Mañjuśrīmūlakalpa · Chapter 40
bodhisattvapiṭakāvataṃsakānmahāyānavaipulyasūtrāt āryamañjuśriyamūlakalpāt saptatriṃśatimaḥ mahākalparājapaṭalavisarād uttamasādhanopayikasarvakarmārthasādhanatattveṣu prathamaḥ dhyānapaṭalavisaraḥ parisamāpta iti //
Atha catvāriṃśaḥ paṭalavisaraḥ /
athakhalu bhagavāṃ śākyamuniḥ śuddhāvāsabhavanamavalokya mañjuśriyaṃ kumārabhūtamāmantrayate sma / asti mañjuśrīḥ tvadīye mahākalparāje paṭalavisare dhyānaje 'nāśrave paramaśivaśāntībhūte atyantabhūtakoṭidharmadhātupraviṣṭe sarvatathāgatadharmanetrīmanugate paramanirvāṇamārgāṃ sānupraviṣṭe āryapathakṣemaśāntībhūte mahādharmanairātmyaśūnyatāsvabhāvamanupraviṣṭe sarvalaukikalokottaratattvāvatāradhyānānugatamanupraviṣṭe sarvamantracaryāsādhanavidhisamāsakrīḍānāṭakabālacaryāvisphūryānānugatasantoṣaṇasattvacaryānugataiḥ / katamaṃ ca tat //
śṛṇu tvaṃ mañjurava thrīmāṃ sarvasattvānuvartanam /
dhyānaṃ sarvajñato jñeyaṃ sarvamantrārthasādhanam
pūraṇaṃ sarvamantrāṇāṃ śodhanaṃ pāpakarmiṇām /
yaṃ dhyātvā ca janāḥ sarve siddhiṃ prāpsyantyanāṃvilām /
sarvākāravaropetāṃ dhyānasaukhyamacintitām
bodhitvaṃ trividhaṃ prāpya uttamādhamamadhyamāḥ /
atulāṃ mantrasiddhiṃ ca astuvanti janā bhavet /
sarvārthasādhanaṃ loke yaśaḥkīrttisukhodayam
dīrghāyuṣkatāṃ loke 'smiṃ devānāṃ ca mahadgatim /
sarvāśāvāptitāṃ kṣipraṃ prāpnuvanti na saṃśayaḥ
dviprapañcānuttarāṃ bodhiṃ lapsyate dhyānacintakāḥ /
sarvasattvāhitahyagraṃ sarvamantreṣu kīrtyate
smaraṇādeva mantreṣu sarvatantreṣu ca punaḥ /
siddhayaḥ siddhihetūnāṃ kṣipramāśānibandhanam
āśāsyaṃ bhuvi tāṃ martyā punargacchanti devatā /
ājahāra puraṃ divyaṃ devatāmandireṣviha
tiṣṭhante mantrarāṭ sarve tanmukhāpidhyāyine /
āgatya ca punaḥ sarvaṃ devatāmantrarūpiṇām
kathayanti yathātathyaṃ śubhāśubhaphalodbhavam /
vācāṃ prabuddhaḥ svapne pratyakṣaṃ vātha jāpine
śubhodayaṃ phalaṃ karma pratyakṣaṃ vāpi devatām /
paśyante svapnagatāḥ sarve mantriṇā vāpi tadantare
itarāṃ cāpi na paśyante jāpino mantralaukikā /
dhyānena pāpaṃ kṣīyeta jape cāpi supuṣkale
sidhyante mantrarāṭ sarve acirāt tasya mantriṇaḥ /
prabhāvā dhyānayogasya acintyādbhutaceṣṭitā
evamuktastu dhīreṇa śākyasiṃhena tāpinā /
bhūnmañjuravastūṣṇīṃ śuddhāvāsapure tadā
sarve devagaṇā mukhyā tridhā dhātusamāśritā /
amucad vākyavaraṃ śuddhaṃ sarvamantreśvaraṃ gurum
sādhu sādhu mahāvīra sādhu dharmeśvaro vibhoḥ /
yastvaṃ hi sarvasattvānāṃ hitārthaṃ mantrajāpinām
dhyānāṃ ca tattvanirdiṣṭaṃ pūrvanirdiṣṭatāmiti /
idānīṃ tu mahāvīra + + + + + + + + + + + +
evamuktāḥ surāḥ sa + agrā hyagratame hitāḥ /
tūṣṇīmbhūtāstatastasmin śuddhāvāsapure pure
ityuvāca mahādhīro munistejo + + + + + /
śubhayā vācāyā divyāṃ lokatattvārthadarśanam
kathayāmāsa sambuddhaḥ madhurākṣaraghoṣajam /
śṛṇotha bhūtagaṇāḥ sarve sthitā trividhālayā
dhyānaṃ ca bhavanirdeśaṃ kathyantaḥ samāhitāḥ /
anekārthamanānātvaṃ nairātmyaṃ tattvadarśanam
sarvamantrārtharidhiṃsārthaṃ vividhārthaṃ tu laukike /
sarvadharmeśvarā loke yenāyānti sucintitā /
kṣipraṃ ca jāpināṃ sarve āśu mantrārthasiddhaye
ādau dhyāyīta mahāvīraṃ ratnaketuṃ tathāgatam /
ratnaśailaniṣaṇṇaṃ tu guhāyāṃ ratnajodyate /
padmarāgamayaṃ divyaṃ mahāpadmaṃ mahonnatam
bhagavāṃ tatra niṣaṇṇasthaṃ paryaṅke dharmadeśitam /
dhyāyantaṃ mahāvīraṃ padmasambhavameva tu
padmottaraṃ ca sambuddhaṃ padmābhaṃ caiva buddhimām /
dhyāyīta munivarāṃ pañca ratnābhaṃ ca tathāgatam
samataḥ supratiṣṭhitā jñeyā guheṣveva pañcasu /
sarvāṃ śailamayāṃ sādri padmarāgamayaṃ kvacit
bhinnendranīlamābhāsaṃ kvacit sphaṭikasannibham /
ucchrayaṃ marakatābhāsaṃ pramāṇaṃ cāpi śatāṣṭakam
yojanānāṃ sahasraṃ tu lakṣaṣoḍaśavistaram /
upariṣṭāttu sambuddhā aparyantā narottamā
ityūrdhvamadhaḥ sarvadigvidiśaścāpi sarvato /
prāptaṃ munivaraiḥ sarvaṃ sambuddhairdvipadottamaiḥ
candrābhāsaṃ ca nirbhāsaiḥ śvetapuṇḍarikāsanaiḥ /
haṃsagokṣīranirbhāsaiḥ śaṅkhakundenduhimaprabhaiḥ
sambuddhaiḥ sarvamidaṃ vyāptaṃ ityūrdhvamadhassaptatiryakam /
sadvyomni puṣpavarṣādyaiḥ suramukhyaiḥ samantataḥ
adṛśyakāyasārūpyaiḥ upariṣṭāt khasamāgataiḥ /
adhaścātmānaṃ sadā cintet paryaṅkenopaviṣṭakam
padmapatre sthitaṃ mukhyaṃ śarīraṃ cāpi nirmalam /
abhiṣiñcantaṃ sadāpaśyantaṃ toyadhārābhiḥ sarvataḥ
asaṅkhyeyairmunimunimukhyaiḥ sambuddhaiḥ dvipadottamaiḥ /
prasṛtairdakṣiṇāgrakaraiḥ samantādaṅgulibhiḥ sadā
śuklatoyā bahubhiḥ bahudhārābhirūrdhvataḥ /
samantāt sarvataścaiva mūrtti cātmāna eva tu
aṣṭāṅgasaliladhārābhiḥ sugandhairlayaśītalaiḥ /
acchairanāvilaiścaiva sarvavyādhiharaistathā
jarāmṛtyuvināśinyaiḥ bhinnasphaṭikasannibhaiḥ /
tādṛśaistoyadhārābhiḥ ātmānaṃ cāpi cintayet
abhiṣiñcyātmato cintyā taiścāpyāyitamānasaḥ /
samantād vāridhārābhistato dhyāyī sukhī bhavet
santuṣṭamānaso dhīmāṃ paśyed jñānaṃ tadāsanam /
citte samādhitāṃ lipsye pañcābhijñāsu cintyadhīḥ
evaṃ yuktaḥ sadā yogī paśyed dharmāṃ tadā svayam /
divyaṃ śrotraṃ tathā jñānaṃ pūrvajātimanusmaram
ṛddhivikrīḍitaṃ jyotirdivyaṃ cakṣuranāvṛtam /
paracittagattiṃ cintāṃ sarvasattvāśrayaṃ tam
sarvaṃ jñāsyati yogīśo tadā yukteḥ samāhitaḥ /
anivarttyaḥ sadā bodho anuttarāyāṃ na saṃśayaḥ
buddhabhūmigatāṃ dharmāṃ prathamāyāmavikalpataḥ /
prāpsyate 'sau sadā jāpī anivartyo 'mṛte pade
anābhogenaiva samyaṅmantrāḥ sidhyanti sarvataḥ /
ye ca lokottarāḥ sarve abhimukhyaiḥ prabhāṣitāḥ
bodhisattvaistu sarvatra abjā vajrodbhavāśca ye /
laukikā ye ca mantrā vai brahmarudrendrabhāṣitā
yakṣamukhyagaṇaiḥ sarvaiḥ ........ /
mātṛbhūtagrahagaṇaiḥ yakṣarākṣasakinnaraiḥ
devairnāgagaruḍaiśca siddhavidyādharaistadā /
kūśmāṇḍairvyantaraiścāpi kaśmalaiḥ piśitāśanaiḥ
paraprāṇaharaiścāpi rākṣasaiḥ pretaduḥsvapaiḥ /
piśācaiḥ bhṛtayakṣaiśca anekākārajātijaiḥ
ye mantrā bhāṣitā loke + + + + + /
te tasya yogino yānti īṣad bodhāya bodhitā
kṣipraṃ siddhitāṃ yānti mantrā sarvārthasādhakāḥ /
vacanaṃ tasya vai mantraḥ kṣipraṃ tattvārthadarśine
ṛṣayo ye ca vai devāḥ mānuṣodbhavāḥ /
prasahya vṛttā mukhyāśca strīpuṃsāścāpuṃsakāḥ
sarve maharddhikāścāpi uttamādhamamadhyamāḥ /
sarve laukikā cāpi ye mantrā lokapūjitā
taiścāpyatha manaiśca mantraiścāpi mantrajāḥ /
bhāṣitā munimukhyaiśca sarve siddhyanti yogine
tantramantragatāścāpi oṣadhyo maṇibhūṣaṇāḥ /
sarve mantravarā tasya uttamādhamamadhyamāḥ
sarvāśāvāptaye vāpi akṣare kṣarate yadā /
siddhyate tasya baiṃ yuktasya mantriṇe evaṃ yuktasya mantriṇe
evamuktasya mantrasya dhīmantasya viśeṣataḥ /
prathamaṃ cihnaliṅgastu mantrāṇāṃ siddhihetavaḥ
śarīraṃ jāyate śreṣṭhaṃ padmābhāsaṃ sukhodayam /
gātrasya śaityatā cāpi candanendīvaragandhitā
karpūrāgarusaugandhyaṃ padmakiñjalkavarṇataḥ /
vaktrād romakūpebhyaḥ gandho vānti sacāmpakam
jātīyūthikapunnāgaṃ nāgakesaravakulam /
dhānuṣkārī sasaugandhī jātimallikakolajam
vividhāṃ dhūpamukhyā vā vividhā puṣpajātayaḥ /
vividhā gandhamukhyāśca vividhā dravyajātayaḥ /
vividhā sarvagatā gandhāḥ śubhakarmasamocitāḥ
teṣāṃ gandhavaraṃ hṛdyaṃ abhibhūyobhipravartate /
divyaṃ māndāravaṃ gandhaṃ sakiñjalkaṃ sakokaṇam /
sakastūryakaṃ loke abhibhūyaṃ tāṃ pravāyate
tataścihnamimāṃ jñātvā gātre vai cāpi śaityatām /
cittaikāgratāṃ caivaṃ mukhaṃ caiva vivekajam
prathamaṃ dhyānajaṃ caivaṃ cittaṃ jñātvā tu tīritam /
sukhaduḥkhamupekṣāya nirvṛte cāpi virāgatām
upekṣaṃ smṛtipariśuddhiṃ dvitīye prerayate jāpī /
tṛtīyaṃ cittato dhyānaṃ caturthaṃ aśrayato vratī
yathā munivaroddiṣṭaṃ dhyānaṃ sarvato śubham /
tathā mantragato jāpī dhyāyedekāgramanomayam
ye nirdiṣṭādyābuddhaistu vartamānamanāgataiḥ /
sambuddhaiḥ śrāvakaiścāpi sūtrāntāścāpi kīrtitāḥ
teṣu yogeṣu mantrajñāḥ anupūrvyā dhyānamācaret /
nirvarttyaṃ śrāvakī bodhi pratyekajinamudbhavām
mahākaruṇānubhāvīta mahāmaitrīṃ cāpi yatnataḥ /
yad yad gotrāgataṃ cittaṃ tathā cittaṃ tu bhāvayet
parahitacittānmaitrī paraduḥkhakṛpālutā karuṇā /
paratuṣṭimuditā paradoṣamupekṣaṇamupekṣā
ityuvāca mahābhāgā sambuddhā dvipadottamā /
anityaduḥkhamanātmāśūnya tattvaṃ śivaṃ padam
kṣemaṃ śivaṃ paraṃ sthānaṃ nirdiṣṭaṃ lokanāyakaiḥ /
kṣaṇikaḥ sarvasaṃskārāḥ trividhāstattveṣvaceṣṭitā
ta evāsaṃskṛtā dharmāstrividhā bodhisaṃsthitā /
ta eva śivatamā loke kathitā bodhiparāyaṇaiḥ
pudgalābhāvanairātmyaṃ tīkṣṇapatanavarṇitam /
taṃ nāsti śive mārge kṣeme buddhopadeśite
atyantaniṣṭhe dharme 'smiṃ bhūtakoṭisamāśrite /
dharmadhātusamānaṃ te astināstivivarjite
śubhe dharmodaye bodho triprakārasamodite /
atyantaniṣṭhe mokṣe ca bahudhā bhedamāśrite
suprayukte sunirdiṣṭe sarvabuddhaiḥ sudeśite /
mārge sthite 'tha mantrajñaḥ sarvapāpahare śive
ye dharmā munivaraiḥ sarvaiḥ pratītyotpannā śubhāśubhāḥ /
sarve te jātibhiryoge dhyātavyā munihetubhiḥ
śrāvakānāṃ tu yā śikṣā adhiśīlānupravarttate /
adhicittaṃ ca yad jñānaṃ śrāvaṇyaphalahetukam
anāsvaraṃ sasvaraṃ jñeyaṃ jāpibhiḥ sarvadā svayam /
jñātavyaṃ khaḍgiṇā śikṣā pratyekārhasambhavām
sarvasattvākhyasattvaivaṃ susvaraṃ tridivoditam /
yathājinaiśca nirdiṣṭaṃ mārgatattvānugāminam
sāśravānāśravaṃ dhyānaṃ saṃvaraṃ ca śubhodayam /
yathāvṛtti yathāliṅgaṃ tathā śikṣāsu vyavasthitam
taddharmāsevato jāpī mantrasiddhi samaśnute /
dhyeyaṃ ca dhyānajaṃ puṇyaṃ puṇyaṃ brahmaśubhodayam
tasya siddhi sadā jñeyā dhyānaiḥ puṇyaiśca bṛṃhitaiḥ /
upohya sarvato mantrī japahomarato vratī
dhyātavyaḥ sarvato mukhyaḥ jinaputro maharddhikaḥ /
mañjughoṣo mahāvīraḥ kuṅkumākārasamattviṣaḥ
īṣismitamukho devo savyāmābhogamaṇḍalaḥ /
prasannamūrttiḥ padmasthaḥ samantaraśmyāvabhāsitaḥ
pūrvanirdiṣṭaje sthāne svamūrttyābhiṣekasevite /
upariṣṭāt toyatārāṇāṃ madhye jinavarālaye
tatrasthaṃ tu sukhāsīnaṃ dhyāyītaṃ mañjuravaṃ śubham /
sarvabuddhordhvakaṃ dṛṣṭiṃ sanamaskāraṃ śubhaṃ prabhum
vāme karavinyastaṃ nīlotpalaṃ śubham /
dakṣiṇena kare hyukta śucisthāne sadāśubhe
sanamaskāraṃ sadā buddhaṃ īṣacchīlāsabāliśam /
taṃ dhyātvā muniputre vai sadā mantrī punaḥ punaḥ
tatrastho dhyānajo dhīmāṃ āturāyāṃ tu paśyati /
sarve te vyādhinirmuktā dṛṣṭamātreṇa mantriṇā
adhaśca paśyatpātālaṃ sarve bhūmigatā dhanā /
vaśitā sarvamantrajñaḥ nityoccāṭanamantriṇām
yadūrdhvaṃ samapaśyet siddhāṃ vyomnānugāminām /
sarvaṃ vaśayitā loke siddhadravyāṇi sarvataḥ
athottarāṃ diśāṃ paśyed yakṣādhyakṣāṃśca sarvadā /
kūṣmāṇḍā vittadāścaiva vitteśaśca maharddhikā
īśāno bhūtapatiścaiva + + + + + + + + /
auṣadhyo hamejāḥ sarve rudraścaiva sahomayā
kinnarā marugandharvā ṛṣayo garuḍastathā /
sarvasattvāśrayā ye ca tathottarā vidiśe
vidikṣu caiva sarvatra tathā sthāvarajaṅgamāḥ /
sarve syurvaśamāyānti dṛṣṭamātreṇa jāpine
evaṃ paścimato jñeyaṃ varuṇa maharddhikaḥ /
mahānāgaiḥ sadā sarvaṃ dṛṣṭvā yānti sammūrcchitā
evaṃ vaivasvatāṃ lokāṃ yamaścaiva maharddhikaḥ /
sarve ye rākṣasā duṣṭā ghorarūpā maharddhikā
sasutā bhṛtyavargaiśca paraprāṇaharāḥ khagāḥ /
piśitāścanarūpāśca bhīmarūpānugāḥ sadā
vyantarā kaśmalāścaiva pretāpretamaharddhikā /
piśācā bhūtakravyādā vyālaścaiva maharddhikāḥ
anekākārarūpāstu anekākārayonijāḥ /
rūpā manojavāścaiva sattvā hiṇḍanti medinīm
dāruṇā rudhiragandhena samantād yojanaṃ śatam /
sahasraṃ punarāyānti saptasapte 'nuge sadā /
mānuṣāṇāṃ viheṭhantāṃ paryaṭanti mahītale
āhārārtthinaḥ kecit kecit krīḍānugāminaḥ /
sarve syurvaśamāyānti dṛṣṭamātreṇa jāpine /
evaṃ pūrvayāṃ tathā dikṣi pūrvādhyakṣādiśānugaḥ
savituḥ sarvanakṣatrā sajyotigrahacandramā /
mahotpādopagrahāṃ sattve virājāścaiva diśāṃ patiḥ
sasuto saparivāro vai śastrī vā cāpi sarvataḥ /
sarve te vaśamāyānti dhyānenāvarjite jitā
vidikṣuścaiva sarvatra sarvaṃ sarvāsu dikṣuṣu /
suraśreṣṭhā suraścaiva strīpuṃsādaye bhuvi
sarvasattvā tathā loke mānuṣā amānuṣodbhavā /
sarve te vaśamāyānti ye sattvā triṣu sthāvarā
ye tu dhātujā mukhyā tathā madhyamakanyasāḥ /
sarve te vaśamāyānti adṛśyo dṛśyāśca dhyāyine
trividhaṃ dhyānajaṃ karma jyeṣṭhamadhyamakanyasam /
jyeṣṭhe uttamāṃ bodhiṃ prāpya dhyāyī nivarttate
anuttaraṃ ca padaṃ śāntaṃ pratyekaṃ mārgakhaḍgiṇām /
kanyasā śrāvakī bodhiḥ prāpyate paraniśritā
pratītyotpattikadharmāṇāṃ hetusambhūtalakṣaṇam /
teṣāṃ nirodhadharmāṇāṃ evaṃ vādī narottamaḥ
sākṣātkriyena marhattvaṃ caturo paṭalasambhavām /
hetvābhāsavida jñānaṃ śūnyatā duḥkhasambhavam
nairātmyadharmato niṣṭhaṃ atyantaṃ bhūtakoṭijam /
nirodhamārgavad jñeyanarhatvaṃ cāpi kanyasam
ālayoddhātano varttmāparchedo vadanātmatām /
pipāsā pratipacchoṣāvartmopachedo 'tha dehinām
kāmanadyāṃ sahatṛṣṇāṃ śokaśalyo 'tha dehinām /
rudhyante sarvato dhyāne mārge 'smiṃ dhyānaje hite
triprakāraṃ tathā karma anekākāracihnitam /
tridhā caiva samukhyāṇāṃ trividhā bodhikīrtitā
kanyasaṃ śrāvake bodhiḥ pratyekārhakhaḍgiṇām /
madhyame ca sadā loke nirdiṣṭā jinavaraiḥ purā
uttamaṃ tu sadā bodhiṃ samyak sambuddhatāṃ gatim /
evamādyā prayogena tridhā karmakriyākramam
śatadhā bhidyate tatra sahasro 'tha masaṅkhyakam /
vrīhyaṅkuravad jñeyaṃ punaḥ kṣetrāṅkuravat sadā
tato 'ṅkurāṅkuravannityaṃ santatyā samprakīrtitām /
vījoṣadhavat karma śukladharmasamanvitaḥ
sattvavijñānasantatyā punastoyatarad bhavat /
pravartate dhyānajā dharmā punadhyīyīta buddhimām
yathā dhyānagatā yogī śuddhiṃ paśyet sarvataḥ /
tridhidhaṃ triprakāraṃ tu anekākārasambhavām
siddhiṃ mantrayuktiṃ ca samādhiṃ caiva kīrtitam /
dhāraṇyā bodhisattvānāṃ trividhaiva samoditā
anekākāravaropetā mantrāścaiva supūjitā /
laukikā lokamukhyāśca tathā lokottarā sadā
saugatīvartmamāsthāya dhyānaṃ dhyānaparamparā /
sidhyante sarvamantrā vai sarvasattvārtthadarśanām
prāpnuvastaṃ janāḥ sarve dhyāyatāṃ sarvato hitām /
yaśaḥ kīrtiyathāyuṣyaṃ sarvavyādhipraṇāśanam
mārgatattvārthadaṃ jñānaṃ jīvitaṃ cāpi supuṣkalam /
prāpnuvadhvaṃ narāḥ śreṣṭhāḥ nityaṃ dhyāne samāhitāḥ
eṣa yogaḥ samāsena nirdiṣṭo munivaraiḥ purā /
adhunā ca mayoktedaṃ vidhiyogaṃ samāhitam
mayāpyanuttarāṃ bodhiṃ samprāpte me 'mṛte padam /
ebhireva samāyogaiḥ mantraiścāpi supūjitāḥ
dhyānakarmagataiḥ divyaiḥ śubhaiścāpi samādhibhiḥ /
prāpyamanuttaraṃ jñānaṃ buddhatvaṃ bhagavānāha
aparaṃ tu pravakṣyāmi tanme nigadataḥ śṛṇu /
krīḍārthaṃ sarvamantrāṇāṃ krīḍāśatakarmajam
dhyānajenaiva prayogeṇa śṛṇu mañjuravo janāḥ /
sadā hitāhitaṃ jñeyaṃ mantriṇāṃ ca vikurvaṇam
dhyānajenaiva yogena kuryād bāliśabuddhinām /
ādau tāvad sadā dhyāyenmahānāgocchrayaṃ jale
mahodadhiḥ samantād vai śailarājavibhūṣitam /
ratnaśṛṅgaṃ mahoccaṃ vai caturantamayaṃ śubham
tatrāsīnaṃ mahātmānaṃ buddhaṃ trailokyaviśrutam /
sunetraṃ dharmabhūyiṣṭhaṃ amitābhaṃ ca jinottamam
jinaputraṃ sadā śvetaṃ lokeśaṃ ca yaśasvinam /
padmaketuṃ mahāsattvaṃ mahākaruṇajodbhavam
sunetre munivare sthāne kumāraṃ bālarūpiṇam /
sadā mañjuravaṃ vindyād vicitro bhūtilakṣaṇam
indīvarakaraṃ vāme dakṣiṇe sugatānabham /
jale yo 'tra mahānāgo ananto nāma nāmataḥ
sarvaśvetastathā nityaṃ saptaśīrṣajaiḥ sphaṭaiḥ /
taṃ dhyātvā cintayejjāpī vicitrālaṅkārabhūṣitam
sugatāt sampratīcchantaṃ tanmukhaṃ cāpi cintayet /
evaṃ nandopanandau ca nāgarājau maharddhikau
tatpramāṇocchritau vṛddhyā dviguṇaṃ cāpi sarvataḥ /
anantakarkoṭakastulyaiḥ padmaścāpi maharddhikaḥ
kulikaḥ śaṅkhapālaśca kapilaścāpi varṇataḥ /
mahāpadmo 'tha nāgendraḥ padmābhaśca late sadā
vāsukistakṣakaścaiva īṣitkiñjalkavarṇataḥ /
padmābhau sarvato jñeyau vicitrākārabhūṣaṇau
śaṅkhaścaiva mahānāgo śuklābho varṇataḥ śubhau /
śaṅkhapālo maṇirnāgaḥ śvetābho īṣi varṇataḥ /
sāgaraśca mahānāgaḥ mucilindaścaiva viśrutaḥ
kṛṣṇanāgo 'tha sarvatra kṛṣṇavarṇāḥ prakīrtitāḥ /
sarve tulyapramāṇāstu nandopanando 'tha surcchritau
elapatro 'tha nāgendro bhogavāṃ lokaviśrutaḥ /
sāgaro hyuragādhyakṣaḥ acintyādbhutaceṣṭitaḥ
karoti vividhāṃ karmāṃ śuklāṃścaiva nibodhatām /
mṛtakaṃ viṣasuptāṃ vā sāgare naiva kārayet
vastrenāvṛta kṛtvā vai dhyānayogena dhīmatā /
ākṛtya sāgare sthāne śīghramuttiṣṭhate mṛtaḥ
viṣasuptasya sadā nāgo pādenākramya cālayet /
taṃ nyaset sāgare sthāne nirviṣo bhavati tatkṣaṇāt /
evaṃ jvarapiśācāṃśca kravyādāṃ vyantarāṃ śubhām
rakṣasāṃ pretakūṣmāṇḍāṃ piśācoragamātarām /
grahaścaiva sadā loke paraprāṇaharāṃ narām
+ + + + + + + vicitrā śramamāśritā /
mānuṣiṃ tanumāśritya tiṣṭhante bhuvi mānuṣām
gṛhṇante bālināṃ sattvāṃ teṣāṃ dhyānenānena cintayet /
sāgarasya tu nāgendrā cintyādagratotthitam /
dhyāyīta mātaraṃ sattvaṃ kṣipraṃ muñcati bālisam
evaṃ daṣṭamadaṣṭānāṃ kīṭalūtotthitāṃ nṛṇām /
dadrukiṭimakuṣṭhānāṃ pāmākaṇḍūvicarcikām /
anyāṃ cotthitāṃ caiva nityaṃ bhagandararohitām
plīhamedodarāṃ caiva tathā padmaṃ supadmakam /
yakṣāṇāṃ sapadmakaṃ caiva tathā padmottaraṃ kṛśam
jvararogagatāṃ sarvāṃ bādhyantāṃ nṛjabālisām /
sarvāṃ sāgare sthāne sanyaset pannagottame
vividhāyāsaduḥkhānāṃ sarvavyādhigadarttinām /
sanyaset sāgare sthāne dhyānacintyāhitena vai /
kṣipraṃ mocayate nāgaḥ sugatājñāṃ pratīcchakaḥ
evañcamuragaiḥ sarvaiḥ sarvakarmakaraiḥ śivaiḥ /
uragādhyakṣaistadā sarvaṃ vyāptamambhodatiryagam
samantāt sarvato śreṣṭhā uragādhyakṣā maharddhikāḥ /
samayajñā mañjughoṣasya ājñe dīkṣaṇatatparāḥ /
daivayakṣāśritā nityaṃ mānuṣāṇāṃ śubhodayāḥ
vyatimiśraistu karmajñairvyatimiśraphalodayā /
kāle varṣadharā nityaṃ dhārmikāṃ vṛttimāśritām
samantāt toyadhārābhiḥ + + + + + + + /
sasyauṣadhye tathā brīhyāṃ niṣpanne phalati haitukam
megharūpeṇa māśliṣṭā paryaṭanti mahītale /
maharddhikā maheśākhyā kalpasthā mahodayā /
teṣāṃ bhogavatī nāma purī ambhodamāśritā
yadā dharmaparā marttyā jambūdvīpeṣu sarvataḥ /
tato tiṣṭhante mahānāgāḥ parivārāśca teṣu vai
tadā devāsure yuddhe anubhūya jayaiṣiṇaḥ /
jambūvṛkṣagatā tasthuḥ jambūdvīpaṃ ca madhyataḥ
punaḥ punarnarāṃ bheje sarvatrāpratigocarāḥ /
sarvaśuklagatāṃ karmāṃ teṣu nāgeṣu yojayet
kurvanti samaye bhraṣṭā ye nāgā jalamāśritā /
kīṭavopadrutāṃ sarvāṃ viṣāṃ sthāvarajaṅgamām /
mumucuḥ sarvato nāgā āsuro pakṣamāśritāḥ
pramāthī jhalujhaluścaiva kapardī cāpi mahodadhiḥ /
bhīmo bhīṣaṇaścaiva durmukho bahumukhastathā
ete cānye mahānāgā atidarpābhimāninaḥ /
kṛṣṇakarme sthitā nityaṃ vyatimiśreṇa vā pare
maheśākhyā bhīmarūpāśca viṣograthijanājane /
adharmiṣṭhā yadā marttyā jambūdvīpanivāsinaḥ
tadā mahābhayaṃ kuryurviṣamūrcchātidāruṇam /
chardirbhramiśca jāyeta mahāmāryopadravāṃ bahūm
duṣṭaśarīsṛpāṃ loke visṛjantyahitodayā /
evaṃ te ca mahānāgā bahuprakāropadravāśubhā
anāvṛṣṭi anāvṛṣṭiṃ visṛjantyahite ratā /
teṣāṃ ca darpanāśāya idaṃ dhyānaṃ samārabhet
mañjughoṣaṃ mahādhīraṃ bodhisattvaṃ maharddhikam /
vāmotpalakaraṃ savyaṃ dakṣiṇena varapradam /
bhinnagorocanābhāsaṃ hemakuṅkumavidviṣam
garuḍaṃ pakṣirājānaṃ ārūḍhaṃ sugatātmajam /
dhyāyīta mastake teṣāṃ daṃṣṭriṇāṃ sarvaviṣotkaṭām
tataste bhinnahṛdayāḥ trastodvignamānasāḥ /
punarnivarttya gacchante praviśante ca ruṣālayam
utpātāṃ bahuvidhāṃ dṛṣṭvā aśubhāṃścaiva saśabdakām /
evaṃ dhyāyīta mantrajña mañjughoṣaṃ samāhitaḥ
bahuprakārā mantrajña nāgadaṃṣṭrāṃ prakalpayet /
anekākārarūpāstu aṇḍajāṃśca pradaṃśinām
vakṣye samyagbuddhyā śāstradṛṣṭena karmaṇā /
tadgotrajaśca uragā vai daśante bhuvi mānuṣām
teṣāṃ vidhidṛṣṭena śāstreṇaiva garutmanā /
kuryāt sarvāṇi karmāṇi pakṣirājena dehinām
kṛṣṇaśuklādayo nāgā ye nāgā bhuvi maṇḍale /
vicaranti mahīṃ kṛtsnāṃ sūryarūpeṇa dehinām
sādhyāsādhye tato jñātvā viṣaṃ ca caturo hitām /
pittaśleṣmagataṃ caiva vāyuvyativimiśritām
śleṣmaṇā vāruṇetyāhuḥ śuklavarṇo 'tha maṇḍalaḥ /
pittamajñeyajaṃ nāma tṛkoṇākārasambhavām
agnivarṇa sadā raktamīṣad bāhubhapiṅgalam /
kulasthamiva bandhāntaṃ caturasraṃ vyatimiśritam
māhendramiti taṃ jñeyaṃ kṛṣṇavarṇaṃ mahonnatam /
śleṣmāṇāṃ ca gajetyāhuḥ pittajaṃ dveṣasambhavam
mohaṃ vāyujaṃ jñeyaṃ vyatimiśraṃ kṛṣṇavarṇitam /
tadeva sāttvikaṃ vindyācchelaṣmaṇaṃ śuklavarṇitam
rājataṃ paittikaṃ jñeyaṃ pītaraktāvabhāsitam /
tāmasaṃ vātikaṃ jñeyaṃ vyatimiśrahitotvatām
vyantareṣvapi sarveṣu kīṭavisphoṭakādiṣu /
sarīsṛpeṣu ca sarvatra vyatimiśraṃ liṅgamīkṣayet
kṛṣṇābhaṃ tatramudyantaṃ mañjughoṣaṃ sucintayet /
garutmasthaṃ sukhāsīnaṃ bālarūpaṃ sukhodayam /
cintayed vyantarairduṣṭaṃ mānuṣeṣādasandhiṣu
tato 'rddhaṃ cintayed divyaṃ kumāraṃ bālarūpiṇam /
viśvarūpaṃ mahātmānaṃ garutmattoparisthitam
tadāsīnaṃ mahābhāgaṃ śaratkāṇḍākāravidviṣam /
ūsabhyāṃ cintayed dhīmān nābhisyādadhyomagam
pītābhaṃ cintayed dhyāyī uraḥsthāne susuptigam /
mañjughoṣaṃ mahāvīryaṃ pakṣirājāgravāhanam
śiraḥsthāne tathācintyaḥ dhyāyīta garuḍadhvajam /
śuklābhaṃ vainateyasthaṃ bahisthaṃ cātha cintayet
sāttvike viṣamūrcchā tu śleṣmaṃ vamanti sarvataḥ /
lālā ca sruvate 'jasraṃ nimajjate ca muhurmuhuḥ /
taṃ vidyāt sāttvikaṃ daṣṭaṃ śuklapakṣāhito bhavet
bhramate kampate caiva stabdhe kṣobhe sarveśvaraḥ /
viṣe ca pittaje mūrcchā dāgho jāyati dāruṇām
rājase daṃṣṭriṇe daṣṭro etad bhavati ceṣṭitam /
tāmase tamasaṃ mohaḥ mūrcchā nidrā ca jāyate
vyatimiśrairvyatimiśraṃ tu ceṣṭā bhavati dāruṇam /
sattve bhavati śuklābhaḥ daṃṣṭre bhavati mānuṣe
rājasī pītavajjñeyaḥ chavivarṇāśca kiñcana /
kṛṣṇavarṇātha mohātmā chavivarṇātha jāyate
vyatimiśre dhūmravarṇastu āpāṇḍuścāpi kvacittathā /
sāttviko rājasaścaiva śuklapakṣāhijodbhavā
tāmaso miśriṇaścaiva ahijā kṛṣṇavarṇinām /
tatkulākulino hyete uragādhyakṣeśvaro su ve /
āsuraṃ pakṣamāśliṣṭā vicaranti mahītale
daṃśateṣāṃ mānuṣāṃ loke adharmiṣṭhā nāgajātayaḥ /
krūrāḥ krūratarā loke āhārārthaparā sadā
kecid viheṭhanārthāya daṃṣṭriṇo prāṇaharā pare /
viṣanirnāśanārthāya sarvadaṃṣṭropajīvinām
idaṃ dhyānavaraṃ mukhyaṃ yathāliṅgānuvarninam /
sannyaset prāṇināṃ cintyā kṣipraṃ muñcati tadviṣam
sarvadā sarvakālaṃ tu sarvavyādhiṣu yojayet /
sarvopadravāṃ hanti dhyāneṣveva pratiṣṭhitā
yathā nāgā tathā sattvā rākṣasā grahamātarā /
paraprāṇaharāścaiva duṣṭacittātha mānuṣāḥ /
sarvavyādhimatā loke liṅgeṣveva tu yojayet
dhyānaṃ dhyeyaṃ tathā muktiṃ karmaṃ cāpi sadā nyaset /
kumārarūpaṃ māṅgalyaṃ pavitramaghanāśanam
mañjughoṣaṃ mahāvīraṃ jinaputraṃ maharddhikam /
sagarutmante sukhāsīnaṃ udayante ravimaṇḍale
dhyāyīta sarvato mukhyaṃ mantranātheśvaraṃ vibhum /
sarvatra cintito dhyānasarvavyādhipranāśanaḥ
sarvakarmāṇi kurvīta sarvasattveṣu sarvadā /
sarvaṃ stambhayate hyeṣa sarvaṃ śobhayate śubham
sarvamantrāśca lokānāṃ asmin dhyāne nibodhitā /
siddhiṃ gacchanti te kṣipraṃ parakalpe 'pīhoditā
ye ca tāthāgatā mantrā vajrābjakulayorapi /
+ + + + + śakrendrabrahmarudrayoḥ
ādityavasavendrāṇāṃ nakṣatragrahajyotiṣām /
garuḍoragayakṣāṇāṃ ṛṣimukhyā sapūtanām /
sarvamantrāśca siddhyante asmiṃ kalpe tu dhyāyine
paratantravidhāne 'pi svatantreṇābhyantareṇa vā /
kuryāt karmasiddhiṃ ca kṣipraṃ dhyānagatena vai /
ādityamaṇḍale dhyātvā udayante viśvarūpiṇam
kumāraṃ bāliśākāraṃ śiśubhūṣaṇabhūṣitam /
ārūḍhamaṇḍale dīptaṃ garutmante 'tha vainate
mīdṛśākāramavyaktaṃ mūrje cāpi sucintite /
dṛṣṭvā parabalastambhaṃ jāyate ca manīṣitam
sarve ca daṣṭāḥ stabhyante nṛtyante ca parasparam /
hasante āturāḥ sarve grahāviṣṭāśca dehinām
jvarārtā mūrcchitā ye ca uttiṣṭhante drutaṃ tataḥ /
krandante vividhā ārtā bhīmanādaṃ karoti vai
grahamātarakūṣmāṇḍaiḥ gṛhītānāṃ bhuvi mānuṣām /
ebhirliṅgaistadā mantrī lakṣayedetāṃ samāhitaḥ
icchayā mocayet kṣipraṃ viṣasaṅkramaṇaṃ tu vai /
krīḍāpayati bhūtānāṃ tadā yogī ririṃsayā
ādityamaṇḍale nāḍī prayoktavyā viṣamūrcchite /
ravināḍīprayogeṇa sarvaprāṇi sa cālayet
nirviṣo bhavate suptaḥ viṣasthāvarajaṅgamaḥ /
tatottiṣṭhate kṣipraṃ viṣasupto na saṃśayaḥ
anyaśca varddhate kṣipraṃ viṣārtto bhuvi bhūtale /
punaranyo punaścāpi anyādanyataro 'pi vā
evamprakāraiḥ sarvatra śataśo 'tha sahasraḥ /
yāvannāḍīprayogeṇa tāvad bhūtāni pācayet
vastrakudyastathā kumbhe asmatoyahutāśane /
kṣaṇena cālayennāḍīṃ tatrasthaṃ viṣamāviṣe
sarve hyāturāḥ svasthāstatkṣaṇādeva bhūtale /
evamādyaprayogeṇa kuryāt karma śatāṣṭakam /
asaṅkhyaṃ ca vidhiṃ kuryāt paramantrāsṛtena vā
eṣa prayogaḥ samāsena dhyāno hyukto 'tha jāpinām /
prayoktavyaḥ kalpanikhilaḥ paratantro garutmanaḥ
mataṃ saṅkalpajaṃ proktaṃ śaivaṃ cāpi viśeṣataḥ /
sarve ca laukikā mantrā prayoktavyā dhyānavistare
iha mañjurave kalpe dhyānenaiva viśeṣataḥ /
sarvatantraprayogaiśca mantraiścāpi supūjite /
matayo ye 'pi kalpārthāḥ prayoktavyā iha te sadā
yoge 'smin dhyānaye divye kalparājodite iha /
dhyānena sarve niyoktavyā yuktihetunirañjane
sūkṣmaścittaviṣaye mantrasiddhinibandhane /
muniputrodite śuddhe sarvabuddhārthamodite /
jāpino dhyāyate nityaṃ sarvasiddhisupuṣkalā
Original text: Mañjuśrīmūlakalpa · Edition: M.M.T. Ganapati Shastri, 1925 (3 vols.), reprint: Delhi: Sri Satguru Publications 1989, pp. 1-722. Cf. also Aryamanjusrimulakalpa. In: Mahayanasutrasamgraha, part II, ed. by P.L. Vaidya, Darbhanga 1964 (Buddhist Sanskrit Texts, 18). · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0