Kathāsaritsāgara · Chapter 10.9
% v v| - v v -| v - v - - %
% v v - - v v -| v - v - - % ardhasama: Mālabhāriṇī (11, 12)
% v v| - v| v| - v - v - - %
% v v| - - v| v -| v - v| - - % ardhasama: Mālabhāriṇī (11, 12)
iti mahākaviśrīsomadevabhaṭṭaviracite kathāsaritsāgare śaktiyaśolambake 'ṣṭamas taraṅgaḥ /
navamas taraṅgaḥ /
athānyedyuḥ punarimāṃ niśi prāgvadvinodayan /
naravāhanadattāya gomukho 'kathayatkathām
% v - - -| v v v -| % A na-vipulā
% v -| - - v - v - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% - v -| v v - v - % D correct
babhūva nagare kvāpi bodhisattvāṃśasaṃbhavaḥ /
kasyāpyāḍhyasya vaṇijastanayo mṛtamāmṛkaḥ
% v - v| v v -| - v| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - - - - v| v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% v v -| v v - v - % D correct
anyajāyāprasaktena pitrā tatpreritena saḥ /
nirasto vanavāsāya sabhāryo niragādgṛhāt
% - v - - v - - v| % A pathyā
% - -| - - v - v| - % B correct
% v - -| v v - - v| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
svānujaṃ tu sahāyāntaṃ tadvatpitrā nirākṛtam /
aśāntacittamutsṛjya so 'nyenaiva pathā yayau
% - v -| v| v - - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% v - v - v - - v| % C pathyā
% -| - - v| v -| v - % D correct
prakrāmaṃś ca kramātprāpa nistoyatṛṇapādapām /
pātheyahīnaś caṇḍāṃśutaptāṃ marumahāṭavīm
% - - -| -| v - - v| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - - v - -| - - v % C ma-vipulā, pādas compounded?
% - -| v v v - v - % D correct
tasyāṃ vrajansa saptāhaṃ bhāryāṃ klāntāṃ kṣudhā tṛṣā /
ajīvayatsvamāṃsāsraḥ pāpā tānyāharac ca sā
% - -| v - v| - - -| % A pathyā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% v - v - v - - -| % C pathyā
% - -| - - v -| v| - % D correct
aṣṭame 'hni saridvīcivācālaṃ girikānanam /
prāpa satphalasacchāyapādapaṃ snigdhaśādvalam
% - v -| v| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| v v - v - % B correct
% - v| - v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % D correct
tatra saṃbhāvya bhāryāṃ tāṃ klāntāṃ mūlaphalāmbubhiḥ /
avātaradgirinadīṃ snātuṃ kallolamālinīm
% - v| - - v| - -| -| % A pathyā
% - -| - v v - v - % B correct
% v - v - v v v -| % C na-vipulā
% - -| - - v - v - % D correct
tasyāṃ dadarśa ca cchinnahastapādacatuṣṭayam /
hriyamāṇaṃ jalaughena puruṣaṃ trāṇakāṅkṣiṇam
% - -| v - v| -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - v v - v - % B correct
% v v - -| v - - v| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
bahūpavāsaklānto 'pi tāṃ vigāhya nadīṃ tataḥ /
ujjahāra kṛpālus taṃ mahāsattvaḥ sa pūruṣam
% v - v - - - -| v| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% -| v - v| v -| v - % B correct
% - v - v| v - -| -| % C pathyā
% v - - -| v| - v - % D correct
kenedaṃ te kṛtaṃ bhrātariti kāruṇikena ca /
tenāropya sthalaṃ pṛṣṭaḥ sa ruṇḍaḥ puruṣo 'bhyadhāt
% - - -| -| v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v| - v v - v| - % B correct
% - - - -| v -| - -| % C pathyā
% v| - -| v v -| v - % D correct
nikṛttahastacaraṇo nadyāṃ kṣipto 'smi śatrubhiḥ /
ditsubhiḥ kleśamaraṇaṃ tvayāhaṃ tūddhṛtas tataḥ
% v - v - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - -| v| - v - % B correct
% - v -| - v v v -| % C na-vipulā
% v - -| - v -| v - % D correct
evam uktavatas tasya sa buddhvā vraṇapaṭṭikām /
dattvāhāraṃ mahāsattvaḥ snānādi vyadhitātmanaḥ
% - v| - v v -| - v| % A pathyā
% v| - -| v v - v - % B correct
% - - - -| v - - -| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
tato mūlaphalāhāro bhāryāyukto 'tra kānane /
sa tasthau bodhisattvāṃśo vaṇikputrastapaścaran
% v -| - v v - - -| % A pathyā
% - - - -| v| - v - % B correct
% v| - -| - v - - -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
ekadā phalamūlārthaṃ gate tasminsmarāturā /
tadbhāryā tena ruṇḍena reme rūḍhavraṇena sā
% - v -| v v - - -| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% - - -| - v| - - v| % C pathyā
% - -| - - v - v| - % D correct
tatsasktā tena saṃmantrya bhartus tasya vadhaiṣiṇī /
yuktyā cakāra sānyedyurmāndyaṃ duścāriṇī mṛṣā
% - - -| - v| - - v| % A pathyā
% - -| - v| v - v - % B correct
% - -| v - v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % D correct
śvabhre duravatāre 'tha sthitāṃ dustaranimnage /
darśayitvauṣadhiṃ pāpā patiṃ sā tam abhāṣata
% - -| v v v - -| -| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% - v - - v -| - -| % C pathyā
% v -| -| v| v - v - % D correct
jīvāmyahaṃ tvayaiṣā cenmamānītā mahauṣadhiḥ /
jāne hyetāmihasthāṃ me svapne vakti sma devatā
% - - v -| v - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - -| v - v - % B correct
% - -| - - v - -| -| % C pathyā
% - -| - -| v| - v - % D correct
tac chrutvā sa tathetyeva śvabhre tatrauṣadheḥ kṛte /
tṛṇaveṣṭitayā rajjvāvātarattarubaddhayā
% -| - -| v| v - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v v - v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - v v - v - % D correct
avatīrṇasya rajjuṃ tāṃ cikṣeponmucya tasya sā /
tataḥ sa patito nadyāṃ tayā jahre mahaughayā
% v v - - v| - -| -| % A pathyā
% - - - - v| - v| - % B correct
% v -| v| v v -| - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
dūrāddavīyo nītvā ca tayā sukṛtarakṣitaḥ /
nadyā kasyāpi nagarasyāsanne so 'rpitastaṭe
% - - v - -| - -| v| % A ma-vipulā
% v -| v v v - v - % B correct
% - -| - - v| v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% - - -| -| v - v - % D correct
tataḥ sa sthalamāruhya cintayanstrīviceṣṭitam /
jalāvagāhanaklānto viśaśrāma tarostale
% v -| -| v v - - v| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% v - v - v - - -| % C pathyā
% v - - v| v - v - % D correct
tasmin kāle ca nagare rājā tatra mṛto 'bhavat /
mṛte rājani cānādirdeśe tatredṛśī sthitiḥ
% - -| - -| v| v v -| % A na-vipulā
% - -| - v| v -| v - % B correct
% v -| - v v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % D correct
yanmaṅgalagajaḥ paurair bhrāmyamāṇaḥ kareṇa yam /
āropayati pṛṣṭhe sve so 'tra rājye 'bhiṣicyate
% - - v v v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% - - v v v| - -| -| % C pathyā
% -| v| - -| v - v - % D correct
sa dhairyatuṣṭo dhāteva bhraman prāpto 'ntikaṃ gajaḥ /
utkṣipyāropayām āsa svapṛṣṭhe taṃ vaṇiksutam
% v| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v -| - -| v -| v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v - -| -| v - v - % D correct
tataḥ sa nagaraṃ nītvā rājye prakṛtibhiḥ kṣaṇāt /
vaṇiksuto 'bhiṣikto 'bhūdbodhisattvāṃśasaṃbhavaḥ
% v -| v| v v -| - -| % A pathyā
% - -| v v v -| v - % B correct
% v - v -| v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % D correct
sa rājyaṃ prāpya karuṇāmuditākṣāntibhiḥ saha /
araṃsta na tu pāpābhiḥ strībhiś capalavṛttibhiḥ
% v| - -| - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% v v - - v -| v - % B correct
% v - v| v| v| - - -| % C pathyā
% - -| v v v - v - % D correct
tadbhāryā sāpi niḥśaṅkā matvā taṃ ca nadīhṛtam /
babhrāmetastato jāraṃ ruṇḍaṃ pṛṣṭhe 'dhiropya tam
% - - -| - v| - - -| % A pathyā
% - -| -| v| v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% - -| - -| v - v| - % D correct
vair ikṛttāṅghrihasto 'yaṃ bhartā me 'haṃ pativratā /
bhikṣitvā jīvayāmyetaṃ tadbhikṣāṃ me prayacchata
% -| v - - v - -| -| % A pathyā
% - -| -| -| v - v - % B correct
% - - -| - v - - -| % C pathyā
% - - -| -| v - v - % D correct
iti sā bhikṣamāṇā ca grāme grāme pure pure /
rājyasthasyātmano bharturnagaraṃ prāpa tasya tat
% v v| -| - v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% - - - - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| - v| - v| - % D correct
tathaiva bhikṣamāṇātra rājñas tasya krameṇa sā /
pativratety arcyamānā pauraiḥ śrutipathaṃ yayau
% v - v| - v - - v| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v - v -| - v - -| % C ra-vipulā
% - -| v v v -| v - % D correct
ānāyayatsa rājā ca tāṃ pṛṣṭhārūḍharuṇḍikām /
kā sā pativratetyārātparijñāya ca pṛṣṭavān
% - - v - v| - -| v| % A pathyā
% -| - - - v - v - % B correct
% -| -| v - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - v| v| - v - % D correct
sāhaṃ pativratā devetyaparijñāya sāpi tam /
bhartāram abravītpāpā rājaśrītejasā vṛtam
% - -| v - v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - - v| - v| - % B correct
% - - v| - v - - -| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
tataḥ sa bodhisattvāṃśo hasanrājā jagāda tām /
dṛṣṭaṃ pativratātvaṃ te phalenedaṃ mayaiva ca
% v -| v| - v - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v| - % B correct
% - -| v - v - -| -| % C pathyā
% v - - -| v - v| - % D correct
svaraktamāṃsaṃ dattvāpi svīkartuṃ śaṅkitā na yā /
svenāviluptahastena bhartrā mānuṣarākṣasī
% v - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - - -| - v -| v| - % B correct
% - - v - v - - v| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
sā sadā raktamāṃsāni harantī bata me katham /
ruṇḍena vikalenāpi svīkṛtya vahanīkṛtā
% -| v -| - v - - v| % A pathyā
% v - -| v v| -| v - % B correct
% - - v| v v - - -| % C pathyā
% - - v| v v - v - % D correct
kiṃsvidūḍhaḥ sa bhartā yo nadyāṃ kṣiptastvayānaghaḥ /
karmaṇā tena vahase ruṇḍametaṃ bibharṣi ca
% - v - -| v| - -| -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - v -| - v| v v -| % C na-vipulā
% - v - -| v - v| - % D correct
ity udghāṭitavṛttaṃ taṃ parijñāya patiṃ tataḥ /
bhayātsā mūrcchitevābhūllikhiteva mṛteva ca
% -| - - v v - -| -| % A pathyā
% v - - v| v -| v - % B correct
% v - -| - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v - v| v - v| - % D correct
kimetadbrūhi deveti so 'tha rājā sakautukaiḥ /
pṛṣṭo 'mātyair yathāvṛttaṃ tebhyaḥ sarvamavarṇayat
% v - - - v| - - v| % A pathyā
% -| v| - -| v - v - % B correct
% - -| - -| v - - -| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
tato bhartṛgṛhaṃ buddhvā chittvā tāṃ karṇanāsikam /
kṛtvāṅkaṃ mantriṇo deśātsaruṇḍāṃ niravāsayan
% v -| - v v -| - -| % A pathyā
% - -| -| - v - v - % B correct
% - - -| - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| v v - v - % D correct
chinnanāsikayā ruṇḍaṃ bodhisattvaṃ nṛpaśriyā /
yuktaṃ sadṛśasaṃyogaṃ tadā vidhiradarśayat
% - v - v v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% v -| v v v - v - % D correct
evaṃ duravadhāryaiva gatiścittasya yoṣitām /
daivasyevāvicārasya nīcaikābhimukhasya ca
% - -| v v v - - v| % A pathyā
% v - - - v| - v - % B correct
% - - - - v - - v| % C pathyā
% - - - v v - v| - % D correct
evaṃ cātyaktaśīlānāṃ sasattvānāṃ jitakrudhām /
tuṣṭvevācintitā eva svayamāyānti saṃpadaḥ
% - -| - - v - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - - - - v -| - -| % C pathyā
% v v - - v| - v - % D correct
ityākhyāya kathāṃ mantrī gomukhaḥ punareva saḥ /
naravāhanadattāya kathāmetāmavarṇayat
% - - - v| v -| - -| % A pathyā
% - v -| v v - v| - % B correct
% v v - v v - - v| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
ko 'pyāsīdbodhisattvāṃśo vane kvāpi kṛtoṭajaḥ /
karuṇaikāgrahṛdayo mahāsattvastapaścaran
% -| - - - v - - -| % A pathyā
% v -| - v| v - v - % B correct
% v v - - v v v -| % C na-vipulā
% v - - - v - v - % D correct
sa tatra jantūn āpannān piśācāṃś ca samuddharan /
aparāṃś ca jalair annaiḥ svaprabhāvād atarpayat
% v| - v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - -| v| v - v - % B correct
% v v -| v| v -| - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
ekadānyopakārārthaṃ bhramanso 'trāṭavībhuvi /
mahāntaṃ kūpamadrākṣīttadantaś ca dadau dṛśam
% - v - - v - - -| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% v - -| - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - -| v| v -| v - % D correct
tāvac ca strī tadantaḥsthā taṃ dṛṣṭvoccair abhāṣata /
bho mahātmannahaṃ nārī siṃhaḥ svarṇaśikhaḥ khagaḥ
% - -| -| -| v - - -| % A pathyā
% -| - - -| v - v - % B correct
% -| v - - v -| - -| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
bhujagaś ceti catvāraḥ kūpe 'tra rajanau vayam /
patitās tad ataḥ kleśād uddhārāsmān kṛpāṃ kuru
% v v -| - v| - - -| % A pathyā
% - -| v| v v -| v - % B correct
% v v -| v| v -| - -| % C pathyā
% - - - -| v -| v - % D correct
etac chrutvā jagādaitāṃ striyaṃ yūyaṃ trayo yadi /
tamasāndhā nipatitāḥ khago 'tra patitaḥ katham
% - -| - -| v - - -| % A pathyā
% v -| - -| v -| v - % B correct
% v v - -| v v v -| % C na-vipulā
% v -| v| v v -| v - % D correct
tathaivaiṣo 'pi patito vyādhajālena saṃyataḥ /
iti sāpi mahāsattvaṃ taṃ nārī pratyabhāṣata
% v - - -| v| v v -| % A na-vipulā
% - v - - v| - v - % B correct
% v v| - v| v - - -| % C pathyā
% -| - -| - v - v - % D correct
tatas tān sa tapaḥśaktyā yāvad uddhartum icchati /
tāvac chaśākas noddhartuṃ siddhis tasya tv ahīyata
% v -| -| v| v - - -| % A pathyā
% - v| - - v| - v - % B correct
% - -| v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - -||v - v - % D correct
pāpeyaṃ strī dhruvaṃ siddhiretatsaṃbhāṣaṇāddhi me /
naṣṭā yatas tv atra tāvad yuktim anyāṃ karomy aham
% - - -| -| v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v| - % B correct
% - -| v -||- v| - -| % C ra-vipulā
% - v| - -| v -| v - % D correct
iti saṃcintya rajjvā tāṃstṛṇāveṣṭitayākhilān /
ujjahāra mahāsattvaḥ sa kūpātkurvataḥ stutim
% v v| - - v| - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% v - - v v - v - % B correct
% - v - v| v - - -| % C pathyā
% v| - - - v -| v - % D correct
savismayaś ca papracchas siṃhapakṣibhujaṃgamān /
vyaktā vāg vaḥ kathaṃ kīdṛgvṛttāntaś cocyatām iti
% v - v -| v| - - -| % A pathyā
% - v - v v - v - % B correct
% - -| -| -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v -| v - % D correct
tataḥ siṃho 'bravīdvyaktavāco jātismarā vayam /
anyonyabādhakāścāsmadvṛttāntaṃ ca kramācchṛṇu
% v -| - -| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v -| v - % B correct
% - - v - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| -| v - v - % D correct
ity uktvā sa svavṛttāntaṃ siṃho vaktuṃ pracakrame /
asti vaidūryaśṛṅgākhyaṃ tuṣārādrau purottamam
% -| - -| -| v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - v| - - v - - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
padmavegābhidhāno 'sti tatra vidyādhareśvaraḥ /
vajravegābhidhānaś ca putrastasyodapadyata
% - v - - v - -| v| % A pathyā
% - v| - - v - v - % B correct
% - v - - v - -| v| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
sa vajravego 'haṃkārī virodhaṃ yenakenacit /
sākaṃ śauryamadāccakre loke vaidyādhare vasan
% v| - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% v - -| - v - v - % B correct
% - -| - v v - - -| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
niṣedhataḥ pitus tasya yadā nāgaṇayadvacaḥ /
tadā pitā tamaśapanmartyaloke pateti saḥ
% v - v -| v -| - v| % A pathyā
% v -| - v v - v - % B correct
% v -| v -| v v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% - v - -| v - v| - % D correct
tato naṣṭamado bhraṣṭavidyaḥ śāpahato rudan /
vajravegaḥ sa pitaraṃ śāpāntaṃ tamayācata
% v -| - v v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - v v -| v - % B correct
% - v - -| v| v v -| % C na-vipulā
% - - -| v v - v - % D correct
tataḥ sa tatpitā padmavego dhyātvābravītkṣaṇāt /
bhuvi viprasuto bhūtvā kṛtvāpyevaṃ madaṃ punaḥ
% v -| v| - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v - v - % B correct
% v v| - v v -| - -| % C pathyā
% - - - -| v -| v - % D correct
pituḥ śāpāttataḥ siṃho bhūtvā kūpe patiṣyasi /
mahāsattvaś ca kṛpayā kaś cittvāmuddhariṣyati
% v -| - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% v - - -| v| v v -| % C na-vipulā
% -| - - - v - v - % D correct
tasya pratyupakāraṃ ca vidhāyāpadi mokṣyase /
śāpād asmād iti pitā śāpāntaṃ tasya sa vyadhāt
% - -| - v v - -| v| % A pathyā
% v - - v v| - v - % B correct
% - -| - -| v v| v -| % C na-vipulā
% - - -| - v| -| v - % D correct
atheha vajravego 'sau viprasyājani mālave /
haraghoṣābhidhānasya devaghoṣābhidhaḥ sutaḥ
% v - v| - v - -| -| % A pathyā
% - - - v v| - v - % B correct
% v v - - v - - v| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
sa tatrāpyakarodvair aṃ bahubhiḥ śauryagarvataḥ /
bahubhir ma kṛthā vairamiti taṃ cāvadatpitā
% v| - - v v - -| -| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% v v -| v| v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v| -| - v - v - % D correct
akurvāṇaṃ vacas tasya śaptavān sa pitā krudhā /
śauryābhimānī durbuddhe siṃhastvaṃ bhava sāṃpratam
% v - - -| v -| - v| % A pathyā
% - v -| v| v -| v - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - - -| v v| - v - % D correct
evaṃ tasya pituḥ śāpāddevaghoṣaḥ punaś ca saḥ /
vidyādharāvatāraḥ sansiṃho jāto 'tra kānane
% - -| - v| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v -| v| - % B correct
% - - v - v - -| - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v| - v - % D correct
tam imaṃ viddhi māṃ siṃhaṃ so 'haṃ daivādbhramanniśi /
kūpe 'dya patito 'muṣminmahāsattvoddhṛtastvayā
% v| v -| - v| -| - -| % A pathyā
% -| -| - - v - v - % B correct
% - -| v| v v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
tadyāmi tāvadāpac ca yadā syātkvāpi te tadā /
māṃ smarerupakāraṃ te kṛtvā mokṣye svaśāpataḥ
% - - v| - v - -| v| % A pathyā
% v -| - - v| -| v - % B correct
% -| v - v v - -| -| % C pathyā
% - -| - -| v - v - % D correct
ityūdīrya gate siṃhe bodhisattvena tena saḥ /
pṛṣṭaḥ suvarṇacūlo 'tha pakṣī svodantam abhyadhāt
% - - - v| v -| - -| % A pathyā
% - v - - v| - v| - % B correct
% - -| v - v - -| v| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
asti vidyādharādhīśo vajradaṃṣṭro himācale /
tasya devyāmajāyanta pañca kanyā nirantarāḥ
% - v| - - v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - v| - - v - - v| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
tataḥ sa haramārādhya tapasā prāptavānsutam /
rājā rajatadaṃṣṭrākhyaṃ jīvitādadhikapriyam
% v -| v| v v - - v| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
sa tena pitrā bālo 'pi vidyāḥ snehena lambhitaḥ /
vṛddhiṃ rajatadaṃṣṭro 'tra bandhunetrotsavo yayau
% v| - v| - -| - -| v| % A ma-vipulā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - -| v v v - -| v| % C pathyā
% - v - - v -| v - % D correct
ekadā bhaginīṃ jyeṣṭhāṃ nāmnā somaprabhāṃ ca saḥ /
gauryāḥ puraḥ piñjarakaṃ vādayantīmavaikṣata
% - v -| v v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% - -| v -| - v v -| % C bha-vipulā
% - v - - v - v - % D correct
dehi piñjarakaṃ mahyaṃ vādayāmy aham apy adaḥ /
ityayācata tāṃ so 'tha bālatvādanubandhataḥ
% - v| - v v -| - -| % A pathyā
% - v -| v v| -| v - % B correct
% - v - v v| -| -| v| % C pathyā
% - - - v v - v - % D correct
sā tannādādyadā tasmai tadā cāpalataḥ svayam /
tasyāstatso 'pahṛtyaiva pakṣīvodapatan nabhaḥ
% -| - - - v -| - -| % A pathyā
% v -| - v v -| v - % B correct
% - - - -| v - - v| % C pathyā
% - - - v v -| v - % D correct
sātha svasā tamaśapadyanme piñjarakaṃ haṭhāt /
hatvoḍḍīno 'si tatpakṣī svarṇacūlo bhaviṣyasi
% - -| v -| v v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - -| - v v -| v - % B correct
% - - - -| v| - - -| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
tac chrutvā pādapatitenaitya sā tena yācitā /
svasā rajatadaṃṣṭreṇa tasya śāpāntam abravīt
% -| - -| - v v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - v| -| - v| - v - % B correct
% v -| v v v - - v| % C pathyā
% - v| - - v| - v - % D correct
pakṣī bhūtvāndhakūpe tvaṃ yadā mūḍha patiṣyasi /
uddhariṣyati kaścic ca tadā tvāṃ karuṇāparaḥ
% - -| - - v - -| -| % A pathyā
% v -| - v| v - v - % B correct
% - v - v v| - -| v| % C pathyā
% v -| -| v v - v - % D correct
tasya kṛtvopakārāṃśaṃ śāpametaṃ tariṣyasi /
ity uktaḥ sa tayā bhrātā svarṇacūlaḥ khago 'jani
% - v| - - v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% -| - -| v| v -| - -| % C pathyā
% - v - -| v -| v - % D correct
sa eṣa svarṇacūlo 'haṃ pakṣī bhraṣṭo 'vaṭe niśi /
ihoddhṛto 'smi bhavatā tadidānīṃ vrajāmy aham
% v| - -| - v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v -| v - % B correct
% v - v -| v| v v -| % C na-vipulā
% v v - -| v -| v - % D correct
āpadi tvaṃ smarermāṃ ca tava kṛtvā hyupakriyām /
śāpānmokṣye 'hamity uktvā so 'pi pakṣī yayau tataḥ
% - v -| -| v - -| v| % A pathyā
% v v| - -| v - v - % B correct
% - - - -| v -| - -| % C pathyā
% -| v| - -| v -| v - % D correct
tataḥ sa bodhisattvena tena pṛṣṭo bhujaṃgamaḥ /
svodantaṃ kathayām āsa tasmāyatra mahātmane
% v -| v| - v - - v| % A pathyā
% - v| - -| v - v - % B correct
% - - -| v v -| - v| % C pathyā
% - - - v| v - v - % D correct
purā munikumāro 'hamabhūvaṃ kaśyapāśrame /
abhavattatra caiko me vayasyo muniputrakaḥ
% v -| v v v - -| v % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| - v - v - % B correct
% v v - - v| - -| -| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
ekadā cāvatīrṇe 'sminsaraḥ snātuṃ vayasyake /
taṭasthito 'hamadrākṣaṃ triphaṇaṃ sarpamāgatam
% - v -| - v - -| - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v - v - % B correct
% v - v -| v - - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
tena bhīṣayituṃ taṃ ca vayasyaṃ narmaṇā mayā /
tatsaṃmukhaṃ taṭānte sa baddho mantrabalādahiḥ
% - v| - v v -| -| v| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - - v -| v - -| v| % C pathyā
% - -| - v v - v - % D correct
kṣaṇātsnātvā taṭaṃ prāpto madvayasyo vilokya saḥ /
aśaṅkitaṃ mahāhiṃ taṃ trasto moham upāgamat
% v - - -| v -| - -| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% v - v -| v - -| -| % C pathyā
% - -| - v| v - v - % D correct
cirādāśvāsitaḥ so 'tha mayā dhyānādavetya tat /
matkṛtaṃ trāsanaṃ kopācchapati sma sakhāpi mām
% v - - - v -| -| v| % A pathyā
% v -| - - v - v| - % B correct
% - v -| - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| v| v - v| - % D correct
gacchedṛgeva triphaṇaḥ sarpo bhava mahāniti /
anunīto 'tha śāpāntamṛṣiputraḥ sa me 'vadat
% - - v - -| v v -| % A bha-vipulā
% - -| v v| v - v - % B correct
% v v - -| v| - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v| -| v - % D correct
sarpībhūtaṃ cyutaṃ kūpe yo 'sau tvāmuddhariṣyati /
tasyopakṛtyāvasare śāpamukto bhaviṣyasi
% - - - -| v -| - -| % A pathyā
% -| -| - - v - v - % B correct
% - - v - - v v -| % C bha-vipulā
% - v - -| v - v - % D correct
ity uktvaiva gate tasminneṣo 'haṃ sarpatāṃ gataḥ /
uddhṛto 'smi tvayā cādya kūpāttadyāmi saṃprati
% -| - - v| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| -| - v -| v - % B correct
% - v -| -| v -| - v| % C pathyā
% - - - - v| - v - % D correct
smṛtaścaityopakāraṃ te kṛtvā mokṣye svaśāpataḥ /
ity uktvā bhujage yāte strī svavṛttamavarṇayat
% v - - - v - -| -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% -| - -| v v -| - -| % C pathyā
% -| v - v v - v - % D correct
ahaṃ kṣatriyaputrasya bhāryā rājopasevinaḥ /
śūrasya tyāgino yūnaścārurūpasya māninaḥ
% v -| - v v - - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - -| - v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - - v| - v - % D correct
kṛto 'nyapuruṣāsaṅgo mayā tadapi pāpayā /
tadvijñāya sa bhartā me nigrahāyākaronmatim
% v -| v v v - - -| % A pathyā
% v -| v v v| - v - % B correct
% - - - v| v| - -| -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
sakhīmukhāc ca tadbuddhvā tadaibāhaṃ palāyitā /
rātrau vanaṃ praviṣṭedaṃ kūpabhraṣṭoddhṛtā tvayā
% v - v -| v| - - -| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% - -| v -| v - - -| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
tvatprasādādidānīṃ ca gatvā jīvāmi kutracit /
bhūyāttanme dinaṃ yatra kuryāṃte pratyupakriyām
% - v - - v - -| v| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - - - -| v -| - v| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
ity uktvā bodhisattvaṃ taṃ kulaṭā nikaṭāttataḥ /
gotravardhanasaṃjñasya rājñaḥ sā nagaraṃ yayau
% -| - -| - v - -| -| % A pathyā
% v v -| v v - v - % B correct
% - v - v v - - v| % C pathyā
% - -| -| v v -| v - % D correct
tasya saṃgatimutpādya parivārajanaiḥ saha /
tasthau rājamahādevyā dāsībhāvāśrayeṇa sā
% - v| - v v - - v| % A pathyā
% v v - v v -| v - % B correct
% - -| - v v - - -| % C pathyā
% - - - - v - v| - % D correct
tasyāpi bodhisattvasya tasyāḥ saṃbhāṣaṇātstriyāḥ /
nāvirāsīdvane naṣṭasiddhermūlaphalādikam
% - - v| - v - - v| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - v - - v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % D correct
tataḥ kṣuttṛṣṇayā klāntaḥ prāksa siṃhaṃ tamasmarat /
smṛtāgataḥ sa caitasya vyadhādvṛttiṃ mṛgāmiṣaiḥ
% v -| - - v -| - -| % A pathyā
% - v| - -| v - v - % B correct
% v - v -| v| - - -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
kaṃcitkālaṃ sa tanmāṃsaiḥ prakṛtisthaṃ vidhāya tam /
kesarī so 'bravītkṣīṇaḥ saśāpo me vrajāmy aham
% - - - -| v| - - -| % A pathyā
% v v - -| v - v| - % B correct
% - v -| -| v - - -| % C pathyā
% v - -| -| v -| v - % D correct
ity uktvā siṃhatāṃ muktvā bhūtvā vidyādharaś ca saḥ /
jagāma tadanujñātastamāmantrya nijaṃ padam
% -| - -| - v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v| - % B correct
% v - v| v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - v| v -| v - % D correct
tataḥ sa bodhisattvāṃśo vṛttiglānaḥ punaḥ khagam /
sasmāra svarṇacūlaṃ tam upāgātso 'pi tatsmṛtaḥ
% v -| v| - v - - -| % A pathyā
% - - - -| v -| v - % B correct
% - - -| - v - -| v| % C pathyā
% v - - -| v| - v - % D correct
āveditārtis tenāsau gatvānīya khagaḥ kṣaṇāt /
ratnābharaṇasaṃpūrṇāṃ dadau tasmai karaṇḍikām
% - - v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - - - v| v -| v - % B correct
% - - v v v - - -| % C pathyā
% v -| - -| v - v - % D correct
uvāca caitenārthena vṛttiḥ syāc chāśvatī tava /
mama jātaś ca śāpāntaḥ svasti te sādhayāmy aham
% v - v| - - - - v| % A ma-vipulā, caesura after 5th syllable in compound or incorrect?
% - -| -| - v -| v - % B correct
% v v| - -| v| - - -| % C pathyā
% - v| -| - v -| v - % D correct
ity uktvā so 'pi bhūtvaiva vidyādharakumārakaḥ /
svalokaṃ nabhasā gatvā prāpa rājyaṃ nijātpituḥ
% -| - -| -| v| - - v| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% v - -| v v -| - -| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
so 'pi ratnāni vikretuṃ bodhisattvaḥ paribhraman /
tatprāpa nagaraṃ yatra sā strī kūpoddhṛtā sthitā
% -| v| - - v| - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% - - v| v v -| - v| % C pathyā
% -| -| - - v -| v - % D correct
tatraikasyāś ca vṛddhāyā brāhmaṇyā vijane gṛhe /
nidhāya tānyābharaṇānyāpaṇaṃ yāvadeti sasḥ
% - - - -| v| - - -| % A pathyā
% - - -| v v -| v - % B correct
% v - v| - - v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% - v -| - v - v| - % D correct
tāvaddadarśa tām eva vane kūpātsamuddhṛtām /
striyaṃ saṃmukhamāyāntīṃ sāpi strī paśyati sma tam
% - - v - v| -| - v| % A pathyā
% v -| - - v - v - % B correct
% v -| - v v - - -| % C pathyā
% - -| -| - v -| v| - % D correct
saṃbhāṣaṇe kṛte 'nyonyamatha sā strī kathākramāt /
svaṃ rājamahiṣīpārśvasthitamasmai nyavedayat
% - - v -| v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% v v| -| -| v - v - % B correct
% -| - v v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v - v - % D correct
so 'pi pṛṣṭasvavṛttāntastayā tasyai śaśaṃsa tām /
ratnābharaṇasaṃprāptiṃ svarṇacūlakhagādṛjuḥ
% -| v| - - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v - v| - % B correct
% - - v v v - - -| % C pathyā
% - v - v v - v - % D correct
nītvā cābharaṇaṃ tasyai vṛddhāveśmany adarśayat /
sāpi gatvā śaṭhā rājñyai svasvāminyai śaśaṃsa tat
% - -| - v v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v - v - % B correct
% - v| - -| v -| - -| % C pathyā
% - - - -| v - v| - % D correct
tasyāś ca rājñyā gehāntaḥ svarṇacūlena pakṣiṇā /
nītaṃ chalena paśyantyā evābharaṇabhāṇḍakam
% - -| v| - -| - - -| % A ma-vipulā
% - v - - v| - v - % B correct
% - -| v - v| - - -| % C pathyā
% - - v v v - v - % D correct
tac ca sā svapuraprāptaṃ rājñī tasyā mukhātstriyāḥ /
biddhvā viditavedyāyā rājānaṃ taṃ vyajijñapat
% -| v| -| v v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - -| v v v - - -| % C pathyā
% - - -| -| v - v - % D correct
rājāpi bodhisattvaṃ taṃ darśitaṃ kustriyā tayā /
ānāyayatsābharaṇaṃ bhṛtyair baddhvā gṛhāttataḥ
% - - v| - v - -| -| % A pathyā
% - v -| - v -| v - % B correct
% - - v - - v v -| % C bha-vipulā
% - -| - -| v - v - % D correct
paripṛcchya ca vṛttāntaṃ satyaṃ matvāpi tadvacaḥ /
sthāpayām āsa baddhaṃ taṃ gṛhītvābharaṇāny api
% v v - v| v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - v -| - v| - -| -| % C pathyā
% v - - v v -| v - % D correct
sa bandhastho 'tra sasmāra bodhisattvo bhujaṃgamam /
ṛṣiputrāvatāraṃ tam upatasthe ca so 'pi tam
% v| - - -| v| - - v| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v v - - v - -| v| % C pathyā
% v v - -| v| -| v| - % D correct
dṛṣṭvā ca taṃ sa pṛṣṭārthaḥ sarpaḥ sādhum abhāṣata /
gatvāhaṃ veṣṭayāmyetamā mūrdhāntaṃ mahīpatim
% - -| v| -| v| - - -| % A pathyā
% - -| - v| v - v - % B correct
% - - -| - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% -| - - -| v - v - % D correct
na ca muñcāmyamuṃ yāvadāgatyokto 'smi na tvayā /
mokṣyāmyahaṃ nṛpaṃ sarpāditi tvaṃ ca vaderiha
% v| v| - - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v| -| v - % B correct
% - - v -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v -| -| v| v - v - % D correct
tvayyāgate tvadvacasā mokṣyāmy ahamato nṛpam /
manmuktaścaiṣa rājā te svarājyārdhaṃ pradāsyati
% - - v -| - v v -| % A bha-vipulā
% - -| v v v -| v - % B correct
% - - - - v| - -| -| % C pathyā
% v - - -| v - v - % D correct
ity uktvā taṃ sa gatvaiva pariveṣṭitavānahiḥ /
rājānamāsta caitasya mūrdhni kṛtvā phaṇatrayam
% -| - -| -| v| - - v| % A pathyā
% v v - v v - v - % B correct
% - - v - v| - - v| % C pathyā
% - v| - -| v - v - % D correct
hā hā daṣṭo 'hinā rājetyākrandati jane 'tha saḥ /
bodhisattvo 'bravīdrakṣāmyahaṃ nṛpamaheriti
% -| -| - -| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - v v| v -| v| - % B correct
% - v - -| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v -| v v v - v - % D correct
śrutavadbhiś ca tadvākyaṃ vijñaptaḥ so 'nujīvibhiḥ /
ānāyya bodhisattvaṃ taṃ sarpākrānto 'bravīnnṛpaḥ
% v v - -| v| - - -| % A pathyā
% - - -| -| v - v - % B correct
% - - v| - v - -| -| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
yadi māṃ mocayasyasmātsarpāttatte dadāmy aham /
rājyārdhamantarasthāś ca tavaite mantriṇo 'tra me
% v v| -| - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v -| v - % B correct
% - - v - v - -| v| % C pathyā
% v - -| - v -| v| - % D correct
tac chrutvā bāḍhamity ukte mantribhiḥ sa jagāda tam /
bhujaṃgaṃ bodhisattvāṃśo muñca rājānamāśviti
% -| - -| - v -| - -| % A pathyā
% - v -| v| v - v| - % B correct
% v - -| - v - - -| % C pathyā
% - v| - - v - v - % D correct
tatastenāhinā mukto rājyārdhaṃ nṛpatirdadau /
sa tasmai bodhisattvāya so 'pi svastho 'bhavatkṣaṇāt
% v - - - v -| - -| % A pathyā
% - - -| v v - v - % B correct
% v| - -| - v - - v| % C pathyā
% -| -| - -| v - v - % D correct
sarpaś ca kṣīṇaśāpaḥ san bhūtvā munikumārakaḥ /
sadasyākhyātavṛttānto jagāma nijamāśramam
% - -| -| - v - -| -| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% v - - - v - - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
evaṃ niścitamabhyeti śubham eva śubhātmanām /
evaṃ cātikramo nāma kleśāya mahatāmapi
% - -| - v v - - v| % A pathyā
% v v| - v| v - v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% - - v| v v - v - % D correct
aviśvāsāspadaṃ caiva strīṇāṃ spṛśati nāśayam /
prāṇadānopakāro 'pi kiṃ tāsāmanyaducyate
% v - - - v -| - -| % A pathyā
% - -| v v v| - v - % B correct
% - v - - v - -| v| % C pathyā
% -| - - - v - v - % D correct
ityākhyāya kathāṃ vatsarājaputraṃ sa gomukhaḥ /
uvāca kathayāmyetāḥ punarmugdhakathāḥ śṛṇu
% - - - v| v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v| - v - % B correct
% v - v| v v - - -| % C pathyā
% v - - v v -| v - % D correct
babhūva śramaṇaḥ kaścidvihāre kvāpi mūḍhadhīḥ /
sa rathyāyāṃ bhramañjātu śunā jānunyadaśyata
