Language

ENहिગુ
Scripture Library

Mokṣopāya · Chapter 6.78

6.78.1

yathā cittacamatkṛtyā rājño gaṅgāvatāraṇam /
bhagīrathasya sampannaṃ tan me kathaya bhoḥ prabho //

6.78.2

āsīd bhagīratho nāma rājā paramadhārmikaḥ /
bhuvas samudradvīpāyā maṇḍanātilakopamaḥ //

6.78.3

saṅkalpānantaraṃ prāpur yathābhimatam arthinaḥ /
candraprasannavadanād yasmāc cintāmaṇer iva //

6.78.4

sādhūnāṃ yo vyavasthārthaṃ dhanāny avirataṃ dadau /
tṛṇamātram upādatte karaṃ tṛṇamaṇir yathā //

6.78.5

vajrasāram api protam ajvalann eva yo 'bhinat /
ayomaṇir ayoyantram iva durjanaceṣṭitam //

6.78.6

adhūmo hy adahañ śīto vitaikṣṇyo hārdam apy alam /
tamo 'haran nṛṇāṃ naiśaṃ yo maṇir veśmanām iva //

6.78.7

kirann agnikaṇāsāram abhitas svapratāpajam /
madhyāhnasūryakāntāgnir iva jvalati yo 'riṣu //

6.78.8

mṛduśītasukhasparśo yas samāhlādayan mahīm /
sve jane dravati snigdhas sendur indumaṇir yathā //

6.78.9

jagadyajñopavītasya svargapātālavāhinaḥ /
gaṅgāvāhasya yenorvyāṃ tṛtīyaḥ pūrito guṇaḥ //

6.78.10

agastyaśoṣito 'mbhodhir gaṅgāpūreṇa pūritaḥ /
yena duṣpūrarūpo 'pi mahāsārtho 'rthinām iva //

6.78.11

gaṅgāsopānapaddhatyā yena pātālavāsinaḥ /
yojitā brahmaṇo loke bāndhavā lokabandhunā //

6.78.12

brahmāṇaṃ śaṅkaraṃ jahnuṃ tapasārādhayaṃś ca yaḥ /
bhūyo bhūyo yayau khedaṃ na mūrtavyavasāyavat //

6.78.13

yauvane vartamānasya tasya bhūmipater atha /
pravicārayato lokayātrāṃ paryākulām imām //

6.78.14

svavirāgacamatkāravicārakaṇikodabhūt /
cetasy api sutāruṇye daivād vallī marāv iva //

6.78.15

ekānte cintayām āsa mahīpatir asāv atha /
jagadyātrām imāṃ nityam asamañjasasaṅkulām //

6.78.16

punar dinaṃ punaś śyāmā dānādānāśanaṃ punaḥ /
tad eva śuktavirasaṃ lajjyate karma kurvatā //

6.78.17

yena prāptena loke 'smin nāprāptam avaśiṣyate /
tat kṛtaṃ sukṛtaṃ manye śeṣaṃ karmaviṣūcikā //

6.78.18

punaḥ punaḥ paryuṣitaṃ karma kurvan na lajjate /
mūḍhabuddhir amūḍhas tu kaḥ kuryāt kila bālavat //

6.78.19

athaikadodvignamanāḥ kadācit tryuttulaṃ gurum /
ekānte saṃsṛter bhītas samapṛcchad bhagīrathaḥ //

6.78.20

antaśśūnyāsu suciraṃ bhraman saṃsāravṛttiṣu /
araṇyānīṣv ivaitāsu bhṛśaṃ khinnā vayaṃ vibho //

6.78.21

jarāmaraṇamohādirūpāṇāṃ bhavakāriṇām /
bhagavan sarvaduḥkhānāṃ katham antaḥ prajāyate //

6.78.22

cirasāmyātmanācchena nirvibhāgavilāsinā /
rājañ jñeyāvabodhena pūrṇena bharitātmanā //

6.78.23

kṣīyante sarvaduḥkhāni truṭyanti granthayo 'bhitaḥ /
saṃśayāś śamam āyānti sarvakarmāṇi cānagha //

6.78.24

jñeyaṃ tu vidur ātmānaṃ saṃśuddhajñaptirūpiṇam /
sa ca sarvagato nityaṃ nāstam eti na codayam //

6.78.25

cinmātraṃ sarvagaṃ śāntam asti nirmalam acyutam /
dehādi netarat kiñcid iti vedmi munīśvara //

6.78.26

kiṃ tv atra pratipattir me sphuṭatām eti notarām /
etāvanmātrasaṃvittis syām ahaṃ bhagavan katham //

6.78.27

jñānena jñeyaniṣṭhatvam eti ceto hṛdantare /
tatas sarvavapur bhūtvā bhūyo jīvo na jāyate //

6.78.28

asaktir anabhiṣvaṅgaḥ putradāragṛhādiṣu /
nityaṃ ca samacittatvam iṣṭāniṣṭopapattiṣu //

6.78.29

ātmano 'nanyayogena sadbhāvanam anāratam /
viviktadeśasevitvam aratir janasaṃsadi //

6.78.30

adhyātmajñānaniṣṭhatvaṃ tattvajñānārthadarśanam /
etaj jñānam iti proktam ajñānaṃ yad ato 'nyathā //

6.78.31

rāgadveṣakṣayākārāt saṃsāravyādhibheṣajāt /
ahambhāvopaśāntau tu rājañ jñānam avāpyate //

6.78.32

śarīre 'smiṃś ciraṃ rūḍho girau tarur ivoccakaiḥ /
ahambhāvo mahābhogo vada me tyajyate katham //

6.78.33

pauruṣeṇa prayatnena tyaktvā bhogaughabhāvanam /
gatvānviṣya citā tattvam ahaṅkāro vilīyate //

6.78.34

yantrāṇāṃ pañjaraṃ yāvad bhagnaṃ lajjādi nākhilam /
akiñcanatvaśeṣeṇa sphuṭā tāvad ahaṅkṛtiḥ //

6.78.35

sarvam eva dhiyas tyaktvā yadi tiṣṭhasi niścalaḥ /
tad ahaṅkāravilayī tvam eva paramaṃ padam //

6.78.36

śāntāśeṣaviśeṣaṇo vigatabhīs santyaktasarvaiṣaṇo gatvā nūnam akiñcanatvam ariṣu tyaktvā samagrāṃ śriyam /
śāntāhaṅkṛtir astadehakalanas teṣv eva bhikṣām aṭan mām apy ujjhitavān alaṃ yadi bhavasy uccais tad uccair asi //

Original text: Mokṣopāya · Edition: Susanne Krause-Stinner Das erste und zweite Buch: Vairāgyaprakaraṇa; Mumukṣuvyavahāraprakaraṇa Wiesbaden Harrassowitz Walter Slaje Anonymus Casmiriensis: Mokṣopāya. Historisch-kritische Gesamtausgabe 1 Akademie der Wissenschaften und der Literatur, Mainz. Veröffentlichungen der Indologischen Kommission / Veröffentlichungen der Fächergruppenkommission für Außereuropäische Sprachen und Kulturen. Stu · Data entry Walter Slaje Susanne Krause-Stinner Peter Stephan Anett Krause Jürgen Hanneder Stanislav Jager · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc