Mañjuśrīmūlakalpa · Chapter 48
bodhisattvapiṭakāvataṃsakānmahāyānavaipulyasūtrādāryamañjuśrīmūlakalpāt pañcacatvāriṃśatamaḥ paṭalavisarāt prathamaḥ caturbhaginīmaṇḍalamanupraveśasamayaguhyatamapaṭalavisaraḥ parisamāpta iti //
Athāṣṭacatvāriṃśaḥ paṭalavisaraḥ /
atha khalu vijayā nāma devī tatraiva parṣadi sannipatitā sanniṣaṇṇābhūvam / sa svakaṃ maṇḍalopacaryā sādhanavidhiṃ bhāṣayati sma -
ādau tāvad vivikte deśe pracchanne rahasi pañcaraṅgikacūrṇena śuklakṛṣṇapītaraktaharitaiḥ cūrṇaiḥ pañcamyā śubhe sitakṛṣṇayoḥ pakṣe caturthyā vā maṇḍalamālikhet / caturhastapramāṇaṃ samantāccaturasraṃ catuḥkoṇaṃ catustoraṇabhūṣitam / samantānmaṇḍalamadhye mahodadhi samālikhet caturmudrālaṅkṛtam / madhye sārthavāhaśca mudrāmaṇḍalākāraṃ induvarṇābhaṃ pūrvottare koṇe jayā mudrā ardhacandrākārasitaṃ dakṣiṇapūrvakoṇe vijayā mudrā tṛkoṇākāraṃ pītanirbhāsaṃ, paścimadakṣiṇakoṇe ajitāyā mudraṃ bandhākāraṃ raktāvabhāsaṃ uttarapaścimakoṇe aparājitāyā mudraṃ vajrākāraṃ kṛṣṇanirbhāsaṃ sarvataśca mudrāṇāṃ jvālāmālinaḥ karttavyāḥ //
pūrvavacaukṣasamācāreṇa bhūtvā catuḥkoṇa catvāraḥ pūrṇakalaśāḥ sthāpayitavyāḥ āmrapallavapracchāditamukhāḥ sarvavrīhiratnaparipūrṇagarbhāḥ / madhye tu sārthavāhasya tumbureḥ pañcamaṃ kalaśaṃ tathaivāmrapallavapracchāditamukhaṃ pratyagravastrāvakuṇṭhitāśca kāryāḥ / tacca tathaiva balinivedyapuṣpādayo yathā mudrāstathaiva kāryā / tadvarṇaśca pūṣpadhūpagandhādayaḥ tat sarvaṃ tathaiva kāryam / caturdiśaṃ ca baliḥ kṣeptavyā / ardharātre madhyāhne cābhicāruke pratyūṣe pauṣṭike aparāhne śāntikamastaṃ gate vā savitari karmatrayaṃ cāpi yathākālopadiṣṭamaṇḍalahomajapasādhaneṣu prayoktavyam //
śucino dakṣaśīlāścaṃ strīpuruṣādayaḥ avyathitāśca praveśayitavyāḥ saradārikāśca guhyamantradhāriṇo ādau praveśayitavyāḥ / prāṅmukhaṃ sthāpayitvā vijayāyā mūlamantreṇodakamabhimantrya saptābhimantritaṃ kṛtvā sarveṣāmabhyaṣiñcet / sakṛdahorātroṣitānāṃ śucivastraprāvṛtānāmaṣṭau prabhṛti yāvadekaṃ prāṅmukhaṃ paścāddvāreṇa praveśayet pratyagramukhapracchāditāṃ kṛtvā ekaikaṃ vijayāyā mudraṃ baddhvā añjaliṃ kṛtvā pītapuṣpa datvā kṣipāpayet / vijayāyā mantraṃ kṛtvā mukhamutsādya maṇḍalaṃ darśāpayet / pradakṣiṇaṃ ca kārāpayet / sarveṣāṃ mudrāṃ darśayet / tato 'nupūrvataḥ sarve praveśayitavyā yāvadaṣṭāviti //
