Mokṣopāya · Chapter 5.80

idam antaḥ kalayato bhogān prati vivekinaḥ /
purassthitān api sadā spṛhaivāṅga na jāyate //

cakṣur ālokanāyaiva jīvas tu sukhaduḥkhayoḥ /
bhārāyaiva balīvardo bhoktā dravyasya nāyakaḥ //

nayane rūpanirmagne kṣobhaḥ ka iva dehinaḥ /
gardabhe palvalonmagne kaiva senāpateḥ kṣatiḥ //

rūpakardamam etan mānaya nāsvādayādhama /
naśyaty etan nimeṣeṇa bhavantam api hiṃsati //

yenaiva sakhyaṃ kriyate ya evābhyanugamyate /
tadīyaiḥ karmabhiḥ kṣipraṃ prājñaś śūro 'pi badhyate //

utpannadhvaṃsi sampātamātrahṛdyam asanmayam /
rūpam āśraya mā netra vināśāyāvināśine //

sākṣivat tvaṃ sthitaṃ netra rūpaṃ ātmani tiṣṭhati /
ālokaḥ kālavaśatas tvam ekaḥ kiṃ pratapyase //

salilaspandavad dṛṣṭiḥ piñchikevāmbarotthitā /
svajātibandhāt sphurati tava citta kim āgatam //

svalpāmbhasīva śaphare citte sphuraṇadharmiṇi /
svayaṃ sphuraty ahaṅkāra tvam ayaṃ protthitaḥ kutaḥ //

ālokarūpayor nityaṃ jaḍayos sphurator mithaḥ /
ādhārādheyayoś citta vyartham ākulatā tava //

rūpālokamanaskārāḥ parasparam asaṅginaḥ /
saṃsaktā iva lakṣyante vadanādarśabimbavat //

ajñānajantunā hy ete śliṣṭā jātā nirantarāḥ /
ajñāne jñānagalite pṛthak tiṣṭhanty asanmayāḥ //

manaḥkalanayā hy ete susambaddhāḥ parasparam /
rūpālokamanaskārā dārūṇi jatunā yathā //

svamanomanane tantau mano'bhyāsena yatnataḥ /
vicārāc chedam āyāte chinnaivājñānabhāvanā //

ajñānasaṅkṣayāt kṣīṇe manasy ete punar mithaḥ /
rūpālokamanaskārās saṅghaṭante na kecana //

sarveṣāṃ cittam evāntar indriyāṇāṃ prabodhakam /
tad eva tasmād ucchedyaṃ piśāca iva mandirāt //

citta valgasi mithyaiva dṛṣṭo 'nto bhavato mayā /
ādyanteṣu sutucchas tvaṃ vartamāne 'pi na hy asi //

mudhā pañcabhir ākāraiḥ kim antaḥ parivalgasi /
yas tvāṃ tv ām iti jānāti tasyaitat parivalgyate //

tvadvalganaṃ me kumano na manāg api tuṣṭaye /
māyānaraspanda iva vyarthaṃ vṛttiṣu dahyase //

tiṣṭha vā gaccha vā citta nāsi me śaṭha jīvasi /
prakṛtyāsi mṛtaṃ nityaṃ vicārāt sumṛtaṃ sthitam //

nistattvaṃ tvaṃ jaḍaṃ bhrātaś śaṭha nityamṛtākṛte /
mūḍha eva tvayājñena vañcyate na vicāravān //

vayam ājñātavantas tvāṃ maurkhyeṇānusṛtaṃ bhavet /
mṛtam asmākam adyāsi dīpānāṃ timiraṃ yathā //

