Mahāsubhāṣitasaṃgraha 1-9979 · Verses 9315-9334

kākā mūrdhni sukhaṃ vasanti śataśaḥ śākhāsu śākhāmṛgā ghūkāḥ koṭaragahvareṣu maśalairdaṃśaiśca sāndraṃ dalam /
ādhāraḥ kiyatāmasi sthirataraṃ śuddhaṃ ca labdhaṃ yaśaḥ pānthā nopasaranti cet kṣatamitaḥ kiṃ vṛkṣarājasya te //

kā kālī kā madhurā kā śītalavāhinī gaṅgā /
kaṃ saṃjaghāna kṛṣṇaḥ kaṃ balavantaṃ na bādhate śītam //

kākāllaulyaṃ yamāt krauryaṃ sthapaterdṛḍhaghātitām /
ekaikākṣaramādāya kāyasthaḥ kena nirmitaḥ //
kākā vṛkā ghukabakāśca bhekāḥ praṇamya yuṣmānidameva yāce /
kolāhalaṃ mā kuruta kṣamadhvaṃ puṃskokilaḥ kūjati mañjurāvam //

kākinyāḥ patramūlaṃ sahacarasahitaṃ ketakīnāṃ ca kandaṃ chāyāśuṣkaṃ ca bhṛṅgaṃ triphalarasayutaṃ tailamadhye nidhāya /
lauhe pātre praṇītaṃ dharaṇitalagataṃ māsamātrasthitaṃ tat keśāḥ kāśaprakāśā alikulasadṛśāḥ sambhavantyasya lepāt //

kākuṃ karoṣi gṛhakoṇakarīṣapuñja- gūḍhāṅga kiṃ nanu vṛthā kitava prayāhi /
kutrādya jīrṇataraṇibhramanātibhīta- gopāṅganāgaṇaviḍambanacāturī te //

kākutsthasya daśānano na kṛtavān dārāpahāraṃ yadi kvāmbhodhiḥ kva ca setubandhaghaṭanā kvottīrya laṅkājayaḥ /
pārthasyāpi parābhavaṃ yadi ripurnādāt kva tādṛk tapo nīyante ripubhiḥ samunnatipadaṃ prāyaḥ paraṃ māninaḥ //

kākutsthasya pratāpāgnir dīptapiṅgairvalīmukhaiḥ /
nirvāṇo rākṣasendrasya manye nīlairniśācaraiḥ //

kākutsthena śirāṃsi yāni śataśaśchinnāni māyānidheḥ paulastyasya vimānasīmani tathā bhrāntāni nākaukasām /
tānyevāsya dhanuḥśramapraśamanaṃ kurvanti sītāpateḥ krīḍācāmaraḍambarānukṛtibhirlolāyamānai ḥ kacaiḥ //

kā kṛtā viṣṇunā kīdṛg yoṣitāṃ kaḥ praśasyate /
asevyaḥ kīdṛśaḥ svāmī ko nihantā niśātamaḥ //

kāke karṇapuṭīkaṭhoraninade pīyūṣadhārārasa- syandodañcitacārupañcamarute sādhāraṇe mayyapi /
vanyāṃ vṛttimayaṃ vyadhāditi mudhā vatsa vyathāṃ mā kṛthāḥ kva kaivaṃ na kṛtaṃ janeṣu nikṛtaṃ durmedhasā vedhasā //

kāke kārṣṇyamalaukikaṃ dhavalimā haṃse nisargasthito gāṃbhīrye mahadantaraṃ vacasi yo bhedaḥ sa kiṃ kathyate /
etāvatsu viśeṣaṇeṣvapi sakhe yatredamālokyate ke kākāḥ khalu ke ca haṃsaśiśavo deśāya tasmai namaḥ //

kāke śaucaṃ dyūtakāreṣu satyaṃ sarpe kṣāntiḥ strīṣu kāmopaśāntiḥ /
klībe dhairyaṃ madyape tattvacintā rājā mitraṃ kena dṛṣṭaṃ śrutaṃ vā //

kākaiḥ saha vivṛddhasya kokilasya kalā giraḥ /
khalasaṅge'pi naiṣṭhuryaṃ kalyāṇaprakṛteḥ kutaḥ //
kākaiḥ sārddhaṃ vasan haṃsaḥ kṣobhate cāvasīdati /
gataḥ komala evā'so jihmo duṣṭo na kākavat //

kākairimāṃścitrabarhān mayūrān parājaiṣṭhāḥ pāṇḍavān dhārtarāṣṭraiḥ /
hitvā siṃhān kroṣṭukān gūhamānaḥ prāpte kāle śocitā tvaṃ narendra //

kākairniṣkuṣitaṃ śvabhiḥ kabalitaṃ vīcībhirāndolitaṃ srotobhiścalitaṃ taṭāntamalinaṃ gomāyubhirloḍitam /
divyastrīkaracārucāmaramarutsaṃvījyamānaḥ kadā drakṣye'haṃ parameśvari tripathage bhāgīrathi svaṃ vapuḥ //

kākodumbarikāyāṃ valmīko dṛśyate śirā tasmin /
puruṣatraye sapāde paścimadiksthā na sā vahati //

kākolaḥ kalakaṇṭhikā kuvalayaṃ kādambinī kardamaḥ kaṃsāriḥ kabarī kṛpāṇalatikā kastūrikā kajjalam /
kālindī kaṣapaṭṭikā karighaṭā kāmārikaṇṭhasthalī yasyaite karadā bhavanti sakhi tadvande vinidraṃ tamaḥ //

kā khalena saha spardhā sajjanasyābhimāninaḥ /
bhāṣaṇaṃ bhīṣaṇaṃ sādhu dūṣaṇaṃ yasya bhūṣaṇam //

kā gaṇanā viṣayavaśe puṃsi varāke varāṅganā spṛhayā /
vyājena vīkṣamāṇā dhyānadhiyāṃ spṛśati sajjñānam //

kāṅkṣitenāpyalabdhena bhogārhe navayauvane /
jarājīrṇaśarīrasya bhāreṇeva dhanena kim //