Language

ENहिગુ
Scripture Library

Madhyāntavibhāgakārikā · Chapter 1

1.1

Āryamaitreyapraṇītā Madhyāntavibhāgakārikā (Mvk)
Lakṣaṇaparicchedaḥ prathamaḥ
lakṣaṇaṃ hyāvṛtistattvaṃ pratipakṣasya bhāvanā /
tatrāvasthā phalaprāptiryānānuttaryameva ca

1.2

abhūtaparikalpo 'sti dvayaṃ tatra na vidyate /
śūnyatā vidyate tvatra tasyāmapi sa vidyate

1.3

na śūnyaṃ nāpi cāśūnyaṃ tasmāt sarvaṃ vidhīyate /
sattvādasattvāt sattvācca madhyamā pratipacca sā

1.4

arthasattvātmavijñaptipratibhāsaṃ prajāyate /
vijñānaṃ nāsti cāsyārthastadabhāvāttadapyasat

1.5

abhūtaparikalpatvaṃ siddhamasya bhavatyataḥ /
na tathā sarvathābhāvāt tatkṣayānmuktiriṣyate

1.6

kalpitaḥ paratantraśca pariniṣpanna eva ca /
arthādabhūtakalpācca dvayābhāvācca deśitaḥ

1.7

upalabdhiṃ samāśritya nopalabdhiḥ prajāyate /
nopalabdhiṃ samāśritya nopalabdhiḥ prajāyate

1.8

upalabdhestataḥ siddhā nopalabdhisvabhāvatā /
tasmācca samatā jñeyā nopalambhopalambhayoḥ

1.9

abhūtaparikalpaśca cittacaittāstridhātukāḥ /
tatrārthadṛṣṭirvijñānaṃ tadviśeṣe tu caitasāḥ

1.10

evaṃ pratyayavijñānaṃ dvitīyaṃ caupabhogikam /
upabhogaparicchedaprerakāstatra caitasāḥ

1.11

chādanādropaṇāccaiva nayanātsaṃparigrahāt /
pūraṇāt triparicchedādupabhogācca karṣaṇāt

1.12

nibandhanādābhimakhyād duḥkhanāt kliśyate jagat /
tredhā dvedhā ca saṃkleśaḥ saptadhābhūtakalpanāt

1.13

lakṣaṇaṃ cātha paryāyastadartho bheda eva ca /
sādhanañceti vijñeyaṃ śūnyatāyāḥ samāsataḥ

1.14

dvayābhāvo hyabhāvasya bhāvaḥ śūnyasya lakṣaṇam /
na bhāvo nāpi cābhāvao na pṛthaktvaikalakṣaṇam

1.15

tathatā bhūtakoṭiścānimittaṃ paramārthatā /
dharmadhātuśca paryāyāḥ śūnyatāyāḥ samāsataḥ

1.16

ananyathāviparyāsatannirodhāryagocaraiḥ /
hetutvāccāryadharmaṇāṃ paryāyārtho yathākramam

1.17

saṃkliṣṭā ca viśuddhā ca samalā nirmalā ca sā /
abdhātukanakākāśaśuddhivacchuddhiriṣyate

1.18

bhoktṛbhojanataddhehapratiṣṭhāvastuśūnyatā /
tacca yena yathā dṛṣṭaṃ yadarthaṃ tasya śūnyatā

1.19

śubhadvayasya prāptyartha sadā sattvahitāya ca /
saṃsārātyajanārthaṃ ca kuśalasyākṣayāya ca

1.20

gotrasya ca viśuddhayarthaṃ lakṣaṇavyañjanāptaye /
śuddhaye bu[ddha]dharmāṇāṃ bodhisattvaḥ prapadyate

1.21

pudgalasyātha dharmāṇāmabhāvaḥ śūnyatātra hi /
tadabhāvasya sadbhāvastasmin sā śūnyatāparā

1.22

saṃkliṣṭā cedbhavennāsau muktāssyuḥ sarvadehinaḥ /
viśuddhā cedbhavennāsau vyāyāmo niṣphalo bhavet

1.23

na kliṣṭā nāpi va 'ākliṣṭā śuddhāśuddhā na caiva sā /
prabhāsvaratvāccittasya kleśasyāgantukatvataḥ

Original text: Madhyāntavibhāgakārikā · Edition: Ramchandra Pandeya: Madhyantavibhagashastram. Delhi : Motilal Banarsidass, 1971. · Data entry members of the Digital Sanskrit Buddhist Canon Input Project · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0

Esc