Mahāsubhāṣitasaṃgraha 1-9979 · Verses 5726-5745

āhūto malayācalāt pracalito mauhurtiko māruto nediṣṭhāḥ pathi santi kokilagaṇā gīte pratiṣṭhābhṛtaḥ /
āptābhiḥ prativeśinībhirabhitaḥ saṃtyajya kundālayaṃ soṣyantī sahakārasaṃtatiraliśreṇībhirāveṣṭyate //

āhūto vāpyanāhūto yo rājñāṃ dvāri tiṣṭhati /
sa vai rājyaśriyaṃ bhuṅkte nāvamānī kadācana //

āhūto hālikenāśrutamiva vacanaṃ tasya kṛtvā kṣaṇaikaṃ tiṣṭhāsustabdharomā kathamapi viṭapaṃ niḥsamīraṃ vihāya /
dorbhyāmāvṛtya vakṣaḥsthalamalasagatirdīnapādapracāraḥ śītkārotkampabhinnasphuṭadadharapuṭaḥ pāmaraḥ kṣetrameti //

āhṛtābhyudyatāṃ bhikṣāṃ purastādapracoditām /
mene prajāpatirgrāhyām api duṣkṛtakarmaṇaḥ //

āhṛtya parityaktā janayantyarthāḥ sukhābhāsam /
atyantaparityaktāḥ paramānandāya kalpante //

āhṛtya rakṣyamāṇāpi yatnenāntarvirāgiṇī /
asanmaitrī ca veśyā ca śrīśca kasya kadā sthirā //

āhnikottāpadagdhānāṃ trayāṇāṃ jagatāṃ bata /
tapanārciṣi śānte tad bhasmedaṃ timiraṃ tu na //

āhlādayatveṣa kharairnakhāgrair daiteyavakṣaḥkhanimutkhanan vaḥ /
prahlādahṛdyaṃ hṛdaye dvitīyam anveṣṭumicchanniva sūnuratnam //

āhlādahetuniravadyaśarīrayaṣṭi- lāvaṇyakāntikaluṣīkaraṇena tāsām /
āsīt kuśeśayadṛśāmayathārthataiva paryastabhāsvararucāmapi bhūṣaṇānām //

āhvānaṃ kiṃ bhavati hi taroḥ kasyacit praśnavijñāḥ prāyaḥ kāryaṃ kimapi na kalau kurvate ke pareṣām /
pūrṇaṃ candraṃ vahati nanu kā pṛcchati mlānacakṣuḥ kenodanyājanitamasamaṃ kaṣṭamāpnoti lokaḥ //

ikṣukṣīraguḍādīnāṃ mādhuryasyāntaraṃ mahat /
tathāpi na tadākhyātuṃ sarasvatyāpi śakyate //

ikṣutvakkṣodasārāḥ śakaṭasaraṇayo dhīradhūlīpatākāḥ pākasvīkāranamre śirasi niviśate śūkaśāleḥ śukālī /
kedārebhyaḥ praṇālaiḥ praviśati śapharīpaṅktirādhāramārād acchaḥ kaccheṣu paṅkaḥ sukhayati saritāmātapādukṣapālam //

ikṣudaṇdāstilāḥ śūdrāḥ kāntā hema ca medinī /
candanaṃ dadhi tāmbūlaṃ mardanaṃ guṇavardhanam //

ikṣurāpaḥ payo mūlaṃ tāmbūlaṃ phalamauṣadham /
bhakṣayitvāpi kartavyāḥ snānadānādikāḥ kriyāḥ //

ikṣurdhanva śarāḥ prasūnavitatirbhṛṅgāvalī siñjinī yasyājñāvaśavartinaḥ pramanaso nirviṣṭarāṣṭrādayaḥ /
yadbāṇābhihatā virañcimurajinmṛtyuṃjayendrādayo vyāptāśeṣamukhā iva tribhuvanaṃ pāyādajeyaḥ smaraḥ //

ikṣurnadīpravāho dyūtaṃ mānagrahaśca he sutanu /
bhrūlatikā ca taveyaṃ bhaṅge rasamadhikamāvahati //

ikṣoragrāt kramaśaḥ parvaṇi parvaṇi yathā rasaviśeṣaḥ /
tadvat sajjanamaitrī viparītānāṃ tu viparītā //
ikṣo rasaṃ yathādāya kūrcakas tyajyate janaiḥ /
dharmasāraṃ tathādāya dehaṃ tyajati paṇḍitaḥ //

ikṣorvikārā matayaḥ kavīnāṃ gavāṃ raso bālakaceṣṭitāni /
tāmbūlamagryaṃ yuvateḥ kaṭākṣā etānyaho śakra na santi nāke //

iṅgālasaptārciriva jvalitvā sarvaṃ dinaṃ caṇḍaruciḥ śaśāma /
tadīyabhasmeva nabhohasantī vibhrājamānaṃ tuhināṃśubimbam //

iṅgitajñās tu magadhāḥ prekṣitajñās tu kosalāḥ /
ardhoktāḥ kurupāñcālāḥ sarvoktā dakṣiṇāpathāḥ //