Mahāsubhāṣitasaṃgraha 1-9979 · Verses 9195-9214

kas tvaṃ, tāsu yadṛcchayā, kitava yāstiṣṭhanti gopāṅganāḥ premāṇaṃ na vidanti yās, tava hare kiṃ tāsu te kaitavam /
eṣā hanta hatāśayā yadabhavaṃ tvayyekatānā paraṃ tenāsyāḥ praṇayo'dhunā khalu mama prāṇaiḥ samaṃ yāsyati //

kas tvaṃ, pītāṃbaro'haṃ, kimu vadasi mṛṣā cāṃbaraṃ kena pītaṃ mugdhe kaṃsasya śatruḥ, śiva śiva sālilaṃ sasyavairi kva dṛṣṭam/
mallāsyadhvaṃsano'haṃ kimiti nijamaho lāsyamadhvaṃsi ceti vyāhārairvallavīnāṃ niśi bhavatu mude'nuttaraḥ śrīpatirvaḥ //

kas tvaṃ brahma, nnapūrvaḥ, kva ca tava vasati, ryākhilā brahmasṛṣṭiḥ kas te nātho, hyanāthaḥ, kva ca tava janako, naiva tātaṃ smarāmi
kiṃ te'bhīṣṭaṃ dadāmi, tripadaparimitā bhūmi, ralpaṃ kimetat trailokyaṃ, bhāvagarbhaṃ balimidamavadad vāmano vaḥ sa pāyāt //

kas tvaṃ brahmann, apūrvas, tvadanucarajano, nāstyanātho'hamekaḥ, kiṃ dadyāmīpsitaṃ te, tripadaviharaṇasthānametat, kiyatte /
trailokyaṃ tad dvijātermama śamaniratasyeti sammūḍhabhāvā viṣṇorvācaḥ surārau kṛtakapaṭapadanyāsamugdhāḥ punantu //

kastvaṃ bhadra, khaleśvaro'ham, iha kiṃ ghore vane sthīyate, śārdūlādibhireva hiṃsrapaśubhiḥ bhojyo'hamityāśayā /
kasmāt kaṣṭamidaṃ tvayā vyavasitaṃ, maddehamāmsāśinaḥ pratyutpannanṛmāṃsabhakṣaṇadhiyaste ghnantu sarvānnarān //

kas tvaṃ bhoḥ, kathayāmi daivahatakaṃ māṃ viddhi śākhoṭakaṃ vairāgyādiva vakṣi, sādhu viditaṃ, kasmādidaṃ, kathyate /
vāmenātra vaṭastamadhvagajanaḥ sarvātmanā sevate na cchāyāpi paropakārakaraṇe mārgasthitasyāpi me //

kas tvaṃ bhoḥ, kavirasmi, tat kimu sakhe kṣīṇo'sya, nāhārato dhig deśaṃ guṇino'pi, durmatiriyaṃ deśaṃ na māmeva dhik /
pākārthī kṣudhito yadaiva vidadhe pākāya duddhiṃ tadā vindhye nendhanamambudhau na salilaṃ nānnaṃ dharitrītale //

kas tvaṃ bho niśi, keśavaḥ, śirasijaiḥ kiṃ nāma garvāyase bhadre śaurirahaṃ, guṇaiḥ rpitṛgataiḥ putrasya kiṃ syādiha /
cakrī candramukhi, prayacchasi na me kuṇḍīṃ ghaṭīṃ dehinīm itthaṃ gopavadhūhṛtottaratayā duḥstho hariḥ pātu vaḥ //

kas tvaṃ lohitalocanāsyacaraṇo, haṃsaḥ, kuto mānasāt kiṃ tatrāsti, suvarṇapaṅkajavanānyambhaḥ sudhāsannibham /
ratnānāṃ nicayāḥ pravālamaṇayo vaiḍūryarohāḥ kvacic, ambūkā api santi, neti ca bakairākarṇya hīhīkṛtam //

kas tvaṃ vānara, rāmarājabhavane lekhārthasaṃvāhako, yātaḥ kutra purāgataḥ sa hanumān nirdagdhalaṅkāpuraḥ /
vaddho rākṣasasūnuneti kapibhiḥ saṃtāḍitas tarjitaḥ sa vrīḍāttaparābhavo vanamṛgaḥ kutreti na jñāyate //
kas tvaṃ, śūlī, praviśa bhiṣajāṃ veśma, vaidyaṃ na jāne, sthāṇurbāle, na vadati taru-rnīlakaṇṭhaḥ pramugdhe /
kekāmekāṃ vada tvaṃ, paśupatirabale, naiva dṛṣṭe viṣāṇe ityevaṃ śailakanyāprativacanajaḍaḥ pātu vaḥ pārvatīśaḥ //

kas tvaṃ śūlī, mṛgaya bhiṣajaṃ nīlakaṇṭhaḥ priye'haṃ kekāmekāṃ vada, paśupati,-rnaivadṛśye viṣāṇe /
mugdheṃ sthāṇuḥ, sa carati kathaṃ, jīviteśaḥ śivāyā gacchāṭavyāmiti hatavacāḥ pātu vaścandracūḍaḥ //

kasmāt kasmin samutpanne sarāgaṃ bhuvanatrayam /
atrādau kathitaṃ śloke yo jānāti sa paṇḍitaḥ //

kasmāt ko'haṃ kimapi ca bhavān ko'yamatra prapañcaḥ svaṃ svaṃ vedyaṃ gaganasadṛśaṃ pūrṇatattvaprakāśam /
ānandākhyaṃ samarasaghane bāhyamantarvihīne nistraiguṇye pathi vicarataḥ ko vidhiḥ ko niṣedhaḥ //

kasmāt tanvi tanūni samprati samānyaṅgāni jātāni te kasmāt kokanadaprabhaṃ mukhamidaṃ jātaṃ hi candropamam /
evaṃ pṛcchati vallabhe'mbujamukhi proṣyasvabhāvāditi vyāvṛtyātha tayā sagadgadaravaṃ muktaśca bāṣpotkaraḥ //

kasmāt tvaṃ kva nu dṛśyate sukhamukhaṃ kvāste'ndhakāraḥ paraṃ kva strīṣu smaradhūmaketuruditeo dṛṣṭā yuvānaḥ kva te /
gantā kva kva ca pañcamaḥ kva ṇasakṛt kvātsaṃkuro nidgataḥ kvānandaikarasodayaḥ kva nu satī kaivādhvagas tatkathā //

kasmāt tvaṃ, tātagehād, aparamabhinavā brūhi kā tatra vārtā, devyā devo jitaḥ, kiṃ vṛṣaḍamarucitābhasmabhogīndracandrān /
ityevaṃ barhināthe kathayati sahasā bhartūbhikṣāvibhūṣā- vaiguṇyodvegajanmā jagadavatu ciraṃ hāravo bhṛṅgarīṭeḥ //

kasmāt tvaṃ durbalāsīti sakhyas tāṃ paripṛcchati /
tvayi saṃnihite tāsu dadyāt kathaya sottaram //

kasmāt tvaṃ, bhavadālayād, vada sakhe kṣemaṃ, tavānugrahād, dṛṣṭā me subhagā, na te'sti subhagā dṛṣṭā bhavadgehinī /
svarbhānuṃ viṣamekṣaṇaṃ viṣadharaṃ kākaṃ varākī gṛhe candrānaṅgasamīrakokilabhayād vyagrā likhantī muhuḥ //

kasmāt tvaṃ hi vikhidyase katipayaireva priye vāsarair āyātā vayamehi dhehi purataḥ prāsthānikaṃ maṅgalam /
evaṃ vādini vallabhe dayitayā niḥśvasya pāṇau kṛtī maṅgalyaḥ kalaśo vilocanapayodhārābhirāpūritaḥ //

kasmāt pārvati niṣṭhurāsi, sahajaḥ śailodbhavānāmayaṃ niḥsnehāsi kathaṃ, na bhasmapuruṣaḥ snehaṃ vibharti kvacit /
kopas te mayi niṣphalaḥ priyatame, sthāṇau phalaṃ kiṃ bhaved itthaṃ nirvacanīkṛto girijayā śaṃbhuściraṃ pātu vaḥ //