% v - -| v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - -| - v| - v - % B correct
% v| - - -| v - - v| % C pathyā
% v -| - - v - v - % D correct
śvadaṣṭaḥ sa vihāraṃ svam upāgatya vyacintayat /
kiṃ vṛttaṃ jānuni tavetyekaikaḥ prakṣyatīha mām
% v - -| v| v - -| v| % A pathyā
% v - - -| v - v - % B correct
% -| - -| - v v| v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% - - -| - v - v| - % D correct
pratyāyayiṣyāmy evaṃ ca kiyato 'haṃ kiyac ciram /
tadupāyaṃ karomy atra sarvān bodhayituṃ sakṛt
% - - v - -| - -| v| % A ma-vipulā
% v v -| -| v -| v - % B correct
% v v - -| v -| - v| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
ityālocya samāruhya sa vihāropari drutam /
gṛhītvā granthimusalaṃ mūḍho bhikṣuravādayat
% - - - v| v - - v| % A pathyā
% v| v - - v -| v - % B correct
% v - -| - v v v -| % C na-vipulā
% - -| - v v - v - % D correct
akāraṇamakāle kiṃ granthiṃ vādayasīti tam /
śrutvāścasryeṇa militāḥ papracchuratha bhikṣavaḥ
% v - v v v - -| -| % A pathyā
% - -| - v v - v| - % B correct
% - - - - v| v v -| % C na-vipulā
% - - v v v| - v - % D correct
śunā me bhakṣitaṃ jānu tadekaikasya pṛcchataḥ /
bruve 'haṃ kiyadityevaṃ yūyaṃ saṃghaṭitā mayā
% v -| -| - v -| - v| % A pathyā
% v - - - v| - v - % B correct
% v -| -| v v - - -| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
tad budhyadhvaṃ samaṃ sarve jānu me paśyateti saḥ /
bhikṣūn pratyabravīd etāñ śvadaṣṭaṃ jānu darśayan
% -| - - -| v -| - -| % A pathyā
% - v| -| - v - v| - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v - -| - v| - v - % D correct
tataḥ pārśvopapīḍaṃ te samagrā bhikṣavo 'hasan /
kiyanmātre kṛto 'nena saṃrambho 'yaṃ kiyāniti
% v -| - - v - -| -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% v - - -| v -| - v| % C pathyā
% - - -| -| v - v - % D correct
ākhyātaḥ śramaṇo mūrkhaṣṭakkvamūrkho niśamyatāsm /
kadaryaḥ ko 'py abhūtkvāpi mūrkhaṣṭakko mahādhanaḥ
% - - -| v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v - v - % B correct
% v - -| -||v - - v| % C pathyā
% - - - -| v - v - % D correct
sabhāyaḥ sa sadā bhuṅkte saktūṃllavaṇavarjitān /
anyasyānnasya bubudhe naiva svādaṃ sa jātucit
% v - -| v| v -| - -| % A pathyā
% - - v v v - v - % B correct
% - - - - v| v v -| % C na-vipulā
% - -| - -| v| - v - % D correct
ekadā prerito dhātrā sa bhāryām abravīnnijām /
kṣīriṇīṃ prati jātā me śraddhā tāmadya me paca
% - v -| - v -| - -| % A pathyā
% v| - -| - v - v - % B correct
% - v -| v v| - -| -| % C pathyā
% - -| - - v| -| v - % D correct
tatheti tasya sā bhāryā papāca kṣīriṇīṃ tadā /
tasthau cābhyantare guptaṃ sa ṭakkaḥ śayanaṃ śritaḥ
% v - v| - v| -| - -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% v| - -| v v -| v - % D correct
dṛṣṭvā prāghuṇikaḥ kaścid atra me mā sma bhūditi /
tāvattasya suhṛddhūrtaṣṭakkastatraika yāyayau
% - -| - v v -| - v| % A pathyā
% - v| -| -| v| - v - % B correct
% - - - v| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - - v| - v - % D correct
kva te bharteti papraccha sa ca tāṃ tasya gehinīm /
sāpy adattotarā tasya prāviśadbharturantikam
% v| -| - - v| - - v| % A pathyā
% v| v| -| - v| - v - % B correct
% -| v - - v -| - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
ākhyātamittrāgamanā so 'pi bhāryāṃ jagāda tām /
upaviśyeha rudatī pādāvādāya tiṣṭha me
% - - v - - v v -| % A bha-vipulā
% -| v| - -| v - v| - % B correct
% v v - - v| v v -| % C na-vipulā
% - - - - v| - v| - % D correct
bhartā me mṛta ityevaṃ vadeś ca suhṛdaṃ mama /
tato gate 'sminn āvābhyāṃ bhoktavyā kṣīriṇī sukham
% - -| -| v v| - - -| % A pathyā
% v -| v| v v -| v - % B correct
% v -| v -| -| - - -| % C ma-vipulā
% - - -| - v -| v - % D correct
ity uktā tena yāvat sā pravṛttā rodituṃ tadā /
tāvat praviśya so 'pṛcchatkimetaditi tāṃ suhṛt
% -| - -| - v| - -| -| % A pathyā
% v - -| - v -| v - % B correct
% - -| v - v| -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - v v v| -| v - % D correct
bhartā mṛto me paśyeti tayāktaḥ sa vyacintayat /
kva pacantī mayā dṛṣṭā sukhitā kṣīriṇāmiyam
% - -| v -| -| - - v| % A ma-vipulā
% v - -| -| v - v - % B correct
% v| v - -| v -| - -| % C pathyā
% v v -| - v - v - % D correct
kvādhunaiva vipanno 'yametadbhartā vinā rujam /
nūnaṃ māṃ prāghunaṃ dṛṣṭvā kṛtamābhyāmidaṃ mṛṣā
% - v - v| v - -| v % A pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v -| v - % B correct
% - -| -| - v -| - -| % C pathyā
% v v - - v -| v - % D correct
tanmayā naiva gantavyamityalocyopaviśya saḥ /
dhūrto hā mittra hā mittretyākrandaṃs tatra tasthivān
% - v -| - v| - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v| - % B correct
% - -| -| - v| -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v| - v - % D correct
śrutākrandāḥ praviśyātra bāndhavā mṛtavatsthitam /
śmaśānaṃ bhautaṭakkaṃ taṃ netumāsansamudyatāḥ
% v - - -| v - - v| % A pathyā
% - v -| v v - v - % B correct
% v - -| - v - -| -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
uttiṣṭha bāndhavair yāvadetair nītvā na dahyase /
ity upāṃśvavadatkarṇamūle bhāryā tadā ca tam
% - - v| - v -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v| - v - % B correct
% -| v - v v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v -| v| - % D correct
maivaṃ śaṭho 'yaṃ ṭakko me kṣīriṇīṃ bhoktumicchati /
nottiṣṭhāmi tad etasminn agate 'haṃ mṛto yadi
% - -| v -| -| - -| -| % A ma-vipulā
% - v -| - v - v - % B correct
% - - - v| v| - - -| % C pathyā
% v v -| -| v -| v - % D correct
prāṇebhyo 'py annamuṣṭirhi mādṛśānāṃ garīyasi /
iti pratyabravīdbhāryām upāṃśveva sa tāṃ jaḍaḥ
% - - -||- v - - v| % A pathyā
% - v - -| v - v - % B correct
% v -| - - v - - -| % C pathyā
% v - - v| v| -| v - % D correct
tatastena kumittreṇa nītvā taiḥ svajanaiś ca saḥ /
dahyamāno 'pi niśceṣṭo dadau nāmaraṇādvacaḥ
% v - - v| v - - v| % A pathyā
% - -| -| v v -| v| - % B correct
% - v - -| v| - - -| % C pathyā
% v -| - v v - v - % D correct
evaṃ sa mūḍho vijahau prāṇānna kṣīriṇīṃ punaḥ /
kleśārjitaṃ ca bubhuje tasyānyair helayā dhanam
% - -| v| - -| v v -| % A bha-vipulā
% - - -| - v -| v - % B correct
% - - v -| v| v v -| % C na-vipulā
% - - -| - v -| v - % D correct
śrutaḥ kadaryaḥ śrūyantāmamī mārjārabhautakāḥ /
ujjayinyām upādhyāyo mugdhaḥ ko 'py abhavanmaṭhe
% v -| v - -| - - - % A ma-vipulā, pādas compounded?
% v -| - - v - v - % B correct
% - v - -| v - - -| % C pathyā
% - -| -||v v - v - % D correct
tatra nidrā na tasyābhūnmūṣakopadravānniśi /
tatkhinnastac ca suhṛde sa kasmaicidavarṇayast
% - v| - -| v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v - v - % B correct
% - - - -| v| v v -| % C na-vipulā
% v| - - v v - v - % D correct
mārjāraṃ sthāpayānīya so 'tra khādati mūṣakān /
iti so 'pi suhṛdviprastamupādhyāyamabravīt
% - - -| - v - - v| % A pathyā
% -| v| - v v| - v - % B correct
% v v| -| v| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v - - v - v - % D correct
mārjāraḥ kīdṛśaḥ kvāste na sa dṛṣṭacaro mayā /
ity uktavatyupādhyāye taṃ suhṛtso 'bravītpunaḥ
% - - -| - v -| - -| % A pathyā
% v| v| - v v -| v - % B correct
% -| - v - v - - -| % C pathyā
% -| v - -| v - v - % D correct
kācare locane tasya varṇaḥ kapiladhūsaraḥ /
pṛṣṭhe ca lomaśaṃ carma rathyāsvaṭati ceha saḥ
% - v -| - v -| - v| % A pathyā
% - -| v v v - v - % B correct
% - -| v| - v -| - v| % C pathyā
% - - v v v| - v| - % D correct
tadebhistvamabhijñānair anviṣyānāyayāśu tam /
mitra mārjāramity uktvā tatsuhṛtsa yayau gṛham
% v - - v v - - -| % A pathyā
% - - - - v - v| - % B correct
% - v| - - v -| - -| % C pathyā
% - v - v| v -| v - % D correct
tataḥ śiṣyānupādhyāyaḥ sa jagāda jaḍo nijān /
abhijñānāni yuṣmābhiḥ śrutānyeva sthitair iha
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% v| v - v| v -| v - % B correct
% v - - - v| - - -| % C pathyā
% v - - -| v -| v - % D correct
tadanviṣyata mārjāraṃ rathyāsu tamiha kva cit /
tatheti te gatāḥ śiṣyās tatra bhremuritas tataḥ
% v - - v v| - - -| % A pathyā
% - - v| v v -| v| - % B correct
% v - v| -| v -| - -| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
tathāpi na tu tair dṛṣṭo mārjāraḥ sa kadācana /
athaikaṃ te baṭuṃ rathyāmukhādaikṣanta nirgatam
% v - v| v| v| -| - -| % A pathyā
% - - -| v| v - v - % B correct
% v - -| -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v| - v - % D correct
kācaraṃ netrayugale varṇe dhūsarapiṅgalam /
pṛṣṭhopari dadhānaṃ ca lomaśaṃ hariṇājinam
% - v -| - v v v -| % A na-vipulā
% - -| - v v - v - % B correct
% - - v v| v - -| v| % C pathyā
% - v -| v v - v - % D correct
dṛṣṭvā taṃ saiṣa mārjāraḥ prāpto 'smābhir yathāśrutaḥ /
ityavaṣṭabhya taṃ ninyurupādhyāyāntikaṃ ca te
% - -| -| - v| - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v - % B correct
% - v - - v| -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v -| v| - % D correct
upādhyāyo 'pi mittroktair yuktaṃ mārjāralakṣaṇaiḥ /
dṛṣṭvā taṃ sthāpayām āsa rātrau tatra maṭhāntare
% v - - -| v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| -| - v -| - v| % C pathyā
% - -| - v| v - v - % D correct
mārjāro nūnamastīti mene so 'pi baṭurjaḍaḥ /
mārjārākhyāṃ kṛtāṃ śṛṇvannātmanastair abuddhibhiḥ
% - - -| - v - - v| % A pathyā
% - -| -| v| v - v - % B correct
% - - - -| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - v - -| v - v - % D correct
sa ca bhauto baṭuḥ śiṣyas tasya viprasya yena tat /
upādhyāyasya tasyoktaṃ maitryā mārjāralakṣaṇam
% v| v| - -| v -| - -| % A pathyā
% - v| - - v| - v| - % B correct
% v - - - v| - - -| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
prātaḥ so 'trāgato vipro baṭumantarvilokya tam /
iha kenāyamānīta iti bhautānuvāca tān
% - -| -| - v -| - -| % A pathyā
% v v - - v - v| - % B correct
% v v| - - v - - v| % C pathyā
% v v| - - v - v| - % D correct
śrutopalakṣaṇastvatto mārjāro 'smābhir eṣa saḥ /
ānīta ity upādhyāyo bhautaḥ śiṣyāś ca te 'vadan
% v - v - v - - -| % A pathyā
% - - -| - v| - v| - % B correct
% - - v| -| v - - -| % C pathyā
% - -| - -| v| -| v - % D correct
tato vihasya so 'vādīdvipro mūḍhāḥ kva mānuṣaḥ /
kva ca tiryaksa mārjāraścatuṣpātpucchavānapi
% v -| v - v| -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v| - v - % B correct
% v| v| - - v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v - v - % D correct
tac chrutvā taṃ baṭuṃ muktvā te 'bruvanmandabuddhayaḥ /
tarhyanviṣyānayāmastaṃ mārjāraṃ tādṛśaṃ punaḥ
% -| - -| -| v -| - -| % A pathyā
% -| v - - v - v - % B correct
% - - - - v - - -| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
evam uktavato mūḍhāñjanas tatra jahāsa tān /
ajñatā nāma kasyeha nopahāsāya jāyate
% - v| - v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - v| v - v| - % B correct
% - v -| - v| - - v| % C pathyā
% - v - - v| - v - % D correct
mārjārabhautaḥ kathitaḥ śrūyantāmapare 'py amī /
āsīdbahūnāṃ mugdhānāṃ mukhyo mugdho maṭhe kva cit
% - - v - -| v v -| % A bha-vipulā
% - - - v v -||v - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - -| v -| v| - % D correct
sa kenacid vācyamānād dharmaśāstrāt kadācana /
taḍāgakartur aśrauṣīd amutra sumahatphalam
% v| - v -| - v - -| % A ra-vipulā
% - v - -| v - v - % B correct
% v - v - v| - - -| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
tataḥ sa dhanasaṃpūrṇo vipulaṃ vāripūritam /
taḍāgaṃ kārayām āsa nātidūre nijānmaṭhāt
% v -| v| v v - - -| % A pathyā
% v v -| - v - v - % B correct
% v - -| - v -| - v| % C pathyā
% - v - -| v - v - % D correct
ekadā sa taḍāgaṃ taṃ draṣṭuṃ mugdhāgraṇīrgataḥ /
kenāpyutpāṭitānyasya pulināni vyalokayat
% - v -| v| v - -| -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - - - v - - v| % C pathyā
% v v - -| v - v - % D correct
tathaivāgatya so 'nyedyurutkhātaṃ taṭamanyataḥ /
dṛṣṭvā tasya taḍāgasya sodvegaḥ samacintayat
% v - - - v| -| - v % A pathyā, pādas compounded?
% - - -| v v - v - % B correct
% - -| - v| v - - v| % C pathyā
% - - -| v v - v - % D correct
prātaḥ prabhātād ārabhya sthāsyāmīhaiva vāsaram /
drakṣyāmi kaḥ karoty etad ity ālocya yayau prage
% - -| v - -| - - -| % A ma-vipulā
% - - - - v| - v - % B correct
% - - v| -| v -| - v| % C pathyā
% -| - - v| v -| v - % D correct
anyedyuryāvadetyāste tāvattatra dadarśa saḥ /
divo 'vatīrya śṛṅgābhyāṃ khanantaṃ vṛṣabhaṃ taṭam
% - - - - v - - -| % A pathyā
% - - - v| v - v| - % B correct
% v -| v - v| - - -| % C pathyā
% v - -| v v -| v - % D correct
divyo vṛṣo 'yaṃ tatkiṃ na divaṃ yāmi sahāmunā /
ity upetya vṛṣasyāsya hastābhyāṃ pucchamagrahīt
% - -| v -| -| - -| v| % A ma-vipulā
% v -| - v| v - v - % B correct
% -| v - v| v - - v| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
tataḥ pucchāgralagnaṃ taṃ bhautamutkṣipya vegataḥ /
kṣaṇānnināya kailāsaṃ svaṃ dhāma bhagavānvṛṣaḥ
% v -| - - v - -| -| % A pathyā
% - v - - v| - v - % B correct
% v - v - v| - - -| % C pathyā
% -| - v| v v - v - % D correct
tatra divyāni bhakṣyāṇi modakādīny avāpya saḥ /
bhuñjāno nyavasad bhauto dināni katicit sukhaṃ
% - v| - - v| - - v| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% - - -| v v -| - -| % C pathyā
% v - v| v v -| v - % D correct
gatātagāni kurvāṇaṃ sa dṛṣṭvā taṃ mahāvṛṣam /
acintayata bhautānāṃ mukhyo daivena mohitaḥ
% v - v - v| - - -| % A pathyā
% v| - -| -| v - v - % B correct
% v - v v v| - - -| % C pathyā
% - -| - - v| - v - % D correct
gacchāmi vṛṣapucchāgralagnaḥ paśyāmi bāndhavān /
kathayitvādbhutamidaṃ tathaivaiṣyāmyahaṃ punaḥ
% - - v| v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - - v| - v - % B correct
% v v - - v v v -| % C na-vipulā
% v - - - v -| v - % D correct
iti saṃcintya vṛṣabhasyaikadopetya tasya saḥ /
ālambya gacchataḥ pucchamāgādbhauto bhuvastalam
% v v| - - v| v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - v - - v| - v| - % B correct
% - - v| - v -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v - v - % D correct
tataḥ prāpto maṭhe bhautair anyair āśliṣya tatsthitaiḥ /
kva gato 'sīti pṛṣṭastaṃ svavṛttāntaṃ śaśaṃsa saḥ
% v -| - -| v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v| v -| - v| - - -| % C pathyā
% v - - -| v - v| - % D correct
tataḥ sarve śrutāścasryā bhautāste prārthayanta tam /
prasīda naya tatrāsmānapi bhojaya modakān
% v -| - -| v - - -| % A pathyā
% - - -| - v - v| - % B correct
% v - v| v v| - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v v| - v v| - v - % D correct
tac chrutvā sa tathetyetānyuktimuktvāpare dine /
taḍāgopāntamanayatsa ca tatrāyayau vṛṣaḥ
% -| - -| v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v - - v -| v - % B correct
% v - - - v v v - % C na-vipulā, pādas compounded?
% v| v| - - v -| v - % D correct
jagrāha tasya lāṅgūlaṃ mukhyaḥ pāṇidvayena saḥ /
tasyāspyagṛhṇāccaraṇāvanyastasyāpi cetaraḥ
% - - v| - v| - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v| - % B correct
% - - v - - v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% - - - - v| - v - % D correct
ityanyonyāṅghrilagnaistair bhautair yāvac ca śṛṅkhalā /
racitā sa vṛṣastāvadutpapāta javānnabhaḥ
% - - - - v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v| - v - % B correct
% v v -| v| v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% - v - v| v - v - % D correct
yāti tasmiṃś ca vṛṣabhe lāṅgūlālambibhautake /
mukhyabhautaṃ tamaprākṣīdeko bhauto 'tha daivataḥ
% - v| - -| v| v v -| % A na-vipulā
% - - - - v - v - % B correct
% - v - -| v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v| - v - % D correct
śraddhāmākhyāhi nastāvadyatheṣṭasulabhā divi /
kiyatpramāṇā bhavatā modakā bhakṣitā iti
% - - - - v| - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v - v v v -| v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - v -| - v -| v - % D correct
tato bhraṣṭānusaṃdhāno vṛṣapucchaṃ vimucya tam /
padmākārau karau kṛtvā saṃśliṣṭau bhautanāyakaḥ
% v -| - - v - - -| % A pathyā
% v v - -| v - v| - % B correct
% - - - -| v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
iyatpramāṇā ity āśu yāvat tān prativakti saḥ /
tāvat so 'nye ca te sarve khān nipatya vipedire
% v - v - -| -| - v| % A ma-vipulā
% - -| -| v v - v| - % B correct
% - -| -| -| v| -| - -| % C pathyā
% -| v - v| v - v - % D correct
vṛṣaḥ prāyāc ca kailāsaṃ jano dṛṣṭvā jahāsa ca /
doṣāya nirvimarśaivaṃ bhautapraśnottarakriyā
% v -| - -| v| - - -| % A pathyā
% v -| - -| v - v| - % B correct
% - - v| - v - - -| % C pathyā
% - - - - v - v - % D correct
śrutā dyugāmino bhautāḥ śrūyatāmaparo 'py ayam /
kaścidbhauto visasmāra mārgaṃ mārgāntaraṃ vrajan
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% - v - v v -||v - % B correct
% - - - -| v - - v| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
tarornadītaṭasthasya gacchāsyoparivartmanā /
ity ucyate sma panthānaṃ paripṛcchañjanaiś ca saḥ
% v - v - v - - v| % A pathyā
% - - - v v - v - % B correct
% -| - v -| v| - - -| % C pathyā
% v v - - v -| v| - % D correct
tatas tasya taroḥ pṛṣṭhaṃ gatvārūḍhaḥ sa mūḍhadhīḥ /
etatpṛṣṭhena me panthā upadiṣṭo janair iti
% v -| - v| v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v| - v - % B correct
% - - - - v| -| - -| % C pathyā
% v v - -| v -| v - % D correct
tatpṛṣṭhe sarpataścāsya bharātparyantavartinī /
śākhā nanāma yatnena papātālambya naiṣa tām
% - - -| - v - - v| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% - -| v - v| - - v| % C pathyā
% v - - - v| - v| - % D correct
tāmālambya sthito yāvattāvattenāyayau pathā /
āroheṇoparisthena nadyāṃ pītajalaḥ karī
% - - - -| v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - - v -| v - % B correct
% - - - - v - - v| % C pathyā
% - -| - v v -| v - % D correct
taṃ dṛṣṭvā taruśākhāgralambhī bhautaḥ sa dīnavāk /
mahātmanmāṃ gṛhāṇeti hastyāroham uvāca tam
% -| - -| v v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - -| v| - v - % B correct
% v - - -| v - - v| % C pathyā
% - - - v| v - v| - % D correct
hastyārohaś ca bhautaṃ tam avatārayituṃ taroḥ /
pādayor agrahīd dvābhyāṃ pāṇibhyām ujjhitāṅkuśaḥ
% - - - -| v| - -| v| % A pathyā
% v v - v v -| v - % B correct
% - v -| - v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v - v - % D correct
tāvac ca nirgatya gate gaje bhautasya tasya saḥ /
lalambe pādayohastipako vṛkṣāgralambinaḥ
% - -| v| - - v| v -| % A bha-vipulā
% v -| - - v| - v| - % B correct
% v - -| - v - - v % C pathyā, pādas compounded?
% v -| - - v - v - % D correct
tataḥ sa tvarayan bhauto hastyārohaṃ tam abhyadhāt /
yadi jānāsi tacchrighraṃ yat kiṃcid gīyatāṃ tvayā
% v -| -| v v -| - -| % A pathyā
% - - - -| v| - v - % B correct
% v v| - - v| - - -| % C pathyā
% -| - -| - v -| v - % D correct
ito 'vatārayejjātu yacchrutvāgatya nau janaḥ /
patitāvanyathādhastāddharedāvāmiyaṃ nadī
% v -| v - v - - v| % A pathyā
% - - - - v| -| v - % B correct
% v v - - v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% v - - - v -| v - % D correct
ity uktaḥ sa gajārohastena mañju tathā jagau /
yathā sa eva bhauto 'tra paritoṣamagātparam
% -| - -| v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v| - v| v -| v - % B correct
% v -| v| - v| - -| v| % C pathyā
% v v - v v - v - % D correct
sādhuvādaṃ ca sa dadadvismṛtyojjhitapādapaḥ /
dātuṃ prāvartata dvābhyāṃ hastābhyāṃ choṭikāṃ jaḍaḥ
% - v - -| v| v| v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% - - - v v - v - % B correct
% - -| - - v -| - -| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
tatkṣaṇaṃ vinipatyaiva sahastyāroha eva saḥ /
nadyāṃ vipede mūrkhair hi saṅgaḥ kasyāsti śarmaṇe
% - v -| v v - - v| % A pathyā
% v - - - v| - v| - % B correct
% - -| v - -| - -| v| % C ma-vipulā
% - -| - - v| - v - % D correct
ityākhyāya kathāṃ bhūyo vatseśvarasutāya saḥ /
gomukhaḥ kathayām āsa hiraṇyākṣakathāmimām
% - - - v| v -| - -| % A pathyā
% - - v v v - v| - % B correct
% - v -| v v -| - v| % C pathyā
% v - - v v - v - % D correct
astīha himavatkukṣau deśaḥ pṛthvīśiromaṇiḥ /
kaśmīra iti vidyānāṃ dharmasya ca niketanam
% - - v| v v - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - - v| v v| - - -| % C pathyā
% - - v| v| v - v - % D correct
tatrādhiṣṭhānamabhavaddhiraṇyapuranāmakam /
kanakākṣa iti khyātastasminrājā babhūva ca
% - - - - v v v - % A na-vipulā, pādas compounded?
% v - v v v - v - % B correct
% v v - v| v -| - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - - -| v - v| - % D correct
tasya ratnaprabhādevyāṃ śaṃkarārādhanodbhavaḥ /
putro hiraṇyākṣa iti kṣmāpaterudapadyata
% - v| - - v - - -| % A pathyā
% - v - - v - v - % B correct
% - -| v - - v| v -| % C bha-vipulā
% - v - v v - v - % D correct
sa jātu gulikākrīḍāṃ kurvan gulikayā chalāt /
tāpasīṃ rājatanayo mārgāyātām atāḍayat
% v| - v| v v - - -| % A pathyā
% - -| v v v -| v - % B correct
% - v -| - v v v -| % C na-vipulā
% - - - -| v - v - % D correct
sā tāpasī jitakrodhā rājaputraṃ vihasya tam /
yogīśvarī hiraṇyākṣam uvāca vikṛtānanā
% -| - v -| v - - -| % A pathyā
% - v - -| v - v| - % B correct
% - - v -| v - - v| % C pathyā
% v - v| v v - v - % D correct
svayauvanādikair īdṛg darpaś cet tava tāṃ yadi /
mṛgāṅkalekhām āpnoṣi bhāryāṃ tat kīdṛśo bhavet
% v - v - v -| - -| % A pathyā
% - -| -| v v| -| v - % B correct
% v - v - -| - - v| % C ma-vipulā
% - -| -| - v -| v - % D correct
tac chrutvā kṣamayitvā tāṃ rājaputraḥ sa pṛṣṭavān /
keṣā mṛgāṅkalekhākhyā bhagavatyucyatāmiti
% -| - -| v v - -| -| % A pathyā
% - v - -| v| - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v v - - v - v - % D correct
tatas taṃ sābravīdasti śaśitejā iti śrutaḥ /
vidyādharendro himavatyacalendre mahāyaśāḥ
% v -| -| - v - - v| % A pathyā
% v v - -| v -| v - % B correct
% - - v - -| v v - % C bha-vipulā, pādas compounded?
% v v - -| v - v - % D correct
mṛgāṅkalekhā tasyāsti tanayā varakanyakā /
rūpeṇa dyucarendrāṇā niśāsūnnidrakapradā
% v - v - -| - - v| % A ma-vipulā
% v v -| v v - v - % B correct
% - - -| v v - - -| % C pathyā
% v - - - v - v - % D correct
sā cānurūpā bhāryā te tasyāstvamucitaḥ patiḥ /
ity uktaḥ siddhatāpasyā hiraṇyākṣo jagāda tām
% -| - v - -| - -| -| % A ma-vipulā
% - - v v v -| v - % B correct
% -| - -| - v - - -| % C pathyā
% v - - -| v - v| - % D correct
kathaṃ bhagavati prāpyā mayā sā tarhi kathyatām /
tac chrutvā sā hiraṇyākṣaṃ taṃ yogeśvaryabhāṣata
% v -| v v v -| - -| % A pathyā
% v -| -| - v| - v - % B correct
% -| - -| -| v - - -| % C pathyā
% -| - - - v - v - % D correct
gatvāhaṃ tvatkathākhyānādupalapsye tadāśayam /
āgatya cāham eva tvāṃ tatra neṣyāmyataḥ param
% - - -| - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% v v - -| v - v - % B correct
% - - v| - v| - -| -| % C pathyā
% - v| - - v -| v - % D correct
ihāsti yo 'mareśākhyo devastatketane tvayā /
prātaḥ prāpsyāsmi nityaṃ hi tamarcitum upaimy aham
% v - v| -| v - - -| % A pathyā
% - - - - v -| v - % B correct
% - -| - - v| - -| v| % C pathyā
% v - v v| v -| v - % D correct
ity uktvā nabhasā prāyāttāpasī sā svasiddhitaḥ /
tasyā mṛgāṅkalekhāyā nikaṭaṃ tuhinācalam
% -| - -| v v -| - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| -| v - v - % B correct
% - -| v - v - - -| % C pathyā
% v v -| v v - v - % D correct
tatra tasyai hiraṇyākṣaguṇān yuktyā śaśaṃsa sā /
tathā yathā divyakanyā sātyutkaivam uvāca tām
% - v| - -| v - - v % A pathyā, pādas compounded?
% v -| - -| v - v| - % B correct
% v -| v -| - v - -| % C ra-vipulā
% - - - v| v - v| - % D correct
tādṛśaṃ cenna bhartāraṃ prāpnuyāṃ bhagavaty aham /
tanniṣphalena kiṃ kāryamamunā jīvitena me
% - v -| - v| - - -| % A pathyā
% - v -| v v -| v - % B correct
% - - v - v| -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% v v -| - v - v| - % D correct
ityārūḍhasmarāveśā nītvā tatkathayā dinam /
mṛgāṅkalekhā tāpasyā sahovāsa tayā niśām
% - - - - v - - -| % A pathyā
% - -| - v v -| v - % B correct
% v - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% v - - v| v -| v - % D correct
tāvat so 'pi hiraṇyākṣastaccintānītavāsaraḥ /
suptaḥ kathaṃcijjagade gauryā svapne niśākṣaye
% - -| -| v| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - - - - v - v - % B correct
% - -| v - - v v -| % C bha-vipulā
% - -| - -| v - v - % D correct
vidyādharaḥ san prāptas tvaṃ muniśāpena martyatām /
tāpasyāḥ karasaṃsparśādetasyā mokṣyase tataḥ
% - - v -| -| - -| -| % A ma-vipulā
% v v - - v| - v - % B correct
% - - -| v v - - - % C pathyā, pādas compounded?
% - - -| - v -| v - % D correct
mṛgāṅkalekhāṃ ca tatastāmāśu pariṇeṣyasi /
taccintā nātra kāryā te pūrvabhāryā hi sā tava
% v - v - -| v| v - % A bha-vipulā, pādas compounded?
% - - v| v v - v - % B correct
% - - -| - v| - -| -| % C pathyā
% - v - -| v| -| v - % D correct
ityādiśyaiva sā devī tiro 'bhūttasya so 'pi ca /
prabudhya prātar utthāya cakre snānādimaṅgalam
% - - - - v| -| - -| % A pathyā
% v -| - - v| -| v| - % B correct
% v - -| - v| - - v| % C pathyā
% - -| - - v - v - % D correct
tato 'vareśvarasyāgre gatvā tasthau praṇamya tam /
yatra saṃketakaṃ tasya tāpasyā vihitaṃ tayā
% v -| v - v - - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% - v| - - v -| - v| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
atrāntare ca katham apy āptanidrāṃ svamandire /
mṛgāṅkalekhām apitāṃ gaurī svapne samādiśat
% - - v -| v| v v| -| % A na-vipulā
% - v - -| v - v - % B correct
% v - v - -| v v -| % C bha-vipulā
% - -| - -| v - v - % D correct
kṣīṇaśāpaṃ hiraṇyākṣaṃ jātaṃ vidyādharaṃ punaḥ /
karasparśena tāpasyāḥ patiṃ prāpsyasy alaṃ śucā
% - v - -| v - - -| % A pathyā
% - -| - - v -| v - % B correct
% v - - - v| - - -| % C pathyā
% v -| - -| v -| v - % D correct
ity uktvāntarhitāyāṃ ca devyāṃ prātaḥ prabudhya sā /
mṛgāṅkalekhā tāpasyai tasyai svapnaṃ śaśaṃsa tam
% -| - - - v - -| v| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - -| - -| v - v| - % D correct
sā tac chrutvaiva cāgatya bhūlokaṃ siddhatāpasī /
sthitaṃ kṣetre 'mareśasya hiraṇyākṣaṃ tam abhyadhāt
% -| -| - - v| - - v| % A pathyā
% - - -| - v - v - % B correct
% v -| - -| v - - v| % C pathyā
% v - - -| v| - v - % D correct
ehi vaidyādharaṃ lokaṃ putrety uktvā kareṇa sā /
praṇataṃ taṃ samādāya bāhāvudapatan nabhaḥ
% - v| - - v -| - -| % A pathyā
% - -| - -| v - v| - % B correct
% v v -| -| v - - v| % C pathyā
% - - v v v -| v - % D correct
tāvat sa sa hiraṇyākṣo bhūtvā vidyādhareśvaraḥ /
smṛtvā śāpakṣayājjātiṃ tāpasīṃ tām abhāṣata
% - -| v| v| v - - -| % A pathyā
% - -| - - v - v - % B correct
% - -| - - v - - -| % C pathyā
% - v -| -| v - v - % D correct
himādrau vajrakūṭākhye pure jānīhi māmiyam /
vidyādharāṇāṃ rājānaṃ nāmnāpyamṛtatejasam
% v - -| - v - - -| % A pathyā
% v -| - - v| - v - % B correct
% - - v - -| - - -| % C ma-vipulā
% - - v v v - v - % D correct
so 'hamullaṅghanakrodhācchāpaṃ prāpya purā muneḥ /
martyayonim upāgacchaṃ tvatkarasparśanāvadhim
% -| v - - v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - -| - v| v -| v - % B correct
% - v - v| v - - -| % C pathyā
% - v - - v - v - % D correct
śaptasya me tadā bhāryā yā duḥkhādajahattanum /
saiṣā mṛgāṅkalekhādya jātā pūrvapriyā mama
% - - v| -| v -| - -| % A pathyā
% -| - - v v - v - % B correct
% - -| v - v - - v| % C pathyā
% - -| - - v -| v - % D correct
idānīṃ ca tvayā sārdhaṃ gatvā prāpsyāmi tāmaham /
tvatkarasparśapūtasya śāntaḥ śāpo hi so 'dya me
% v - -| -| v -| - -| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% - v - - v - - v| % C pathyā
% - -| - -| v| -| v| - % D correct
iti bruvaṃstayā sākaṃ tāpasyā gaganena saḥ /
jagāmāmṛtatejāstaṃ himādriṃ dyucarādhipaḥ
% v -| v - v -| - -| % A pathyā
% - - -| v v - v| - % B correct
% v - - v v - - -| % C pathyā
% v - -| v v - v - % D correct
mṛgāṅkalekhām udyānasthitāṃ tatra dadarśa saḥ /
sāpy apaśyat tam āyāntaṃ tāpasyāveditaṃ tayā
% v - v - -| - - - % A ma-vipulā, pādas compounded?
% v -| - v| v - v| - % B correct
% -| v - -| v| - - -| % C pathyā
% - - - - v -| v - % D correct
citraṃ śrutipathenādau praviśyānyonyamānasam /
anirgatyāpyaviśatāṃ dṛṣṭimārgeṇa tau punaḥ
% - -| v v v - - -| % A pathyā
% v - - - v - v - % B correct
% v - - - v v v -| % C na-vipulā
% - v - - v| -| v - % D correct
vivāhasiddhaye pitre tvayedaṃ kathyatāmiti /
ūce mṛgāṅkalekhātra tāpasyā prauḍhayā tayā
% v - v - v -| - -| % A pathyā
% v - -| - v - v - % B correct
% - -| v - v - - v| % C pathyā
% - - -| - v -| v - % D correct
tato lajjānatamukhī sā gatvā pitaraṃ nijam /
sakhīmukhena tatsarvaṃ bodhayām āsa tatkṣaṇam
% v -| - - v v v -| % A na-vipulā
% -| - -| v v -| v - % B correct
% v - v - v| - - -| % C pathyā
% - v -| - v| - v - % D correct
so 'pi svapne 'mbikādiṣṭastatpitā khecareśvaraḥ /
tamanaiṣītsvabhavanaṃ saṃmānyāmṛtatejasam
% -| -| - -| v - - - % A pathyā, pādas compounded?
% - v -| - v - v - % B correct
% v v - - v v v -| % C na-vipulā
% - - - v v - v - % D correct
dadau mṛgāṅkalekhāṃ ca tasmai tāṃ sa yathāvidhi /
kṛtodvāhaś ca taṃ vajrakūṭaṃ svaṃ prayayau puram
% v -| v - v - -| v| % A pathyā
% - -| -| v| v - v - % B correct
% v - - -| v| -| - v % C pathyā, pādas compounded?
% - -| -| v v -| v - % D correct
tatra so 'mṛtatejāḥ svaṃ rājyaṃ prāpya sabhāryakam /
ānītaṃ siddhatāpasyā martyatvātpitaraṃ nijam
% - v| -| v v - -| -| % A pathyā
% - -| - v| v - v - % B correct
% - - -| - v - - -| % C pathyā
% - - - v v -| v - % D correct
kanakākṣaṃ tamabhyarcya bhogaiḥ prāpayya bhūtalam /
mṛgāṅkalekhayā sākaṃ tāmṛddhiṃ bubhuje ciram
% v v - -| v - - v| % A pathyā
% - -| - - v| - v - % B correct
% v - v - v -| - -| % C pathyā
% - - -| v v -| v - % D correct
iti pūrvakarmavihitaṃ bhavitavyaṃ jagati yasya jantoryat /
tadayatnena sa purataḥ patitaṃ prāpnotyasādhyamapi
% v v| - v - v v v -| v v - -| v v v| - v| - - - %
% v v - - v| v| v v -| v v -| - - v - v v - % Āryā (30+27 morae): pathyā
evaṃ gomukhakathitāṃ śaktiyaśasyutsuko niśamya kathām /
śayane niśi naravāhanadatto nidrāmasau bheje
Original text: Kathāsaritsāgara · Edition: Durgaprasad and Parab, Bombay : Nirnaya-Sagar Press 1915 · Data entry James Mallinson Elena Artesani Rabi Acharya Nirajan Kafle Tyler Neill · GRETIL (Göttingen) · CC BY-NC-SA 4.0