pūrvaṃ tāvad devīnāmāhvānanamantreṇa bhrātṛsahitānāṃ mūlamantreṇa yathocittaiḥ puṣpairāvāhayet / pūrvaṃ paścād dhūpaṃ datvā yathocitaṃ namaskāraṃ kṛtvā yatrotsahate śiṣyaḥ strīpuruṣadārakadārikā vā sa tasmiṃ maṇḍale bahirabhiṣecayitavyaḥ rājavat sarvopakaraṇaiḥ yathābhirucitairvā mantraṃ maṇḍalācāryasya tuṣṭiryena vā tuṣyeta tayābhiṣecayet / abhiṣicya ca eka vā trayo vā abhiṣecanīyaḥ āryābhiṣekeṇa / ekaṃ ca vaktavyam / śṛṇu kulaputrakuladuhiturvā labdhābhiṣekastvamanujñātaḥ sarvadevatābhiśca sabhrātṛsahitaiśca svamantratantreṣu yatheṣṭaṃ maṇḍalamālikhya svamantrāṇāṃ vidhiniyamacaryākalpavistarāṃ dadasveti vaktavyaḥ / tadanye vidyābhiṣekeṇābhiṣecayitavyā / dvitrayo vā janāḥ / śeṣāstu svamantracaryāyāḥ śikṣāpayitvā visarjayitavyā //
tato maṇḍalācāryeṇa candanodakenābhyukṣya arghaṃ dattvā svamantreṇaiva dhūpapuṣpādibhiḥ devatāṃ visarjayitavyā / sarvaṃ copakaraṇaṃ ātmanā grahetavyam / gṛhya ca svaṃ pratyaṃśaṃ tritīyabhāgaṃ sarvamanāthebhyo dātavyam / śeṣamudake plāvayitavyam / taṃ pṛthivīpradeśaṃ suliptaṃ kṛtvā suśobhitaṃ vigatarajaskaṃ yatheṣṭayo gantavyam / yathā svamantracaryāsu ca tathā śikṣāpayitavyāḥ / sarve śiṣyāḥ pracchanne rahasi vigatajanasampāte svadevatāmudrāṃśca bandhāpayitavyāḥ / taireva mantraiḥ pūrvanirdiṣṭairmantraiḥ suviśeṣataḥ sarvamantrā siddhiṃ gacchantīti //
āśu siddhikriyāyuktimantrāṇāṃ ca viśeṣataḥ /
jayākhye maṇḍale hyuktaṃ pūrvanirdiṣṭahetubhiḥ
tatkarmavidhinirdiṣṭaḥ vijayākhye maṇḍale śubhe /
dvitīyaṃ maṇḍalamityāhuḥ nirdiṣṭaṃ tattvārthamantribhiḥ
vijayā nāmato jñeyā sarvakarmārthasādhikā /
īpsitāṃ sādhayedarthāṃ sarvamantreṣu mantravit
pūrvaṃ japto mantrastu sarvakarmeṣu mānavī /
tatyātmadevatā rakṣā vijayāyā tu kīrtyate
parābhavaśca vighnānāṃ ārambhaśca phalonmukhaḥ /
maṇḍale vijayākhye tu dvitīye sarvārthasādhane
darśanānmuñcate puṃsaḥ sarvakalviṣamāyataiḥ /
japād yogācca mantrajñaḥ pāpaśuddhiśca jāyate
parābhavaścānyeṣāṃ mantrāṇāṃ tu bhūtale /
paripakṣagatāṃ deṣāṃ svaduṣṭāduṣṭayonijām
nāśaye tatkṣaṇānmantrī vijayākhye maṇḍalāvṛtīḥ /
sarvakarmikamityāhuḥ vaśyākarṣaṇabhūtikam
saphalaṃ karmajaṃ loke puṣṭiśāntyarthasādhakam /
sarvārthasādhako hyeṣa maṇḍalodadhisambhavo
vijayākhye bahumataḥ puṇyaḥ praśastaḥ somapūjito /
nityaṃ nityatamo puṇyo maṅgalo maghanāśanaḥ
surūpo rūpamantaśca dhanyaḥ sarvārthasādhakaḥ /
likhanānmantribhiḥ kṣipraṃ ūrdhvagāmarthasādhakamitiditi
ajitādevamityāhuḥ prasannā buddhaśāsane /
