Matsya Purana · Chapter 131

nirmite tripure durge mayenāsuraśilpinā
taddurgaṃ durgatāṃ prāpa baddhavairaiḥ surāsuraiḥ //

sakalatrāḥ saputrāśca śastravanto 'ntakopamāḥ
mayādiṣṭāni viviśur gṛhāṇi hṛṣitāśca te //

siṃhā vanamivāneke makarā iva sāgaram
roṣaiścaivātipāruṣyaiḥ śarīramiva saṃhataiḥ //

tadvadbalibhiradhyastaṃ tatpuraṃ devatāribhiḥ
tripuraṃ saṃkulaṃ jātaṃ daityakoṭiśatākulam //

sutalādapi niṣpatya pātālāddānavālayāt
upatasthuḥ payodābhā ye ca giryupajīvinaḥ //

yo yaṃ prārthayate kāmaṃ samprāptastripurāśrayāt
tasya tasya mayastatra māyayā vidadhāti saḥ //

sacandreṣu pradoṣeṣu sāmbujeṣu saraḥsu ca
ārāmeṣu sacūteṣu tapodhanavaneṣu ca //

svaṅgāścandanadigdhāṅgāṃ mātaṃgāḥ samadā iva
mṛṣṭābharaṇavastrāśca mṛṣṭasraganulepanāḥ //

priyābhiḥ priyakrāmābhir hāvabhāvaprasūtibhiḥ
nārībhiḥ satataṃ remur muditāścaiva dānavāḥ //

mayena nirmite sthāne modamānā mahāsurāḥ
arthe dharme ca kāme ca nidadhuste matīḥ svayam //

teṣāṃ tripurayuktānāṃ tripure tridaśāriṇām
vrajati sma sukhaṃ kālaḥ svargasthānāṃ yathā tathā //

śuśrūṣante pitṝnputrāḥ patnyaścāpi patīṃstathā
vimuktakalahāścāpi prītayaḥ pracurābhavan //

nādharmastripurasthānāṃ bādhate vīryavānapi
arcayanto diteḥ putrās tripurāyatane haram //

puṇyāhaśabdānuccerur āśīrvādāṃśca vedagān
svanūpuraravonmiśrān veṇuvīṇāravānapi //

hāsaśca varanārīṇāṃ cittavyākulakārakaḥ
tripure dānavendrāṇāṃ ramatāṃ śrūyate sadā //

teṣāmarcayatāṃ devān brāhmaṇāṃśca namasyatām
dharmārthakāmamantrāṇāṃ mahānkālo 'bhyavartata //

athālakṣmīrasūyā ca tṛḍbubhukṣe tathaiva ca
kaliśca kalahaścaiva tripuraṃ viviśuḥ saha //

saṃdhyākālaṃ praviṣṭāste tripuraṃ ca bhayāvahāḥ
samadhyāsuḥ samaṃ ghorāḥ śarīrāṇi yathāmayāḥ //

sarva ete viśantastu mayena tripurāntaram
svapne bhayāvahā dṛṣṭā āviśantastu dānavān //

udite ca sahasrāṃśau śubhabhāsākare ravau
mayaḥ sabhāmāviveśa bhāskarābhyāmivāmbudaḥ //

merukūṭanibhe ramya āsane svarṇamaṇḍite
āsīnāḥ kāñcanagireḥ śṛṅge toyamuco yathā //

pārśvayostārakākhyaśca vidyunmālī ca dānavaḥ
upaviṣṭau mayasyānte hastinaḥ kalabhāviva //

tataḥ surārayaḥ sarve 'śeṣakopā raṇājire
upaviṣṭā dṛḍhaṃ viddhā dānavā devaśatravaḥ //

teṣvāsīneṣu sarveṣu sukhāsanagateṣu ca
mayo māyāvijanaka ityuvāca sa dānavān //

khecarāḥ khecarārāvā bho bho dākṣāyaṇīsutāḥ
niśāmayadhvaṃ svapno 'yaṃ mayā dṛṣṭo bhayāvahaḥ //

catasraḥ pramadāstatra trayo martyā bhayāvahāḥ
kopānalādīptamukhāḥ praviṣṭās tripurārdinaḥ //

praviśya ruṣitāste ca purāṇyatulavikramāḥ
praviṣṭāḥ sma śarīrāṇi bhūtvā bahuśarīriṇaḥ //

nagaraṃ tripuraṃ cedaṃ tamasā samavasthitam
sagṛhaṃ saha yuṣmābhiḥ sāgarāmbhasi majjitam //

ulūkaṃ rucirā nārī nagnārūḍhā kharaṃ tathā
saha strībhirhasantī ca cumbane pramadā yathā
puruṣaḥ sindutilakaś caturaṅghris trilocanaḥ //

yena sā pramadā nunnā ahaṃ caiva vibodhitaḥ
īdṛśī pramadā dṛṣṭā mayā cātibhayāvahā //

eṣa īdṛśakaḥ svapno dṛṣṭo vai ditinandanāḥ
dṛṣṭaḥ kathaṃ hi kaṣṭāya asurāṇāṃ bhaviṣyati //

yadi vo 'haṃ kṣamo rājā yadidaṃ vettha ceddhitam
nibodhadhvaṃ sumanaso na cāsūyitum arhatha //

kāmaṃ cerṣyāṃ ca kopaṃ ca asūyāṃ saṃvihāya ca
satye dame ca dharme ca munivāde ca tiṣṭhata //

śāntayaśca prayujyantāṃ pūjyatāṃ ca maheśvaraḥ
yadi nāmāsya svapnasya hy evaṃ coparamo bhavet //

kupyate no dhruvaṃ rudro devadevastrilocanaḥ
bhaviṣyāṇi ca dṛśyante yato nastripure 'surāḥ //

kalahaṃ varjayantaśca arjayantas tathārjavam
svapnodayaṃ pratīkṣadhvaṃ kālodayamathāpi ca //

śrutvā dākṣāyaṇīputrā ityevaṃ mayabhāṣitam
krodherṣyāvasthayā yuktā dṛśyante ca vināśagāḥ //

vināśam upapaśyanto hy alakṣmyā vyāpitāsurāḥ
tatraiva dṛṣṭvā te 'nyonyaṃ sakrodhāpūritekṣaṇāḥ //

atha daivaparidhvastā dānavāstripurālayāḥ
hitvā satyaṃ ca dharmaṃ ca akāryāṇyupacakramuḥ //

dviṣanti brāhmaṇānpuṇyān na cārcanti hi devatāḥ
guruṃ caiva na manyante hy anyonyaṃ cāpi cukrudhuḥ //

kalaheṣu ca sajjante svadharmeṣu hasanti ca
parasparaṃ ca nindanti ahamityeva vādinaḥ //

uccairgurūnprabhāṣante nābhibhāṣanti pūjitāḥ
akasmātsāśrunayanā jāyante ca samutsukāḥ //

dadhisaktūnpayaścaiva kapitthāni ca rātriṣu
bhakṣayanti ca śeranta ucchiṣṭāḥ saṃvṛtāstathā //

mūtraṃ kṛtvopaspṛśanti cākṛtvā pādadhāvanam
saṃviśanti ca śayyāsu śaucācāravivarjitāḥ //

saṃkucanti bhayāccaiva mārjārāṇāṃ yathākhukaḥ
bhāryāṃ gatvā na śudhyanti rahovṛttiṣu nistrapāḥ //

purā suśīlā bhūtvā ca duḥśīlatvamupāgatāḥ
devāṃstapodhanāṃścaiva bādhante tripurālayāḥ //

mayena vāryamāṇā api te vināśamupasthitāḥ
vipriyāṇyeva viprāṇāṃ kurvāṇāḥ kalahaiṣiṇaḥ //

vaibhrājaṃ nandanaṃ caiva tathā caitrarathaṃ vanam
aśokaṃ ca varāśokaṃ sarvartukamathāpi ca //

svargaṃ ca devatāvāsaṃ pūrvadevavaśānugāḥ
vidhvaṃsayanti saṃkruddhās tapodhanavanāni ca //

vidhvastadevāyatanāśramaṃ ca saṃbhagnadevadvijapūjakaṃ tu
jagadbabhūvāmararājaduṣṭair abhidrutaṃ sasyamivālivṛndaiḥ //