Mokṣopāya · Chapter 6.43

pāvanaṃ pāvanānāṃ yad yat sarvatamasāṃ kṣayaḥ /
tad idānīṃ pravakṣye 'ham antaḥpūjanam ātmanaḥ //

gacchatas tiṣṭhataś caiva jāgratas svapato 'pi vā /
sarvācāravataḥ pūjā nityadhyānātmikā tv iyam //

nityam eva śarīrastham idaṃ dhyāyet paraṃ śivam /
sarvapratyayakartāraṃ svayam ātmānam ātmanā //

śayānam utthitaṃ caiva vrajantam atha vā sthitam /
spṛśantam abhitas sparśāṃs tyajantam atha vābhitaḥ //

bhuñjānaṃ santyajantaṃ ca bhogān ābhogapīvarān /
bāhyārthagaṇakartāraṃ sarvakāryasvarūpadam //

dehaliṅgeśvarāntassthaṃ tyaktaliṅgāntarādikaḥ /
yathāprāptārthasaṃvittyā bodhaliṅgaṃ prapūjayet //

pravāhāpatitārthas tu sambodhasnānaśuddhimān /
nityāvabodhārhaṇayā bodhaliṅgaṃ prapūjayet //

ādityabhāvanābhogabhāvitāmbarabhāskaram /
śaśāṅkabhāvanābhogabhāvitenduṃ sadoditam //

pratibhātapadārthaughanityāvagatasaṃvidam /
dvārair vahantaṃ śārīrair mukhe prāṇasvarūpiṇam //

rasīkṛtarasaṃ prāṇasvāntodāttaturaṅgamam /
prāṇāpānarathārūḍhaṃ gūḍham antarguhāśayam //

jñātāraṃ jñeyadṛṣṭīnāṃ kartāraṃ sarvakarmaṇām /
bhoktāraṃ sarvabhojyānāṃ smartāraṃ sarvasaṃvidām //

samyaksaṃviditāṅgaughaṃ bhavabhāvanabhāvitam /
ābhāsabhāsanaṃ bhūri sarvagaṃ cintayec chivam //

niṣkalaṃ sakalaṃ caiva dehasthaṃ vyomacāriṇam /
arañjitaṃ rañjitaṃ ca nityam aṅgāṅgasaṃvidā //

manomananaśaktisthaṃ prāṇāpānāntaroditam /
hṛtkaṇṭhatālumadhyasthaṃ bhrūnāsāpuṭapīṭhagam //

ṣaṭtriṃśatpadakoṭistham unmanāntadaśātigam /
kurvantam antaś śabdādīṃś codayantaṃ manaḥkhagam //

vikalpiny avikalpe ca trividhe vākpathe sthitam /
tile tailam ivāṅgeṣu sarveṣv evāntar āśritam //

kalākalaṅkarahitaṃ kalitaṃ kalanāgaṇaiḥ /
ekadeśe svahṛtpadme sarvadehe ca saṃsthitam //

cinmātram amalābhāsaṃ kalākalanakalpanam /
pratyakṣadṛśyaṃ sarvatra svānubhūtimayātmakam //

pratyakcetanam ātmīyam ātmatvena purassthitam /
padārthatām upetyāśu kṣaṇād dvitvam ivāgatam //

sahastapādāvayavas sakeśanakhadantakaḥ /
svadeho 'haṃ cidābhāso devo 'yam iti bhāvayet //

vicitrāś śaktayo bahvyo nānācārā manodṛśām /
upāsate māṃ mānasyaḥ patnyo varam ivottamam //

mano me dvārapālo 'yam niveditajagattrayaḥ /
cinteyaṃ me pratīhārī purassthā śuddharūpiṇī //

śaktir mamāṅgagā buddhiḥ kriyā caivāparāṅgagā /
jñānāni ca vicitrāṇi bhūṣaṇāny aṅgagāni me //

karmendriyāṇi dvārāṇi buddhīndriyagaṇo 'ṅganāḥ /
ayaṃ so 'ham anantātmā vyavacchedojjhitaś citi //

tiṣṭhāmi bharitaikātmā pūrṇas sarvāvapūrakaḥ /
iti devīm upāśritya svacchām ātmacamatkṛtim //

devavat paripūrṇo 'ntar adīnātmā ca tiṣṭhati /
nāstam eti na codeti na tuṣyati na tapyate //

na tṛptiṃ na kṣudhaṃ yāti nābhivāñchati nojjhati /
samas samasamācāras samābhāsas samākṛtiḥ //

somyatām alam āyātas samantāt sundarāśayaḥ /
ādeham eka evāsāv avyucchinnamahāmatiḥ //

devārcanaṃ karoty evaṃ dīrghadīrgham aharniśam /
cittattvāvalito deho devo 'sya parikīrtitaḥ //

yathāprāptena sarveṇa tam arcayati vastunā /
samayāmalayā buddhyā cinmātraṃ dehatatparam //

yathāprāptakramotthena sarvārthena samarcayet /
manāg api na kartavyo yatno 'trāpūrvavastuni //

prātar dharmehayā nityaṃ tato 'rthakriyayānagha /
kāmasaṃvedanenātha pūjayec cetanaṃ vibhum //

bhakṣyabhojyānnapānena nānāvibhavaśālinā /
śayanāsanayānena yathāptenārcayec citim //

kāntānnapānasambhogasaṃrambhādivilāsinā /
sukhena sarvarūpeṇa sambudhyātmānam arcayet //