maṇḍalaṃ trayameka vai kathitaṃ lokapūjitam
pūrvaṃ riṣivarairmukhyaiḥ kathitaṃ lokacihnitaiḥ /
adhunā ca pravakṣye 'haṃ ajitākhyaṃ maṇḍalam
yadva tat yathaiva niyojayet /
kintu varṇavaraṃ raktaṃ raktaiścāpi cūrṇakaiḥ
tathaiva balipuṣpādyāṃ gandhadhūpādibhiḥ kramaiḥ /
sarvaraktamayaṃ bāhyamasṛggrastāṅgaśobhanam
tathaiva mudrāṃ sarvatraṃ bhīmāṃ caiva viyojayet /
balihomakriyāyuktiḥ raktaiścāpi niyojayet
kalaśāścaiva raktābhāṃ raktavastrāṃśca dāpayat /
tathaiva mukhaveṣṭaṃ vā raktacchatraṃ tathaiva ca
āsanaṃ śayanaṃ yānaṃ raktaṃ caiva samālabhet /
tathaiva raktamantrāṇāṃ strīpuṃsārthakāraṇam
rāgārthaṃ āvṛte mantrāṃ rāgiṇasyaiva yujyate /
nānyamantreṣu mantrajño matiṃ kāretha kattṛṇām
buddhimantaḥ sadāyogī mantrajño mantramīrayet /
kāmārthaṃ sampadaṃ prāptā vaśyākarṣaṇahetukam
prāpnuyāt sampadāṃ sarvāṃ ajitākhye maṇḍale 'dbhutām /
sarvabhūtavaśārthāya maṇḍalaṃ bhuvi mucyate
kathitaṃ mantribhirnityaṃ cittavikṣepakāraṇāt /
ākṛṣya mahojaṃ karma vaśyā bhautikaceṣṭitam
vikṣiptacitto martyo vai āviṣṭāviralekṣitām /
dāsabhūtaṃ samāyātaṃ sarvajñāsampratīcchakam
vivaśaṃ vaśamāyātaṃ kiṅkarānuvaśavartinam /
tādṛśaṃ mānuṣaṃ dṛṣṭvā punareva sampramokṣayet
striyaṃ vā yadi vā puṃsaṃ dārakaṃ vātha dārikām /
bhūyo 'pi mūlamantreṇa ajitenaiva mokṣayet
pūrvanirdiṣṭakarmaiśca vidhiyuktairmahītale /
ālikhenmaṇḍalaṃ dhīmāṃ sarvadaiva prayojayet
saphalaṃ karma nirdiṣṭaṃ samantraṃ mantrakarmaṇi /
pūrvamanyaprayogaistu sādhayed vidhimuttamām
sādhyamānā hi siddhyante sarve māheśvarā gaṇāḥ /
vidhānajñāpato rūpaṃ mudraṃ mantrārthatantratā
kriyāyogapramāṇaṃ tu kathyamānātivistarā /
etat pramāṇato jñeyaṃ maṇḍale 'smin nibodhatām
hastā ca daṣṭasaptā vā ṣaṭpañcacaturastathā /
dvihastahastamātraṃ vā vṛtā maṇḍalamudbhavet
jyeṣṭhamaṣṭastathā hastaṃ sapta ṣaṭ pañca madhyamāḥ /
caturhastadvihastaṃ vā hastamātraṃ tu kanyasam
jyeṣṭhe śāntikaṃ kuryā tathā madhye tu pauṣṭikam /
ābhicārukamantreṣu kuryāt kanyasamaṇḍale
vaśyārthaṃ sarvabhūtānāṃ nityaṃ jambhanamohane /
kuryāt sarvakarmāṇi jāpī mantrarataḥ sadā
ajitākhyaṃ maṇḍala nirdiṣṭaṃ sarvagrahavimokṣaṇam /
yatra bhūtāḥ piśācāśca grahamātarapūtanāḥ
dṛṣṭamātrā vaśamāyānti nityaṃ jambhitamohitāḥ /
darśanānmaṇḍale nityaṃ kṣipraṃ gacchanti vaśyatāmiti
aparājitā tu devyā vai praṇamya jinavarātmajam /
vajrakaṃ guhyakendraṃ tu mañjughoṣaṃ subhūṣaṇam
