Language

ENहिગુ
Scripture Library

Lakshmi Tantra · Chapter 22

22.1

dvāviṃśo'dhyāyaḥ - 22
śakraḥ---
anādinidhane devi sarvajñe harivallabhe/
kathaṃ vai jñāpayenmantrāṃsteṣāṃ rūpaṃ ca kīdṛśam

22.2

samapradhānatā vaiṣāmuta jyeṣṭhakaniṣṭhatā/
etat pṛṣṭhā mayā brūhi namaste sarasīruhe

22.3

śrīḥ---
śṛṇu sarvamaśeṣeṇa mattastvaṃ pākaśāsana/
yathāsmi mantrarūpāhaṃ yathā ca jñāpayāmi tān

22.4

3. jñāpayāmīti/ ācāryarūpeṇa bodhayāmītyarthaḥ/
paraṃ brahma paraṃ dhāma ṣāḍ‌guṇyamamalojjvalam/
deśakālānavacchinnamanākāramanūpamam

22.5

4. anūpamamiti/ anupamamityarthaḥ/
ahamityeva tadbrahma svātmasaṃbodhi nirguṇam/
anādinidhanaṃ divyaṃ lakṣmīnārāyaṇaṃ mahat

22.6

5. nirguṇam; sattvādiprākṛtaguṇahīnam/
cidānandarasaṃ divyamakhaṇḍamajarāmaram/
anunmiṣadbhavadbhāvaṃ grāhyagrāhakavarjitam

22.7

6. anunmiṣadityādi/ śāntaparāvasthāyāṃ bhavadbhāvarūponmeṣarahitamityarthaḥ/ tathā grāhyetyādikamapi bhāvyam/
stimitaṃ tat paraṃ brahma tasya stimitatāsmyaham/
tat kadācitparaṃ brahma bhavadbhāvavyavasthayā

22.8

unmiṣatyajahadrūpaṃ svecchayaiva kadācana/
sāhaṃ bhāvātmikāhaṃtā saṃpūjyā paramātmanaḥ

22.9

8. unmiṣati; prakāśata ityarthaḥ/ ajahadityādi/ svābhāvikaṃ nirvikāratvamajahadityarthaḥ/
udemi bhavato devādicchayaiva vivasvataḥ/
saṃbhṛtyākhilasaṃbhāramicchayaiva svanirmitam

22.10

9. vivasvataḥ; tejomayādbhagavata ityarthaḥ/
svabhittau likhitaṃ nītvā prabhavāmi ṣaḍadhvanā/
vārṇaḥ kalāmayaścaiva tāttviko māntrikastathā

22.11

pādiko bhauvanaścaiva ṣaḍadhvānaḥ prakīrtitāḥ/
paramaṃ yadahaṃtākhyaṃ saṃvidrūpamanāmayam

22.12

unmeṣaḥ prathamastasya varṇādhvā parikīrtitaḥ/
vyākṛtirdaśitā tasya pūrvaṃ te pākaśāsana

22.13

tadeva paramaṃ rūpaṃ mama saṃvinmayaṃ mahat/
vivartate'dhvabhāvena jñānādyena kalātmanā

22.14

jñānādīnāṃ kalānāṃ tu guṇānāṃ paramātmanaḥ/
purvaṃ te kathitā sūktiryāvanto yādṛśāśca te

22.15

adhvadvayamupādāya tadrūpaṃ mama cinmayam/
vāsudevādirūpeṇa vartate tattvavartmanā

22.16

15. adhvadvayam; varṇādhvānaṃ kalādhvānaṃ cetyarthaḥ/
vyūhāśca vibhavāścaiva yaccānyadbhagavanmayam/
tattvādhvano vivṛttiḥ sā kīrtitā paramātmanaḥ

22.17

16. anyat; vyūhāntarāṇi vibhavāntarāṇi cetyarthaḥ/
pūrvādhvadvayamādāya tadeva mama cinmayam/
rūpaṃ vivartate śaśvanmāntreṇa paramādhvanā

22.18

uttāraṇāya jīvānāṃ magnānāṃ bhavasāgare/
bhogāya bhavasaṃsthānāṃ vairāgyajananāya ca

22.19

18. mantrādhvaprayojanamāha---uttāraṇāyetyādinā/
ārādhanasya siddhyarthaṃ mānasālambanāya ca/
mantrādvā paramodāro mama cidrūpalakṣaṇaḥ

22.20

19. mānasālambanāyeti/ śubhāśrayarūpapradarśanena yogināṃ mānasasya dhyānālambanapradānāyetyarthaḥ/ etacca śrīviṣṇupurāṇe prapañcitam/
vāsudevādidevānāṃ mūrtibhāvaṃ vrajatyasau/
mantrāḥ sarve cidātmānaḥ sarvagāḥ sarvasādhakāḥ

22.21

20. atha prakṛtaṃ mantramahimānamāha---mantrā ityādinā/
trāyamāṇāśca mantāraṃ guptarūpāśca śāstrataḥ/
bhogāpavargadā hyete devadevasya śārṅgiṇaḥ

22.22

21. mahimavarṇanamukhena mantraśabdayaugikārthamāha---trāyamāṇāśceti/ mandhātoḥ traidhātośca vyutpanna iti bhāvaḥ/ vyutpattyantaramāha---gupteti/ "matri guptabhāṣaṇe" iti dhātuḥ/
rūpaṃ me bhagavanmantrā vijñeyā mūrtayo'malāḥ/
jāgratsvapnau suṣuptiśca turyaṃ ceti catuṣṭayam

22.23

jñeyaṃ padādhvano rūpaṃ jāgradbāhyendriyakramaḥ/
bāhyendriyāṇāṃ tamasābhibhūte vibhave sati

22.24

23. svapnāvasthāṃ nirūpayati---bāhyetyādinā/
antaḥkaraṇavṛttiryā saṃskārapariśeṣiṇī/
sā svapna iti vijñeyā tadabhāve suṣuptikā

22.25

24. tadabhāve; saṃskārābhāve/
tamasānabhibhūtasya sattvasthasya vipaścitaḥ/
bāhyāntaḥkaraṇasthāyā vṛtteruparame sati

22.26

śuddhasattvaprasādasya saṃtatisturyasaṃjñitā/
evaṃ caturvidhe mārge nirdiṣṭe'smin padābhidhe

22.27

turyavarjaṃ suṣuptyādiraśuddhāṃ bhajate gatim/
māyādikṣitiparyantā yoktā bhuvanapaddhatiḥ

22.28

27. bhuvanādvānaṃ nirūpayati---māyādīti/
bhuvanādhvā sa vijñeyo hyaśuddho malapaṅkilaḥ/
prakrīḍayanti mantrāste śaśvadrāgaparaṃ naram

22.29

tattadbhogendrajālāni darśayanto vimohitam/
guruṇā sadayaṃ samyagvīkṣitaṃ karuṇādṛśā

22.30

uttārayanti vairāgyaṃ janayantaḥ pade pade/
tataḥ śuddhamayān mārgān prāpayantaḥ śanaiḥ śanaiḥ

22.31

30. pade pade; jāgradādika ityarthaḥ/
śabdabrahmaṇi niṣṇātaṃ prāpayeyuḥ parāṃ śriyam/
evaṃvidhā mahātmāno mantrāḥ paramapāvanāḥ

22.32

31. śabdabrahmaṇi; mantreṣvityarthaḥ/
trividhāste tu vijñeyā adhamā madhyamāḥ pare/
bhavopakaraṇānāṃ ye devānāṃ mūrtitāṃ gatāḥ

22.33

32. pare iti/ uttamā ityarthaḥ/ bhavopakaraṇāni; sargopakaraṇabhūtāni/
antavatphaladā mantrāste jñeyā adhamā budhaiḥ/
mantrāvibhavadevānāṃ saśaktīnāṃ tu mūrtayaḥ

22.34

te jñeyā madhyamā mantrā uttamā vyūhamūrtayaḥ/
ye tu brahmāvagāhante lakṣmīnārāyaṇātmakam

22.35

bhavadbhāvavyavasthānāste mantrā uttamottamāḥ/
evaṃ ca jyaiṣṭhyakāniṣṭhyaṃ vijñeyaṃ mantrakovidaiḥ

22.36

uttamāḥ pañcarātrasthā madhyamāstu trayīmayāḥ/
tantrāntarasthā vijñeyā adhamāḥ śāsracakṣuṣā

22.37

36. pañcarātrasthā iti/ ananyaparasāttvikatamabhāgavatoddeśapravṛttatvāt teṣāmuttamatvam/ trayīmayā iti/ traiguṇyaviṣayatvātteṣāṃ madhyamatvam/
kalāṅgā uttamā jñeyā anyāṅgā madhyamāḥ smṛtāḥ/
anaṅgā adhamā mantrā bhūyaḥ śṛṇu sureśvara

22.38

37. kalāḥ ; jñānādayaḥ/
bījapiṇḍādisaṃyuktā uttamāḥ parikīrtitāḥ/
bījādyanyatamāntaḥsthā mantrā madhyamasaṃjñitāḥ

22.39

abījādiyutā jñeyā mantrā adhamasaṃjñitāḥ/
evaṃ mantravidhā jñātvā hyācāryaḥ śāsralocanaḥ/
yathāsvarūpataḥ śiṣyān jñāpayedarthito manūn

iti śrīpāñcarātrasāre lakṣmītantre ṣaḍadhvamantrasvarūpakathanaṃ nāma dvāviṃśo'dhyāyaḥ
********iti dvāviṃśo'dhyāyaḥ********

Original text: lakṣmītantram · Sanskrit Wikisource contributors · Sanskrit Wikisource · CC BY-SA 4.0

Esc