Mokṣopāya · Chapter 5.85

iti nirṇīya sa munir vītahavyo vivāsanaḥ /
āsīt samādhāv acalo vindhyaparvatakoṭare //

aparispanditāśeṣaspandanānandasundaraḥ /
babhūvāstaṅgatamanās stimitāmbhodhiśobhanaḥ //

antar eva śaśāmāsya krameṇa prāṇasantatiḥ /
jvālājālaparispando dagdhendhana ivānale //

anantarniṣṭhatāṃ yāte bāhyārthe cāpy asaṃsthite /
śeṣe tu labdhasaṃsthāne tasya sphuritapakṣmaṇī //

ghrāṇaprāntagatālpālpasamāloka ivekṣaṇe /
ardhakuṭmalitaiḥ padmaiś śriyam āyayatus samām //

samakāyaśirogrīvasthānakas sa mahāmatiḥ /
āsīc chailād ivotkīrṇaś citrārpita ivātha vā //

tathā pratiṣṭhatas tasya saṃvatsaraśatatrayam /
koṭare vindhyakacchasya yayāv ardhamuhūrtavat //

etāvantam asau kālaṃ nābudhyata kilātmavān /
jīvanmuktatayā dhyānī na ca tatyāja tāṃ tanum //

tāvatkālaṃ sa subhago na prābudhyata yogavit /
uddāmair ambudārāvair āsārabharaghargharaiḥ //

paryantamaṇḍalādhīśamṛgayāravabṛṃhitaiḥ /
ṛkṣavānaranirhrādair mātaṅgāsphoṭanissvanaiḥ //

siṃhasaṃrambharaṭitair nirjharārāvajhāṅkṛtaiḥ /
viṣamāśanisampātair gajakolāhalair ghanaiḥ //

pramattaśarabhāsphoṭair bhūkampataṭaghaṭṭanaiḥ /
vanadāhadhamaddhvānair jalaughāhatavellanaiḥ //

mahopalatalāghātair dharaṇītalamajjanaiḥ /
jalaughāndolanāpātais tāpair analakarkaśaiḥ //

kevalaṃ vahati svairaṃ kāle kalitakāraṇe /
pariyāntīṣu varṣāsu laharīṣv iva vāriṇi //

svalpenaiva sa kālena tasmin parvatakandare /
prāvṛḍoghavinunnena paṅkenorvītale kṛtaḥ //

tatrāsāv avasad bhūmeḥ koṭare saṅkaṭodare /
paṅkasampiṇḍitaskandaḥ parvate 'ntaś śilā yathā //

śatatraye tu varṣāṇām atha yāte svayaṃ prabhuḥ /
prābudhyatātmarūpātmā dharākoṭarapīḍitaḥ //

saṃvid evāsya taṃ dehaṃ jagrāhorvīnipīḍitam /
na tu prāṇamayas spandaḥ prāṇasaṃsaraṇaṃ vinā //

utpatya prauḍhim āsādya kalanā hṛdayāmbare /
svamanorūpiṇī tasya hṛdy evānubabhūva sā //

kailāsakānane kānte kadambasya taros tale /
munitvaṃ śatam abdānāṃ jīvanmuktātma nirmalam //

vidyādharatvaṃ varṣāṇāṃ śatam ādhivivarjitam /
yugapañcakam indratvaṃ praṇataṃ suracāraṇaiḥ //

munitvādiṣu teṣv asya pratibhāseṣu bho mune /
niyamo 'niyamaś caiva dikkālaniyateḥ katham //

sarvātmikaiṣā cicchaktir yatrodeti yathā yathā /
tathā tathāśu bhavati tadātmaikasvabhāvataḥ //

yadā yatra yathā buddho niyamas sa tathā sthitaḥ /
deśakālādiniyamakramāṇāṃ tanmayātmanām //

tena nānāvidhāny eṣa jaganti paridṛṣṭavān /
hṛdi saṃvedanākāśe vītahavyo vivāsanaḥ //

samyagbodhavatām eṣā vāsanaiva na vāsanā /
jñānāgnidagdhā dagdhasya keva bījasya bījatā //

kalpam ekaṃ gaṇatvaṃ sa candramauleś cakāra ha /
samastavidyāniyataṃ trikālāmaladarśanam //

yo yādṛgdṛḍhasaṃskāras sa sampaśyati tādṛśam /
jīvanmuktatayaivaitad vītahavyo 'nubhūtavān //

evaṃ sthite muniśreṣṭha jīvanmuktamater api /
bandhamokṣadṛśas santi vītahavyātmano yathā //

yathāsthitam idaṃ viśvaṃ śāntam ākāśanirmalam /
brahmaiva jīvanmuktānāṃ bandhamokṣadṛśaḥ kutaḥ //

evaṃ saṃvinnabho bhāti yatra yatra yathā yathā /
tatra tatra tathā tāvat tāvat tad vindate tatam //

tenānubhūtāni bahūny anubhūyanta eva ca /
jaganti sarvātmatayā brahmarūpeṇa rāghava //

dharākoṭaranirmagnavītahavyacidātmasu /
jagatsu teṣv asaṅkhyeṣu nīrūpeṣu mahātmasu //

yaś śakro 'navabuddhātmā so 'dya cīneṣu pārthivaḥ /
kartuṃ pravṛtto mṛgayāṃ kṣaṇe 'smin nīpakānane //

yo haṃso 'navabuddhātmā padme paitāmahe 'bhavat /
sthitas sa eṣa dāśeśaḥ kailāsavanakuñjake //

yo rājānavabuddhātmā bhūmau saurāṣṭramaṇḍale /
sa eṣa hi sthito 'ndhrāṇāṃ grāme vipulapādapaḥ //

mānasaḥ kila sargo 'sau vītahavyasya tatra ye /
dehino bhrāntimātraṃ te vadehākāriṇaḥ katham //

yadi bhrāntyekamātrātma vītahavyasya taj jagat /
tad idaṃ bhāsate nāma kimmayaṃ pratibhāsate //

idam aṅga sacinmātramanomātraṃ bhramātmakam //

vastutas tu na tan nāma jagan nedaṃ ca netarat /
na cāpi na jagatsattā brahmedaṃ bhāti kevalam //

bhāvi bhūtaṃ bhaviṣyac ca tac cedaṃ ca tathetarat /
jagat sarvam idaṃ dṛśyaṃ saṃvinmātramanomayam //

evaṃrūpam idaṃ yāvan na parijñātam īdṛśam /
vajrasāraṃ dṛḍhaṃ tāvaj jātaṃ sat paramāmbaram //

ajñānāṃ mana evedam itthaṃ sampravijṛmbhate /
pratyullāsavilāsātma jalam ambunidhāv iva //

yathāsthitenaiva cidambareṇa svacittvam eveti mano'bhidhānam /
sphārīkṛtaṃ tena jagac ca dṛśyam evaṃ tataṃ naiva tataṃ ca kiñcit //