śaṭhena bhavatā dīrghaṃ kālaṃ dehagṛhaṃ mama /
uparuddham abhūt pūrvaṃ sādhusaṃsargavarjitam //

jaḍe pretasamākāre gate tvayi manaśśaṭhe /
sarvasajjanasaṃsevyaṃ idaṃ dehagṛhaṃ sthitam //

pūrvam evāsi nāsy eva sampraty api jaḍaṃ śaṭham /
na bhaviṣyasi cedānīṃ kiṃ vetāla na lajjase //

saha tṛṣṇāpiśācībhis saha kopādiguhyakaiḥ /
nirgaccha cittavetāla śarīrasadanān mama //

diṣṭyā vivekamantreṇa nirgato dehamandirāt /
pramattacittavetālaḥ kuvṛkaḥ kandarād iva //

aho nu citraṃ sumahaj jaḍena kṣaṇabhaṅginā /
manaśśaṭhena sarvo 'yaṃ nīto vivaśatāṃ janaḥ //

kas te parākramaḥ kiṃ te balaṃ kas te samāśrayaḥ /
yadi valgasi mām eva janatāṃ bādhase tathā //

śaṭhātmaivāsi na mayā dīnacittaka māryase /
mṛtam ity avabuddhaṃ tvam adya kevalam ajña he //

etāvantam ahaṃ kālaṃ tvāṃ jñātvā jīvadāsthitam /
kliṣṭaḥ prabhūtabhaṅgāsu ciraṃ saṃsṛtirātriṣu //

cittaṃ mṛtaṃ hi nāstīha tv ity adyāvagataṃ mayā /
tena tvadāśāṃ santyajya tiṣṭhāmy ātmani kevalaḥ //

diṣṭyā cittaṃ mṛtam iti jñātam adya mayā svayam /
na śaṭhena samaṃ nītaṃ samagraṃ jīvitaṃ nijam //

utsārya dehasadanān manaśśaṭham ahaṃ kṣaṇāt /
ayaṃ svasthas sthito 'smy antarvetālaparivarjitaḥ //

cittavetālalabdhena ciraṃ kālaṃ mayoddhatāḥ /
kṛtā vikārā vividhās svayaṃ kṛtvā hasāmi yān //

cirān nipatito diṣṭyā vicārāsivarāṅkitaḥ /
hṛdgehāc cittavetālas tālottālasamunnatiḥ //

praśāntacittavetāle pavitrāṃ padavīṃ gate /
diṣṭyā śarīranagare sukhaṃ tiṣṭhāmi kevalaḥ //

mṛtaṃ mano mṛtāś cintā mṛto 'haṅkārarākṣasaḥ /
vicāramantreṇa samas svasthas tiṣṭhāmi kevalaḥ //

kiṃ mano me mamāśāḥ kāḥ ko me 'haṅkārako bhavet /
diṣṭyā vyarthaṃ kalatraṃ me naṣṭam etad aśeṣataḥ //

ekasmai kṛtakṛtyāya nityāya vimalātmane /
nirvikalpacidākhyāya mahyam eva namo namaḥ //

na mamāśā na karmāṇi na saṃsāro na kartṛtā /
na bhoktṛtā na deho me mahyam eva namo namaḥ //

nāham ātmā na cākāśo na caivāyam ahaṃ svayam /
mama nāsti vyavacchedo mahyam eva namo namaḥ //

nīrūpāya nirākhyāya prakāśāyāmalātmane /
svayam ātmaikasaṃsthāya mahyam eva namo namaḥ //

nirvikārāya nityāya niraṃśāya nirātmane /
sarvasmai sarvakāryāya mahyam eva namo namaḥ //

samāṃ sarvagatāṃ sūkṣmāṃ jagadekaprakāśinīm /
sattām upāgato 'smy antar mahyam eva namo namaḥ //

sādridyūrvīnadīśāṅgaṃ nāham evāham eva vā /
jagat sarvapadārthāḍhyaṃ mahyam eva namo namaḥ //

vyapagatamananaṃ śamābhirāmaṃ prakaṭitaviśvam aviśvam apy anantam /
svayam ajam ajaraṃ guṇād atītaṃ vapur aham acyutam aiśvaraṃ namāmi //