Matsya Purana · Chapter 7

diteḥ putrāḥ kathaṃ jātā maruto devavallabhāḥ
devairjagmuśca sāpatnaiḥ kasmātte sakhyamuttamam //

purā devāsure yuddhe hṛteṣu hariṇā suraiḥ
putrapautreṣu śokārtā gatvā bhūlokamuttamam //

syamantapañcake kṣetre sarasvatyāstaṭe śubhe
bhartur ārādhanaparā tapa ugraṃ cacāra ha //

tadā ditir daityamātā ṛṣirūpeṇa suvratā
phalāhārā tapas tepe kṛcchraṃ cāndrāyaṇādikam //

yāvadvarṣaśataṃ sāgraṃ jarāśokasamākulā
tataḥ sā tapasā taptā vasiṣṭhādīnapṛcchata //

kathayantu bhavanto me putraśokavināśanam
vrataṃ saubhāgyaphaladam ihaloke paratra ca //

ūcur vasiṣṭhapramukhā madanadvādaśīvratam
yasyāḥ prabhāvādabhavat sutaśokavivarjitā //

śrotumicchāmahe sūta madanadvādaśīvratam
sutānekonapañcāśad yena lebhe ditiḥ punaḥ //

yadvasiṣṭhādibhiḥ pūrvaṃ diteḥ kathitamuttamam
vistareṇa tadevedaṃ matsakāśānnibodhata //

caitre māsi site pakṣe dvādaśyāṃ niyatavrataḥ
sthāpayedavraṇaṃ kumbhaṃ sitataṇḍulapūritam //

nānāphalayutaṃ tadvad ikṣudaṇḍasamanvitam
sitavastrayugacchannaṃ sitacandanacarcitam //

nānābhakṣyasamopetaṃ sahiraṇyaṃ tu śaktitaḥ
tāmrapātraṃ guḍopetaṃ tasyopari niveśayet //

tasmādupari kāmaṃ tu kadalīdalasaṃsthitam
kuryāccharkarayopetāṃ ratiṃ tasya ca vāmataḥ //

gandhaṃ dhūpaṃ tato dadyād gītaṃ vādyaṃ ca kārayet
tadabhāve kathāṃ kuryāt kāmakeśavayornaraḥ //

kāmanāmnā harerarcāṃ snāpayedgandhavāriṇā
śuklapuṣpākṣatatilair arcayenmadhusūdanam //

kāmāya pādau sampūjya jaṅghe saubhāgyadāya ca
ūrū smarāyeti punar manmathāyeti vai kaṭim //

svacchodarāyetyudaram anaṅgāyetyuro hareḥ
mukhaṃ padmamukhāyeti bāhū pañcaśarāya vai //

namaḥ sarvātmane maulim arcayediti keśavam
tataḥ prabhāte taṃ kumbhaṃ brāhmaṇāya nivedayet //

brāhmaṇānbhojayedbhaktyā svayaṃ ca lavaṇādṛte
bhuktyā tu dakṣiṇāṃ dadyād imaṃ mantramudīrayet //

prīyatām atra bhagavān kāmarūpī janārdanaḥ
hṛdaye sarvabhūtānāṃ ya ānando 'bhidhīyate //

anena vidhinā sarvaṃ māsi māsi vrataṃ caret
upavāsī trayodaśyām arcayedviṣṇumavyayam //

phalamekaṃ ca saṃprāśya dvādaśyāṃ bhūtale svapet
tatastrayodaśe māsi dhṛtadhenusamanvitām //

śayyāṃ dadyādanaṅgāya sarvopaskarasaṃyutām
kāñcanaṃ kāmadevaṃ ca śuklāṃ gāṃ ca payasvinīm //

vāsobhir dvijadāmpatyaṃ pūjyaṃ śaktyā vibhūṣaṇaiḥ
śayyāgandhādikaṃ dadyāt prīyatām ityudīrayet //

homaḥ śuklatilaiḥ kāryaḥ kāmanāmāni kīrtayet
gavyena haviṣā tadvat pāyasena ca dharmavit //

viprebhyo bhojanaṃ dadyād vittaśāṭhyaṃ vivarjayet
ikṣudaṇḍānatho dadyāt puṣpamālāś ca śaktitaḥ //

yaḥ kuryād vidhinānena madanadvādaśīmimām
sa sarvapāpanirmuktaḥ prāpnoti harisāmyatām //

ihaloke varān putrān saubhāgyaphalam aśnute
yaḥ smaraḥ saṃsmṛto viṣṇur ānandātmā maheśvaraḥ //

sukhārthī kāmarūpeṇa smaredaṅgajamīśvaram
etacchrutvā cakārāsau ditiḥ sarvamaśeṣataḥ //

kaśyapo vratamāhātmyād āgatya parayā mudā
cakāra karkaśāṃ bhūyo rūpayauvanaśālinīm //

varair āchandayāmāsa sā tu vavre tato varam
putraṃ śakravadhārthāya samarthamamitaujasam //

varayāmi mahātmānaṃ sarvāmaraniṣūdanam
uvāca kaśyapo vākyam indrahantāram ūrjitam //

pradāsyāmyahameveha kiṃ tv etat kriyatāṃ śubhe
āpastambaḥ karotviṣṭiṃ putrīyāmadya suvrate //

vidhāsyāmi tato garbham indraśatruniṣūdanam
āpastambastataścakre putreṣṭiṃ draviṇādhikām //

indraśatrur bhavasveti juhāva ca savistaram
devā mumudire daityā vimukhāḥ syuśca dānavāḥ //

dityāṃ garbham athādhatta kaśyapaḥ prāha tāṃ punaḥ
tvayā yatno vidhātavyo hy asmingarbhe varānane //

saṃvatsaraśataṃ tv ekam asminn eva tapovane
saṃkhyāyāṃ naiva bhoktavyaṃ garbhiṇyā varavarṇini //

na sthātavyaṃ na gantavyaṃ vṛkṣamūleṣu sarvadā
nopaskareṣūpaviśen musalolūkhalādiṣu //

jale ca nāvagāheta śūnyāgāraṃ ca varjayet
valmīkāyāṃ na tiṣṭheta na codvignamanā bhavet //

vilikhenna nakhairbhūmiṃ nāṅgāreṇa na bhasmanā
na śayāluḥ sadā tiṣṭhed vyāyāmaṃ ca vivarjayet //

na tuṣāṅgārabhasmāsthi kapāleṣu samāviśet
varjayetkalahaṃ lokair gātrabhaṅgaṃ tathaiva ca //

na muktakeśā tiṣṭheta nāśuciḥ syātkadācana
na śayītottaraśirā na cāparaśirāḥ kvacit //

na vastrahīnā nodvignā na cārdracaraṇā satī
nāmaṅgalyāṃ vadedvācaṃ na ca hāsyādhikā bhavet //

kuryāttu guruśuśrūṣāṃ nityaṃ māṅgalyatatparā
sarvauṣadhībhiḥ koṣṇena vāriṇā snānamācaret //

kṛtarakṣā subhūṣā ca vāstupūjanatatparā
tiṣṭhetprasannavadanā bhartuḥ priyahite ratā //

dānaśīlā tṛtīyāyāṃ pārvaṇyaṃ naktamācaret
itivṛttā bhavennārī viśeṣeṇa tu garbhiṇī //

yastu tasyā bhavetputraḥ śīlāyurvṛddhisaṃyutaḥ
anyathā garbhapatanam avāpnoti na saṃśayaḥ //

tasmāttvamanayā vṛttyā garbhe 'sminyatnamācara
svastyastu te gamiṣyāmi tathetyuktastayā punaḥ //

paśyatāṃ sarvabhūtānāṃ tatraivāntaradhīyata
tataḥ sā kaśyapoktena vidhinā samatiṣṭhata //

atha bhītastathendro 'pi diteḥ pārśvamupāgamat
vihāya devasadanaṃ tacchuśrūṣuravasthitaḥ //

diteśchidrāntaraprepsur abhavatpākaśāsanaḥ
vinīto 'bhavad avyagraḥ praśāntavadano bahiḥ //

ajānankila tatkāryam ātmanaḥ śubhamācaran
tato varṣaśatānte sā nyūne tu divasais tribhiḥ //

mene kṛtārthamātmānaṃ prītyā vismitamānasā
akṛtvā pādayoḥ śaucaṃ prasuptā muktamūrdhajā //

nidrābharasamākrāntā divāparaśirāḥ kvacit
tatastadantaraṃ labdhvā praviṣṭastu śacīpatiḥ //

vajreṇa saptadhā cakre taṃ garbhaṃ tridaśādhipaḥ
tataḥ saptaiva te jātāḥ kumārāḥ sūryavarcasaḥ //

rudantaḥ sapta te bālā niṣiddhā giridāriṇā
bhūyo 'pi rudataścaitān ekaikaṃ saptadhā hariḥ //

cicheda vṛtrahantā vai punastadudare sthitaḥ
evamekonapañcāśad bhūtvā te rurudurbhṛśam //

indro nivārayāmāsa māṃ rodiṣṭa punaḥ punaḥ
tataḥ sa cintayāmāsa kimetaditi vṛtrahā //

dharmasya kasya māhātmyāt punaḥ saṃjīvitāstvamī
viditvā dhyānayogena madanadvādaśīphalam //

nūnam etat pariṇatam adhunā kṛṣṇapūjanāt
vajreṇāpi hatāḥ santo na vināśam avāpnuyuḥ //

eko 'pyanekatāmāpa yasmādudarago 'pyalam
avadhyā nūnamete vai tasmāddevā bhavantviti //

yasmānmā rudatetyuktā rudanto garbhasaṃsthitāḥ
maruto nāma te nāmnā bhavantu makhabhāginaḥ //

tataḥ prasādya deveśaḥ kṣamasveti ditiṃ punaḥ
arthaśāstraṃ samāsthāya mayaitad duṣkṛtaṃ kṛtam //

kṛtvā marudgaṇaṃ devaiḥ samānamamarādhipaḥ
ditiṃ vimānamāropya sasutāmanayaddivam //

yajñabhāgabhujo jātā marutaste tato dvijāḥ
na jagmuraikyamasurair ataste suravallabhāḥ //