sarvāṃ buddhasutāṃścaiva ........ mahaujasām /
sabhrātṛpañcamāṃ devīmimāṃ vācamudīrayet
ahamapyevaṃvidhaṃ kāryaṃ maṇḍalārtheti yuktijam /
vavre ca śubhasaṅgītaṃ .... yukyarthākṣarasaṃsṛṣṭireṣapra
mahāprabhāvaṃ mahaujaskaṃ durdāntadamakaṃ matam /
sakṛṣṇaṃ kṛṣṇavarṇābhaṃ kālarātrisamaprabham
yamadūtākhyavarṇābhaṃ .......... /
sākṣāt vivasvataṃ ghoraṃ paraprāṇaharaṃ bhayam
yathāvat pūrvanirdiṣṭaṃ devīnāṃ tu maṇḍale /
tathaiva tat kuryāt sarvaṃ varjayitvā tu varṇato
śmaśāne nityamālekhyaṃ pure dakṣiṇataḥ sadā /
sadhūme jvālāmālīḍhe asthikaṅkālaveṣṭite
madhyasthe savasṛje deśe tatrasthe tu mahītale /
śmaśānabhasmanā lekhyaṃ kṛṣṇavarṇe tu bhūtale
yathaivaṃ pūrvanirdiṣṭaṃ mantrairarcavidhikramam /
tat sarvaṃ kṣiprato mantrī sarvaṃ caiva niyojayet
svamantraṃ mantranāthaṃ ca tumburuṃ sārthavāhakam /
........ mahodadhisamāvṛtām
ajitāyāmāśu nirdiṣṭā vijayā khaḍgapāṇinī /
dhanurhastāṃ sadā devī jayā tāmabhinirdiśet
vicitrapraharaṇā hyetā vicitrābharaṇabhūṣitā /
vicitragatisattvākhyā vicitrā veṣaceṣṭitā
ālikhya maṇḍale hyatra kṛṣṇavarṇā tu bhūtale /
paraprāṇaharaṃ hyetat maṇḍalaṃ bhuvi ceṣṭitam
vividhārthakriyā mantrā karmamudbhavā /
tat sarvaṃ pūrvavat kṛtvā paścāt karma samārabhet
japahomakṣayā mantrā maṇḍalāṃścaiva darśanam /
praveśaṃ maṇḍale hyasmin tatpūrvaṃ vidhimudbhavaiḥ
eṣa saṃkṣepato hyuktaḥ kathyamāno 'tivistaram /
maṇḍalaṃ devimukhyāyāḥ kanyasāyā tu kīrttitam
aparājitākhyanāmataḥ jñeyo maṇḍalaṃ bhuvi viśrutam /
ajitaṃ sarvataḥ pūrvaṃ rākṣaseśvarakinnaraiḥ
bhūtairdaityamukhyaistu yamamātarasagrahaiḥ /
kūṣmāṇḍe vyantaraiścāpi piśitāśaiḥ sapūtanaiḥ
tantre tu sarvato mantraiḥ kravyādaistu sakaśmalaiḥ /
asurādhyakṣaiḥ mahāghoraiḥ sarvabhūtamahodayairiti
atha tumburuḥ sārthavāho vaisvaṃ maṇḍalamabhāṣayam /
tumburākhyaṃ vāmato martyāṃ vajradhṛk taṃ nibodhatām
pūrvanirdiṣṭamityāhuḥ punareva mahītale /
praṇamya vajriṇaṃ mūrdhnā imāṃ vācamuśikṣire
sarvaṃ pūrvanirdiṣṭaṃ maṇḍalaṃ caturodayam /
prathamaṃ sarvakarmāntaṃ dvitīyaṃ tu ihocyate
vyatimiśraṃ tathā yuktyā anupūrvamihāgatam /
maṇḍalaṃ caturākhyaṃ tu sarvabhūtaprasādhakam
śūnyaveśma tathā nityaṃ śūnyadevakule sadā /
pracchanne rahasi visrabdhe svagṛhe vāvavarake 'pi ca
vicitrairaṅganepathyai vicitraiścārupūrṇakaiḥ /
pañcaraṅgikacūrṇaistu vividhairvā phalodbhavaiḥ
śālitaṇḍulapiṣṭaistu vicitrairaṅgamujjvalaiḥ /
śuklacūrṇaistathā yuktaiḥ candanāgarudhūpitaiḥ
vimiśraiścandanacūrṇaistu kuṅkumāgaruyojitaiḥ /
karpūrakastūrikāsiktaiḥ priyaṅgukeśarādibhiḥ
spṛkkāsīrasamāyuktaiḥ kṛṣṇāgarusudhūpitaiḥ /
cūrṇairvividhagandhairvā nityaṃ maṇḍalamālikhet
triḥsnāyī japahomī ca tricelaparivartinaḥ /
vyatimiśrayakṣe tathā mantrī sitāsitasucihnite
yatheṣṭaṃ tithinakṣatre nitya maṇḍalamālikhet /
caturhastapramāṇaṃ vai yathoktaṃ vidhipūrvake
tat sarvamālikhed dhīmāṃ mantraṃ yatnāddhi cetasā /
catuḥkoṇaṃ caturdvāraṃ catustoraṇasaṃyutam
madhye saripatirnityaṃ maṇḍale 'smiṃ samālikhet /
madhyasthaṃ padmamārūḍhaṃ dharmacakrānuvartinam
śākyasiṃhaṃ mahāvīraṃ mantrī buddhaṃ samālikhet /
śeṣaṃ mudravaraiḥ kṣipraṃ svabhrātṛsahapañcamam
ālikhet sarvato mantrī catuḥkoṇe tu sarvataḥ /
jyeṣṭhāt padmavare tasthau adhastād buddhasyāmbudheḥ /
tumbure mudramālekhyaṃ sitavarṇo 'tha sarvataḥ
sarve śuklavarṇābhā kundenduśaśiprabhā /
kumudākārasaṅkāśā sarvavastusuśuklakā
pūrvanirdiṣṭayogena devīnāṃ tu vidhānavit /
tat sarvaṃ kuryānmantrī sarvakarmārthasādhanamiti
yathaiva maṇḍalaṃ sarvapaṭe smita prayojayet /
trividhaṃ paṭanirdiṣṭaṃ maṇḍale 'smiṃ yathāvidhi
śeṣaṃ yatheṣṭavat kuryāt paṭamaṇḍale bhūtale /
ālekhyaṃ mantratantre 'smiṃ yathāvihite mate
phalake paṭṭake vāpi yathākāṣṭhasamudbhavaiḥ /
ālekhyāḥ devatāḥ sarve sabhrātṛsahapañcamāḥ
yathaiva maṇḍale sarvaṃ tat sarvaṃ ālikhet paṭe /
ambare vāpi nirdiṣṭaṃ yathocitasamudbhave /
nirdiṣṭaṃ paṭamantrajñaiḥ pratimānāṃ tu kīrtyate
candanaṃ malayamityāhu rāgaṃ cāpi sakesaram /
punnāgaṃ caiva mantrajñaiḥ nityaṃ pratimāsu yojayet
piyālaṃ padmakaṃ vindyāt rodhrakāṣṭhaṃ mahītale /
saralaṃ devadāruṃ ca kāśmīraṃ caiva saghaṇṭakam
kuṭajārjunajambūkaṃ priyaṅguṣṭhomakodbhavam /
raktacandanakāṣṭhaṃ tu viśeṣāt paṭamucyate
plakṣodumbarakāṣṭhaṃ ca sahakāraṃ viśeṣataḥ /
puṇḍarīkaṃ sasarjaṃ vai sinduvāraṃ siddhodbhavam
vakulaṃ tilakaṃ caiva kāṣṭhaṃ saptacchadaṃ tathā /
vividhā vṛkṣajātīnāṃ puṃsastrīnapuṃsakām
sarveṣāṃ grahaṇaṃ kāṣṭhe mūlagaṇḍe tatordhvagam /
śākhāsu sarvato grāhyā madhukastiktakāṣṭhayo
picumandaṃ tathā kāṣṭhe 'riṣṭe bhūtatarau tathā /
putrañjīvakakāṣṭheṣu nityaṃ caivābhicāruke /
aśvatthe śāntikaṃ vindyāt kāṣṭhe cāpi mahītale
pauṣṭyarthaṃ kāṣṭhamityuktaṃ aśokaṃ śīrṣameva vā /
sarvakarmāṇi sarvatra sarvakāṣṭheṣu yojayet
mūlakāṣṭhena pratimāgrā mūlanakṣatrayojitā /
tatastambhakṛte kāṣṭhe jyeṣṭhanakṣatra yojayet /
tataḥ śākhākṛtaṃ kāṣṭhaṃ sarvanakṣatra yojayet
tatordhvanakṣatrarevatyā induvāreṇa kārayet /
mūla ādityavāre vai stambhaḥ śukrādyamīkṣyate
sarvavāraistathā mukhyaiḥ sarvagrahagaṇādṛte /
mūle rasātalaṃ gacchet āsuriṃ tanumāviśet
tatastambhakṛtaiḥ kāṣṭhaiḥ gāṇḍaiścāpi samudbhavaiḥ /
vaśyākarṣaṇabhūtānāṃ jambhastambhamohanām
kuryādābhicāraṃ vai teṣu pratimā samāviśet /
tato rdhvaṃ nabhastalaṃ gacchedūrdhvakāṣṭhasamudbhavaiḥ
pratimāṃ devya samāyukte surayānasamāśrayām /
śākhāsu sarvato gacchedantardhānasukhodayām
diśāṃ ca sarvato mantrī yatheṣṭaṃ vā karma samārabhet /
kāṣṭhāḥ sarve tu nirdiṣṭāḥ pratimālakṣaṇamiṣyate
nauyāna ca samārūḍhā devyākārasubhūṣitāḥ /
kumāryākāracihnastu pañcacīrakamūrdhajāḥ
tathaiva karavinyastau maṇḍale 'smi hi bodhitāḥ
tumburuḥ sārthavāho vai karṇadhāro mahādyutiḥ
karavālakaranyasto vāhamanto 'tha savyake /
tiryagnāvagatā mantrā tryaṅguladvyaṅgulodbhavā
dīrghaśo vitastimātraṃ vā nāvaṃ caiva sukārayet /
susṛṣṭaṃ śvetasaṅkāśaṃ śaṅkhendudhavalasannibham
jayā kārayed dhīmān tumburuṃ ca viśeṣataḥ /
vijayāṃ pītanirbhāsāmajitāṃ caiva suraktikām
aparājitā kṛṣṇavarṇā vai śuklāṃ caiva anāmikām /
prasannāṃ tumburumūrttyā jayāṃ caiva vinirdiśet
īṣidbhrukuṭino devyā vijayā cāparājitā /
ajitā saumyaveśā tu kartavya tha sarvataḥ
aṅguṣṭhaparvamātraṃ vā kanyasāṅgulimātratā /
savāḥ pramāṇaveṣākhyā kathitā sarvamantriṇaiḥ
dantī bhogagadā khyātā sauvarṇapārthivodbhavāḥ /
pṛthivyāmadhipatyorvā kuryāmetāṃ suśobhanām
raupyaṃ tāmramayīṃ vāpi pratimā khyātā vaśāvahā /
ākarṣaṇaṃ ca bhūtānāṃ kāṃsī hyuktā mahītale
trapusīsakalohaiśca pratimā hyuktābhicāruke /
samārai ratnaviśeṣaiśca pravālasphaṭikasambhavaiḥ
kuryāt pratimāṃ saumyāṃ āśu siddhililupsubhiḥ /
kapālāsthimayaiḥ pratimaiḥ karma kaśmalajodbhavam
śṛṅgaiḥ vividhamukhyādyaiḥ yathānyastārthalābhinām /
siddhyante sarvamantrā vai kṣudramantrāśca bhūtale
yathāsambhavato lābhā yathāprāptārthasambhavā /
siddhyante sarvataḥ kṛtvā pratimābhiśca yojitā
Original text: Mañjuśrīmūlakalpa · Edition: M.M.T. Ganapati Shastri, 1925 (3 vols.), reprint: Delhi: Sri Satguru Publications 1989, pp. 1-722. Cf. also Aryamanjusrimulakalpa. In: Mahayanasutrasamgraha, part II, ed. by P.L. Vaidya, Darbhanga 1964 (Buddhist Sanskrit Texts, 18). · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0