṃ muhurvargamūlaṃ jāyate ca munīśvara /
samatryaṅkahatiḥ prokto ghanastatravidhiḥ pade

1.54.19

procyate viṣamaṃ tvādyaṃ same dve ca tataḥ param /
viśodhyaṃ viṣamādantyāddhanaṃ tanmūlamucyate

1.54.20

trighnādbhajanmūlakṛtyā samaṃ mūle nyasetphalam /
tatkṛtitvena nihatānnighnīṃ cāpi viśodhayet

1.54.21

ghanaṃ ca viṣamādevaṃ ghanamūlaṃ murhubhavet /
anyonyahāranihatau harāṃśau tu samucchidā

1.54.22

lavā lavaghnāśca harā haraghnā hi savarṇanam /
bhāgaprabhāge vijñeyaṃ mune śāsrārthacintakaiḥ

1.54.23

anubandhe 'pavāhe caikasya cedadhikonakaḥ /
bhāgāstalasthahāreṇa haraṃ svāṃśādhikena tān

1.54.24

ūnena cāpi guṇayeddhanarṇaṃ cintayettathā /
kāryastulyaharāṃ śānāṃ yogaścāpyantato mune

1.54.25

ahārarāśau rūpyaṃ tu kalpayeddharamapyathā /
aṃśāhatiśchedaghātahṛdbhinnaguṇane phalam

1.54.26

chedaṃ cāpi lavaṃ vidvanparivartya harasya ca /
śeṣaḥ kāryo bhāgahāre kartavyo guṇanāvidhiḥ

1.54.27

hārāṃśayoḥ kṛtī varge ghanau ghanavidhau mune /
padasiddhyai pade kuryādathoravaṃ sarvataśca ravam

1.54.28

chedaṃ guṇaṃ guṇaṃ chedaṃ vargaṃ mūlaṃ padaṃ kṛtim /
ṛṇaṃ svaṃ svamṛṇaṃ kuryādṛśye rāśiprasiddhaye

1.54.29

atha svāṃśādhikone tu lavāḍhyo no haro haraḥ /
aṃśastvavikṛtastatra vilome śeṣamuktavat

1.54.30

uddiṣṭārāśiḥ saṃkṣiptau hṛtoṃ'śai rahito yutaḥ /
iṣṭaghnadṛṣṭenaitena bhaktarāśiranīśitaḥ

1.54.31

yogontareṇonayutodvitorāśītasaṃkrame /
rāśyantarahṛtaṃ vargottaraṃ yosutaśca tau

1.54.32

gajagrīṣṭakṛtirvyaikā dalitā ceṣṭabhājitā /
eko 'sya vargo dalitaḥ saiko rāśiḥ paro mataḥ

1.54.33

dviguṇeṣṭahṛtaṃ rūpaṃ śreṣṭhaṃ prāgrūpakaṃ param /
vargayogāntare vyeke rāśyorvargosta etayoḥ

1.54.34

iṣṭavagekṛtiśceṣṭaghanoṣṭagrau ca saukakau /
eṣīsyānāmubhe vyakte gaṇite vyaktameva ca

1.54.35

guṇaghnamūlonayutaḥ saguṇārddhe kṛtaṃ padam /
dṛṣṭasya ca guṇārddho na yutaṃ vargīkṛtaṃ guṇaḥ

1.54.36

yadā lavonapumrāśirdṛśyaṃ bhāgonayugbhuvā /
bhaktaṃ tathā mūlaguṇaṃ tābhyāṃ sādhyotha vyaktavat

1.54.37

pramāṇecche sajātīye ādyante madhaayagaṃ phalam /
icchaghnamādyahṛtseṣṭaṃ phalaṃ vyaste viparyayāt

1.54.38

pañcarāsyādike 'nyonyapakṣaṃ kṛtvā phalacchidām /
bahurāśivadhaṃ bhakte phalaṃ svalpavadhena ca

1.54.39

iṣṭakarmavadhemūlaṃ cyutaṃ miśrātkalāntare /
mānaghnakālaścātītakālāghnaphalasaṃhṛtāḥ