ādhivyādhiparītena mohasaṃrambhaśālinā /
sarvopadravaduḥkhena prāptenātmānam arcayet //

sīmāntais sampadāṃ caiva ceṣṭānāṃ jagatas sthiteḥ /
mṛtajīvitasattvaiś ca prāptair ātmānam arcayet //

dāridryeṇātha rājyena vā pravāhāgatātmanā /
vicitraceṣṭāpuṣpeṇa buddhvātmānaṃ samarcayet //

nānākalahakallolavalanollāsaśālinā /
rāgadveṣavilāsena somyam ātmānam arcayet //

satāṃ hṛdayahāriṇyā rūḍhayā śaśiśītayā /
maitryā mādhuryadharmiṇyā hṛtstham ātmānam arcayet //

bhogānām aviruddhānāṃ niṣiddhānāṃ ca sarvadā /
tyāgena vātha rāgeṇa svātmānaṃ buddham arcayet //

īhitānīhitaughena yuktāyuktamayātmanā /
tyaktenārtena vārthyena prāptenātmānam arcayet //

naṣṭaṃ naṣṭam upekṣeta prāptaṃ prāptam upāharet /
nirvikāratayaitad dhi paramārcanam ātmanaḥ //

sarvadaiva samagrāsu ceṣṭāniṣṭāsu dṛṣṭiṣu /
paramaṃ sāmyam ādāya nityātmārcāvrataṃ caret //

sarvaṃ vindeta suśubhaṃ sarvaṃ vindyāc ca vāśubham /
sarvam ātmamayaṃ kuryān nityātmārcāparo naraḥ //

āpātaramaṇīyaṃ yad yac cāpātasudussaham /
tat sarvaṃ susamaṃ buddhvā nityātmārcāvrataṃ caret //

ayaṃ so 'ham ayaṃ nāhaṃ vibhāgam iti santyajet /
sarvaṃ brahmeti niścitya nityātmārcāvrataṃ caret //

sarvadā sarvarūpeṇa sarvākāravikāriṇā /
sarvāsarvaprakāreṇa prāptenātmānam arcayet //

na vāñchatā na tyajatā jñena prāptās svabhāvataḥ /
saritas sāgareṇeva bhoktavyā bhogabhūmayaḥ //

udvego nānugantavyas tucchātucchāsu dṛṣṭiṣu /
vyomnā citrapadārtheṣu patitotpatiteṣv iva //

deśakālakriyāyogād yad udeti śubhāśubham /
avikāraṃ gṛhītena tenaivātmānam arcayet //

ātmārcanavidhāne 'smin proktā dravyaśriyas tu yāḥ /
ekenaiva śamenaitā rasena paribhāvitāḥ //

nāmblā na kaṭvyo no tiktā na kaṣāyāś ca kāścana /
citrair api rasair digdhā madhurā eva tāś citaḥ //

samatāmadhurā ramyā rasaśaktir munīndra yā /
tayā yad bhāvitaṃ cetyam amṛtaṃ tat kṣaṇād bhavet //

samatāmṛtapūreṇa yad yan nāma vibhāvyate /
tat tad āyāti mādhuryaṃ param indor iva cyutam //

samam ākāśavad bhūtvā yad ahṛllekham āsanam /
avikāram anāyāsaṃ tad devārcanam ucyate //

pūrṇenduneva pūrṇena bhāvyaṃ śamasamatviṣā /
svacchena cidghanaikena jñenāpy upalarūpiṇā //

antar ākāśaviśado bahiḥ prakṛtakāryakṛt /
rañjanāmihikāmuktas sampūrṇo jña upāsakaḥ //

svapne 'py adṛśyahṛllekham ajñānābhraparikṣaye /
śāntāhantādimihikaṃ jñaśaradvyoma rājate //

sāmānyam astamitamānasamātṛmeyaṃ sadyaḥprasūtaśiśuvedanavadvitānam /
samyakpraśāntamaticetanacittajīvaṃ jīvañ jña uttamapadasthita eva tiṣṭha //

deśakālakalanakramoditais sarvavastusukhaduḥkhavibhramaiḥ /
nityam arcitaśarīranāyakas tiṣṭha śāntasakalehayā dhiyā //