Markandeya Purana · Chapter 65

iti śrīmārkaṇjaḍeyapurāṇeṭhasvārociṣe manvantare' catuḥ ṣaṣṭitamo 'dhyāyaḥ
pañcaṣaṣṭitamo 'dhyāyaḥ- 65
mārkaṇḍeya uvāca
tataḥ sa tābhiḥ sahitaḥ patnībhiramaradyutiḥ /
rarāma tasmin śailendre ramyakānananirjhare

sarvopabhogaratnāni madhūni madhurāṇi ca /
nidhayaḥ samupājahruḥ padminyā vaśavartinaḥ

strajo vastrāṇyalaṅkārān gandhāḍhyamanulepanam /
āsanānyatiśubhrāṇi kāñcanāni yathecchayā

sauvarṇāni mahābhāga ! karakān bhājanāni ca /
tathā śayyāśca vividhā divyairāstaraṇairyutāḥ

evaṃ sa tābhiḥ sahito divyagandhādhivāsite /
rarāma svarucirbhābhirbhāsite varaparvate

tāścāpi saha teneti lebhire mudamuttamām /
ramamāṇā yathā svarge tathā tatra śiloccaye

kalahaṃsī jagādaikāṃ cakravākīṃ jale satīm /
tasya tāsāñca lalite sambandhe ca spṛhāvatī

dhanyo 'yamatipuṇyo 'yaṃ yo 'ya yauvanagocaraḥ /
dayitābhiḥ sahaitābhirbhuṅkte bhogānabhīpsitān

santi yauvaninaḥ ślāghyāstatpatnyo nātiśobhanāḥ /
jagatyāmalpakāḥ patnyaḥ patayaścātiśobhanāḥ

abhīṣṭā kasyacit kāntā kāntaḥ kasyāścidīpsitaḥ /
parasparānurāgāḍhyaṃ dāmpatyamatidurlabham

dhanyo 'yaṃ dayitābhīṣṭo hyetāścāsyātivallabhāḥ /
parasparānurāgo hi dhanyānāmeva jāyate

etanniśamyavacanaṃ kalahaṃsīsamīritam /
uvāca cakravākī tāṃ nātivismitamānasā

nāyaṃ dhanyo yato lajjā nānyastrīsannikarṣataḥ /
anyāṃ striyamayaṃ bhuṅkte na sarvāsvasya mānasam

cittānurāga ekasminnadhiṣṭhāne yataḥ sakhi /
tato hi prītimāneṣa bhāryāsu bhavitā katham

etā na dayitāḥ patyurnaitāsāṃ dayitaḥ patiḥ /
vinodamātramevaitā yathā parijano 'paraḥ

etāsāñca yadiṣṭo 'yaṃ tat kiṃ prāṇānna muñcati /
āliṅgatyaparāṃ kāntāṃ dhyāto vai kāntayānyayā

vidyāpradānamūlyena vikrīto hyeṣa bhṛtyavat /
pravartate na hi prema samaṃ bahvīṣu tiṣṭhati

kalahaṃsi ! patirdhanyo mama dhanyāhameva ca /
yasyaikasyāñciraṃ cittaṃ yasyāścaikatra saṃsthitam

sarvasattvarutajño 'sau svarociraparājitaḥ /
niśamya lajjito dadhyau satyameva hi nānṛtam

tato varṣaśate yāte ramamāṇo mahāgirau /
ramamāṇaḥ samaṃ tābhirdadarśa purato mṛgam

susnigdhapīnāvayavaṃ mṛgayūthavihāriṇam /
vāsitābhiḥ surūpābhirmṛgībhiḥ parivāritam

ākṛṣṭaghrāṇapuṭakā jighrantīstāstato mṛgīḥ /
uvāca sa mṛgo rāmā lajjātyāgena gamyatām

nāhaṃ svarocistacchīlo na caivāhaṃ sulocanāḥ /
nirlajjā bahavaḥ santi tādṛśāstatra gacchataḥ

ekā tvanekānugatā yathā hāsāspadaṃ jane /
anekābhistathaivaiko bogadṛṣṭyā nirīkṣitaḥ

tasya dharmakriyāhānirahanyahani jāyate /
sakto 'nyabhāryayā cānyakāmāsaktaḥ sadaiva saḥ

yastādṛśo 'nyastacchīlaḥ paralokaparāṅmukhaḥ /
taṃ kāmayata bhadraṃ vo nāhaṃ tulyaḥ svarociṣā