1.54.40

svayogabhaktānighnāḥ syuḥ saṃprayuktadalāni ca /
bahurāśipalātsvalparāśimāsaphalaṃ bahu

1.54.41

cedrāśivivaraṃ māsaphalāntarahṛtaṃ ca yaḥ /
kṣepā miśrahatāḥ kṣepoyogabhaktāḥ phalāni ca

1.54.42

bhajecchidāeṃśaistairmiśrai rūpaṃ kālaśca pūrtikṛt /
pūrṇogacchetsamedhyavyesamevargorddhitetyataḥ

1.54.43

vyastaṃ gacchataṃ phalaṃ yadguṇavargaṃ bhacahi tat /
vyekaṃ vyekaguṇāptaṃ ca prādhnaṃ mānaṃ guṇottare

1.54.44

bhujakoṭikṛtiyogamūlaṃ karṇaśca dorbhavet /
śrutikṛtyantarapada koṭirdoḥ karṇavargayoḥ

1.54.45

viṃvarāttatkarṇapadaṃ kṣetre tricaturasrake /
rāśyorantaravargeṇa dvighne ghāte yute tayoḥ

1.54.46

vargayogotha yogāntahṝntirvargāntaraṃ bhavet /
vyāsa ākṛtisaṃkṣaṇṇovyāsāsyātparidhirmune

1.54.47

jyāvyāsayogavivarāhatamūlonito 'rddhitaḥ /
vyāsaḥ śaraḥ śaronāñca vyāsāccharaguṇātpadam

1.54.48

dvighnaṃ jīvātha jīvārddhavarge śarahṛte yute /
vyāsoṣṭatebhavedevaṃ proktaṃ gaṇitakovidaiḥ

1.54.49

cāponanighnaḥ paridhiḥ pragaṅlaḥ paridheḥ kṛte /
turyāṃśena śaradhnenāgheninādhaṃ caturgaṇam

1.54.50

vyāsadhnaṃ prabhajedvipra jyā kāśaṃ jāyate sphuṭā /
jyāṅghrīṣudhnovṛttavargobagdhighnavyāsāḍhyamaurvihṛt

1.54.51

labdhonavṛttavargādripaderdhātpatite dhanuḥ /
sthūlamadhyāpṛvannavedho vṛttāṅkāśeṣabhāgikaḥ

1.54.52

vṛttāṅgāṃśakṛtirvedhaniprīyanakarāmitau /
vārivyāsahataṃ dairdhyaṃvedhāṅgulahataṃ punaḥ

1.54.53

kharavendurāmavihataṃ mānaṃ droṇādivāriṇaḥ /
vistārāyāmavedhānāṃmaṅgulyonyanāḍighnāḥ

1.54.54

rasāṃkābhrābdhibhirbhaktā dhānye droṇādikāmitiḥ /
utsedhavyāsadairdhyāṇāmaṅgulyānyasya no dvija

1.54.55

mithoghnāti bhajetsvākṣeśairdreṇādimitirbhavet /
vistārādyaṃ gulānyevaṃ mithoghnānyapasāṃbhavet

1.54.56

vāṇebhamārgaṇairlabdhaṃ droṇādyaṃ mānamādiśet /
dīpaśaṅkutalacchidraghnaḥ śaṅkurbhaivaṃbhavenmune

1.54.57

narona dīpakaśikhaucyabhakto hyatha bhodvane /
śaṅkaunṛdīpādhaśchidraghnairdīpauccyaṃ narānvite

1.54.58

viṃśakudīpauccaguṇācchāyā śaṅkūddhṛtā bhavet /
dīpaśaṅkvantaraṃ cātha cchāyāgravivaraghnabhā

1.54.59

mānāntaradrudbhūmiḥ syādathobhūnarāhatiḥ /
prabhāptā jāyate dīpaśikhauccyaṃ syāttrirāśikāt

1.54.60

etatsaṃkṣepataḥ proktaṃ gaṇite parikarmakam /
grahamadhyādikaṃ vakṣye gaṇite nātivistarān

1.54.61

yugamānaṃ smṛtaṃ vipra khacatuṣkaradārṇavāḥ /
taddaśāṃśāstu catvāraḥ kṛtākhyaṃ pādamucyate

1.54.62

trayasretā dvāparaḥ dvau kalirekaḥ prakīrtitaḥ /
manukṛtābdasahitā yugānāmekasaptatiḥ

1.54.63

vidherddine syurviprendra manavastu caturdaśa /
tāvatyeva niśā tasya viprendra parikīrtitā

1.54.64

svayaṃbhuvā śaragatānabdānsaṃpiṇḍya nārada /
khacarānayanaṃ kāryamathaveṣṭayugāditaḥ

1.54.65

yuge sūryajñaśukrāṇāṃ khacatuṣkaradārṇavāḥ /
pūjārkiguruśukrāṇāṃ bhagaṇāpūrvapāpinām

1.54.66

indorasāgnitriṣu sapta bhūdharamārgaṇāḥ /
dasratryāṣṭarasāṃkāśvilocanāni kujasya tu

1.54.67

budhaśīghrasya śūnyartukhādritryaṅkanagendavaḥ /
bṛhaspateḥ khadasrākṣivedasraṅhūyastathā

1.54.68

śitaśīghrasya yaṣṇasatriyamāśvisvabhūdharāḥ /
śanerbhujagaṣaṭpacarasavedaniśākarāḥ

1.54.69

candroñcasyāgniśūnyākṣivasusarpārṇavā yuge /
vāmaṃ pātasya ca svagniyamāśviśikhidasrakāḥ

1.54.70

udayādudayaṃ bhānorbhūmaiḥ sācena vāsarāḥ /
vasuvdyaṣṭādrirūpāṅkasaptādritithayo yuge

1.54.71

ṣaḍ vahitrihutāśāṅkatithayaścādhimāsakāḥ /
tithikṣayāyamārthākṣidvyaṣṭavyomaśarāśvinaḥ

1.54.72

ravacatuṣkā samudrāṣṭakurpacaravimāsakāḥ /
ṣaṭtryagnivedagnipañcaśubhrāṃśumāsakāḥ

1.54.73

prāgāteḥ sūryamandasya kalpesaptāṣṭavahnayaḥ /
kaujasya vedasvayamā baudhasyāṣṭartuvahnayaḥ

1.54.74

ravaravarandhrāṇi jaivasya śaukrasyārdhaguṇeṣavaḥ /
gognayaḥ śanimandasya pātānāmathavā mataḥ

1.54.75

manudasrāstu kaujasya baudhasyāṣṭāṣṭasāgarāḥ /
kṛtādricandrājaivasya ravaikasyāgniravanandakāḥ

1.54.76

śanipātasya bhagaṇāḥ kalpe yamarasartavaḥ /
vartamānayuge pānāvatsarābhagaṇābhidhāḥ

1.54.77

māsīkṛtāyutā māsairmadhuśuklādibhirgataiḥ /
pṛthaktthāsidhimāsagrāsūryamāsavibhājitāḥ

1.54.78

athādhimāsakairyuktā dinīkṛtya dinānvitāḥ /
dvisthāstitikṣayābhyastāścāndravāsarabhājitāḥ

1.54.79

lathonarātrirahitālaṅkāryāmarddharātrikāḥ /
sāvanodyūgasārarkādirdinamāsābdayāstataḥ

1.54.80

saptibhiḥ kṣapitaḥ śeṣaḥ mūryādyovāsareśvaraḥ /
māsābdadinasaṃkhyāsaṃdvitrighnaṃ rūpasaṃyutam

1.54.81

saptorddhanāvaśeṣau tau vijñeyau māsavarṣapau /
snehasya bhagaṇābhyasto dinarāśiḥ kuvāsaraiḥ

1.54.82

vibhājito madhyagatyā bhagaṇādirgraho bhavet /
evaṃ hyaśīghramandāñcaye proktāḥ pūrvapāpinaḥ

1.54.83

vilomagatayaḥ pātāstadvañcakrāṣviśodhitāḥ /
yojanāni śatānyaṣṭau bhūkarṇauṃ dviguṇāḥ smṛtaḥ

1.54.84

tadvargato daśaguṇātpada bhūparidhirbhavet /
laṃbajyāghnasvajīvāptaḥ sphuṭo bhūparidhiḥ svakaḥ

1.54.85

tena deśāntarābhyastā grahabhuktirvibhājitā /
kalāditatphalaṃ prārcyāḥ grahebhyaḥ pariśodhayet

1.54.86

rekhāpratīcisaṃsthāne prakṣipetsyuḥ svadeśataḥ /
rākṣasātapadevaukaḥ śailayormadhyasūtragāḥ

1.54.87

avantikārohatikaṃ tathā sannihitaṃ saraḥ /
vārapravṛttivāgdeśe kṣayārddhebhyadhiko bhavet

1.54.88

taddeśāntaranāḍībhiḥ paścādūne vinirdiśet /
iṣṭanāḍīguṇā bhuktiḥ ṣaṣṭyā bhaktā kalādikam

1.54.89

gate śoddhyaṃ tathā yojyaṃ gamye tātkāliko grahaḥ /
bhacakraliptāśītyaṃśaḥ paramaṃ dakṣiṇottaram

1.54.90

vikṣipyate svapātena svakrāntyantādanuṣṇaguḥ /
tatra vāsaṃ dviguṇitajīvasriguṇitaṃ kujaḥ

1.54.91

budhaśukrārkajāḥ pātairvikṣipyante caturguṇam /
rāśiliptāṣṭamo bhāgaḥ prathamaṃ jyārddhamucyate

1.54.92

tato dvibhaktalabdhonamiśritaṃ taddvitīyakam /
ādyenaiva kramātpiṇḍānbhaktāllabdhonitairyutān

1.54.93

khaṇḍakāḥ syuścaturviśā jyārddhapiṇḍāḥ kramādamī /
paramā pakramajyā tu saptarandhraguṇendavaḥ

1.54.94

tadgumajyā trijivāptā tañcāpaṃ krāntirucyate /
grahaṃ saṃśodhya mandoñcattathā śīghnādviśodhya ca

1.54.95

śeṣaṃ kandapadantasmādbhujajyā koṭireva ca /
gatādbhujajyāviṣame gamyātkoṭiḥ pade bhavet

1.54.96

sameti gamyādvāhudajyā koṭijyānugatā bhavet /
liptāstattvayamairbhaktā labdhajyāpiṇḍakaṃ gatam

1.54.97

gatagamyāntarābhyastaṃ vibhajettattvalocanaiḥ /
tadavāptaphalaṃ yojyaṃ jyāpiṇḍe gatasaṃjñake

1.54.98

syātkramajyāvidhiścaivamutkramajyāgatā bhavet /
liptāstattvayamairbhaktā labdhajyā piṇḍakaṃ gatam

1.54.99

gatagamyāntarābhyastaṃ vibhajettattvalocanaiḥ /
tadavāptaphalaṃ yojyaṃ jyāpiṇḍe gatasaṃjñake

1.54.100

syātkramajyāvidhiścaivamukramajyāsvapismṛtaḥ /
jyāṃ prohya śeṣaṃ tattvatāśvi hṝntaṃ tadvivaroddhṛm

1.54.101

saṃkhyātattvāśvisaṃvargyasaṃyojyaṃ dhanurucyate /
ravermandaparidhyaṃśā manavaḥ śītagoradāḥ

1.54.102

yugmānte viṣamānte tunakhaliptonitāstayoḥ /
yugmānterthādrayaḥ khāgnisurāḥ sūryā navārṇavāḥ

1.54.103

ojedvyagā ca suyamāradārudrāgajābdhayaḥ /
kujādīnāmataḥ śaughnyāyugmānterthāgnidasrakāḥ

1.54.104

guṇāgnicandrāḥ khanagādvirasākṣīṇi go 'grayaḥ /
ojānte dvitriyamatādviviśveyamaparvatāḥ

1.54.105

khartudasnāvipadvedāḥ śīghnakarmaṇi kīrtitāḥ /
ojayugmāntaraguṇābhujajyātrijyayoddhṛtāḥ

1.54.106

yugmavṛttedhanarṇaśyādojādūne 'dhike sphuṭam /
tadguṇe bhujakoṭijyebhagaṇāṃśavibhājite

1.54.107

tadbhujajyāphaladhanurmāndaṃ liptādikaṃ phalam /
śai'yakoṭiphalaṃ kendre makarādau dhanaṃ smṛtam

1.54.108

saṃśodhyaṃ tu trijīvāyāṃ karkādau koṭijaṃ phalam /
tadbāhuphalavargaikyānmūlakarṇaścalābhidhaḥ

1.54.109

trijyābhyastaṃ bhujaphalaṃ makarādau dhanaṃ smṛtam /
saṃśodhyaṃ tu trijīvāyāṃ karkādau koṭijaṃ phalam

1.54.110

tadbāhuphalavargaikyānmūlaṃ karṇaścalābhidhaḥ /
trijyābhaghyastaṃ bhujaphalaṃ palakarṇavibhājitam

1.54.111

labdhasya cāpaṃ liptādi phalaṃ śaidhryamidaṃ smṛtam /
etadādau kujādīnāṃ caturthe caiva karmaṇi

1.54.112

māndyaṃ karmaikamarkendvorbhaundvorbhauṃmādīnāmāthocyate /
śairdhyaṃ mādyaṃ punarmāndyaṃ śairghyaṃ catvāryanukramāt

1.54.113

ajā dikendre sarveṣāṃ māndye śairghye ca karmaṇi /
dhanaṃ grahāṇāṃ liptādi tulādāvṛṇameva tat

1.54.114

arkabāhuphalābhyastā grahabhuktivibhājitāḥ /
bhacakrakalikābhistu liptāḥ kāryā graher'kavat

1.54.115

grahabhaktaḥ phalaṃ kāryaṃ grahavanmandakarmaṇi /
karkādau taddhanaṃ tatra makarādāvṛṇaṃ smṛtam

1.54.116

dorjyottaraguṇābhuktistattvanetroddhṛtā punaḥ /
svamandaparidhikṣuṇṇā bhagaṇāṃśoddhṛtāḥkalāḥ

1.54.117

mandasphuṭakṛtā bhuktiḥ śīghnoccabhuktitaḥ /
taccheṣaṃ vivareṇātha hanyātrijyāṅkakarṇayoḥ

1.54.118

cakrakarṇahṛtaṃ bhuktau karṇe trijyādhike dhanam /
ṛṇamūne 'dhike prohya śeṣaṃ vakragatirbhavet

1.54.119

kṛtartucandrairvedendraiḥ śūnyatryekairguṇāṣṭabhiḥ /
śararudraiścaturyāṃśukendrāṃśerbhūsutādayaḥ

1.54.120

vakriṇaścakraśuddhaistairaṃśairujutivakratām /
kramajyā viṣuvadbhāghnī kṣitijyā dvādaśoddhṛtā

1.54.121

trijyāguṇā dinavyāsabhaktā cāpaṃ ca śatravaḥ /
tatkārmukamudakrāntau dhanahīno pṛthakkṣate

1.54.122

svāhorātracaturbhāgedinarātridale smṛte /
yāmyakrāntau viparyaste dviguṇaite dinakṣaye

1.54.123

bhabhogo 'ṣṭaśatīrliptāḥ svāśivaśailostathāttitheḥ /
grahaliptā bhagābhogābhāni bhuktyādinādikam

1.54.124

ravīnduyogaliptāstu yogābhabhogabhājitāḥ /
gatagamyāśca ṣaṣṭighnā bhuktiyogāptanāḍikāḥ

1.54.125

arkenacandraliptāstu tithayo bhogabhājitāḥ /
gatagamyāśca ṣaṣṭighnā nātobhuktataroddhṛtāḥ

1.54.126

tithayaḥ śuklapratipado dvighnāḥ saikā na gāhatāḥ /
śeṣaṃ bavo bālavaśca kaulavastaitilo garaḥ

1.54.127

vaṇijobhre bhavedviṣṭiḥ kṛṣṇabhūtāparārddhataḥ /
śakunirnāgāśca catuṣpada kiṃstughnameva ca

1.54.128

śilātalevasaṃśuddhe vajralepetivāsame /
tatra śakāṅgulairiṣṭaiḥ samamaṇḍalamālikhet

1.54.129

tanmadhye sthāpayecchaṅkuṃ kalpanā ddvādaśāṅgulam /
tacchāyāgraṃ spṛśedyatra dattaṃ pūrvāparāhnayoḥ

1.54.130

tatra binduṃ vidhāyobhau vṛtte pūrvāparābhidhau /
tanmadhye timinā rekhā kartavyā dakṣiṇottata

1.54.131

yāmyottaradiśormadhye timinā pūrvapaścimā /
digmadhyamatsyaiḥ saṃsādhyā vidiśastadvadeva hi

1.54.132

caturastaṃ bahiḥ kuryātsūtrairmadhyādviniḥsṛtaiḥ /
bhujasūtrāṅgulaistatra dattairiṣṭaprabhā matā

1.54.133

prāṅkpaścimāśritā rekhā procyate samamaṇḍalam /
bhamaṇḍalaṃ ca viṣuvanmaṇḍalaṃ parikīrtitam

1.54.134

rekhā prācyaparā sādhyā viṣuvadbhāgrayā tathā /
iṣṭacchāyāviṣuvatormadhyehyagrābhidhīyate

1.54.135

śaṅkucchāyākṛtiyutermūlaṃ karṃṇo 'ya vargataḥ /
prohya śaṅkukṛte mūlaṃ chāyā śekuviparyayāt

1.54.136

triṃśatkṛtyoyuge bhānāṃ cakraṃ prākparilaṃbate /
tadguṇādbhadinairbhaktyā dyugaṇādyadavāpyate

1.54.137

taddosrivnādaśādhnāṃśā vijñeyā ayatānidhāḥ /
tatsaṃsvakṛtāddhahātkānticchāyāvaradalādikam

1.54.138

śaṅkucchāyāhate trijye viṣuvatkarkabhājite /
laṃbākṣajye tayośchāye laṃbākṣau dakṣimau sadā

1.54.139

sākṣārkāpakramayutirddiksāmyentaramanyathā /
śeṣahyānāṃśāḥ sūryasya tadvāhujyātha koṭijāḥ

1.54.140

śaṅkumānāṅgulābhyaste bhujatrijye yathāṅkramam /
koṭījyayāvibhajyāpte chāyākarmābahirddale

1.54.141

svākṣārkanatabhāgānāṃ diksāmye 'taramanyathā /
digbhedopakramaḥ śeṣastasya jyā trijyayā hatā

1.54.142

paramopakramajyāpta cāpamepādigo raviḥ /
karkādau prohyacakrārddhāttulādau bhārddhasaṃyutātta

1.54.143

mṛgādau prohyacakrāttu madhyāhner'kaḥ sphuṭo bhavet /
tanmandamasakṛddhāmaṃphalaṃ madhyo divākaraḥ

1.54.144

grahodayāḥ prāṇahatāḥ khakhāṣṭaikoddhatā gatiḥ /
cakrāsavo labdhayutī svrahorātrāsavaḥ smṛtāḥ

1.54.145

tribhadyukarṇārddhaguṇā svāhorātrārddhabhājitāḥ /
kramādekadvitribhaghājyā taccāpāni pṛthak pṛthak

1.54.146

svādhodhaḥ praviśodhyātha meṣāllaṅkodayāsavaḥ /
svāgāṣṭayorthagogaikāḥ śaratryekaṃ himāṃśavaḥ

1.54.147

svadeśacarakhaṇḍonā bhavantīṣṭodayāsavaḥ /
vyastāvyastairyutāstaistaiḥ karkaṭādyāstatastu yaḥ

1.54.148

utkrameṇa ṣaḍevaite bhavantīṣṭāstulādayaḥ /
gatabhogyāsavaḥ kāryāḥ sāyanāḥsveṣṭabhāskarāḥ

1.54.149

svodayātsuhatā bhaktā bhaktabhogyāḥ svamānataḥ /
abhiṣṭadhaṭikāsubhyo bhogyāsūnpraviśodhayet

1.54.150

tadvadevaiṣyalagnāsūnevaṃ vyāptāstathā kramāt /
śeṣaṃ triṃśatkramāddhyastamaśuddhena vibhājitam

1.54.151

bhāgayuktaṃ ca hīnaṃ ca vyayanāṃśaṃ tanuḥ kuje /
prākpaścānnatanāḍībhyastadvallaṅkodayāsubhiḥ

1.54.152

bhānau kṣayadhane kṛtvā madhyalagnaṃ tadā bhavet /
bhogyāsūnūnakasyātha bhuktāsūnadhikasya ca

1.54.153

sapiṇḍyāntaralagnāsūnevaṃ syātkālasādhanam /
virāhvarkabhujāṃśāścedindrālpāḥ syād graho vidhoḥ

1.54.154

teṣāṃ śivaghnāḥ śailāptā vyāvarkājaḥ śarāeṅgulaiḥ /
arkaṃ vidhurvidhuṃ bhūbhā chādayatyathā channakam

1.54.155

chādyachādakamānārdhaṃ śaronaṃ grāhyavarjitam /
tatsvacchannaṃ ca mānaikyārddhāṃśaṣaṣṭaṃ daśāhatam

1.54.156

channaghnamasmānmūlaṃ tu khāṅgonaglauvapurhṛtam /
sthityarddhaṃ ghaṭikādisyādvyaṅgabāhvaṃśasaṃmitaiḥ

1.54.157

iṣṭaiḥ palaistadūnāḍhyaṃ vyagāvūner'kaṣaṅguṇaḥ /
tadanyathādhike tasminnevaṃ spaṣṭe sukhāntyage

1.54.158

grāsena svāhate cchādyamānāme syurviśopakāḥ /
pūrṇāntaṃ madhyamatra syāddarśānteñjaṃ tribhonakam

1.54.159

pṛthak tatkrāntyakṣabhāgasaṃskṛtau syurnatāṃśakāḥ /
taddighnāṃśakṛtidvyūnārddhārkayutā hariḥ

1.54.160

tribhānāṅgārkaviśleṣāṃśo ḥṃśonaghnāḥ /
purandarāḥ
harāptālaṃbanaṃ svarṇavitribherkādhikonake

1.54.161

viśvaghnalaṃbanakalāḍhyonastu tithivadyaguḥ /
śaronolaṃbanaṣaḍaghne tallavāḍhyonavitribhāt

1.54.162

natāṃśāstajāṃsāne prādhṛtastadvivarjita /
śabdenduliptaiḥ ṣaḍbhistu bhaktānatirnatirnatāṃśadik

1.54.163

tayornāṭyohabhinnaikadik śaraḥ sphuṭatāṃ vrajet /
tataśchannasthitidale sādhye sthityarddhaṣaṭtribhiḥ

1.54.164

aṃśastairvintribhandvisthaṃlaṃbanetayoḥ pūrvavat /
saṃskṛtestābhyāṃ sthityarddhe bhavataḥ sphuṭe

1.54.165

tābhyāṃ hīnayuto madhyadarśaḥ kālau mukhāntagau /
arkādyūnā viśva īśā navapañcadaśāṃśakāḥ

1.54.166

kālāṃśāstairūnayukte ravau hyastodayau vidhoḥ /
dṛṣṭvā hyādau kheṭabiṃbaṃ dṛgauñcye laṃbamīkṣya ca

1.54.167

talluṃbapāpabiṃbāntardṛṇau vyāptaravighnabhāḥ /
aste sāvayavā jñeyā gataiṣyāstithayo budhaiḥ

1.54.168

vyaste yuktāntibhāgaiśca dvighnatithyāhṛtā sphuṭam /
saṃskāradikalaṃbanamaṅgulādyaṃ prajāyate

1.54.169

seṣvaśonāḥ sitaṃ tithyo balannāśonnataṃ vidhoḥ /
śṛṅgamanyatra udvācyaṃ balanāṅgulalekhanāt

1.54.170

pañcatve goṅkaviśikhāḥ śeṣakarṇahatāḥ pṛthak /
vikṛjyakāṅgasiddhāgnibhaktālabdhonasaṃyutāḥ

1.54.171

trijyādhikone śravaṇe vapūṃṣi syurhṛtāḥ kujāt /
ṛjvoranṛjvorvivaraṃ gatyantaravibhājitam

1.54.172

vakrartvorgatiyogāmaṃ gamyetīte dinādikam /
khanatyāsaṃskṛtauvveṣūdaksāmyenyentaraṃ yutiḥ

1.54.173

yāmyodakkheṭavivaraṃ mānaukyāddholpakaṃ yadā /
yadā bhedolaṃbanādyaṃ sphuṭārthaṃ sūryaparvavat

1.54.174

ekāyanagatau syātāṃ sūryācandramasau yadā /
tayute maṇḍale krāntyau tulyatve vai dhṛtābhidhaḥ

1.54.175

vipaṭītāyanagatau candrākārai krāntiliptikāḥ /
samāstadā vyatīpāto bhagaṇārddhe tapoyutau

1.54.176

bhāskaredvor bhacakrānta cakrārddhāvadhisaṃsthayoḥ /
dṛkkalpasādhitāṃśādiyuktayoḥ svāvapakramau

1.54.177

athojapadagamyendoḥ krāntirvikṣepasaṃskṛtāḥ /
yadi syādadhikā bhānoḥ krānteḥ pāto gatastadā

1.54.178

nyūnā cetsyāttadā bhāvī vāmaṃ yugmapadasya ca /
yadānyatvaṃ vidhoḥ krāntiḥ kṣepāccedyadi śuddhyati

1.54.179

krāntyorjetrijyayābhiste paramāyakramoddhate /
taccāpāntarmarddhavāyorjyabhāvinaśītagau

1.54.180

śodhyaṃ candrādgate pāte tatsūyagatitāḍitam /
candrabhuktyā hṛtaṃ bhānau liptādiśaśivatphalam

1.54.181

tadūcchaśāṅkapātasya phalaṃ deyaṃ viparyayāt /
karmaitadasakṛttāvatkrāntī yāvatsametayoḥ

1.54.182

krāntyoḥ samatve pāto 'tha prakṣiptāṃśonite vidhau /
hīner'dvarātraghikāghato bhāvī tātkālike 'dhikā

1.54.183

sthirīkṛtārddharā trārddhau dvayorvivaraliptakāḥ /
ṣaṣṭiścācandrabhuktāptā pātakālasya nāḍikāḥ

1.54.184

ravīndvormānayogārddhaṃ ṣaṣṭyā saṃguṇya bhājayet /
tayorbhuktayantareṇāptaṃ sthityamarddhāṃ nāḍikādivat

1.54.185

pātakālaḥ sphuṭo madhyaḥ so 'pi sthityarddhavarjitaḥ /
tasya saṃbhavakālaḥ syāttatsaṃyogektasaṃjñakaḥ

1.54.186

ādyantakālayormadhye kālo jñeyo 'tidāruṇaḥ /
prajvalajjvalanākāraḥ sarvakarmasu garhitaḥ

1.54.187

ityetadgaṇito kiñcitproktaṃ saṃkṣepato dvija /
jātakaṃ vācmi samayādrāśisaṃjñāpuraḥsaram

Original text: Nāradapurāṇa (or Nāradīyapurāṇa) · Data entry members of the Sansknet Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc