Language

ENहिગુ
Scripture Library

Maitrayani Samhita · Chapter 2.13

2.13.1

agnicitiḥ
2.13.1 anuvākaḥ

2.13.2

samanyā yanty upayantyanyāḥ samānaṃ ūrvaṃ nadyaḥ pṛṇanti /
tamu śuciṃ śucayo dīdivāṃsaṃ apāṃ napātaṃ paritasthurāpaḥ //
hiraṇyavarṇaḥ sa hiraṇyasaṃdṛgapāṃ napāt sedu hiraṇyavarṇaḥ /
hiraṇyayāt pari yoner niṣadya hiraṇyadā dadatyannamasmai //
hiraṇyavarṇāḥ śucayaḥ pāvakā yāsu jātaḥ kaśyapo yāsvindraḥ /
agniṃ yā garbhaṃ dadhire virūpāstā nā āpaḥ śaṃ syonā bhavantu //
yāsāṃ rājā varuṇo yāti madhye satyānṛte avapaśyan janānāṃ /
madhuścutaḥ śucayo yāḥ pāvakāstā nā āpaḥ śaṃ syonā bhavantu //
yāsāṃ devā divi kṛṇvanti bhakṣaṃ yā antarikṣe bahudhā bhavanti /
yāḥ pṛthivīṃ payasondanti śukrāstā nā āpaḥ śaṃ syonā bhavantu //
śivena mā cakṣuṣā paśyatāpaḥ śivayā tanvopaspṛśata tvacaṃ me /
sarvaṃ agnīṃrapsuṣado huve mayi varco balaṃ ojo nidhatta //
yadadaḥ saṃprayatīrahā anadatā hate /
tasmādā nadyo nāma stha tā vo nāmāni sindhavaḥ //
saṃpracyutā varuṇena yac śībhaṃ samavalgata /
tadāpnodindro vo yatīstasmādāpo anuṣṭhana //
apakāmaṃ syandamānā avīvarata vo hi kaṃ /
indro vaḥ śaktibhirdevīstasmādvārnāma vo hitaṃ //
eko vo devo apyatiṣṭhat syandamānā yathāvaśam /
udāniṣurmahīriti tasmādudakamucyate //
ādit paśyāmyuta vā śṛṇomyā mā ghoṣo gacchati vārvācaṃsāṃ /
tīvro raso madhupṛcāmaraṃgama ā mā prāṇena saha varcasāgan //
āpo devīrghṛtaminvā ū āpo agnīṣomau bibhratyāpā it tāḥ /
manye bhejāno amṛtasya tarhi hiraṇyavarṇā atṛpaṃ yadā vaḥ //
āpo hi ṣṭheti tisraḥ //
divi śrayasva , antarikṣe yatasva, pṛthivyāḥ saṃbhava, bhrājaṃ gaccha //
2.13.2 anuvākaḥ

2.13.3

tapo yonirasi, viśvābhistvā dhībhirachidrāmupadadhāmi , ṛtaṃ yoniḥ, satyaṃ yoniḥ , brahma yoniḥ, kṣatraṃ yoniḥ, pṛthivī yoniḥ , antarikṣaṃ yoniḥ , dyaur yoniḥ , diśo yoniḥ //
2.13.3 anuvākaḥ

2.13.4

prāṇādapānaṃ saṃtanu , apānād vyānaṃ saṃtanu, vyānāccakṣuḥ saṃtanu, cakṣuṣaḥ śrotraṃ saṃtanu, śrotrātpṛthivīṃ saṃtanu, pṛthivyā antarikṣaṃ saṃtanu , antarikṣāddivaṃ saṃtanu, divo diśaḥ saṃtanu, digyaḥ i svargaṃ lokamanusaṃtanu //
2.13.4 anuvākaḥ

2.13.5

ṛcā tvā chandasā sādayāmi, vaṣaṭkāreṇa tvā chandasā sādayāmi, hiṃkāreṇa tvā chandasā sādayāmi, prastāvena tvā chandasā sādayāmi , udgīthena tvā chandasā sādayāmi, pratihāreṇa tvā chandasā sādayāmi, stutena tvā chandasā sādayāmi, nidhanena tvā chandasā sādayāmi //
2.13.5 anuvākaḥ

2.13.6

dūtaṃ vo viśvavedasaṃ havyavāhamamartyam /
yajiṣṭham ṛñjase girā //
aganma mahā namasā yaviṣṭhaṃ yo dīdāya samiddhaḥ sve duroṇe /
citrabhānuṃ rodasī antarurvī svāhutaṃ viśvataḥ pratyañcaṃ //
ayamiha //
dadhanve vā yad īmanu vocad brahmāṇi veru tat /
pari viśvāni kāvyā nemiścakramivābhuvat //
obhe suścandra viśpate darvī śrīṇīṣa āsani /
uto nā ut pupūryā uktheṣu śavasaspatā iṣaṃ stotṛbhyā ābhara //
2.13.5 anuvākaḥ

2.13.7

indro dadhīco asthabhir vṛtrāṇyapratiṣkutaḥ /
jaghāna navatīrnava //
atrāha goramanvata nāma tvaṣṭurapīcyam /
itthā candramaso gṛhe //
ichannaśvasya yac śiraḥ parvateṣvapaśritaṃ /
avindac śaryaṇāvati //
indramid gāthino bṛhadindramarkebhirarkiṇaḥ /
indraṃ vāṇīranūṣata //
indro dīrghāya cakṣasā ā sūryaṃ rohayaddivi /
vi gobhiradrimairayat //
indrā iddharyoḥ sacā saṃmiślā ā vacoyujā /
indro vajrī hiraṇyayaḥ //
indra vājeṣu no'va sahasrapradhaneṣu ca /
ugra ugrābhir ūtibhiḥ //
taṃ indraṃ vājayāmasi mahe vṛtrāya hantave /
sa vṛṣā vṛṣabho bhuvat //
indraḥ sa dāmane kṛta ojiṣṭhaḥ sa bale hitaḥ /
dyumnī ślokī sa somyaḥ //
girā vajro na saṃbhṛtaḥ sabalo anapacyutaḥ /
vavakṣa ugro astṛtaḥ //
2.13.7 anuvākaḥ

2.13.8

ayamagniḥ sahasriṇaḥ , agnirmūrdhā, tvāmagne puṣkarādadhi //
abodhyagniḥ samidhā janānāṃ prati dhenumivāyatīmuṣāsaṃ /
yahvā iva pra vayāmujjihānāḥ pra bhānavaḥ sisrate nākamacha //
avocāma kavaye medhyāya vaco vandāru vṛṣabhāya vṛṣṇe /
gaviṣṭhiro namasā stomamagnau divīva rukmaṃ uruvyañcamaśret //
abodhi hotā yajathāya devān ūrdhvo agniḥ sumanāḥ prātarasthāt /
samiddhasya ruśadadarśi pājo mahān devastamaso niramoci //
janasya gopā ajaniṣṭa jāgṛviragniḥ sudakṣaḥ suvitāya navyase /
ghṛtapratīko bṛhatā divispṛśā dyumadvibhāti bharatebhyaḥ śuciḥ //
tvāmagne aṅgiraso guhā hitamanvavindañ śiśriyāṇaṃ vane vane /
sa jāyase mathyamānaḥ saho mahat tvāmāhuḥ sahasasputramaṅgiraḥ //
tubhyedamagne madhumattamaṃ vacastubhyaṃ manīṣā iyamastu śaṃ hṛde /
tvāṃ giraḥ sindhumivāvanīrmahīrāpṛṇanti śavasā vardhayanti ca //
saṃsamid yuvase vṛṣannagne viśvāni arya ā /
iḍaspade samidhyase sa no vasūni ābhara //
agniṃ vaḥ pūrvyaṃ girā devaṃ iḍe vasūnāṃ /
saparyavaḥ purupriyaṃ mitraṃ na kṣetrasādhasaṃ //
tvāṃ citraśravastama havante vikṣu jantavaḥ /
śociṣkeśaṃ purupriyāgne havyāya voḍhave //
ā te agna idhīmahi dyumantaṃ devājaraṃ /
yaddha syā te panīyasī samid dīdayati dyavi iṣaṃ stotṛbhyā ābhara //
agniṃ taṃ manye yo vasurastaṃ yaṃ yanti dhenavaḥ /
astamarvanta āśavo'staṃ nityāso vājinā iṣaṃ stotṛbhyā ābhara //
so agnir yo vasurgṛṇe saṃ yamāyanti dhenavaḥ /
saṃ arvanto raghudruvaḥ saṃ sujātāsaḥ sūrayā iṣaṃ stotṛbhyā ābhara //
2.13.8 anuvākaḥ

2.13.9

enā vo agniṃ namasorjo napātamāhuve /
priyaṃ cetiṣṭhamaratiṃ svadhvaraṃ viśvasya dūtamamṛtaṃ //
tvamagne gṛhapatistvaṃ hotā no adhvare /
tvaṃ potā viśvavāra pracetā yakṣi veṣi ca vāryam //
devo vo draviṇodāḥ pūrṇāṃ vivaṣṭyāsicaṃ /
udvā siñcadhvaṃ upa vā pṛṇadhvaṃ ādidvo deva ohate /
agne vājasya gomatā īśānaḥ sahaso yaho /
asme dhehi jātavedo mahi śravaḥ //
sa idhāno vasuḥ kaviragnir īḍenyo girā /
revadasmabhyaṃ purvaṇīka dīdihi //
kṣapo rājannuta tmanāgne vastorutoṣasaḥ /
sa tigmajambha rakṣaso daha prati //
agne tamadyāśvaṃ na stomaiḥ kratuṃ na bhadraṃ hṛdispṛśam /
ṛdhyāmā tā ohaiḥ //
adhā hyagne kratorbhadrasya dakṣasya sādhoḥ /
rathīr ṛtasya bṛhato babhūtha //
ābhiṣṭe adya gīrbhirgṛṇanto agne dāśema /
pra te divo na stanayanta śuṣmaiḥ /
agniṃ hotāraṃ manye dāsvantaṃ vasuṃ sūnuṃ sahaso jātavedasaṃ vipraṃ na jātavedasaṃ /
ya ūrdhvayā svadhvaro devācyā kṛpā / ghṛtasya vibhrāṣṭimanu śukraśociṣaḥ //
ājuhvānasya sarpiṣaḥ //
haṃsaḥ śuciṣat , abhi tyaṃ devaṃ savitāraṃ, agne tvaṃ no antamaḥ //
adhā hyagne evā hyagne //
2.13.9 anuvākaḥ

2.13.10

āyāhi suṣumā hi tā indra somaṃ pibā imaṃ /
edaṃ barhiḥ sado mama //
ā tvā brahmayujā harī vahatām indra keśinā /
upa brahmāṇi naḥ śṛṇu //
brahmāṇastvā vayaṃ yujā somapāmindra sominaḥ /
sutāvanto havāmahe //
abhi tvā śūra nonumo'dugdhā iva dhenavaḥ /
īśānaṃ asya jagataḥ svardṛśam īśānamindra tasthuṣaḥ /
na tvāvaṃ anyo divyo na pārthivo na jāto na janiṣyate /
aśvāyanto maghavannindra vājino gavyantastvā havāmahe //
tvāmiddhi havāmahe sātā vājasya kāravaḥ /
tvāṃ vṛtreṣvindra satpatiṃ naras tvāṃ kāṣṭhāsv arvataḥ //
sa tvaṃ naścitra vajrahasta dhṛṣṇuyā mahaḥ stavāno adrivaḥ /
gāmaśvaṃ rathyamindra saṃkira satrā vājaṃ na jigyuṣe //
kayā naścitra ābhuvad ūtī sadāvṛdhaḥ sakhā /
kayā śaciṣṭhayā vṛtā //
kastvā satyo madānāṃ maṃhiṣṭho matsadandhasaḥ /
dṛḍhā cidāruje vasu //
abhī ṣu ṇaḥ sakhīnāmavitā jaritṝṇāṃ /
śataṃ bhavāsyūtibhiḥ //
yajñāyajñā vo agnaye girāgirā ca dakṣase /
prapra vayamamṛtaṃ jātavedasaṃ priyaṃ mitraṃ na śam̐siṣaṃ //
ūrjo napātaṃ sa hināyamasmayur dāśema havyadātaye /
bhuvadvājeṣvavitā bhuvad vṛdha uta trātā tanūnāṃ //
2.13.10 anuvākaḥ

2.13.11

ṛtūnāṃ patnī prathameyamāgād ahnāṃ netrī janitynā uta prajānāṃ /
ekā satī bahudhoṣo vyuchājīrṇā tvaṃ jaraya sarvamanyat //
ko virājo mithunatvaṃ praveda ṛtūn ko asyāḥ ka u veda rūpaṃ /
dohān ko veda katidhā vidugdhāḥ kati dhāmāni kati ye vivāsāḥ //
iyameva sā yā prathamā vyaucchat sāpsvantaścarati praviṣṭā /
vadhūr mimāya navagajjanitrī traya enāṃ mahimānaḥ sacante //
chandasvatī uṣasau pepiśāne samānaṃ yonimanusaṃcarete /
sūryapatnī vicarataḥ prajānatī ketumatī ajare bhūriretasau //
ṛtasya panthāṃ anu tisra āgustrayo gharmāso anu retasāguḥ /
prajāṃ ekā jinvatyūrjaṃ ekā kṣatramekā rakṣati devayūnāṃ //
catuṣṭomaṃ adadhādyā turīyā yajñasya pakṣā ṛṣayo bhavantī /
gāyatrīṃ traiṣṭubhaṃ jagatīṃ virājamarkaṃ yuñjānāḥ svarābharann idaṃ //
pañcabhir dhātā vidadhā idaṃ tāsāṃ svarajanan pañcapañca /
tāsāṃ u yanti prayaveṇa pañca nānā rūpāṇi kratavo vasānāḥ //
ṛtasya dhāman prathamā vyūṣuṣyapāmekā mahimānaṃ bibharti /
sūryasyaikā carati niṣkṛtāni gharmasyaikā savitaikāṃ niyacchate //
idaṃ śreyo manyamāno vā āgāmahaṃ vo asmi sakhyāya śevaḥ /
samānajanmā kraturastyekaḥ sarvaḥ sarvā vicaratu prajānan //
bhūyāsma te sumatau viśvavedā āṣṭhāḥ pratiṣṭhāṃ avido hi gādham /
satyaṃ vadantīrmahimānaṃ āpānyā vo anyāmati mā prayukta //
ruśadvidhānā samanā purastāt prajānatī yāmaṃ uṣā ayāsīt /
brahmadviṣastamasā devaśatrūnabhivahantī viśvavārā vyavāṭ //
pañca vyuṣṭīranu pañca dohā gāṃ pañcanāmnīm ṛtavo'nu pañca /
pañca diśaḥ pañcadaśena klṛptāḥ samānamūrnīnīrabhi lokaṃ ekaṃ //
triṃśat svasārā upayanti niṣkṛtaṃ samānaṃ ketuṃ pratimuñcamānāḥ /
ṛtūṃstanvate kavayaḥ prajānatīrmadhye chandasaḥ pariyanti bhāsvatīḥ //
jyotiṣmatīḥ pratimuñcate nabho devī rātrī sūryasya vratāni /
vipaśyanti paśavo jāyamānā nānārūpā māturasyā upasthe //
prathamā ha vyuvāsa sā dhenurabhavadyame /
sā naḥ payasvatī duhā uttarāmuttarāṃ samāṃ //
2.13.11 anuvākaḥ

2.13.12

pṛṣṭo divi pṛṣṭo agniḥ pṛthivyāṃ pṛṣṭo viśvā oṣadhīrāviveśa /
vaiśvānaraḥ sahasā pṛṣṭo agniḥ sa no divā sa riṣaḥ pātu naktaṃ //
tvaṃ yaviṣṭha dāśuṣo nṝṃṣpāhi śṛṇudhī giraḥ /
rakṣā tokamuta tmanā //
agne dhāmāni tava jātavedo deva svadhāvo'mṛtasya nāma /
yāśca māyā māyināṃ viśvaminva tve pūrvīḥ saṃdadhuḥ pṛṣṭabandho //
2.13.12 anuvākaḥ

2.13.13

yavā ayavā ūmā evā abdaḥ sagaraḥ sumeko , agne kahya , agne kiṃśilā , agne dudhra , agne vanya , agne kakṣya, yā tā iṣur yuvā nāma tayā vidhema, tasyai te nama, stasyāstā upa patsuto jīvā bhūyāsma, te yaṃ dviṣmo yaśca no dveṣṭi tamasyā jaṃbhe dadhmaḥ //
2.13.13 anuvākaḥ

2.13.14

yo apsvantaragnir yo vṛtre yaḥ puruṣe yo aśmani /
ya āviveśauṣadhīr yo vanaspatīṃstebhyo agnibhyo hutamastv etat //
yaḥ some antar yo goṣvantarvayāṃsi ya āviveśa yo mṛgeṣu /
ya āviveśa dvipado yaścatuṣpadastebhyo agnibhyo hutamastv etat //
yenendrasya rathaṃ saṃbabhūvur yo vaiśvānara uta viśvadāvyaḥ /
dhīro yaḥ śakraḥ paribhūradābhyastebhyo agnibhyo hutamastv etat //
viśvādamagniṃ yam u kāmaṃ āhur yaṃ dātāraṃ pratigrahītāraṃ āhuḥ /
yaṃ johavīmi pṛtanāsu sāsahiṃ tebhyo agnibhyo hutamastv etat //
ukṣānnāya vaśānnāya somapṛṣṭhāya vedhase /
stomairvidhemāgnaye //
vaiśvānarajyeṣṭhebhyastebhyo agnibhyo hutamastv etat //
2.13.14 anuvākaḥ

2.13.15

mā chanda, statpṛthivī , agnirdevatā, tena chandasā tena brahmaṇā tayā devatayāṅgirasvad dhruvā sīda //
pramā chanda, stadantarikṣam , vāyurdevatā, pratimā chanda, stad dyauḥ sūryo devatā , asrīvīśchanda, staddiśaḥ, somo devatā, gāyatrī chanda, stadajā, bṛhaspatir devatā, triṣṭup chanda, staddhiraṇyam, indro devatā, jagatī chanda, stad gauḥ, prajāpatir devatā , anuṣṭup chanda, stadāyu , rmitro devatā , uṣṇik chanda, staccakṣuḥ, pūṣā devatā, virāṭ chanda, stadaśvo , varuṇo devatā, bṛhatī chanda, stat kṛṣiḥ,parjanyo devatā, paṅktiśchanda, stat puruṣaḥ, parameṣṭhī devatā, tena chandasā tena brahmaṇā tayā devatayāṅgirasvad dhruvā sīda //
2.13.15 anuvākaḥ

2.13.16

pṛthivyasi janmanā vaśā, sāgniṃ garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava , antarikṣamasi janmanā vaśā, sā vāyuṃ garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava, dyaurasi janmanā vaśā, sādityaṃ garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava, nakṣatrāṇyasi janmanā vaśā, sā candramasaṃ garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava, ṛgasi janmanā vaśā, sā sāma garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava, viḍasi janmanā vaśā, sā rājānaṃ garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava, vāgasi janmanā vaśā, sā prāṇaṃ garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava , āpo'si janmanā vaśā, sā yajñaṃ garbhamadhatthāḥ, sā mayā saṃbhava //
2.13.16 anuvākaḥ

2.13.17

yā devyasīṣṭake kumāry upaśīvarī sā mopaśeṣva jāyeva sadamit patim , yā devyasīṣṭake prapharymi upaśīvarī sā mopaśeṣva jāyeva sadamit patim , yā devyasīṣṭake yuvatirupaśīvarī sā mopaśeṣva jāyeva sadamit patim , yā devyasīṣṭaka āyurdāḥ prāṇadā apānadā vyānadāścakṣurdāḥ śrotradāḥ pṛthivyāmantarikṣe divaḥ pṛṣṭha upaśīvarī sā mopaśeṣva jāyeva sadamit patim , yā devīḥ stheṣṭakāḥ suśevā upaśīvarīstā mopaśedhvaṃ jāyā iva sadamit patim //
2.13.17 anuvākaḥ

2.13.18

savayase tvā , abhivayase tvā , ūrdhvavayase tvā, bṛhadvayase tvā, sahīyase tvā, sahamānāya tvā, sāsahaye tvā, sahasvate tvā , abhīṣāhe tvā , abhibhve tvā , abhimātiṣāhe tvā , abhimātighne tvā //
2.13.18 anuvākaḥ

2.13.19

bhūyaskṛdasi, varivaskṛdasi, prācyasi , ūrdhvāsi , antarikṣamasi , ojodāṃ tvaujasi sādayāmi, payodāṃ tvā payasi sādayāmi, tejodāṃ tvā tejasi sādayāmi, yaśodāṃ tvā yaśasi sādayāmi, varcodāṃ tvā varcasi sādayāmi, pṛthivyāstvā draviṇe sādayāmi , antarikṣasya tvā draviṇe sādayāmi, divastvā draviṇe sādayāmi, diśāṃ tvā draviṇe sādayāmi, draviṇodāṃ tvā draviṇe sādayāmi , apsuṣadasi, gṛdhrasadasi, śyenasadasi, suparṇasadasi, nākasadasi //
2.13.19 anuvākaḥ

2.13.20

jyotiṣmatīṃ tvā sādayāmi, jyotiṣkṛtaṃ tvā sādayāmi, jyotirvidaṃ tvā sādayāmi , ūrdhvajyotiṣaṃ tvā sādayāmi, bṛhajjyotiṣaṃ tvā sādayāmi, viśvajyotiṣaṃ tvā sādayāmi , ajasrāṃ tvā sādayāmi, bhāsvatīṃ tvā sādayāmi, dīpyamānāṃ tvā sādayāmi, rocamānāṃ tvā sādayāmi, jvalantīṃ tvā sādayāmi, malmalābhavantīṃ tvā sādayāmi, jāgratīṃ tvā sādayāmi, bodhayantīṃ tvā sādayāmi //
2.13.20 anuvākaḥ

2.13.21

kṛttikā nakṣatraṃ, agnirdevatā , agne rucaḥ stha, prajāpateḥ somasya dhātu , rṛce tvā, ruce tvā, bhāse tvā, jyotiṣe tvā, tena chandasā tena brahmaṇā tayā devatayāṅgirasvad dhruvā sīda, rohiṇī nakṣatraṃ , prajāpatir devatā , invagā nakṣatraṃ , maruto devatā, bāhurnakṣatraṃ , rudro devatā, punarvasurnakṣatraṃ, aditir devatā, tiṣyo nakṣatraṃ , bṛhaspatir devatā , āśleṣā nakṣatraṃ , sarpā devatā, maghā nakṣatraṃ , pitaro devatā, phalgunīrnakṣatraṃ , bhago devatā, phalgunīrnakṣatraṃ, aryamā devatā, hasto nakṣatraṃ , savitā devatā, citrā nakṣatraṃ , tvaṣṭā devatā, niṣṭyaṃ nakṣatraṃ , vāyurdevatā, viśākhaṃ nakṣatraṃ, indrāgnī devatā , anūrādhā nakṣatraṃ , mitro devatā, jyeṣṭhā nakṣatraṃ , varuṇo devatā, mūlaṃ nakṣatraṃ , nirṛtir devatā , āṣāḍhā nakṣatraṃ, āpo devatā , āṣāḍhā nakṣatraṃ , viśve devā devatā , abhijin nakṣatraṃ , brahmā devatā, śroṇā nakṣatraṃ , viṣṇurdevatā, śraviṣṭhā nakṣatraṃ , vasavo devatā, śatabhiṣaṃ nakṣatraṃ, indro devatā, proṣṭhapadā nakṣatraṃ, ahir budhyoṣi devatā, proṣṭhapadā nakṣatraṃ, aja ekapāddevatā, revatī nakṣatraṃ , pūṣā devatā , aśvayujau nakṣatraṃ, aśvinau devatā, bharaṇīrnakṣatraṃ , yamo devatā, brāhmaṇo nakṣatraṃ , somo devatā , agne rucaḥ stha, prajāpateḥ somasya dhātu, rṛce tvā, ruce tvā, bhāse tvā, jyotiṣe tvā, tena chandasā tena brahmaṇā tayā devatayāṅgirasvad dhruvā sīda //
2.13.21 anuvākaḥ

2.13.22

samīcī nāmāsi, prācī dik, tasyāste'gniradhipati, rasito rakṣitā, yaśca te'dhipatir yaśca rakṣitā tābhyāṃ namo astu, tau no mṛḍatām , te yaṃ dviṣmo yaśca no dveṣṭi taṃ enayorjaṃbhe dadhma , ojasyā nāmāsi, dakṣiṇā dik, tasyāstā indro'dhipati, stiraścīnarājī rakṣitā, yaśca te'dhipatir yaśca rakṣitā tābhyāṃ namo astu, tau no mṛḍatām , te yaṃ dviṣmo yaśca no dveṣṭi taṃ enayorjambhe dadhmaḥ, prācī nāmāsi, pratīcī dik, tasyāste somo'dhipatiḥ, svajo rakṣitā, yaśca te'dhipatir yaśca rakṣitā tābhyāṃ namo astu, tau no mṛḍatām , te yaṃ dviṣmo yaśca no dveṣṭi taṃ enayorjambhe dadhmaḥ, suṣadā nāmāsi , udīcī dik, tasyāste varuṇo'dhipatiḥ, sṛdāgū rakṣitā, yaśca te'dhipatir yaśca rakṣitā tābhyāṃ namo astu, tau no mṛḍatām , te yaṃ dviṣmo yaśca no dveṣṭi taṃ enayorjaṃbhe dadhmo , avasthā nāmāsi , avācī dik, tasyāste viṣṇuradhipatiḥ, kalmāṣagrīvo rakṣitā, yaśca te'dhipatir yaśca rakṣitā tābhyāṃ namo astu, tau no mṛḍatām , te yaṃ dviṣmo yaśca no dveṣṭi taṃ enayorjaṃbhe dadhmo , adhipatnī nāmāsi , ūrdhvā dik, tasyāste bṛhaspatir adhipati , ścitro rakṣitā, yaśca te'dhipatir yaśca rakṣitā tābhyāṃ namo astu, tau no mṛḍatām , te yaṃ dviṣmo yaśca no dveṣṭi taṃ enayorjambhe dadhmaḥ //
2.13.22 anuvākaḥ

2.13.23

svayaṃ kṛṇvānaḥ sugaṃ aprayāvaṃ tigmaśṛṅgo vṛṣabhaḥ śośucānaḥ /
pratnaṃ sadhasthamanupaśyamānā ā tantumagnir divyaṃ tatāna //
tvaṃ tanturuta setur agne tvaṃ panthā bhavasi devayānaḥ /
tvayāgne pṛṣṭhaṃ vayamāruhema yatra devaiḥ sadhamādaṃ madema //
atisargaṃ dadato mānavāyordhvaṃ panthāṃ anupaśyamānāḥ /
ajuṣanta maruto yajñametaṃ vṛṣṭidyāvānaṃ amṛtaṃ svarvidaṃ //
āvartamāno bhuvanasya madhye prajāḥ kṛṇvan janayan virūpāḥ /
saṃvatsaraḥ parameṣṭhī dhṛtavrato yajñaṃ naḥ pātu rajasaḥ parasmāt //
prajāṃ dadātu parivatsaro no dhātā dadhātu sumanasyamānaḥ /
bahvīḥ sākaṃ bahudhā viśvarūpā ekavratā māmabhisaṃviśantu //
2.13.23 anuvākaḥ

hiraṇyagarbhaḥ samavartatāgre bhūtasya jātaḥ patireka āsīt /
sa dādhāra pṛthivīṃ dyāṃ utemāṃ kasmai devāya haviṣā vidhema //
yaḥ prāṇato nimiṣataśca rājā patir viśvasya jagato babhūva /
īśe yo asya dvipadaścatuṣpadaḥ kasmai devāya haviṣā vidhema //
ya ojodā baladā yasya viśva upāsate praśiṣaṃ yasya devāḥ /
yasya chāyāmṛtaṃ yasya mṛtyuḥ kasmai devāya haviṣā vidhema //
yasyeme viśve girayo mahitvā samudraṃ yasya rasayā sahāhuḥ /
diśo yasya pradiśaḥ pañca devīḥ kasmai devāya haviṣā vidhema //
yena dyaurugrā pṛthivī ca dṛḍhā yena svaḥ stabhitaṃ yena nākaḥ /
yo antarikṣaṃ vimame varīyaḥ kasmai devāya haviṣā vidhema //
ya ime dyāvāpṛthivī tastabhāne adhārayad rodasī rejamāne /
yasminnadhi vitataḥ sūrā eti kasmai devāya haviṣā vidhema /
āpo ha yanmahatīrviśvamāyan garbhaṃ dadhānā janayantīragnim /
tato devānāṃ niravartatāsuḥ kasmai devāya haviṣā vidhema //
ā naḥ prajāṃ janayatu prajāpatir dhātā dadhātu sumanasyamānaḥ /
saṃvatsara ṛtubhiḥ saṃvidāno mayi puṣṭiṃ puṣṭipatir dadhātu //
iti madhyamakāṇḍe trayodaśaḥ prapāṭhakaḥ//

Original text: kṛṣṇayajurvedaḥ · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc